# Küçük ve orta ölçekli sanayi geliştirme ve destekleme idaresi başkanlığı kurulması hakkında (s.s.330) kosgeb

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 23. Dönem)
- **Konuşmacı:** Bayram Ali Bayramoğlu (AK Parti, Rize)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 62. Birleşim
- **Tarih:** 25 Şubat 2009
- **Gündem:** KÜÇÜK VE ORTA ÖLÇEKLİ SANAYİ GELİŞTİRME VE DESTEKLEME İDARESİ BAŞKANLIĞI KURULMASI HAKKINDA (S.S.330) KOSGEB
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/bayram-ali-bayramoglu-23-2009-02-25-kucuk-ve-orta-olcekli-sanayi-gelistirme-ve-destekleme-idaresi-baskanli

> Bayram Ali Bayramoğlu (AK Parti), 25 Şubat 2009 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 62. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: KÜÇÜK VE ORTA ÖLÇEKLİ SANAYİ GELİŞTİRME VE DESTEKLEME İDARESİ BAŞKANLIĞI KURULMASI HAKKINDA (S.S.330) KOSGEB); konuşma 1.930 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

AK PARTİ GRUBU ADINA BAYRAM ALİ BAYRAMOĞLU (Rize) – Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; 330 sıra sayılı Kanun Tasarısı hakkında AK PARTİ Grubu adına söz almış bulunuyorum. Hepinizi saygıyla selamlıyorum.

Aynı zamanda, bugün hakikaten hepimizi son derece üzen Hollanda’daki uçak kazasında ölmüş olan gerek Türk ve gerekse diğer vatandaşlar ve yaralı olan tüm vatandaşlarımıza ve yabancı vatandaşlara da sabırlar ve acilen sağlık, sıhhatler diliyorum.

Arkadaşlar, gündeme geçmeden önce çok kısa da olsa KOSGEB hakkında sizi biraz bilgilendirmek ve bu bilgilendirmenin arkasından bu kanunun niçin gündeme getirildiğini ve bir vesileyle de KOSGEB mensubu sayılan küçük ve orta boy işletme sahibi arkadaşlarımıza ekonomik alanda, sanayi alanındaki tecrübelerimizi aktaracak bazı ifadelerde bulunacağım.

Sözlerime başlamadan önce, dünya ekonomisinin en sıkıntılı bir dönemi yaşadığı bu günlerde varını yoğunu ortaya koyarak hem üretmek hem istihdam oluşturmak hem ekonomik katkılarını devam ettirmek gayesiyle iş hayatındaki hayatiyetlerini devam ettirmekte olan bütün küçük ve orta boy işletme sahiplerine saygı ve hürmetlerimi sunuyorum. Bu kanunun çalışılarak bugüne getirilmesinde, başta KOSGEB yetkilileri olmak üzere emeği geçen bütün herkese de teşekkür ediyorum.

(x) 330 S. Sayılı Basmayazı tutanağa eklidir.

Küresel arenada rekabet koşulları giderek ağırlaşmaktadır. Bu yoğun rekabet ortamında mücadele eden KOBİ’lerimiz, endüstrileşmenin, sağlıklı bir sosyal yapının gelir dağılımındaki dengenin ve ticaretteki dinamizmin sürükleyici faktörü ve ekonomimizin vazgeçilmez unsurlarıdır.

Şunu söylemeliyim ki ülkemizde gelişme potansiyeli başta küçük ve orta boy işletmeler olmak üzere son derece büyük bir potansiyele sahiptir. Bu potansiyel, KOBİ’ler ile kurumlar ile kendini göstermektedir. Bizlerin sorumluluğu ise KOBİ’lerimizin, kurumlarımızın önünü açan politikaların geliştirilmesi, hedefleri iyi belirlenmiş, uygulanabilir ve gerçekleştirilebilir projelerin hayata geçirilmesidir. KOBİ’lerimizin ekonomimize katkısını en üst düzeye çıkartmak için Hükûmetimiz, KOBİ’lerimizin her bakımdan desteklenmesi, etkinlik ve verimliliklerinin artırılması gibi hayati bir misyonu da üstlenmiş bulunmaktadır.

KOBİ’ler Türkiye’deki çalışanların yaklaşık olarak yüzde 77’sini, yatırımların yüzde 57’sini, katma değerin yüzde 38’ini, ihracatın yüzde 16’sını oluşturmaktadır. KOBİ’lerin kredilerden aldığı pay ise yaklaşık yüzde 25 civarındadır.

