# Plan ve Bütçe Komisyonu toplantısındaki konuşma

- **Tür:** Komisyon konuşması (TBMM 28. Dönem)
- **Konuşmacı:** Ayyüce Türkeş Taş (İYİ Parti, Adana)
- **Yer:** TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu
- **Tarih:** 18 Kasım 2026
- **Gündem:** Tutanak Metni
- **Tutanak (TBMM):** https://www.tbmm.gov.tr/milletvekili/UyeKomisyonKonusmaTutanakDetay?tutanakId=92706
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/ayyuce-turkes-tas-2026-11-18-tutanak-metni

> Ayyüce Türkeş Taş (İYİ Parti), 18 Kasım 2026 tarihinde TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu oturumunda konuştu (gündem: Tutanak Metni); konuşma 2.172 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

AYYÜCE TÜRKEŞ TAŞ (Adana) - Teşekkürler Sayın Başkan.

Sayın Bakan, kıymetli milletvekilleri, bürokratlar ve basın mensupları; ben de hepinizi saygıyla selamlıyorum. 2027 yılı bütçeniz hayırlı uğurlu olsun diyorum.

Biz İYİ Parti olarak kurulduğumuz günden bu yana devlet yönetiminde çok net bir çizgi ortaya koyduk. Bizim siyaset anlayışımıza göre bazı kurumlar ve bazı konular günlük siyasi polemiklerin, parti çıkarlarının ve ideolojik kör dövüşlerin tamamen üzerindedir. Bu konuların en başında da millî güvenlik ve savunma gelir. Bu sebeple, ordumuzun caydırıcılığını artıracak, kahraman askerlerimizin teknolojik ve lojistik ihtiyaçlarını eksiksiz karşılayacak her bütçe kaleminin, atılacak her doğru stratejik adımın sonuna kadar arkasında olduğumuzu belirtmek istiyorum.

Sayın Bakan, bu sene bütçeniz 1 trilyon 532 milyar 647 milyon olarak gözüküyor. Yaklaşık yüzde 86'lık bir artış var. Bu artış bizi pek heyecanlandırmadı çünkü biliyorsunuz, yüksek enflasyonist bir ortamda yüzde 86'lık artış neredeyse bütçeyi tamamen korumak anlamına geliyor ama buna rağmen millî savunma harcamalarımız kimilerine fazla geliyor. Rahatsız olanların nedeni de belli. Bir de savunma harcamalarının diğer gider kalemlerine yetmediği bahanesiyle azaltılmasını isteyenler var. Bunların hepsi bir havuzda toplandı. Karşımıza bir gerekçeyle çıkıyorlar, bu da terörün Türkiye'ye faturası. Neymiş efendim, 2,3 trilyon dolarmış (!) Bunu kim söylüyor, nasıl hesaplıyor, anlamak mümkün değil. Vatanın bölünmez bütünlüğünün bedeli midir acaba bu ya da bayrağımızın bu topraklar üzerinde özgürce dalgalanmasının bedeli mi? Ve hatta bu vatan uğruna canını siper etmiş şehitlerimizin, gazilerimizin ederi ne acaba bunları söyleyenler için? Biz merak ediyoruz.

