# Roman vatandaşların sorunları hakkında

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 23. Dönem)
- **Konuşmacı:** Enis Tütüncü (CHP, Tekirdağ)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 24. Birleşim
- **Tarih:** 1 Aralık 2009
- **Gündem:** ROMAN VATANDAŞLARIN SORUNLARI HAKKINDA
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/enis-tutuncu-23-2009-12-01-roman-vatandaslarin-sorunlari-hakkinda

> Enis Tütüncü (CHP), 1 Aralık 2009 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 24. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: ROMAN VATANDAŞLARIN SORUNLARI HAKKINDA); konuşma 442 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

ENİS TÜTÜNCÜ (Tekirdağ) – Teşekkür ederim Sayın Başkan.

Değerli milletvekilleri, sözlerime başlarken hepinizi en iyi dileklerimle, sevgilerle, saygılarla selamlıyorum ve geçmiş Kurban Bayramı’nızı en içten dileklerimle, sizin ve yüce Türk milletinin Kurban Bayramlarını en iyi dileklerimle tekrar kutluyorum.

Değerli milletvekilleri, AKP 10 Aralık günü İstanbul’da Roman Çalıştayı düzenleme kararı aldı. Ben bu aşamada konunun özü, esasıyla ilgili Hükûmetin dikkatini belli bir noktaya çekme zorunluluğunu hissediyorum. Benim bu zorunluluğum nereden kaynaklanıyor? Yıllar önce, geçen Parlamento döneminde, Sayın Deniz Baykal’ın isteğiyle, Cumhuriyet Halk Partisinde Roman açılımını başlatan kişi olduğum için bu zorunluluğu duyuyorum. O zaman Anadolu Romanlarının kurduğu otuz dolayında dernek Cumhuriyet Halk Partisi Genel Merkezinde Sayın Deniz Baykal’ı ziyaret ettiklerinde şahsıma Romanların onursal başkanlığı önerilmişti, ben de bunu kıvançla kabul etmiştim ve Sayın Genel Başkanımız da bunu onaylamıştı. İşte bu nedenle burada konuşma hak ve sorumluluğunu kendimde buluyorum, bu böyle biline.

Şimdi buradan AKP Grubuna sesleniyorum ve diyorum ki: Geç de olsa Roman açılımı kervanına katıldınız, tebrik ederiz, hoş geldiniz. Şimdiye kadar Romanları hiç kale almıyordunuz da Kürt açılımından sonra mı aklınıza geldi? Kürt açılımını yüzünüze gözünüze bulaştırdınız, inşallah Roman açılımında basiretli davranırsınız!

Değerli milletvekilleri, bilinmelidir ki Romanlar işten ve aştan önce insan onur ve saygınlığının korunmasını istiyorlar. Türk milletinin bir parçası olarak, azınlık statüsünde değil bir parçası olarak, eşit, özgür ve saygın yurttaşlar olarak kabul edilmek istiyorlar. Kendileri vatan ve millet sevgisini, bayrak sevgisini daima ön planda tutuyorlar.

Tekirdağ’da bir mahalle toplantısında genç Roman hemşehrilerimden bir tanesi söz istedi ve ağlayarak aynen şöyle konuştu: “Vekilim, biz işsizliğe, yoksulluğa ve açlığa daha da göğüs gereriz ama bunlardan önce biz sevgiye muhtacız, insan gibi sevilmek istiyoruz.” Bunun ötesinde söylenecek bir söz var mı? İnsan ve sevgi…

Şu acı gerçeği görelim ki, Romanlar Türkiye’de en fazla dışlanmış ve ayrımcılığa en çok uğratılan yurttaş grubudur.

Geçen parlamento döneminde Roman sorunlarını olabildiğince içtenlikle yüce Meclise taşıdık. Örneğin ben, 2006 yılı başlangıcında Sayın Başbakana Roman sorunlarıyla ilgili bir yazılı soru önergesi verdim, tam yanıtını alamadım. Daha sonra Şubat 2006’da İskân Kanunu’nun 1’inci ve 4’üncü maddesinin değiştirilmesini öneren bir yasa teklifi verdik, “Çingene” sözcüğü yerine “Roman” sözcüğünün ikame edilmesini ve anarşistlerle, casuslarla bir tutulan göçebe Romanların yasa kapsamından çıkarılmasını istedik. İsteklerimiz yeni İskân Kanunu’nda kısmen de olsa yerine getirildi.

2006 Mayıs sonunda ise polis disiplini ve karakollarla ilgili Talimname’de Romanları şüpheli şahıs, potansiyel suçlu şahıslar olarak gösteren hükmün kaldırılmasını istedik. Bu bağlamda verdiğimiz soru önergesiyle durum düzeltildi.

Ayrıca, İstanbul’da 2006’da yapılan İkinci Uluslararası Roman Sempozyumu’na katılan, televizyonda ve çeşitli platformlarda Roman haklarını savunan siyasetçiler yalnız ve yalnızca Cumhuriyet Halk Partililerdi.

Değerli milletvekilleri, Romanların öne çıkan başlıca sorunları şunlardır:

1) Ayrımcılık ve dışlanmışlık,

2) İşsizlik ve yoksulluk,

3) Eğitimsizlik,

4) Sağlık,

5) Barınma ve konut.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

---

**Kaynak gösterme:** Enis Tütüncü (CHP, Tekirdağ). “Roman vatandaşların sorunları hakkında”. TBMM Genel Kurulu, 24. Birleşim tutanağı, 1 Aralık 2009. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/enis-tutuncu-23-2009-12-01-roman-vatandaslarin-sorunlari-hakkinda (erişim: 28 Ekim 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.