# Ziraat odaları ve ziraaat odaları birliği kanununda değişiklik yapılmasına dair kan.tas. - **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem) - **Konuşmacı:** Engin Altay (CHP, Sinop) - **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 97. Birleşim - **Tarih:** 3 Haziran 2004 - **Gündem:** ZİRAAT ODALARI VE ZİRAAAT ODALARI BİRLİĞİ KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KAN.TAS. - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/engin-altay-22-2004-06-03-ziraat-odalari-ve-ziraaat-odalari-birligi-kanununda-degisiklik-yapilma > Engin Altay (CHP), 3 Haziran 2004 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 97. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: ZİRAAT ODALARI VE ZİRAAAT ODALARI BİRLİĞİ KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KAN.TAS.); konuşma 948 kelime. ## Konuşma metni (tutanaktan) CHP GRUBU ADINA ENGİN ALTAY (Sinop) - Sayın Başkan, değerli mesai arkadaşlarım; 22 nci Dönem Parlamentomuzun, belki de İktidarıyla, muhalefetiyle çok ender olarak yaptığı, ama, ülke nüfusunun yarısını ilgilendiren çok önemli bir kanunla, düzenlemeyle ilgili, gerek Cumhuriyet Halk Partisi Grubunun gerekse AKP Grubunun müşterek bir çalışmasıyla ortaya konulan ve biraz sonra yasalaşacak olan Ziraat Odaları ve Ziraat Odaları Birliği Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Tasarısının, peşinen, hayırlı olmasını diliyorum; İktidarı ve muhalefeti, böyle bir ortak çalışmadan dolayı kutluyorum; yani, bu kanun tasarısını İktidar getirmiş de biz destek vermiş değiliz, bu kanun tasarısını hep beraber yaptık, çiftçimize hayırlı olsun. Ziraat odalarımız, özellikle son bir iki yıldır -fark etmişsinizdir- seçim bölgelerinde fevkalade aktifleşen, iç dinamiklerini güçlendiren kuruluşlar ve bu odalarımızın, artık, 1957 tarihli bir kanunla iş ve işlemlerini yürütmeleri mümkün değildi. Bu sebeple, çok yararlı bir iş yaptığımızı düşünüyorum. Değerli arkadaşlar, buraya kadar güzel; ancak, takdir edersiniz ki, muhalefetin, iktidarı ikaz ve uyarı gibi bir görevi vardır. Bu görev de fevkalade kutsal bir görevdir. Esasen usul de şudur: Milletvekilleri, hele hele de muhalefet milletvekilleri, alanındaki problemleri Parlamentoya taşır. İktidar milletvekilleri de Parlamentoya taşınan problemleri hükümete taşır. Bu sistem çerçevesinde hareket edip, ülkenin meselelerini çözmek gereği ve zarureti vardır. Ziraat Odaları ve Ziraat Odaları Birliği Kanunuyla Türkiye'nin aşağı yukarı her ilçesinde var olan birliklerimiz daha rantabl çalışabileceklerdir. Ancak, bu kanunu çıkarmakla şu -sakın ola- zannedilmemelidir: Türk çiftçisinin sorunları da bıçak gibi kesilmiş ve çözülmüş olacaktır. Bakın, bir iki rakamı dikkatinize sunmak istiyorum. Avrupa Birliği ülkelerinde tarımsal desteklemenin tarımsal katmadeğere oranı yüzde 40 ile yüzde 100 arasında değişirken, Türkiye'de bu oran, yüzde 6 ile 7 arasında kalmaktadır. Bunun bir adı, tarımın tasfiyesidir. Tarımın gayri safî millî hâsılaya katkısı 1999'da yüzde 18 iken, 2003 yılı itibariyle -ki, sizin İktidarınızın da dahli olduğu bir dönemdir- yüzde 13'e düşmesi de, yine, Türkiye tarımı için sorgulanması gereken bir husustur. Yine, İktidarın uygulaması bakımından, prim desteğinin, 2003 yılında 315 trilyon lira olarak gerçekleşmesiyle birlikte, 2004 yılında bunun 260 trilyon liraya indirilmesinin planlanması da İktidarınızın çiftçiye bakış açısı anlamında, siz sayın milletvekillerinin dikkatini çekmesi gereken bir husustur. Sayın Başbakanın 2004 yılı bütçe konuşmasında altını çizdiği bir husus var. Tarım sektöründe yüzde 0,5 gerileme olduğunu doğruluyor Sayın Başbakan. İyi ya, şimdiki rakamlarla, şimdiki öngörülerle, bu gerileme 0,5'ten daha da aşağı düşmüş, değerli milletvekilleri, yüzde 2,5'lere düşmüş, tarım sektöründeki küçülme yüzde 2,5'lere doğru seyrediyor. Buna da dikkatinizi çekiyorum. Bunları, size bir eleştiri olsun diye söylemiyorum; ben köylü çocuğuyum, biliyorum, şu anda Türkiye'de çiftçi boğuluyor. Doğrudan gelir desteği konusunda 2003 yılı öyle veya böyle hallolmuş olsa da 2004'le ilgili, çiftçimiz, acilen bu meselenin çözülmesini bekliyor. Destekleme konusunda -zaten demin rakamları da verdim- çok kötü bir sınav geçiriyorsunuz. Ucuz mazot konusu hakeza. Bütün bunların ötesinde, çiftçinin derdi sabaha kadar