Ayrıca, geçtiğimiz günlerde, Amerika Birleşik Devletleri Savunma Bakanlığı kendilerinin İran'a yönelik askerî operasyonlarının maliyetini açıkladı, "28 Şubat-16 Ekim arası toplam maliyet 47,1 milyar dolar." dedi. Bizim bölücü terör örgütüyle mücadelemiz kırk yılı geçti. Amerika'nın yaptığı bu harcamayı 40'la çarpsak yine bu söylenilen rakama ulaşılamıyor. Gerçekten akla zarar. Kim, nasıl hesaplamış? Bunun da burada anlaşılmasının imkânsız olduğunu vurgulamak istiyorum. Efendim, neymiş; bu harcanmasaymış Türkiye'deki ekonomik sıkıntı bu kadar büyük olmayacakmış (!) Neymiş, emekliye para veremiyormuşuz (!) Neymiş, asgari ücretliye zam yapamıyormuşuz (!) Bir de üzerine bir sürü bahaneler geliyor. Türkiye'nin ne kadar büyük bir devlet olduğunu ve bunu da tırnak içinde her zaman Sayın Cumhurbaşkanına borçlu olduğumuzu söyleyenlere ben buradan bir kez daha sormak istiyorum. Büyük ve güçlü bir devlet olmak, güçlü savunma ordusuna sahip olmak vatandaşlarını mağdur etmek anlamına mı geliyor? Bu da gerçekten çok acayip. Diyelim ki rakam doğru, 2,3 trilyon dolar harcandı. Biz Türk milleti olarak -burada açıkça söylüyorum- bu toprakları korumanın bedeli ve burada bağımsız, özgür yaşamanın bedeli olarak bu harcamalardan razıyız, hakkımız sonuna kadar helal olsun ve diyoruz ki bundan sonra da yine terörle mücadeleye, millî güvenliğimize, vatanımızın içeriden ve dışarıdan gelecek tehditlere karşı korunmasına ayrılacak bütçede pazarlık söz konusu yapılamaz, olamaz. Savunmanın maddi kısıtlaması olamaz, maliyet hesabı da tutulamaz ve en önemlisi, terörün nefes borusunu kesmeyen bir bütçeye biz bütçe demeyiz, diyemeyiz.

Sayın Bakan, terör örgütünün tüm unsurlarıyla önce kendisini feshedip getireceği silahları teslim etmesi talebiyle başlayan sözlü süreç hiç de söylendiği gibi gitmedi, bunu görüyoruz; teröristbaşının sözde silah bırakma ve fesih çağrısı daha ilk günden yüz yıllık cumhuriyet ve Lozan'la hesaplaşma olarak karşımıza çıktı. Maalesef Hükûmet de bu söylemlerin altında kaldı. Teröristbaşı teröristinin suçunu ve sorumluluğunu devletin üstüne attı, Hükûmet ise âdeta bunu kabullendi. Türk milleti en azından bir özür beklerken bırakın bunların özür dilemesini, teröristler Türk devletinden özür talep eder hâle geldi. Terör ve af tanımlamasını kesinlikle kabul etmediler. Örgütün temsilcileri "Biz hiç suç işlemedik ki af dileyelim. Neden pişman olalım?" diye çarşaf çarşaf açıklamalar yaptılar. Hükûmet yine bunun altında kaldı ve çerçeve yasadan "af" tabirini çıkardı. Bunu da millete "Biz teröristi affetmiyoruz." diye yutturmaya kalkıştı. Silahlar ise teslim edilmedi. 30 silah yakıldı, bunun için de bir tören düzenlendi. PKK'nın kırk yılda yapamadığı reklamı da yapmasına müsaade edilmiş oldu. Örgütün diğer unsurlarının feshi de tamamen unutuldu gitti. Farkındaysanız ve bizim de kabul etmediğimiz bu süreç teröristbaşı Apo'nun kontrolünde gidiyor. Bu sebeple, Sayın Bakan, ben Sayın Cumhurbaşkanı ile bebek katilini bu süreç adı altında eşitlemeyi de kabul etmediğimi buradan bir kez daha söylemek istiyorum. İmralı canisi "Komisyon kurulsun." dedi, komisyon kuruldu; "Komisyon ayağıma gelsin." dedi, milletvekilleri gönderildi; "Villa isterim." dedi, bahçeli villa yapılmış; "Personel isterim." dedi, o da yapılmış; bir de statü istedi, o da maşallah yerine getirilmiş. Koca devlet bir teröristin karşısında aciz duruma düştü. Güvenlik güçlerimizin, istihbaratımızın yaptığı başarılı terörle mücadele ve kazandığı başarı nedense adi bir teröristbaşına mal edilmiş hâle geldi.

