# Plan ve Bütçe Komisyonu toplantısındaki konuşma

- **Tür:** Komisyon konuşması (TBMM 28. Dönem)
- **Konuşmacı:** Cevdet Akay (CHP, Karabük)
- **Yer:** TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu
- **Tarih:** 18 Kasım 2026
- **Gündem:** Tutanak Metni
- **Tutanak (TBMM):** https://www.tbmm.gov.tr/milletvekili/UyeKomisyonKonusmaTutanakDetay?tutanakId=92725
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/cevdet-akay-2026-11-18-tutanak-metni

> Cevdet Akay (CHP), 18 Kasım 2026 tarihinde TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu oturumunda konuştu (gündem: Tutanak Metni); konuşma 1.058 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

CEVDET AKAY (Karabük) - Teşekkür ediyorum Sayın Başkanım.

Sayın Başkanım, Değerli Komisyon Üyeleri, Sayın Bakanım, Bakan Yardımcılarımız, çok kıymetli bürokratlar; ben de hepinizi saygıyla selamlıyorum. Bütçemizin ülkemiz için hayırlı olmasını temenni ediyorum.

Millî Savunma Bakanlığının 2027 bütçe teklifi 1 trilyon 532 milyar, geçen yıl 822,9 milyarmış, 391 milyarlık bir artış söz konusu, yüzde 86,24'lük bir artış. İyi bir artış oranı genel olarak baktığımız zaman diğer bakanlık bütçelerine göre ama genel bütçe içerisindeki payı hâlen yüzde 5,61'lerde; düşük -bana göre- bir oran olarak görüyoruz, öngörüyoruz, daha da artırılmasını savunma sanayisinin güçlendirilmesi açısından önemli buluyoruz. Sayın Bakanım, geçmiş yıl bütçelerinde de hep ifade etmiştim, şehit yakını ve gazilerle ilgili ayırılan tutarın düşük olduğunu söylemiştim. Bu yıl 450 milyon ayrılmış, geçen yıl 314 milyonmuş, 301 milyonu haziran itibarıyla harcanmış. Esasında yüzde 42,9'luk bir artış var ama miktar olarak yine çok yetersiz buluyoruz. Biz bugün bu konuyla ilgili bir önerge vereceğiz. Umarım AK PARTİ'li milletvekillerimiz ve MHP'li milletvekillerimiz, Komisyon üyelerimiz de bize destek verirler. Buraya 50 milyarlık bir ödenek teklifinde bulunacağız, umarım kabul olur. Cari transferler 249 milyar. Burada alt kırılımına baktığımız zaman "yurt dışına yapılan transferler" kalemi dikkatimizi çekti. Bu yıl için bütçe teklifi 24,3 milyar., Haziran 2026 itibarıyla 6,2 milyarlık bir harcama olmuş, mahiyeti hakkında bilgi verebilirseniz mutlu oluruz. Hane halkı ve işletmelere yapılan transferler de 554 milyon, haziran sonu itibarıyla 341 milyon harcanmış. Kâr amacı gütmeyen kuruluşlara yapılan transferlerin sizin önceki yıllarda verdiğiniz cevaplarda faydalı ve düzgün yerlere gittiğini görmüştük, anında cevap vermiştiniz, teşekkür ediyoruz. Burada da 35 milyon 49 bin TL'lik bir ödenek var. 2026 ödeneği haziran sonu itibarıyla aşılmış Sayın Bakanım, 1,9 milyon. Demek ki başlangıç ödeneği olarak yetersiz bir ödenek var. Haziran sonu harcaması 30 milyon, ödenek teklifi 28,4 milyon; yani bu yıl ayrılanı da düşük buldum açıkçası ben, ona göre burada da aşım olacak gibi görünüyor. Gayrimenkul sermaye üretim giderleri 668 milyon, 342 milyon haziran sonunda harcama olmuş. Yine, gayrimenkul büyük onarım giderleri 999 milyon, 343 milyon harcama olmuş. Bununla ilgili de, projelerle ilgili bilgi alabilirsek... Biz genel olarak görebiliyoruz. Sermaye transferlerinde -dikkatimizi çeken bir konu- 2025 yılında başlangıç ödeneği sıfır olduğu hâlde 400 milyonluk bir harcama olmuş, bunun mahiyeti nedir? Bu yıl da yine sıfır ödenek konulmuş. Demek ki burada harcama olabiliyor, buraya da ödenek konulmasında fayda var.