Ülkemiz ekonomisinde bu kadar önemli bir konumda olan KOBİ’lerin payını ve etkinliğini artırmak, rekabet güçlerini ve düzeylerini yükseltmek, sanayide entegrasyonu ekonomik gelişmelere uygun biçimde gerçekleştirmek amacıyla KOSGEB, 12/4/1990 tarih ve 3624 sayılı Küçük ve Orta Ölçekli Sanayi Geliştirme ve Destekleme İdaresi Başkanlığı Kurulması Hakkında Kanun ile kurulmuştur.

KOSGEB’in hedef kitlesindeki küçük ve orta ölçekli imalat sanayisi işletmelerinin sayısı 271.490’dır. KOSGEB tarafından 2003 yılında başlatılan çalışmalarla bugüne kadar yaklaşık 90 bin işletmenin mevcut durum tespiti yapılarak KOSGEB veri tabanına kaydedilmiştir. Bu işletmeler içinden 14 bini stratejik plan hazırlamış ve planları KOSGEB tarafından da onaylanmıştır.

KOSGEB, 2008 yılı itibarıyla, 35’i işletme geliştirme merkezi, 20’si teknoloji geliştirme merkezi olmak üzere 32 şehirde konuşlanan 55 hizmet merkezi ile ülke sathına yaygın olarak küçük ve orta ölçekli imalat sanayi işletmelerine hizmet vermektedir. Sinerji odakları da dâhil edildiğinde KOSGEB tarafından doğrudan hizmet verilen şehir sayısı 63’e ulaşmaktadır.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; KOSGEB, KOBİ’lerin payı ve etkinliğinin artırılması, rekabet edebilirliğinin artırılması, sanayi içerisinde bütünleşmenin sağlanması amacıyla “bilişim, bölgesel kalkınma, danışmanlık ve eğitim, girişimciliği geliştirme, teknoloji geliştirme, pazar araştırma ve ihracatı geliştirme, kalite geliştirme ve yenilik ile uluslararası iş birliği geliştirme desteği” başlıkları altında çeşitli yönetmelik destekleri vermektedir. Bu çerçevede 2003-2007 yılları arasında KOBİ destek kredisi, ihracat destek kredisi, istihdam kredisi, bilişim kredisi, deri sektörü, organize sanayi bölgeye taşınma destek kredisi, gıda sektörü, makine, teçhizat destek kredisi işletmelerimizin hizmetine sunulmuştur ve toplam olarak 22 bin KOBİ’ye 2,4 milyar TL kredi verilmiştir. 2008 yılında tesirini artıran küresel ekonomik gelişmelerin KOBİ’ler üzerindeki etkilerini hafifletmek ve KOBİ’lerimizin bu dönemi mümkün olan en az hasarla atlatmalarını sağlamak amacıyla yeni programlar eklenmiştir. 2008 yılında başlatılan sıfır faizli cansuyu kredileri ile 2008 yılı içinde KOSGEB tarafından “cansuyu kredileri” altında “1000 + 1000” KOBİ makine, teçhizat kredisi faiz desteği, imalatçı esnaf ve sanatkâr kredisi faiz desteği, ihracat kredisi faiz desteği ve istihdam endeksli işletme kredisi faiz desteği programları uygulamaya sokulmuştur. Uygulanan bu kredi faiz desteği programlarının tamamında, KOBİ’ler tarafından kullanılan kredilerin faizi KOSGEB tarafından karşılanmaktadır. Bu şekilde çeşitli çalışmalarla birlikte yaklaşık 22 bin KOBİ’ye aktarılan sıfır faizli kredi miktarı 1,6 milyar YTL’ye ulaşmıştır.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; bu çalışmaların yanında KOSGEB’in yapmış olduğu çok önemli, özellikle hanımlara yönelik yapmış olduğu bir çalışmadan da size bahsetmekte fayda görüyorum. KOSGEB Kadın Girişimciliğin Desteklenmesi Projesi çerçevesinde, dört yörede, -Pendik, Çorum, Hacıbektaş ve Kütahya’da- Kadın İş Geliştirme Merkezi, yani kısa adı olan KİŞGEM kurulmasını sağlamıştır. İŞGEM’lerde kurulan inkubasyon hizmetleri, yer temini, ortak makine ekipman kullanımı, sekreterya hizmetleri, işletme geliştirme danışmanlığı hizmetleridir. Projeler kapsamında 16 yörede kurulmuş olan İŞGEM’ler toplam 337 adet işletme ve 1.737 kişilik istihdam yaratmıştır. Bu işletmelerin 54 adedi kadın İŞGEM’lerde yer almakta olup 77 kişiyi istihdam etmektedir. Diğer taraftan ÖSDP kapsamında yer alan 283 işletmede de 1.660 kişi istihdam edilmektedir.

