# Tarım ve kırsal kalkınmayı destekleme kurumu kuruluş ve görevleri hakkında (s.s.1261) - **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem) - **Konuşmacı:** Erdoğan Özegen (AK Parti, Niğde) - **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 74. Birleşim - **Tarih:** 13 Mart 2007 - **Gündem:** TARIM VE KIRSAL KALKINMAYI DESTEKLEME KURUMU KURULUŞ VE GÖREVLERİ HAKKINDA (S.S.1261) - **Tutanak (TBMM):** https://www5.tbmm.gov.tr/tutanaklar/TUTANAK/TBMM/d22/c149/b074/tbmm221490740480.pdf - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/erdogan-ozegen-22-2007-03-13-tarim-ve-kirsal-kalkinmayi-destekleme-kurumu-kurulus-ve-gorevleri-hakk > Erdoğan Özegen (AK Parti), 13 Mart 2007 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 74. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: TARIM VE KIRSAL KALKINMAYI DESTEKLEME KURUMU KURULUŞ VE GÖREVLERİ HAKKINDA (S.S.1261)); konuşma 1.901 kelime. ## Konuşma metni (tutanaktan) AK PARTİ GRUBU ADINA ERDOĞAN ÖZEGEN (Niğde) - Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; 1261 sıra sayılı Tarım ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumu Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun Tasarısı üzerinde AK Parti Grubu adına söz almış bulunuyorum. Bu vesileyle yüce heyetinizi saygıyla selamlıyorum. (x) Açık oylama kesin sonuçlarını gösteren tablo tutanağın sonuna eklidir. (xx) 1261 S. Sayılı Basmayazı Tutanağa eklidir. Tarım sektörü, ülkemiz için ekonomik ve sosyal açıdan önemli olan, sağlıklı gıda üretimi açısından bütün toplumu doğrudan ilgilendiren bir sektördür. Tarım politikalarında temel amacımız, artan nüfusun yeterli ve dengeli beslenmesi, kaliteli ve güvenli gıdaya ulaşması, ekonomik, sosyal ve çevresel açıdan sürdürülebilir, örgütlü, rekabet gücü yüksek ve AB'yle uyumlu bir tarımsal yapının oluşturulmasıdır. Doğal kaynakların etkin kullanılması ve geliştirilmesi, kısaca tarif edecek olursak kırsal, kalkınma, kırsal kesimin gelir düzeyinin ve yaşam kalitesinin yükseltilmesini, gelişmişlik farklarının azaltılması, çevresel ve kültürel değerlerin korunması, geliştirilmesini gözeten, sosyal, kültürel ve ekonomik özellikler ve ihtiyaçları dikkate alan faaliyetlerin bütünü olarak tanımlanabilir. Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; ülkemizde kırsal ve kent arasında sosyoekonomik gelişmişlik düzeyi açısından kırsal kesimin aleyhine oluşan bir fark vardır. Kırsal kesimin, köylünün arzulanan yaşam standartlarına ulaşamamasındaki temel etkenleri şöyle sıralayabiliriz: Kırsal kesimdeki ekonomik faaliyetlerin tarım ağırlıklı, tarımın ise yapısal sorunlarının bulunmasıdır. Tarımsal işletmeler küçük ve çok parçalı, geçimlik ve yarı geçimlik üretim yaygındır, bu yüzden girdi maliyetleri yüksektir. Tarım-sanayi bütünleşmesi zayıf, tarım ürünlerinin entegre tesislerde işlenmeden satılmak zorunda kalması ciddi bir gelir kaybına yol açmaktadır. Tarım teknolojilerindeki gelişmeler ve mesleki eğitime yeterince önem verilememekte, atadan dededen kalma usullerle üretim yapılmaktadır. Bu yüzden talebin arzulandığı kalite ve standartta üretim sağlanamamakta, bu durum ciddi bir pazarlama sorunu oluşturmaktadır. Kırsal kesimin sorunlarını çözmek ve kırsal kalkınma için belirlenen hedeflere ulaşabilmek için sağlam araçlarla desteklenmiş politikaların ortaya konulması kadar, bu politikaların uygulanması ve izlenmesini sağlayacak idari yapılanmanın da doğru oluşturulması oldukça önemlidir. Görüşmekte olduğumuz tasarı, bu idari yapılanmayı sağlayacak bir tasarıdır. Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; bilindiği üzere, 3 Ekim 2005 tarihinde başlayan AB müzakere sürecinde 35 fasıldan 3'ü doğrudan tarımla ilgilidir. Bunları, tarım ve kırsal kalkınma, vete- rinerlik-bitki sağlığı, gıda kontrolü ve balıkçılık olarak sıralayabiliriz. Ülkemiz, Avrupa Birliği fonlarından bugüne kadar çeşitli projeler için 1 milyar 360 milyon av- ro hibe kullanmıştır. AB 2007-2013 yıllarını kapsayan dönemde aday ülkelere, katılım öncesi mali yardım aracı vasıtasıyla tekrar hibe destek sağlayacaktır. Bu kapsamda kırsal kalkınma çerçevesinde kullanabileceğimiz hibe destek miktarı yaklaşık 800 milyon avrodur. Bu amaçla projeye dayalı olarak kullandırılacak olan hibe kaynaklarını yönetmek üzere Tarım Ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumunu kurmamız, AB mevzuatına göre bir zorunluluktur. Aksi hâlde bu hibe desteğini kullanmamız mümkün olmayacaktır. Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; AB'nin hibe destekleri ve ulusal kaynaklarımızı kullanarak, kırsal kesim ile kentli kesim arasında oluşan gelişmişlik farkını kapatma ve kırsalda yaşam kalitesini yükseltmeye çalışıyoruz. Bu kapsamda önceliklerimiz, tarımda yeniden yapılanma, AB ve tüketici pazarlarının talebi olan kalite ve standartların sağlanmasıdır. Gıda güvenliği ve standartlarının sağlanması, tarımsal üretici birliklerinin desteklenmesi ve arzın piyasa taleplerine göre şekillendirilmesi, kırsal alanlarda farklı iş imkânlarının oluşturulması, gelir seviyesinin, yaşam kalitesinin yükseltilmesiyle kırsal kalkınmanın sağlanmasıdır. Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; kırsalda yaşam kalitesini yükselterek kırsaldan kente göç baskısının önlenmesi için özellikle son iki yıldır uygulanan ve 2007 yılında da uygulanacak olan kırsal altyapının desteklenmesi projelerinden bahsetmek istiyorum. Bilindiği üzere bu projeler, köy altyapısının desteklenmesi, KÖYDEŞ ve BELDES projeleridir. KÖYDEŞ, bugüne kadar çeşitli nedenlerle içme suyu ve yol sorunu çözüme kavuşturulamamış köylerin sorunlarını, vali ve kaymakamlarımızın önderliğinde, il özel idareleri ve köylere hizmet götürme birlikleri aracılığıyla, merkezden gönderilen kaynaklar ve mahallî imkânların en verimli şekilde kullanarak kısa sürede çözümlemek amacıyla hayata geçirilen önemli bir projedir. 2005 ve 2006 yılı KÖYDEŞ çalışmaları için Hükümetimizce toplam 2,3 katrilyon TL ödenek valiliklere gönderilmiş ve kullandırılmıştır. 2007 yılı için KÖYDEŞ ve BELDES olarak birlikte yürütülecek projeler için ise yine Hükümetimiz 3 katrilyon lira ödenek ayırmıştır. KÖYDEŞ projesinin uygulanması, kentlerde üretilen değerlerin kırsala götürülmesi değil, kırsalın da değer üreten, belli standartlara sahip bir yaşam alanı hâline getirilmesidir. Köylerin ve kırsalın kentlerde bulunan ve hayatı kolaylaştıran, yaşanabilir kılan asgari standartlara sahip olması, cumhuriyetimizin muasır medeniyetin üstüne çıkma hedefine bir adım daha yaklaşması demektir. Bu proje, cumhuriyet tarihimizin köylere ve kırsalda yaşayan vatandaşlarımıza yönelik en büyük projesidir. Bu projelerin farklı açılımlarla devamı da yine gelecektir. Köylüyü, kırsalda yaşayan vatandaşlarımızı baş tacı yapmanın lafla değil icraatla olduğunu göstermiştir Hükümetimiz. KÖYDEŞ ve BELDES projelerinin pratik anlamı, hizmet fakiri bölgelerde mağdur olarak yaşayanların en masum ve en medeni ihtiyaçlarının belirli standartlarda karşılanması demektir. 