Sayın Bakanım, fon kriziyle ilgili bütün bakanlıklarda konuşmalar yapıyoruz, bazı sorularımız oluyor. Burada bugün size de bazı sorularımız olacak. Türk Silahlı Kuvvetlerini Güçlendirme Vakfı çok önemli bir vakıf, savunma sanayisinde önder firmaların çoğunda hâkim konumda. Burada da mütevelli heyetinde Sayın Cumhurbaşkanımız var, siz varsınız, Genelkurmay Başkanımız var, Savunma Sanayii Başkanımız var, Cumhurbaşkanı Yardımcımız var ve çok önemli kuruluşlarda da iştiraki var bu vakfın, bağlı ortaklıkları var, iştirakleri var. Burada da bu vakfın bu fon krizinde adı geçen yatırım fonlarında değerlendirilen bir parası oldu mu olmadı mı? Olmamış da olabilir. Olduysa herhangi bir gelir var mı veya farklı bir durum söz konusu mu? Bağlı ortaklıklar açısından baktığımız zaman, işte, ASELSAN'ın yüzde 74,2'si bu vakfa ait. Ben mali tablolarını inceledim, bunu burada sizlerle de paylaşmak istiyorum. 31 Aralık 2025'te yatırım fonlarında 9,3 milyarlık bir bakiye görünüyor. 30 Haziran 2026'da bu bakiye 13,9 milyara çıkmış, yaklaşık 14 milyar civarında. Şöyle göstereyim, mali tablolardan aldığımız bilgi. Burada da dip notlarda "yatırım fonlarında para piyasalarında değerlendirilen fon" olarak açıklama yapmış ASELSAN. Burada ASELSAN'ın bu para piyasalarında, riskli yatırım fonlarında adı geçen yerde değerlendirilip değerlendirilmediğini... Esasında icra makamında tabii Vakfın Yönetim Kurulu Başkanı olarak Savunma Sanayii Başkanımız var ama neticede hâkim ortak vakıf olduğu için bu bilgilendirmenin size de yapılması gerekir diye düşünüyorum. Burada ASELSAN'ın çok güzide bir kuruluşumuz olduğunu, hepimizin onun daha iyi olması gerektiği konusunda hemfikir olduğumuzu da özellikle vurgulamak isterim. Herhangi bir zarar olduğu için bunu söylemiyorum, açıklığa kavuşturulması açısından söylüyorum. Dokuzuncu ay rakamlarında bir azalma gördüm ben, dokuzuncu aydaki rakamlar 2,4 milyara düşmüş ama çok detay açıklama göremedim yani 31 Aralık 2025'te 9,3'ten 14'e çıkarken 30 Eylül 2026 itibarıyla yani bu fonlardan bir çıkış var. En azından dağılımın nasıl olduğu hakkında bir bilgi verirseniz mutlu oluruz.

NETAŞ'a baktığımda biraz durumu daha farklı gördüm. NETAŞ'ın rakamlarında 2025'in yıl sonu itibarıyla, bir de 30 Haziran 2026 ve 30 Eylül 2026 itibarıyla karşılaştırma yaptım. Aralık sonunda hiçbir değerlendirme yok, burada 30 Haziran 2026'da para piyasası yatırım fonlarında 157,4 milyon -milyon olarak bu- eylülde de 116,7 milyonluk bir bakiye görünüyor. Yani bu bakiye aynı tutarlarda devam etmiş. Burada herhangi takılan bir fon değeri var mıdır yoksa normal risksiz piyasalarda mıdır? Banka yatırım fonlarında da olabilir. Bununla ilgili de açıklama yapılırsa mutlu olacağız Sayın Bakanım.