"Çözüm sürecinin Türkiye'yi getirdiği nokta ne?" diye baktığımızda PKK devlete şart koşuyor. Siyasi çevreler Millî Güvenlik Kuruluna karar tarihi vermesi için diretiyor. Türkiye'nin terörle mücadelesi ve iç düzeni Ankara'da Oxford bağlantılı bir konferansla "Yeni Bir Bölgesel Toplum Sözleşmesi" başlığı altında ele alınıyor. Üstelik konferansın sonuç açıklaması cumhuriyetimizin kurucusu Mustafa Kemal Atatürk'ün vefat yıl dönümünde, 10 Kasımda yapılıyor. Buradan açıkça sormak istiyorum. PKK'nın lider kadrosundaki direnç sürüyor, silahsızlanma henüz hiç teyit edilmemiş; Ankara'da kiminle neyin yeni sözleşmesi konuşuluyor? Türkiye Cumhuriyeti'nin üniter yapısı ve millî egemenliği hangi yetkiyle uluslararası bir konferansın siyasi gündemine taşınıyor? Bir İngiliz üniversitesinin ortak olduğu toplantıda Türkiye'nin iç güvenlik meselesi neden bölgesel bir sözleşme başlığı altında tartışılıyor? 10 Kasımın seçilmesi başlı başına ağır bir siyasi sorumsuzluktur.

Şimdi gelelim Millî Güvenlik Kurulunda bölücü terör örgütü Türkiye'ye tehdit olmaktan çıkarılması konusunda alınacak karara. Sayın Bakan, sizden Türk milleti daha önceki açıklamalarınızın arkasında durmanızı bekliyor. Yani bugün "Suriye'de bölücü örgüt ferdî değil yekpare tugaylar hâlinde, Irak'ta da aynı şekilde silahlarıyla merkezî hükûmete bağlanıyor." denilerek tasfiyenin bittiği açıklanıyor. Hâlbuki beklenen, tasfiyenin sizin de sözlerinizde belirttiğiniz gibi ferdî olmasıydı. Ayrıca PKK'nın sahip olduğu silahlar nerede? Başından beri söylüyoruz, PKK'nın silah ve mühimmat envanteri çıkarılmadan, örgüt mensupları isim isim tespit edilmeden ve teslim tutanakları bu kayıtlarla karşılaştırılmadan tam silahsızlanma teyit edilemez. Boşaltıldığı söylenen mağaralardaki silahlar nerede kime ne zaman teslim edildi? O silahları taşıyanlar nerede, silahlı faaliyetlerine son verdikleri nasıl belirlendi? Şimdi bu tespitin zor olduğu söyleniyor. İşin gerçekten suyu çıktı. Bütün silahlarını teslimi şartı "Doğrulanması zor." diye bir irade beyanına indirgemek isteniyor. Bunun üzerine MGK'ya bir takvim veriliyor. Bu, Millî Güvenlik Kuruluna ve sahadaki güvenlik değerlendirmesine katkı veren Millî Savunma Bakanlığına açıkça bir baskıdır; bunu da kabul etmiyoruz. Yıl sonuna kadar MGK kararı isteyenlere de buradan sormak istiyorum. Silahların envanteri nerede? Teröristlerin isim listesi nerede? Teslim tutanakları nerede? Biz tüm bu sebeplerden dolayı İYİ Parti olarak bu utanç döneminde tarihe "utananlar" olarak yazılmayı reddedip bedeli ne olursa olsun direnenler tarafında milletimizle beraber olacağız.