2005 ve 2006 yıllarında, KÖYDEŞ projesi kapsamında, 816 yerleşim biriminde, 9.144 adet içme suyu projesinin 7.526 adedi bitirilmiş, diğerlerinin çalışmaları da devam etmektedir. Yine 2006'da, programlanan 1.222 adet köy kanalizasyon işinden 1.050 adedi bitirilmiş, diğer projelerin de inşaatı devam etmektedir. Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; kırsal kalkınmanın en önemli göstergesi olan köy yollarımızla ilgili ilk envanter çalışması Hükümetimiz tarafından yapılmıştır. 281.325 kilometre olan köy yollarının, 130 bin kilometresinin stabilize, 100 bin kilometresinin asfalt, 40 bin kilometresinin tesviye ve 2 bin kilometresinin beton yol olduğu tespit edilmiştir. 2005 ve 2006'da, bu yolların önemli bir kısmının standartları yükseltilmiş ve bakımları yapılmıştır. Kırsal alanda, köylerde yürütülen ekonomik faaliyetlerin içinde, tarım, ağırlıklı bir yer tutmaktadır. Kırsalda yaşayan ve tarımla uğraşan çiftçimizin gelirini yükseltmek, istikrarlı bir yapıya ulaştırmak, yaşam kalitesini artırmak için, dört buçuk yıllık AK Parti İktidarımız döneminde attığımız çok önemli adımlar vardır. Şimdi, kısaca, bu adımlardan bahsetmek istiyorum: İktidara geldiğimizde, yüz binlerce çiftçimiz, kullandıkları zirai krediler nedeniyle borç batağına düşmüşler idi. Çiftçilerimizin borçlarını yeniden yapılandırdık, 2,7 katrilyonluk borcun 1,5 katrilyonunu sildik, geri kalanını da üç yılda ödenecek şekilde yeniden yapılandırdık. Tarımsal sulamadan kaynaklanan ve 1 katrilyona ulaşan enerji borçlarını ödenebilir hâle getirdik. Borcunu zamanında ödeyen çiftçilerimize, üreticilerimize ise yüzde 15'lik geri, iade, ödeme yaptık. Tarımsal girdi maliyetlerini önemli ölçüde düşürdük. Birçok tarımsal girdide KDV oranları yüzde 18'den 8'e, bir kısmında da yüzde 18'den l'e çekilmiştir. Tarımsal kredi faizleri, yine Hükümetimiz döneminde önemli ölçüde düşürülmüştür. 2002'de yüzde 59 olan tarımsal kredi faizleri, bugün yüzde 25 ila 60 arasında sübvanse edilerek, yüzde 7 ila 13 seviyesine çekilmiştir. Kredi faizlerinin cazip hâle gelmesiyle, 2002 yılında 77 bin çiftçimiz 227 trilyon lira kredi kullanırken, 2006 yılında 268 bin çiftçimiz 3,3 katrilyon tarımsal kredi kullanmıştır. Kullandırılan kredilerin de yüzde 92'si sübvansiyonlu kredilerdir. Tarımsal üreticimizi her yıl düzenli olarak artan bir şekilde destekledik. Toplam tarımsal destekleme miktarı 2002 yılında 1,8 katrilyon iken, yine Hükümetimiz 2006 yılına geldiğimizde bu rakamı önemli ölçüde artırmış ve 5 katrilyon seviyesine çıkmıştır. Tarımsal üreticimize gübre ve mazot desteği verilmiştir. Bu kapsamda 2003, 2004 ve 2005 yıllarında 1,3 katrilyon lira gübre ve mazot desteği çiftçimize, üreticimize verilmiştir. 2006 yılı için ise, yine gübre ve mazotta 850 trilyon liralık destek ödemesi çiftçilerimize yapılacaktır. İlk taksiti Sayın Başbakanımızın açıkladığı gibi, nisan, ikinci taksiti de doğrudan gelir desteğiyle birlikte, birleştirilmiş olarak haziran ayında çiftçilerimize, üreticilerimize ödenecektir. Yine, ülkemizde, arz açığı bulunan yağlı tohumlar için 2002 yılında 186 trilyon lira bir destek verilirken, 2006'da bu rakam 1,2 katrilyon lira seviyesine çıkmıştır. Kırsal alanda en önemli ekonomik faaliyetlerden olan hayvancılık da Hükümetimiz döneminde büyük destek görmüştür. 