Evet, 177 adet taşıt alımı olacak Bakanlığın, 31 tanesi döner sermaye işletmelerinden geliyor. Döner sermaye işletmeleri Bakanlık bünyesinde epeyce var, gelir-gider durumlarını da kendi karşılayabiliyorlar gördüğüm kadarıyla. Buradan da döner sermayenin Bakanlığa taşıt alımıyla ilgili de bir desteğinin olması güzel 31 adet, diğerleri de işte bütçeden finanse edilen konular.

Sayın Bakanım, ben de Eurofighter'la ilgili birkaç bir şey söylemek istiyorum. Burada Reuters'de çıkan habere göre ben açıklama yapıyorum. İşte "İngiltere'yle yapılan 20 uçaklık anlaşmanın yanı sıra Katar ve Umman'la da 24 uçak daha tedarik etmeyi değerlendiriyor..." diye Bakanlığımızla ilgili bir haber yapılmış ama "...ancak Katar'dan satış sözleşmesi taslağı ve eğitim programı bekleniyor." denmiş. Görüşmelerde uçak ve mühimmat miktarları, pilot eğitim ve bakım personelinin eğitimi gibi konuların da ele alınacağı ifade edilmiş. Bununla ilgili o zaman şu soruların cevaplanmasını rica edeceğiz: 2027 bütçesinde Eurofighter tedariki ve buna bağlı hazırlıklar için ne kadar kaynak öngörülüyor? Uçakların teslimat takvimi, pilot eğitimi ve bakım altyapısının kurulması hangi aşamada? Katar ve Umman'dan ilave uçak tedarikinde sözleşme, fiyat ve teslimat takvimi netleşti mi? Farklı uçak tiplerinin envanterde bulunmasının bakım, eğitim, yedek parça ve lojistik maliyetlerine etkisi hesaplandı mı? Satın alma kararlarının toplam maliyeti ve operasyonel faydası hangi ölçülerde karşılanmıştır veya karşılaştırılıyor? Yine KAAN'la ilgili de ve hava savunması ve insansız sistemler ve gemi projeleriyle ilgili de ödenek ve teslimat arasında bir koordinasyon ve bağlantı olması gerekiyor. Bu manada da 2027 yılında ayrılan ödenek ve önceki yıla göre değişim nedir? Proje bazında soruyorum. Projenin mevcut aşaması ve hedeflenen teslimat tarihi nedir? 2027 yılında tamamlanması beklenen somut işler nedir? Yerli üretim ve dışa bağımlılık düzeyindeki değişimle ilgili bilgi verirseniz mutlu olacağız.

Bunları ifade ettikten sonra bütün Bakanlıklarda vaktim kaldığı müddetçe önergelere verilen cevaplardan bahsediyorum. Bakanlığınız en çok cevap veren önergeler arasında ilk 3 sırada, yüzde 94'ün üzerinde ama süresinde cevap vermede 1'incisiniz. Çok teşekkür ediyoruz Sayın Bakanım. Kendi sorduğum sorulara da tatmin edici cevaplar aldım. Hassasiyetiniz için teşekkür ediyorum.

Bütçemizin hayırlı olmasını temenni ediyorum, sağ olun.

---

**Kaynak gösterme:** Cevdet Akay (CHP, Karabük). “Plan ve Bütçe Komisyonu toplantısındaki konuşma”. TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu tutanağı, 18 Kasım 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/cevdet-akay-2026-11-18-tutanak-metni (erişim: 18 Kasım 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/milletvekili/UyeKomisyonKonusmaTutanakDetay?tutanakId=92725

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
