# Bdp grubunun, bdp grup başkan vekili bingöl milletvekili idris baluken tarafından cezaevlerinde yaşanan sürgünlerin insan hakları boyutuyla incelenmesi, politik arka planın ortaya çıkarılması ve cezaevlerindeki hak ihlallerinin açığa çıkarılması amacıyla 13/11/2013 tarihinde türkiye büyük millet meclisi başkanlığına verilmiş olan meclis araştırması önergesinin, genel kurulun 14 kasım 2013 perşembe günkü birleşiminde sunuşlarda okunmasına ve görüşmelerinin aynı tarihli birleşiminde yapılmasına ilişkin

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 24. Dönem)
- **Konuşmacı:** Bülent Turan (AK Parti, İstanbul)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 17. Birleşim
- **Tarih:** 14 Kasım 2013
- **Gündem:** BDP GRUBUNUN, BDP GRUP BAŞKAN VEKİLİ BİNGÖL MİLLETVEKİLİ İDRİS BALUKEN TARAFINDAN CEZAEVLERİNDE YAŞANAN SÜRGÜNLERİN İNSAN HAKLARI BOYUTUYLA İNCELENMESİ, POLİTİK ARKA PLANIN ORTAYA ÇIKARILMASI VE CEZAEVLERİNDEKİ HAK İHLALLERİNİN AÇIĞA ÇIKARILMASI AMACIYLA 13/11/2013 TARİHİNDE TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA VERİLMİŞ OLAN MECLİS ARAŞTIRMASI ÖNERGESİNİN, GENEL KURULUN 14 KASIM 2013 PERŞEMBE GÜNKÜ BİRLEŞİMİNDE SUNUŞLARDA OKUNMASINA VE GÖRÜŞMELERİNİN AYNI TARİHLİ BİRLEŞİMİNDE YAPILMASINA İLİŞKİN
- **Tutanak (TBMM):** https://www.tbmm.gov.tr/milletvekili/UyeGenelKurulKonusmalariDetay?eid=26619
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/bulent-turan-24-2013-11-14-bdp-grubunun-bdp-grup-baskan-vekili-bingol-milletvekili-idris-baluken

> Bülent Turan (AK Parti), 14 Kasım 2013 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 17. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: BDP GRUBUNUN, BDP GRUP BAŞKAN VEKİLİ BİNGÖL MİLLETVEKİLİ İDRİS BALUKEN TARAFINDAN CEZAEVLERİNDE YAŞANAN SÜRGÜNLERİN İNSAN HAKLARI BOYUTUYLA İNCELENMESİ, POLİTİK ARKA PLANIN ORTAYA ÇIKARILMASI VE CEZAEVLERİNDEKİ HAK İHLALLERİNİN AÇIĞA ÇIKARILMASI AMACIYLA 13/11/2013 TARİHİNDE TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA VERİLMİŞ OLAN MECLİS ARAŞTIRMASI ÖNERGESİNİN, GENEL KURULUN 14 KASIM 2013 PERŞEMBE GÜNKÜ BİRLEŞİMİNDE SUNUŞLARDA OKUNMASINA VE GÖRÜŞMELERİNİN AYNI TARİHLİ BİRLEŞİMİNDE YAPILMASINA İLİŞKİN); konuşma 788 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

BÜLENT TURAN (İstanbul) – Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; BDP grup önerisi aleyhine söz aldım grubumuz adına. Öncelikle hepinizi saygıyla selamlıyorum.

Mecliste bir teamül var diye düşünüyorum: Özellikle, grup önerilerinde, ilk konuşan arkadaşımızın derdini daha iyi anlattığını, konuyu daha iyi ifade ettiğini, bizim de cevap verirken buna göre cevap vermemiz gerektiğini düşünüyorum. Az önceki çok kıymetli arkadaşımızın bu kadar sert konuşmasına, bu kadar agresif davranmasına hiç gerek olmadığı kanaatindeyim. Hukuki bir mesele varsa bu meseleyi beraber değerlendiririz, sorun varsa bunu çözeriz diye düşünüyorum.

Bizler, cezaevlerindeki…

ÖZDAL ÜÇER (Van) – Hukuki mesele var.

