# Grup önerisi hk. - **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 23. Dönem) - **Konuşmacı:** Bayram Ali Bayramoğlu (AK Parti, Rize) - **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 25. Birleşim - **Tarih:** 2 Aralık 2010 - **Gündem:** GRUP ÖNERİSİ HK. - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/bayram-ali-bayramoglu-23-2010-12-02-grup-onerisi-hk > Bayram Ali Bayramoğlu (AK Parti), 2 Aralık 2010 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 25. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: GRUP ÖNERİSİ HK.); konuşma 1.323 kelime. ## Konuşma metni (tutanaktan) BAYRAM ALİ BAYRAMOĞLU (Rize) – Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; Cumhuriyet Halk Partisinin vermiş olduğu önerinin aleyhinde söz almış bulunuyorum. Hepinizi saygılarımla selamlıyorum. Şimdi, benden önce konuyla ilgili konuşma yapan 3 arkadaşımızın prensip olarak üzerinde mutabık kaldığı önemli konulardan bir tanesi, Türkiye'nin enerji ihtiyacının var olduğu ve enerji ihtiyacının da yurt dışına bağımlılığının her geçen gün arttığı, bunun yerine, alternatif enerjiler olarak yerli kaynaklarımızı devreye sokmamız gerektiği konusuna bağlı oluyor.Bu nedenle verilmiş olan grup önerisinden birkaç paragrafı sizlere okumakta fayda görüyorum: “Diğer ithal kaynaklar da dâhil edildiğinde elektrik üretimimizin yaklaşık yüzde 58’i ithal kaynaklardan sağlanmaktadır. Neredeyse tamamı ithal kaynak olan doğal gaza bu ölçüde bağımlılık enerjide önemli bir arz güvenliği riski oluşturmaktadır. Bu durum, elektrik üretiminde doğal kaynakların, yenilenebilir enerji kaynaklarının bu çerçevede de hidroelektrik santrallerinin önemini artırmaktadır.” Sonra -aşağı doğru gidiyoruz- nehir tipi HES’lerin yenilenebilir alternatif kaynaklar olarak mutlaka değerlendirilmesi gerektiği ama bu çerçevede ÇED raporlarında birbirlerine benzerliklerle yeterli çalışma yapılmadan âdeta aynı raporların verildiği ifadelerine yer verilmiş. Bir de esas önemli olan bir ifade daha var burada, bunu çok önemsediğim için sizlere de okuyacağım: “Her ne kadar yönetmelikte akarsuyun on yıllık ortalama akımının yüzde 10’u oranında can suyu bırakılması yönünde bir hüküm olsa da bu oranda suyun bırakılıp bırakılmadığı konusunda tereddütler vardır.” Neyin tereddüdü vardır arkadaşlar? Yani bir prensip olarak bir prensibi ortaya koyalım. Bu ülkenin enerjiye ihtiyacı var mı? Var. Bu enerjiyi yerli kaynaklardan sağlaması gerekiyor mu? Gerekiyor. Ama az evvel Sayın Doğru Tokat-Amasya bölgesinde Yeşilırmak üzerinde yapılan HES’lerle ilgili kullandığı ifadedeki aynen notu buraya aldım, diyor ki: “Herkes HES’lere karşıdır ve HES’ler durdurulmalıdır.” Aynen, kendi ifadeniz, tutanaklardan çıkartıp alabilirsiniz. REŞAT DOĞRU (Tokat) – Binlerce orman kesildi. BAYRAM ALİ BAYRAMOĞLU (Devamla) – Bakın, ben sizin söylediğiniz ifadelerden alıyorum. CHP milletvekilinin konuşmasının içerisindeki aynen bir ifadeyi daha söylüyorum: “Halkımızın şanlı direnişiyle karşı çıktılar ve HES’leri durdular.” GÜROL ERGİN (Muğla) – Evet, doğru, aynen öyle oldu. BAYRAM ALİ BAYRAMOĞLU (Devamla) – Şimdi, “Halkımızın şanlı direnişi.” dediğiniz nedir? GÜROL ERGİN (Muğla) – Nedir? İşte oradaki uygulamadır. BAYRAM ALİ BAYRAMOĞLU (Devamla) – Türkiye’nin neresinde HES yaparsanız yapın, Türkiye'nin neresinde su kaynaklarını enerjiye döndürürseniz döndürün gerek bu konuya bilgi sahibi olan sivil toplum kuruluşları gerekse bu konuda kışkırtılmış insanların her bölgede her yatırıma karşı çıkması kadar doğal hiçbir şey olamaz. Her bölgede… GÜROL ERGİN (Muğla) – Yok, yo;, öyle bir şey yok! BAYRAM ALİ BAYRAMOĞLU (Devamla) – Bakın, ben, size çok güzel örneğini vereceğim. GÜROL ERGİN (Muğla) – Dalaman Çayı’nda da yapıldı HES, kim sesini çıkardı? BAYRAM ALİ BAYRAMOĞLU (Devamla) – Artvin Yusufeli’nde Türkiye'nin en büyük barajlarından bir tanesi yapılacak ve Yusufeli komple taşınacaktı. Yıllarca Yusufeli’nde bu barajın yapılmaması için… GÜROL ERGİN (Muğla) - Halkın nefesini kesiyorsunuz! BAYRAM ALİ BAYRAMOĞLU (Devamla) – Ben sizi dinledim, lütfen sakin bir şekilde siz de beni dinleyin. GÜROL ERGİN (Muğla) – Ama siz haksız ithamlarda bulunuyorsunuz… BAYRAM ALİ BAYRAMOĞLU (Devamla) – Varsa konuşmanız, çıkar sonra cevabını verirsiniz. GÜROL ERGİN (Muğla) – Haksız ithamda bulunuyorsunuz. BAYRAM ALİ BAYRAMOĞLU (Devamla) – Ben, ithamda bulunmuyorum, söylediklerinizi söylüyorum, hiç ithamda bulunmadım, ne ifade kullandıysanız onları söyledim. GÜROL ERGİN (Muğla) – Neymiş şanlı direniş? O işte… BAYRAM ALİ BAYRAMOĞLU (Devamla) – Yusufeli’nde bu barajın yapılmasına yıllarca insanlar karşı çıktılar ve yerlerinin taşınmasını istemediler ama ben Artvin’e siyasi çalışmalar dolayısıyla gittiğimde bir Yusufeli heyeti bana geldi, farklı siyasi partilerden. Ne zaman? On dört sene sonra. Dediler ki: “Ya, Sayın Vekilim, siz bu enerji konularıyla ilgileniyorsunuz. Ne zaman şu Yusufeli Barajı’na başlanacak, ne zaman şu Yusufeli’nin kentsel dönüşümüne, taşınma işine geçeceksiniz?” Şimdi, hadiseyi izlerken arkadaşlar eğri oturup doğru konuşmamız lazım. Türkiye'nin bütün enerji kaynaklarını Türkiye kullanmak ve üreterek ekonomisine kazandırmak zorundadır ama sizlerin söylediği gibi ormanların talan edilmesi var ise… GÜROL ERGİN (Muğla) – Ki var… BAYRAM ALİ BAYRAMOĞLU (Devamla) – …özel olarak bazı yatırımlarda çevreye etkili, duyarsız yatırımlar varsa… GÜROL ERGİN (Muğla) – Var… Yok mu? BAYRAM ALİ BAYRAMOĞLU (Devamla) – …bunların hepsine karşı çıkalım ama bilgileri doğru alalım. GÜROL ERGİN (Muğla) – Kardeşim, bilgiyi doğru almayı bir tarafa bırak, ben bizzat yaşıyorum orada. BAYRAM ALİ BAYRAMOĞLU (Devamla) – Bakın “Ormanlar talan edilir.” derseniz bu yanlış bir ifadedir. Orman niçin talan edilir? Kesersiniz, bir kanal geçirirseniz kanalda ormanı kesip imha edersiniz ama tünelli bir HES’te ormanın kesilmesi diye bir şey söz konusu olamaz ki. Suyu bir yerde, havzada toplarsınız, havzanın altından tünele verirsiniz. Bunun ormanla hiçbir münasebeti olmayacak anlamına gelir. Ha, burada özellikle can suyu konusundaki ihtilafınıza da bir cevap vereceğim. Bakın, bu hiçbir mesnedi olmadan konuşulan bir ifadedir. Bütün can suyu sistemleri toplama havzalarından bırakılan su nispetleriyle, fotosel sistemiyle Devlet Su İşleri bölge müdürlüklerinin hepsinden izlenmektedir. Eğer sizde, bir yerde can suyu olarak kaydedilmiş bir miktarı, herhangi bir kişi kullanmadığını veya bırakmadığını iddia ediyorsa, o gün itibarıyla nasıl kalp grafiğiniz çekilmişse, o can suyu grafiğini bölge müdürlüğünden istersiniz, bırakılmış mı, bırakılmamış mı orada görürsünüz. Ben İkizdere Vadisi’ne gittim, gazetecilerle beraber gittim. Bana gazeteciler dediler ki: “Yahu dün akşam biz buradan geçtik. Bu gördüğünüz, şu andaki mikro HES projenin içerisinde can suyu diye bir şey bırakılmamıştı, buradan hiç su akmıyordu.” “Yahu nasıl akmaz kardeşim? Bunu size kim söyledi?”, “Ben kendi gözlerimle gördüm.” dedi. “Hangi saatte gördün bunu?” dedim. “Dün akşam gördüm.” dedi. “Yahu dün akşam biz seninle beraberdik, dün akşam biz seninle beraber basın toplantısındaydık. Nasıl gittin, gördün?” Yani, ifadeleri kullanırken, arkadaşlar, hakikaten eğri oturup doğru konuşalım. Bizde doğaya zarar veren ve doğanın tahribatına