# Toprak koruma ve arazi kullanımı kanununda değişiklik yapılması hakkında kanun ve diğer kanunlarda değişiklik yapılmasına dair kanun teklifi (s.s.: 111)

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 23. Dönem)
- **Konuşmacı:** Azize Sibel Gönül (AK Parti, Kocaeli)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 80. Birleşim
- **Tarih:** 20 Mart 2008
- **Gündem:** TOPRAK KORUMA VE ARAZİ KULLANIMI KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA KANUN VE DİĞER KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TEKLİFİ (S.S.: 111)
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/azize-sibel-gonul-23-2008-03-20-toprak-koruma-ve-arazi-kullanimi-kanununda-degisiklik-yapilmasi-hakkin

> Azize Sibel Gönül (AK Parti), 20 Mart 2008 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 80. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: TOPRAK KORUMA VE ARAZİ KULLANIMI KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA KANUN VE DİĞER KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TEKLİFİ (S.S.: 111)); konuşma 447 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

AZİZE SİBEL GÖNÜL (Kocaeli) – Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; görüşülmekte olan 111 sıra sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun ve Diğer Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi’nin 2’nci maddesi üzerinde şahsım adına söz almış bulunmaktayım. Yüce heyetinizi saygıyla selamlıyorum.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; bildiğiniz gibi hızlı nüfus artışı, çok sayıda sosyoekonomik ve politik sorunlara neden olmasının yanında yanlış arazi kullanımına ve toprak kayıpları nedeniyle ekonomimize ve kalkınmamıza önemli etkileri olan sorunlar da ortaya koymuştur.

Ülkemizde toprakların korunmasıyla ilgili tedbirlerin yetersizliği ve arazilerin kullanımı konusunda yanlışlıkların olması nedeniyle toprağın korunmasını, geliştirilmesini ve çevre öncelikli sürdürülebilir kalkınma ilkesine uygun olarak arazi kullanımını hedefleyen, kısaca tüm unsurlarıyla kapsayan Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu çıkarılmıştır. Amaç, toprağın doğal ve yapay yollarla kaybını, niteliklerini yitirmesini engelleyerek, korumasını, geliştirilmesini, sürdürülebilir kalkınma ilkesine uygun olarak planlı arazi kullanımını sağlayacak usul ve esasları belirlemektir.

Bu yasa ile üç planlama getirilmiş: Bir, arazi kullanım planlaması; iki, tarımsal amaçlı arazi kullanım plan ve projeleri; üç, toprak koruma projelerinin hazırlanması. Arazi kullanımında genellikle uyuşmazlıklar ortaya çıktığından ve birbiriyle rekabete giren arazi kullanımlarını uyumlaştırma olanakları çok çeşitli nedenlere bağlı olarak gitgide azaldığından kapsamlı ve bütümcül planlama, başka bir deyişle yüksek düzey bakış açısı, stratejik planlama, yani bu kanun yaşamsal bir önem taşımaktadır. Bu tür çalışmalarda sosyal, ekonomik, kültürel ve çevresel amaçları geliştirebilmek üzere strateji belirlemek, belirsizlikleri ve riskleri kabul eden ve bunlara cevap veren esnek bir yaklaşım sergilemek, çıkarların uyumlaştırılması sürecini temel almak gerekir.

Şimdi, bu kanuna baktığımız zaman, şu anda konuştuğumuz 2’nci maddeye ek olarak “11/10/2004 tarihinden önce, gerekli izinler alınmadan tarım dışı amaçlı kullanıma açılmış ve tarımsal bütünlüğü bozulmuyor ise…” ibaresi eklenerek yeniden düzenlenmiştir.

Değerli arkadaşlar, bu kanunla ilgili, sadece bir düzenlemeyle ilgili, bir ilimizde yapılan bir fabrikayla ilgili kanunu oraya endekslemek çok yanlış. Bakın, elimde bir Bakanlar Kurulu prensip kararı var “…yerin işletilmesiyle ilgili (…) şirketine ait…” oraya izin veren. Yani, bizim 2002 döneminde verilmiş bir şey var.

Şimdi şunu söylemek istiyorum: Sadece bir alandaki yere endekslemek doğru değil. Bununla ilgili, sanayi yapılarının yoğun olduğu Trakya bölgesinden tutun, benim kendi seçim bölgem olan Kocaeli’den tutun Türkiye’nin çok çeşitli bölgelerinde bu tür ruhsat ve izinle ilgili sıkıntıları olan yerler var. Bunların bir çözüme ulaşmasına, 11/10/2004 tarihinden öncesiyle ilgili olarak çözüme ulaştırılmasına ve bundan sonraki kanunda da bu şekilde devam etmesine inanıyoruz. Ama bir de şuna inanıyoruz değil mi: Dünya gittikçe küçülüyor. Canlıların yaşayabileceği başka bir gezegen de yok, keşfedilmedi. Çok uzun yıllar boyunca belki bu dünyada yaşayacağız. Toprağın tahribinin, ekolojik değerlerin bozulmasının sadece bir ülkeyi değil, tüm dünyayı tehdit ettiğine de hepimiz inanıyoruz. Bu tür toprak tahribi tehditlerini önlemek amacıyla bu kanuna ihtiyaç duyulmuştur.

Bu kanunun milletimize hayırlı olmasını diliyorum.

Ben, bu duygularla yüce heyeti saygıyla selamlıyorum. (AK Parti sıralarından alkışlar)

---

**Kaynak gösterme:** Azize Sibel Gönül (AK Parti, Kocaeli). “Toprak koruma ve arazi kullanımı kanununda değişiklik yapılması hakkında kanun ve diğer kanunlarda değişiklik yapılmasına dair kanun teklifi (s.s.: 111)”. TBMM Genel Kurulu, 80. Birleşim tutanağı, 20 Mart 2008. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/azize-sibel-gonul-23-2008-03-20-toprak-koruma-ve-arazi-kullanimi-kanununda-degisiklik-yapilmasi-hakkin (erişim: 28 Ekim 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.