Buradan hudut güvenliğimize biraz geçmek istiyorum. Hudut güvenliği ülkemizin millî güvenliği açısından en önemli mesele. Hep diyoruz, hudut namustur ve bakıyoruz, hudut konusunda da bayağı işlemler yapılmış. İşte, sunumunuzda da söylediniz. Bu başarılarınızı da tebrik ediyoruz ancak sınırlarımızın korunması yalnızca fiziki duvar örmekle değil aynı zamanda teknolojik gözetleme, erken uyarı ve elektronik takip sistemlerinin de eksiksiz çalışmasıyla mümkün. Bunu siz de biliyorsunuz. Biz bu fiziki duvar örmek ile teknolojinin eş zamanlı olmasının önemini bir kez daha dile getirmek istiyoruz. Bu konuda, bu aradaki açığın da hızlıca kapatılmasının gerekliliğini söylemek istiyoruz.

Hudut deyince... Bir de "hudut geçiş olayı" diye duyurulan bir şehadet yaşadık yakın zamanda. 31 Ekimde Hakkâri'nin Yüksekova ilçesinde Türkiye-İran sınırında yasa dışı geçişe müdahale eden Piyade Sözleşmeli Er Yusuf Sait Ünlü açılan ateş sonucu şehit oldu. Millî Savunma Bakanlığı atışın İran tarafından geldiğinin değerlendirildiğini ve adli ve idari soruşturma başlatıldığını açıkladı. Hududunu koruyan Türk askerine ateş açılmıştır. O ateşi kim açtı? Yasa dışı geçişe teşebbüs edenler kimdi? Bu soruların cevabı kesinlikle ortaya çıkarılmalı ve soruşturmanın sonucu kamuoyuna açıklanmalıdır. Bir Türk askerinin şehadeti "hudut geçiş olayı" olarak tanımlanamaz ve geçiştirilemez. Aziz şehidimize Allah'tan rahmet, ailesine, Türk Silahlı Kuvvetlerine ve Türk milletine buradan tekrar başsağlığı diliyorum.

İran hududunda mayın temizliği sürüyor. Niçin temizliyorsunuz? Hudut güvenliğine bu ne kazandırıyor? Temizlenen kesimlerde yasa dışı geçişler arttı mı, azaldı mı? Temizliğe başlamadan önce gözetleme, fiziki engel ve devriye düzeni devreye giriyor mu? PKK'nın fesih ilanından sonra tehdidin azaldığı sonucuna vardıysanız sahada ne değişti? Önceki ateşkeslerden hangi dersi çıkardık? Bugün Irak ve Suriye'den İran'a geçen PKK mensuplarının örgütün İran kolu PJAK'a katıldığı ve orada hazırlık yaptığı yönünde bilgiler var. Bu geçişleri siz de doğruluyor musunuz? Kaç kişi geçti? Kimlikleri ve örgütteki görevleri biliniyor mu? Silahlarını götürdüler mi? İran'da eğitim, kamp veya mühimmat yığınağı tespit ettiniz mi? İmralı'dan iletilen mesajların Kandil, PJAK ve Suriye'deki kadrolar üzerinde hâlâ talimat etkisi var mı?

Sayın Bakan, Türkiye'nin hava savunması da bugün ne durumda merak ediyoruz. Bütün sınırlarımızı ve ülkemizin tamamını koruyacak kapasitemiz var mıdır? Hangi sistemler bugün fiilen görevde? Uçak, seyir füzesi, balistik füze ve insansız hava aracı tehdidine karşı hangi kabiliyetlerimiz var? Aynı anda farklı yönlerden saldırı gelirse sistemlerimiz birlikte çalışabiliyor mu? Koruma uçağı bulunan bölgeler var mı? Bu açıklar hangi sistemlerle ve hangi takvimde kapatılacak eğer açık varsa?