BÜLENT TURAN (Devamla) – Ben sizi dinledim, siz de beni dinlerseniz sevinirim; hiç konuşmadım, bir izin verin.

ÖZDAL ÜÇER (Van) – Benim davranışlarım üzerine yorum yapıyorsun.

BÜLENT TURAN (Devamla) – Az önce sayın vekilimiz dedi ki: “Herkes haddini bilecek.” Ben diyorum ki: “Evet, herkes haddini bilecek.” Onu net söylüyorum.

ÖZDAL ÜÇER (Van) – Evet, herkes haddini bilecek, sen de bileceksin.

BÜLENT TURAN (Devamla) – Şimdi, değerli arkadaşlar, cezaevlerinde hiçbir değişiklik yokmuş gibi, insani anlamda, ailelerle ilişkiler anlamında, sağlık anlamında, fiziki koşullar açısından sanki hiçbir yeni değişiklik yokmuş gibi ifade edilmesinin adaletten uzak, vicdandan uzak bir yaklaşım olduğunu düşünüyorum.

Bizler, cezaevinde “Sağdan birini, soldan birini asın.” anlayışından bu günlere geldik. Bizler, daha geçen hafta kararı verilen Engin Ceber davasının… Yani cezaevinde, polis noktasında, sokakta işkence görerek öldürülen insanların hesaplarının sorulamadığı günlerden bu günlere geldik. O yüzden, ben “insaf” diyerek başlamak istiyorum.

Bakınız, değerli arkadaşlar, her partinin, her hükûmetin bir güzel tarafı vardır, belki ikinci bir tarafı vardır ama AK PARTİ’nin kurulduğu günden bugüne adaletle ilgili, insan haklarıyla ilgili, demokrasiyle ilgili iddiası ilk günkü kadar canlı ve heyecanlı.

Bizler, siz istediniz diye değil, insan olunduğundan dolayı, cezaevinde kim varsa Allah’tan bugüne gelmesine bağlı olarak hakları olduğundan dolayı iyileştirmeler yaptık; bunlardan bir kısmını 4 partinin ortak ittifakıyla beraber yaptık. Daha geçen yasama döneminde yaptıklarımız, adli kontrol gibi, denetimli serbestlik gibi birçok düzenleme daha kamuoyunun çok yakın hafızasının gündeminde.

Değerli arkadaşlar, bu dil doğru bir dil değil. Ülkemizde, son bir yıldan beri hepimizin gururla takip ettiği, bir kardeşlik havasının esmeye başladığı, son bir yıldan beri şehit haberinin gelmediğinin, ölüm haberinin gelmediğinin gururunu yaşadığımız bir zamanda sadece bağırarak çağırarak, kızarak gündem yapmanın bu dile faydası olmadığı kanaatindeyim. Eksik varsa bizim eksiğimiz, çözeriz; cezaevinde yanlış varsa bizim işimiz, çözeriz ama daha geçen hafta Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin gündemindeki Türkiye’ye ilişkin davalarda yüzde 25 düşüş olduğunu hep beraber yaşadık, gördük; ben bununla gurur duyuyorum. Daha geçen haftalarda yapılan düzenlemelerle inancına bağlı yemek tercihinin bütün mahkûmlara verildiğini hep beraber gördük. Daha geçenlerde yapılan düzenlemelerle insan hakları adına yapılan çalışmalarda, demokrasi paketinin içerisinde olan çalışmalarda hep beraber keyifle gördük, merkezimizde insan var arkadaşlar.

Bakınız, bundan birkaç gün sonra, Diyarbakır’da, hepinizin yakından takip ettiği, Sayın Başbakanın da katılacağı bir toplantı olacak. Türkiye’deki terörün bitirilmesine ilişkin iddiamızın ne kadar reel olduğuna ilişkin ciddi bir gündem. Ben isterdim ki buraya çıkan arkadaşlarımız, âdeta otuz yedi yıldan beri Türkiye’ye gelemeyen -az önce gazeteden aldım- Şivan Perwer’in babasının diline sahip olsaydı. Diyor ki Şivan Perwer’in babası: “Ben 90 yaşındayım, Kürt’üm ama Türk Bayrağı altındayım. Oğlumu özledim.” Bu dil önemli bir dil arkadaşlar.