sebebiyet verecek, can suyunu engelleyecek bir proje varsa bunun engellenmesi için gereken çalışmaları yapalım ama sizin de söylediğiniz, 27 Ekimde İkizdere Vadisi’nin Kültür ve Tabiatı Koruma Kurulu tarafından sit alanı ilan edilmesi… Ki 22 tane değil, yanlıştır o, 21 tane projedir, bunların 15 tanesinin uygulaması durdurulmuştur. Bu 21 tane proje ile ilgili Sit Kurulunun aldığı kararın hiçbir hukuki mesnedi yoktur, bakın, hiçbir hukuki mesnedi yoktur. GÜROL ERGİN (Muğla) – Ya nasıl bir mesnedi var? BAYRAM ALİ BAYRAMOĞLU (Devamla) – Şimdi, olayı böyle bir sürtüşme, tartışma ortamına getirirsek bundan zarar etmiş oluruz, Türkiye de zarar etmiş olur. MURAT ÖZKAN (Giresun) – Senin hukuk bilgin nereden geliyor güzel kardeşim? GÜROL ERGİN (Muğla) – Niçin yok? MURAT ÖZKAN (Giresun) – Sen hangi okulu bitirdin? Nereden biliyorsun? BAYRAM ALİ BAYRAMOĞLU (Devamla) – Şimdi, bakın, onu ayrıca ben size anlatırım. Onu ayrıca… GÜROL ERGİN (Muğla) – Yok ki. BAYRAM ALİ BAYRAMOĞLU (Devamla) – Benim elimde var belgeleri. MURAT ÖZKAN (Giresun) – Sen daha hayalî ihracat belgelerini vermedin be! BAYRAM ALİ BAYRAMOĞLU (Devamla) – Hukuki olarak bir kurulun, bütün kurum ve kuruluşlardan görüş alarak bu görüşlerin üzerine yorum yapması gerekirken, bu görüşleri dahi almaya gerek duymadan oturduğu yerden karar vermekle bu ülkeye katkı sağlanmaz. GÜROL ERGİN (Muğla) – Bak, hayalî ihracat soruluyor. BAYRAM ALİ BAYRAMOĞLU (Devamla) – Ha, gidersiniz, incelersiniz, yerini görürsünüz, oradaki yaşananları görürsünüz ve buradan “Hakikaten bu ülke bundan zarar görecek, bu bölge bundan zarar görecek.” dersiniz, bunu, amenna, kabul ederim ama o nedenle ben size burada özellikle şu konuyu vurgulamakta fayda görüyorum: Bakın Türkiye’de bu konuda söylenen en doğru ve en güzel ifadelerden bir tanesi mevcut havza planlarının zamanında düzenli olarak yapılmamış olmasıdır, buna aynen katılıyorum. Dere yataklarında havza planlaması düzenli olarak yapılmış olsaydı bu ve benzeri ihtilaflı konular gündeme gelmezdi ama şu gün mevcut bütün dere yataklarındaki havza planları son iki, iki buçuk senedir düzenli olarak yapılmaktadır. Bakın sadece havza planlamalarını söylemiyorum, kendi vilayetim Rize ile ilgili söylüyorum. Biz mevcut havza planlamalarının ötesinde taş ocakları konusunu da bu planın içerisine yatırdık. Toplam elli dört tane ruhsat müracaatı vardı. Elli dört tane taş ocağı ruhsatıyla ilgili bütün müracaat sahiplerini topladık maden işlerindeki yetkililerle, uzmanlarla bir araya getirdik ve beş tane çalışılabilirin üzerinde mutabık kalınmak suretiyle oy birliğiyle o beş tanesine ruhsat verilmesi kararını çıkarttı arkadaşlar ve böylece mevcut mevzi imar planı gibi bir havza planlaması yapma imkânımız oldu. O nedenle arkadaşlar, yatırımları yapacaksak, bu ülkenin enerji ihtiyacını yurt dışına bağımlılıktan kurtaracaksak mevcut “Damlaya damlaya göl olur.” mantığından uzaklaşmadan elimizdeki her türlü imkânı en iyi şekliyle kullanacak ama çevreye de duyarlılığımızdan vazgeçmeyeceğimiz muhakkaktır ve bu konuda da Hükûmetin başta Çevre Bakanlığı olmak üzere Başbakanlığımız ve bütün yetkilileri de aynı hassasiyeti önerge veren arkadaşlar kadar hepsi göstermektedir bundan kimsenin kuşkusu olmasın diyor… (Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı) --- **Kaynak gösterme:** Bayram Ali Bayramoğlu (AK Parti, Rize). “Grup önerisi hk”. TBMM Genel Kurulu, 25. Birleşim tutanağı, 2 Aralık 2010. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/bayram-ali-bayramoglu-23-2010-12-02-grup-onerisi-hk (erişim: 28 Ekim 2026). Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.