Bütün bunların yanında başlıklar olarak gündeme getirirsek, KOSGEB, bir, “genel girişimcilik eğitimleri” adı altında hizmet vermektedir. Bu çerçevede 2003-2007 dönemi izleme verilerine göre 100 programda 4.474 katılımcıya eğitim verilmiştir.

İkinci olarak, genç girişimci geliştirme programları hizmeti verilmiştir. Bu çerçevede 1990-2000 öğretim yılında, 2000-2001 öğretim yılında, 2001-2002 öğretim yılında ve 2002-2003 dönemlerinde toplam 10 üniversitede çeşitli aktiviteler düzenlenmiştir. 2003-2004 öğretim yılında programın düzenlendiği eğitim kurumlarının sayısı ise 26, katılımcı sayısı ise 1.134’e çıkmıştır. Program 2004-2005 döneminde 34 eğitim kurumunda 1.301 katılımcıyla düzenlenmiştir. Böylece, yaklaşık 5 bin kişiye çeşitli dönemlerde eğitimler verilme imkânı olmuştur.

Bir başka destek programı “yeni girişimci desteği” adı altında verilen programdır. Buna da 2004 yılı içerisinde 120, 2005’te 256, 2006’da 61 girişimci yararlanmış, 31 Ağustos 2007 tarihi itibarıyla 22 girişimciye destek sağlanmış olup, destekten yararlananların çoğunun sadece geri ödemesiz kredileri destek olarak gördüğünü hatırlatmakta da fayda görüyorum. Ancak KOSGEB bu yapmış olduğu bütün hizmetleri mevcut kanunuyla yapma şansına sahip değildir. İşte bugün, mevcut kanunu gereğince imalat sanayi sektörü dışındaki KOBİ’lere de destek verilebilmesi gayesiyle, önümüzde bulunan 330 sıra sayılı kanun Komisyonumuzda gündeme getirilmiş ve muhalefet milletvekilleri de dâhil olmak üzere, ortak kanaatle Meclise, huzurlarınıza gelmiştir.

KOSGEB, KOBİ’lere hizmet ve destek vermek üzere özel yasaya sahip olan tek kamu kuruluşudur ve biz, KOSGEB gibi ülke sathında yaygın teşkilat yapısına sahip dinamik bir kuruluştan diğer sektörlerdeki KOBİ’lerin desteklenmesinde de yararlanılması gerektiğini düşünmekteyiz.

Bilindiği üzere, ülkemizde sanayi sektörü dışındaki sektörlerin ekonomik katma değer üretme ve istihdam yaratma potansiyeli artmaktadır. Gerek bu artış gerekse sanayi dışındaki sektör firmalarından ve bunların temsilcisi kuruluşlardan gelen talepler, KOSGEB’in hedef kitlesinin, sanayi kesiminden tüm KOBİ’leri kapsayacak şekilde genişletilmesi gerekliliğini ortaya koymuştur. Ayrıca, sanayi kesiminin geliştirilmesinde başarılı olabilmek için, bu kesimle yatay ilişkide olan diğer sektörlerin de geliştirilmesi gerekliliği aşikârdır.

Bu gerekçelerden yola çıkarak 3624 sayılı KOSGEB Kanunu’nda değişiklik yapmak ve diğer sektörlerdeki KOBİ’leri de KOSGEB hedef kitlesine dâhil etmek için yasa tasarısı hazırlanmıştır. Bu yeni kanunla KOSGEB sadece imalatçı KOBİ’lerden değil, ülkemizin tüm KOBİ’lerinden sorumlu ulusal kuruluşu niteliğine kavuşacak ve daha geniş bir etki alanında KOBİ’lerimizin geliştirilmesi için çalışmalar sağlayacaktır.

Şimdi, kanunla ilgili bu ön bilgileri ve KOSGEB’le ilgili bilgileri verdikten sonra, birkaç konuya da, özellikle iş hayatında bizleri izleyen kardeşlerimize de bazı konuları aktarmakta fayda görüyorum.