Bakanlığın kendi içindeki askerî hiyerarşiyi de burada sormak istiyorum. Rütbe karşılığı görev yapan sivil personele emir subayı veya emir astsubayı görevlendirildi mi? Askerî personel bu kişilere selam durup tekmil veriyor mu? Kendilerine görev silahı tahsis edildi mi, varsa kimin imzasıyla hangi yetkiye dayanılarak? Cumhurbaşkanına ve Millî Savunma Bakanına makamları gereği yapılan görevlendirmeyi hangi hükümle sivil personele uyguluyorsunuz? NATO'da emsal gösterebileceğiniz bir uygulama var mı? Böyle bir uygulama varsa buna nasıl müsaade ediliyor? 30-40 yaşındaki sivilleri Bakanlıkta ve askerî fabrika ve tersanelerde general, amiral rütbe karşılığı görevlere atayıp altında general, amiral, albay, yarbay çalıştırıyor musunuz? Bu şekilde Türk Silahlı Kuvvetlerinin disiplin, hiyerarşi ve liyakat sistemine nasıl katkı sunuyorsunuz?

Askerî hastanelerin açılacağını söylemiştiniz öncelikle GATA'nın. Acaba bu ne durumda? Askerî liseleri de yeniden açacak mısınız? İşte hangi hastaneyi, hangi okulu ne zaman açacaksınız? Harekâtta yaralanan askerlerimizin tahliyesinden ameliyatına kadar sağlık zincirini kim yönetecek? Askerî cerrahı ve saha sağlık personelini kim yetiştirecek? Askerî liselerin kapatılmasının harp okullarına etkisini hiç ölçtünüz mü? Biz disiplin mahkemeleri ve askerî mahkemelerin de yeniden kurulmasını önemsiyoruz. Bu konuda bir adım atmayı düşünüyor musunuz? Bir ast üstüne yumruk atıyor, dava açıyor, Askeri Ceza Kanunu uygulansa bile dava sürerken o ast yumruk attığı üstün emrinde aynı yerde göreve devam ediyorsa o üst ertesi sabah birliğinin karşısına çıkıp disiplini nasıl sağlayacak? Tutuklama kararı verilmediğinde görevden uzaklaştırma veya görev yeri değişikliği dâhil hangi idari tedbir uygulanıyor? Disiplin mahkemeleri için hangi somut girişimde bulundunuz? Barış döneminde askerî mahkemelerin yeniden kurulması için Anayasa değişikliği hazırlığınız var mıdır? Savaş hâlinde işleyecek askerî yargı düzenimiz hazır mıdır? Bunu da merak ediyoruz ve aynı zamanda biliyoruz ki bir ordunun gücü yalnızca silahından değil tabii ki personelinden de geliyor, ona verilen değerden de geliyor. Bugün subayımız, astsubayımız, uzman çavuşumuz tayin olduğu yerde lojman bulamıyor, maaşının önemli bir bölümünü kiraya veriyor. Vatanın güvenliğini emanet ettiğimiz askerimiz ailesinin barınma kaygısıyla maalesef baş başa bırakılıyor. Mehmetçiğe vatanı emanet ediyorsak ailesinin huzurunu da devlet güvence altına almak zorundadır diye düşünüyoruz. 2027 bütçesinde lojman yatırımlarının artırılmasını ve askerî personelin kira yükünün hafifletilmesini bekliyoruz sizden.

Bir diğer mesele de emekli astsubaylarımızın yıllardır çözülemeyen özlük haklarıdır. 2012'den bu yana Genelkurmay Başkanları, Bakanlar, Başbakanlar ve Cumhurbaşkanı tarafından defalarca söz verildi. Makam ve görev tazminatları, emekli maaşları ve ücret adaletsizliği konusunda hâlâ somut bir çözüm karşımızda yok. On dört yıldır verilen bu sözler kesinlikle tutulmalı diyoruz. Emekli astsubaylarımız da sizden gerçekten bu bütçede bir şey duymak istiyor, dört gözle bu bütçeyi takip ediyor Sayın Bakan. Devlet kendisine ömrünü adamış insanlara gerçekten borcunu icraatla ödemeli ve onları kesinlikle motive etmeli diyoruz.