ÖZDAL ÜÇER (Van) – Konu cezaevleri, Şivan Perwer’in şarkıları değil.

BÜLENT TURAN (Devamla) – Türk’üyle, Kürt’üyle 76 milyonun beraber yaşayacağı bu ülkeyi beraber inşa edeceğiz.

Cezaevlerinde yapılan çalışmalarda, cezaevlerinde nakle ilişkin mevzuatta yanlışlık varsa beraber konuşuruz, bir daha söylüyorum ama bu dille konuşulmaz, bu dil çözüm üretmez. Beraber çözüm üreteceksek bu dille çözüm üretilmez. Bakınız değerli arkadaşlar, vaktim olmadığı için ayrıntıya girmeyeceğim ama hepinizin bildiği, teröre son otuz yılda 400 milyar dolara yakın para ayrıldığının yani diğer bir ifadeyle 10 tane GAP projesinin, 75 tane Atatürk projesinin, 50 bin kilometre duble yolun maliyeti olan ve 30 bin cana mal olan, askerimizin, polisimizin ailelerini perişan eden bu sürecin bitmesi en büyük derdimiz. Herkes dilini gözden geçirmek zorunda.

Biz hep beraber, tüm vekil arkadaşlarımızla beraber seçim bölgelerimizi gezdik yazın. En çok önümüze çıkan konulardan bir tanesi, denetimli serbestlikle ilgili şikâyetlerdi. “Cezaevinde adam kalmadı, niye böyle yapıyorsunuz?” dediler. Değerli arkadaşlar, Türkiye’nin gerçekleri var, beraber bu masaya bakacağız. Öyle tek taraflı bakarak, sadece deve kuşu gibi kafamızı kuma basarak “Kendi doğrumuz var başka doğru yoktur.” anlayışı doğru bir anlayış değil.

ÖZDAL ÜÇER (Van) – Tamam, öyle yapmayın o zaman, deve kuşu gibi davranmayın.

BÜLENT TURAN (İstanbul) – Bakınız, son on yıldan beri bu ülkede 210 tane cezaevi kapandı arkadaşlar, 210 tane cezaevi kapandı. Adalet Bakanlığımızdan aldım az önce notları, 2017 yılına kadar 196 tane daha kapanacak.

SIRRI SAKIK (Muş) – Kaç tane yenisi açılacak?

BÜLENT TURAN (Devamla) – Biz çalışıyoruz. Zaman zaman nakillere ilişkin problemler var. Arkadaşlar…

ÖZDAL ÜÇER (Van) – Sen işkencelerden bahset, sekiz aydır işkence var.

BÜLENT TURAN (Devamla) – Niye bağırıyorsun?

ÖZDAL ÜÇER (Van) – Sen niye bağırıyorsun?

BÜLENT TURAN (Devamla) – Ben bağırmıyorum, sakin ol, sakin ol. Hepsini çözeriz.

---

**Kaynak gösterme:** Bülent Turan (AK Parti, İstanbul). “Bdp grubunun, bdp grup başkan vekili bingöl milletvekili idris baluken tarafından cezaevlerinde yaşanan sürgünlerin insan hakları boyutuyla incelenmesi, politik arka planın ortaya çıkarılması ve cezaevlerindeki hak ihlallerinin açığa çıkarılması amacıyla 13/11/2013 tarihinde türkiye büyük millet meclisi başkanlığına verilmiş olan meclis araştırması önergesinin, genel kurulun 14 kasım 2013 perşembe günkü birleşiminde sunuşlarda okunmasına ve görüşmelerinin aynı tarihli birleşiminde yapılmasına ilişkin”. TBMM Genel Kurulu, 17. Birleşim tutanağı, 14 Kasım 2013. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/bulent-turan-24-2013-11-14-bdp-grubunun-bdp-grup-baskan-vekili-bingol-milletvekili-idris-baluken (erişim: 28 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/milletvekili/UyeGenelKurulKonusmalariDetay?eid=26619

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