Yalnız bundan önce, hepimizin bilmesi gerektiği çok önemli konulardan bir tanesi, KOSGEB’in sadece Türkiye genelinde bir kuruluş olmaktan çok, başta komşu ülkelerimiz dâhil olmak üzere Orta Doğu ve Arap âleminde KOSGEB çok ciddi bir marka hâline de getirilmiştir. Özellikle bahsettiğimiz komşu ülkelerde ve Orta Doğu ülkelerinde, KOSGEB’den yaşadıkları tecrübeler hakkında çeşitli toplantılar yapmak suretiyle benzer nitelikli altyapı organizasyonları kurulmuş ve o ülkelere hizmet verme ve eğitim verme faaliyetlerine başlanmıştır. Bu, sadece o ülkelerdeki faaliyetlerin yapılmasına destek sağlamamış, aynı zamanda o veri tabanlarındaki faaliyet gösteren firmaların Türkiye’yle dış ticaret münasebetlerine de imkân sağlamıştır. O nedenle KOSGEB’in sadece bir kredi veren kuruluş değil, aynı zamanda eğitim veren, bu eğitimin yanında uluslararası nitelikte bir marka oluşturma gücünü göstermiş ve dış ticaretimize de çok ciddi destek veren bir kurum olduğunu da unutmamamız gerekir.

Bunun yanında KOSGEB’in yapmış olduğu faaliyetlerin iş hayatına daha müspet yansıyabilmesi açısından en önemli hizmetlerden bir tanesi, yapılması gereken hizmetlerden bir tanesi üniversite-sanayi iş birliği hadisesidir. Üniversitelerimiz maalesef sanayimizle yeteri kadar entegrasyon içerisinde olmayıp gerek teknoloji gerek ARGE gerekse bilgi birikimlerini küçük ve orta boy işletmelerin gelişimi için kullanmamaktadır. Bunu kanunla yazmak çok mümkün olmayabilir ancak üniversitelerimiz kendilerine, başta, bulundukları vilayetlerde olmak üzere -ki Türkiye’nin seksen bir vilayetinde artık üniversite var- bu şekildeki çalışmalara mevcut iş güçleri olarak öğretim üyeleriyle birlikte destek vermeyi kendilerine asli görev edinmek zorundadır.

Bakın, bugün küçük ve orta boy işletmelerimizin en büyük problemi kaliteli iş gücünü oluşturamamakta yatmaktadır. Hatta birçok konuda, en iyi kaynakçıyı, en iyi tornacıyı, en iyi üreticiyi, en iyi endüstri tasarımcısını bünyesinde bulunduran bu işletmelerimizin aslında en başta bulundurması gereken bir nakit akış tablosu takip eden, finansal analiz yapan bir personeli bulundurma zorunluluğunu sanki ihtiyacı yokmuş gibi değerlendirmekte ve en büyük hatayı yapmaktadır. İşte bu noktada bu kardeşlerimize küçük ve orta boy işletmelerin tamamına en güzel desteği verebilecek kurumların başında, danışmanlık hizmeti verebilecek kurumların başında üniversiteler gelmektedir.

Bu çerçevede bir başka konu da, küçük ve orta boy işletmelerimize verebileceğimiz en önemli önerilerden bir tanesi de kümeleşme konusudur, kümeleşme. Ne demek kümeleşme? Başta sektörel olarak birlikte hareket eden grupların bir araya gelerek ortak mahiyette projeler geliştirmesi, ortak mahiyette ARGE faaliyetleri yapması ve ortak mahiyette yatırımlar, teknolojik yatırımlar yapmasına imkân tanımaktadır. KOSGEB’in kümeleşme benzeri, nitelikli bir araya gelen sektörler bir araya geldiklerinde çok daha yüksek montanlı krediler verme gibi özel bir çalışması da vardır. Bu, aynı zamanda haksız rekabeti ortadan kaldıracak ve dünyayla rekabet edebilme imkânını da küçük ve orta boy işletmelerimize imkân olarak sunmuş olacaktır. O nedenle, başta sektörel olmak üzere bölgesel, şehir bazında iş birliği ağları ve network ortamında kümeleştirme çalışmalarını yapmak, hem KOSGEB’in hem de bu işletme sahibi kardeşlerimizin asli görevlerinden olmak zorundadır.