saysak bitmez; ama, ben, özellikle geçen hafta bir önerge verdim... Türkiye'nin her ilçesinde ve birçok köyünde var olan tarım kredi kooperatiflerinin, plasman yokluğu nedeniyle çiftçimize kredi veremediğini, vermediğini galiba bilmiyorsunuz; ancak, bu konunun çok acilen çözülmesi gerekir. Her ne kadar faiz oranları yüksek de olsa, tarım kredi kooperatiflerimiz çiftçimizin cansimidi gibidir. Ziraat Bankası kaynaklarının, tarım kredi kooperatifiyle ilgili kaynaklarının niye kurutulduğunu, nasıl kurutulduğunu ben bilmiyorum; ama, ben, muhalefet milletvekili olarak, buradan, siz değerli İktidar milletvekillerine ve sayın hükümete sesleniyorum; tarım kredi kooperatiflerinde onca bina, onca lojman, onca personel, yönetici, destek personeli, müfettişi, bölge birliği; hepsi var, her şey var; ama, aslî işlevini yapması gereken para yok. Ziraat Bankası, tarım kredi kooperatiflerine yönelik bu kaynağı, derhal, yarından tezi yok açmalıdır; bu, çok önemlidir. Gülmeyin!.. Siz gülüyorsunuz... Bakın, millet aç, çiftçi perişan ve bu geçtiğimiz seçimlerde de, üçbuçuk yıl daha iktidarda kalacağınızdan bahisle, size, özellikle kırsal kesim çok oy verdi, adamların hakkını verin; vermezseniz, ampulünüzü söndürecekler; haberiniz olsun. Değerli arkadaşlar, yine, bu vesileyle, şu konuyu da gündeminize getirmek istiyorum: Karadeniz Bölgesi başta olmak üzere, Türkiye'de kırsal kesim ulaşım projesini, hükümetin, bir an önce gündeme alması lazım. Bu kırsal kesim ulaşım projesini şu şekilde çözemiyoruz: Her sene yaptığımız bütçede, köy hizmetlerine biraz para koyalım, bunu, illerden gelen programlara göre tevzi edelim. Bunu böyle çözemeyiz. Ben, kuliste otururken, bir sayın muhtarla görüşürken, yanımdaki Aydın Milletvekili kahkahalar attı. Niye biliyor musunuz -özellikle, Karadeniz Bölgesi milletvekillerinin dikkatle bunu dinlemesini istiyorum- "senin, hâlâ köy yolu problemin mi var" dedi; ama, var arkadaş! Sinop'un -seçim bölgem olduğu için söyleyeyim; biraz da seçmene mesaj olsun- 466 köyü var. İnanın, ekim ayından sonra, 250 tanesine normal koşullarda ulaşmak mümkün değil; kışın anlarız, kar yağar, doğal afettir; yollar kapanabilir; ama, kasım ayında, ortada kar yokken, su, sel yokken, bir insanın, evinin kapısına, bir çuval unu traktörle getiremediği bir Karadeniz Bölgesinden bahsediyorum. Biz, burada, bizim otoparkımıza bir başkası araba çekerse kızıyoruz "niye bunu buraya koydun; 2 saat yol mu yürüyeceğiz" diyoruz. Adam, aldığı unu, evinin kapısına traktörle getiremiyor; böyle giderse un da alamayacak zaten. Çiftçimizin, bu tarzda, çok temel, çok ciddî sorunları var. Daha önce anlattım; ama, bunu, bir kere daha anlatmak mecburiyetindeyim: Köylü şehre gitmiş, şehirliden ateş istemiş; kravatlı, iskarpinli şehirli de, köylüyle dalga geçmek için elfenerini çıkarmış, köylünün sigarasını yakacak; köylü, sigarasını çekiyor, şehirli elfenerini tutuyor; köylü sigarasını çekiyor, şehirli elfenerini tutuyor!.. Ampulün pili bitmiş... AHMET YENİ (Samsun) - Sinop'ta mı olmuş?! ENGİN ALTAY (Devamla) - Siirt'te olmuş bu. ... ayrılmışlar. Köylünün arkadaşı demiş ki: "Yahu sen salak mısın; bu ampulle sigara yanar mı?! Bizi mahcup ettin." Köylü demiş ki: "Ben, o fenerin sigarayı yakmayacağını biliyordum; o kurnazın ampulünün pilini bitirmek için öyle yaptım." Yani, üzerimize düşen iş ve işlemleri bihakkın yapmazsak, sizin ampulün pili de, Allah esirgesin, bitebilir. Değerli arkadaşlar, konuşmamı bir espriyle süsledim. Sorun ciddîdir; gerçekten sorun ciddîdir ve gerçekten, Türkiye'de köylü kan ağlıyor. (AK Parti sıralarından alkışlar, gülüşmeler [!]) Bu işler, burada, alkışla, gülerek, espriyle olmaz. Lütfen, hükümet, İktidar-muhalefet, hep beraber, köylünün sorunlarına daha duyarlı olmak zorundayız. İlk defa zamanımı tam kullanıyorum; sözlerimi bitiriyorum. Teşekkür ediyorum; hayırlı uğurlu olsun. (Alkışlar) --- **Kaynak gösterme:** Engin Altay (CHP, Sinop). “Ziraat odaları ve ziraaat odaları birliği kanununda değişiklik yapılmasına dair kan.tas”. TBMM Genel Kurulu, 97. Birleşim tutanağı, 3 Haziran 2004. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/engin-altay-22-2004-06-03-ziraat-odalari-ve-ziraaat-odalari-birligi-kanununda-degisiklik-yapilma (erişim: 1 Kasım 2026). Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.