Sayın Bakan, şimdi dikkatinizi bir de son zamanlarda, dört hafta önceye kadar dünyanın daha önce hiç görmediği, tarihî bir dönüm noktası niteliğinde yeni bir tehdide çekmek istiyorum. Siz de eminim takip ediyorsunuzdur. Yapay zekâ şu an sistematik olarak ve otonom bir şekilde tüm dünyanın kritik altyapılarına saldırı başlatmış durumdadır. Saldırının başlangıcı belli devletlerin sponsorluğuna dayandırılmak isteniyor ya da dayandırılıyor. Şu an ARTEX adı verilen yeni bir siber saldırı harekâtı tamamen yapay zekâ tarafından otonom bir şekilde yürütülmektedir. Bunu herhangi bir siber saldırı hareketi olarak ele almak hata olur çünkü bu, insanoğlunun kendi eliyle yarattığı yeni nesil bir tehdidin ilk adımıdır, dikkatle takip edilmeli ve incelenmelidir. Makine hızıyla anlık olarak değişen çok ciddi bir tehditle karşı karşıyayız. Sizden beklentimiz, yeni kurulan Siber Güvenlik Başkanlığı ya da Kurulunu beklemeden göz bebeğimiz Türk Silahlı Kuvvetlerinin ivedilikle hem doktrin hem de altyapı olarak bu yeni hibrit tehdit düzeyine hazırlanması ve cevap verebilir hâle getirilmesidir. Bununla ilgili de eminim kendi bünyenizde yaptıklarınız vardır; onunla ilgili de eğer bizi bilgilendirirseniz ya da işte, dünyanın bu yaşadığı şeyi siz nasıl görüyorsunuz, nasıl yorumluyorsunuz ya da ne bekliyorsunuz; onunla ilgili de detaylı bilgi verirseniz memnun oluruz. Biliyorsunuz, bazı ülkeler, işte, "Üç günlük stok yapın, beş günlük stok yapın." vesaire gibi açıklamalar da yaptı. Bunlarla ilgili de ne düşünüyorsunuz, gerçekten merak ediyoruz.

Aynı zamanda, sözlerime son vermeden önce, ben yine, bu, terörist başına verilen ve hiçbir kanunda tanımlanmayan, hiçbir şekilde, hiçbir devlet yetkilisi tarafından açıklanmayan ama DEM PARTİ'si Eş Başkanı tarafından duyurulan bu hakları nasıl, kim verdi, hangi kararla verdi, hangi kanuna dayanarak verdi? Bu, sürdürülen sürecin bir parçası mıydı? Neden, böyle, damdan düşer gibi oldu? Bundan ne murat ediliyor, gerçekten merak ediyorum. Bununla ilgili de sizden bir şey duymak istiyorum.

Ve en son, bu, Diyarbakır'da toplanan meclisi de ne... Tamam, hakkında soruşturma yapıldı, işte, gözaltılara alındı ama siz de biliyorsunuz ki bir şeyin ilk yapılması bunun daha sonra yapılmasının önünün açılmasıdır. Bunu sahiplenen açıklamalar da duyuyoruz. Biz artık bunların gerçekten yapılmasının önüne geçilmesini, bu, Türkiye Cumhuriyeti devletinin 7 bölgesiyle, 86 milyonuyla bir bütün olduğunun devlet tarafından da sıklıkla dile getirilmesi gerektiğini ve bu konuda ciddi yaptırımların yapılması gerektiğini düşünüyoruz. Sizden de bu konuyla ilgili açıklamalar bekliyoruz.

Tekrar, bütçeniz hayırlı olsun diyoruz.

Beni dinlediğiniz için teşekkür ediyorum.

---

**Kaynak gösterme:** Ayyüce Türkeş Taş (İYİ Parti, Adana). “Plan ve Bütçe Komisyonu toplantısındaki konuşma”. TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu tutanağı, 18 Kasım 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/ayyuce-turkes-tas-2026-11-18-tutanak-metni (erişim: 18 Kasım 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/milletvekili/UyeKomisyonKonusmaTutanakDetay?tutanakId=92706

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