2002 yılında hayvancılık destekleri 83 trilyon lira iken, 2006 yılında bu destek miktarı yaklaşık 700 trilyon lira olmuştur; yine, yem bitkileri desteği 39 trilyon iken, Hükümetimiz döneminde 380 trilyona çıkartılmıştır. Kırsalda bir araya gelerek güç birliği yapan tarımsal kalkınma kooperatiflerini kuran, cumhuriyet tarihinde yine bu kooperatiflerimize en büyük desteği AK Parti Hükümetimiz vermiştir. 1990 yılından 2002 yılına kadar 600 kooperatife verilen destek miktarının 90 trilyon olduğunu düşündüğümüzde, 2003 ve 2006 yıllarında 895 kooperatifimize 591 trilyon lira destek sağlanmıştır. Tarımdaki yapısal dönüşüm nedeniyle ortaya çıkan istihdam sorunu ve kırdan kente göç baskısını azaltmak için Hükümetimizin kırsal alanda ve tarımsal üreticimize yönelik yaptığı hizmet ve verdiği desteklerin bir kısmına değinme fırsatı buldum, ancak, birçok konuyu da bu zaman darlığından dolayı burada ifade etme şansımın olmadığını düşünüyorum. Kırsalda en yoğun ekonomik faaliyet olan tarımsal üretimin bilgili ve bilinçli yapılabilmesi için Hükümetimizce önemli adımlar atılmış, yetişmiş eğitimli tarımcılarımızın yurdumuzun her bölgesinde görev yapmaları için, Tarım Bakanlığımız, 2007 yılı başında sözleşmeli 2.500 ziraat mühendisi ve veteriner hekimi görevlendirmiştir. Göreve başlayan arkadaşlarımız merkez köylerde oturacaklar ve çevre köy gruplarına da tarımsal bilgi ve yayım hizmet desteği vereceklerdir. Aynı konuda, Tarım Kredi Kooperatifleri Merkez Birliği Genel Müdürlüğü de 2006 yılında 400 teknik personeli göreve başlatmış ve 2007 yılında yine 400 teknik personeli aynı amaçla göreve başlatmayı planlamıştır. Atılan bu adımlar, kırsal alanda atadan dededen kalma usullerle üretim yapmaya çalışan ve emeğinin karşılığını alamayarak son derece düşük hayat standartlarında yaşamaya mahkûm olan çilekeş çiftçilerimizin ve köylümüzün makûs talihini tersine çevirecek önemli adımlardır. Yine, atılan bu adımlar, Türk çiftçisi ile yetişmiş insan gücünün tarımsal üretim alanlarında, kırsalda buluşturulması adımlarıdır. İşte bunlar, kırsal kesimde gelir düzeyini yükseltecek ve istikrara kavuşturacak, kırsalda yaşam kalitesi ve standardını yükseltecektir. Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; ülkemizde tarım ve kırsal kalkınmaya yönelik olarak bugüne kadar birçok proje uygulanmıştır. Ancak, bu projeler kırsalda ve tarımda yaşanan yapısal sorunları çözmek için yeterli olmamıştır. Yapılan bütün iyi niyetli çalışmalara rağmen kırsalda gelir düzeyi ve yaşam kalitesi ülke ortalamasının oldukça altına düşmüştür. Ayrıca, gizli işsizlik küçümsenemeyecek seviyeye çıkmıştır. AK Parti İktidarı ise günü kurtarmaya dönük adımlar, projeler yerine tarım ve kırsalın kangren olmuş sorunlarına neşter vurmayı tercih etmiş, sektör için hayati önemi haiz sekiz kanun çıkartmıştır. Bugüne kadar bunların lafı ediliyor; ancak, bir türlü hayata geçi- rilemiyordu. Yasal değişiklikle, bölünmez tarım arazi büyüklüğü 10 dekardan 20 dekara çıkartılmış, daha bilinçli tarımsal üretim için Sertifikalı Tarım İşçileri Projesi bu dönemde hayata geçirilmiştir. Havza bazlı ürün deseni belirleme projesiyle, iklim, coğrafya ve toprağa dayalı kriterlerle belirlenen havzalarda en uygun ürüne destekleme yapılacak hâle gelmiştir. Eksik yönleri olsa da, tarım sigortası projesi yine tarımda önemli bir proje olarak Hükümetimizce hayata geçirilmiştir. Meyvecilik sektöründe geliştirme projesiyle on ilimizde 20 bin dekar alanda elma ve turunçgil bahçelerinin yenilenmesi, çeşit ve kalitesinin artırılmasıyla ilgili çalışmalar yine bu dönemde başlatılmıştır. Yeni destekleme araçlarından kırsal kalkınma destekleri seksen bir ilimizde uygulamaya başlanmış, bu çalışmayla, hep sorun olarak bahsedilen tanmda sanayi entegrasyonu ve tarımsal üründe katma değer sağlanması gibi konularda önemli gelişmeler sağlanacaktır. Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; görüşmekte olduğumuz tasarı ile kurulacak olan Tarım ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumu ise tarım strateji belgesinde yer alan amaçlara ulaşabilmek için önemli ve öncelikli bir idari yapı ve uygulama merkezi olacaktır. Ulusal kırsal kalkınma stratejisinde yer alan tedbirlerden AB fonları ve uluslararası kuruluşlardan sağlanacak kaynaklar ile desteklenecek olan projelerin finansman yönetimi gerçekleştirilecektir. Kırsal kalkınma projelerinin seçimi ve onaylanması ile uygun görülen ödemelerin yapılması, projelerin izlenmesi ve değerlendirilmesi de bu kanunla sağlanmış olacaktır. Kırsal kesim, özel sektör, sivil toplum kuruluşları ve kamu kesimi işbirliğine katkı sağlayacak, kaynakların yerinde ve etkin kullanımını sağlayarak kırsal kesim ile kentli kesim arasındaki gelişmişlik farklarını azaltmaya katkıda bulunacaktır. Ayrıca, ileride kurulacak olan ödeme kuruluşlarına da zemin hazırlayacak bir tasarıdır. Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; tasarının, tarım sektörüne, köylümüze çok önemli katkılar sağlayacak bir tasarı olduğunu görüyoruz. Özellikle -bu tasarıyla- tarımın yapısal sorunlarına yeniden katkı sağlayacak önemli bir tasarıyı, inanıyorum ki Parlamentomuz, bu görüşmeler sonucunda çıkartmış olacaktır. Burada ifade etmeye çalıştığım tarım ve çiftçilerimizin, köylülerimizin, üreticilerimizin sorunlarıyla ilgili birçok rakamları burada vermeye çalıştım. Her alanda tarımla ilgili birçok rakamlar veriliyor, birçok eleştiriler yapılıyor. Ancak, tarımın bugün geldiği noktayı doğru tespit edebilmemiz için, biraz önce sizlerle paylaştığım AK Parti İktidarı döneminde yapılan tarımda bu gelişmeleri önce kaydedeceğiz, daha iyisini, daha güzelini nasıl yapacağız, yine, burada, bunları konuşacağız. Aksi hâlde, tarımın, biz iktidara gelene kadar içinde bulunduğu durumu, resmi, orta yere... (Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı) BAŞKAN - Sayın Özegen konuşmanızı tamamlayınız, buyurun. ERDOĞAN ÖZEGEN (Devamla) - Tamamlıyorum Sayın Başkanım. O resme iyi bakmadan, bugün, AK Parti İktidarının tarıma verdiği destekleri anlamanın mümkün olmayacağını düşünüyorum. İnşallah, Türk tarımının ve üreticilerimizin, bu tasarıdan en iyi şekilde istifade edeceğini umuyor, tasarının hayırlı olmasını AK Parti Grubumuz ve şahsım adına temenni ediyorum, yüce heyetinizi saygıyla selamlıyorum. (AK Parti sıralarından alkışlar) --- **Kaynak gösterme:** Erdoğan Özegen (AK Parti, Niğde). “Tarım ve kırsal kalkınmayı destekleme kurumu kuruluş ve görevleri hakkında (s.s.1261)”. TBMM Genel Kurulu, 74. Birleşim tutanağı, 13 Mart 2007. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/erdogan-ozegen-22-2007-03-13-tarim-ve-kirsal-kalkinmayi-destekleme-kurumu-kurulus-ve-gorevleri-hakk (erişim: 1 Kasım 2026). TBMM kaydı: https://www5.tbmm.gov.tr/tutanaklar/TUTANAK/TBMM/d22/c149/b074/tbmm221490740480.pdf Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.