Bakın, geçenlerde bir örnek vermiştim, bu örneği burada bir daha vermekte fayda görüyorum. Geçenlerde Rize vilayetinde tüm esnaflarla ilgili bir toplantıya katıldım. Bu katıldığımız toplantıda esnaf ve sanatkârlar kooperatifine ve diğer bütün birliklerin yetkililerine sordum: Rize vilayetinde toplam esnaf ve sanatkâr üye sayısı kaç? Rize’nin nüfusu 323 bin. Toplam esnaf ve sanatkârlar üye sayısı 23 bin. Yani her 15 kişiye 1 tane esnaf düşüyor. Neden? Çünkü “Benim de olsun, ben buranın muhtarı olayım.” mantığıyla iş hayatına girmek eldeki imkânları ve kaynakları israf etmekten başka hiçbir şey sağlamaz, kaybetmekten başka hiçbir şeye imkân sağlamaz ama kümeleşmeyi gündeme getirirsek, birlik ve beraberliği bir araya getirirsek, hem ulusal hem uluslararası kredi imkânlarından hem de iş gücünden, profesyonel kadrolardan, üniversitelerden çok daha fazla imkân oluşturmak ve bu imkânları da kendi iş hayatımıza yansıtmak gibi bir şansı yakalamış oluruz. Dolayısıyla, bugün çıkartmakta olduğumuz ve önümüzdeki günlerde kanunlaşacak olan bu kanunun sadece kanun bazında çıkmış olmasının yeterli olmadığını, aynı zamanda iş hayatının da kendisini bu konularda yenilemesi gerektiğini ve bir araya gelerek korporasyon, birlik oluşturma, holdingleşme, ortak nitelikte çalışma gibi konularda adım atmasının da artık kaçınılmaz olduğunu herkesin bilmesi gerekir.

Bakın, şu anda dünyada yaşanmakta olan küresel krizin sonucunda geleceğimiz en önemli noktalardan bir tanesi, bırakın küçük, orta boy işletmelerin birleşmesini, dünya devleri denecek birçok firmaların bile birleşmesini kaçınılmaz hâle getirmektedir. Dünyanın en büyük bankaları birbirleriyle birleşme girişimindedir. Dünyanın en önemli üretimini yapan otomotiv sektörü firmaları, aynı marka adı altında bir araya gelmelerinin kaçınılmaz olduğunu artık ortaya koymuştur. Dünyanın büyük, orta ölçekli firmalarının tamamı dünyayla rekabet ederek birbirimizi öldürmektense, ortak pazar bölüşmek suretiyle ama bir arada hareket etmek suretiyle birleşme ve kümeleşme çalışmalarına başlamıştır. Ee, siz, dünyanın bu kadar ciddi kuruluşlarının bir araya geldiği bir noktada, küçük ve orta boy işletmeler olarak eğer bu kümeleşmeyi beceremezseniz kaçınılmaz son, ekonomik arenadan çekilmek, hatta bırakın ticari ahlaksızlıkla da karşı karşıya kalmaktan başka bir şey olamaz.

O nedenle, bu kanunu ve dünyadaki gelişmeleri de nazarıitibara alarak kendimize de bir çekidüzen vermek ve böylece, hem istihdama hem ekonomik katkıya hem de gayrisafi hasılaya katkı vermek açısından küçük ve orta boy işletmelerimize çok önemli görevler düşmektedir.

Bugün hazırlanan ve Meclise sunulmuş olan bu kanunun, bu düşünceler doğrultusunda, başta KOBİ’lerimize, ondan sonra ülkemize, en çok da şu anda istihdam için, iş hayatında yeni sahalar açılmasını bekleyen kardeşlerimize, insanlarımıza fayda sağlamasını temenni ediyor, kanunun hayırlı olmasını diliyor ve saygılar sunuyorum. (AK PARTİ sıralarından alkışlar)

---

**Kaynak gösterme:** Bayram Ali Bayramoğlu (AK Parti, Rize). “Küçük ve orta ölçekli sanayi geliştirme ve destekleme idaresi başkanlığı kurulması hakkında (s.s.330) kosgeb”. TBMM Genel Kurulu, 62. Birleşim tutanağı, 25 Şubat 2009. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/bayram-ali-bayramoglu-23-2009-02-25-kucuk-ve-orta-olcekli-sanayi-gelistirme-ve-destekleme-idaresi-baskanli (erişim: 28 Ekim 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
