# Türkiye cumhuriyeti anayasasının bazı maddelerinin değişiklik yapılması hakkında (s.s.497)

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 23. Dönem)
- **Konuşmacı:** Ertuğrul Günay (AK Parti, İstanbul)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 96. Birleşim
- **Tarih:** 27 Nisan 2010
- **Gündem:** TÜRKİYE CUMHURİYETİ ANAYASASININ BAZI MADDELERİNİN DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA (S.S.497)
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/ertugrul-gunay-23-2010-04-27-turkiye-cumhuriyeti-anayasasinin-bazi-maddelerinin-degisiklik-yapilmas

> Ertuğrul Günay (AK Parti), 27 Nisan 2010 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 96. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: TÜRKİYE CUMHURİYETİ ANAYASASININ BAZI MADDELERİNİN DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA (S.S.497)); konuşma 830 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

KÜLTÜR VE TURİZM BAKANI ERTUĞRUL GÜNAY (İstanbul) – Sayın Başkan, Türkiye Büyük Millet Meclisinin çok değerli üyeleri; Hükûmet adına söz aldım ama kişisel tarihimle ilgili bir küçük bilgiyi de sözlerimin başında sizinle paylaşmak istiyorum.

Ben, liderlerin birbiriyle konuşmadığı, selamlaşmadığı, siyasi parti mensuplarının birbirine rakip gözüyle değil hasım gözüyle baktığı bir talihsiz dönemin Parlamentosunda o Parlamentonun en genç üyesi olarak, en gençlerinden birisi olarak değil, en genç üyesi olarak bulunmuş bir arkadaşınızım. 12 Eylül öncesi dönemi, o tuzağı, 12 Eylülü değil, Türkiye’yi 12 Eylüle götüren tuzağı gün gün, adım adım yaşadım. Sonra, Türkiye’yi 12 Eylüle götürenler, görevlerini yapmayarak, ihmal ederek veya kötüye kullanarak Türkiye’yi 12 Eylüle götürenler görevlerini bilerek yapmamanın faturasını siyasilere çıkarmaya çalıştılar. Onlardan birisi olarak ve Parlamentonun genç, diri üyelerinden birisi olarak, işlemediğim suçların savunmasını yapmak için on iki ay bekleyerek siyasi parti liderlerinin hepsiyle aynı mekânı paylaştım. Rahmetli Türkeş’le satranç oynadığım oldu, rahmetli Erbakan’la çok sohbet ettim… (MHP sıralarından gürültüler)

OSMAN ÇAKIR (Samsun) – Çareyi oraya kaçmakta buldun.

KÜLTÜR VE TURİZM BAKANI ERTUĞRUL GÜNAY (Devamla) – …rahmetli Ecevit’le dostluk ettim, Sayın Demirel’le dostluklarımız gelişti.

OSMAN ÇAKIR (Samsun) – Erbakan etkili oldu galiba.

KÜLTÜR VE TURİZM BAKANI ERTUĞRUL GÜNAY (Devamla) – Şunu söylemek istiyorum: Bu Parlamentoda, farkında olsak da olmasak da, halkın bir biçimde seçtiği insanlar bir kaderi paylaşıyoruz. Bizim kaderimiz demokrasinin yaşamasıyla özdeştir. Milletin iradesinin kırılmaz biçimde, bükülmez biçimde ayakta durmasıyla bu Parlamentodaki herkesin kaderi özdeştir. (AK PARTİ sıralarından alkışlar)

OSMAN DURMUŞ (Kırıkkale) – Dokunulmazlıkları kaldıralım da özdeş olalım Sayın Bakan. Kimileri çalıp çırpıyor, siz ne yapıyorsunuz?

KÜLTÜR VE TURİZM BAKANI ERTUĞRUL GÜNAY (Devamla) – Bunu Türkiye ne yazık ki otuz yıl önce çok acı bedeller ödeyerek öğrendi. Birbiriyle cenazelerde sırt sırta duran liderler, sonra aynı mekânları arkadaş olarak, kader arkadaşı olarak paylaştılar.

Şimdi, biz önemli bir karar alıyoruz, lütfen herkes soğukkanlı biçimde, Türkiye Büyük Millet Meclisi üyesi olmanın sorumluluğuyla ve soğukkanlılığıyla elini vicdanına koyarak bir değerlendirme yapsın.

ALİM IŞIK (Kütahya) – Oraya söyleyeceksin Sayın Bakan, oraya.

KÜLTÜR VE TURİZM BAKANI ERTUĞRUL GÜNAY (Devamla) – Biz 1982 Anayasası’ndaki bir hükmü, darbe yapanların…

RIDVAN YALÇIN (Ordu) – Asmadan, kesmeden yapalım Sayın Bakan.

KÜLTÜR VE TURİZM BAKANI ERTUĞRUL GÜNAY (Devamla) – …hukuki, cezai, mali bir soruşturmaya muhatap olmayacağına ilişkin bir hükmü yirmi sekiz yıl sonra kaldırıyoruz. Bunun için bayram yapmamız gerekmez. Bu gecikmiş bir düzeltmedir.

OSMAN DURMUŞ (Kırıkkale) – Hepsini kaldırın, birini değil.

KÜLTÜR VE TURİZM BAKANI ERTUĞRUL GÜNAY (Devamla) – Bu düzeltmenin 1991’de bir orta sağ, orta sol koalisyon gelip, bir büyük koalisyon gelip bir restorasyon dönemi yaratılacağı umudunu verdiği zaman yapması gerekirdi.

RIDVAN YALÇIN (Ordu) – Sekiz yıldır niye yapmadınız, sekiz yıl?

KÜLTÜR VE TURİZM BAKANI ERTUĞRUL GÜNAY (Devamla) – Hadi olmadı, 2001’de, biraz önce iptal davası açılmasına ilişkin düzeltmelerin yapıldığı zaman olması gerekirdi. (MHP sıralarından gürültüler)

Çok değerli arkadaşlarım, eğer dinlerseniz, herkesin yararlanabileceği deneyimlerimi aktarmak istiyorum. Bir siyasi partiyi, hiçbir siyasi partiyi ne yüceltmeye ne yermeye, sadece yakın tarihimizden hepimize yararlı olacak bazı sayfaları, bazı bilgileri sizinle paylaşmak istiyorum. Daha geriye götürüyorum, bu düzeltmenin 1991’de değil, bu düzeltmenin 2001’de değil -biraz aykırı gelecek belki size söylediklerim ama- aslında 1965’te yapılması gerekiyordu, hatta 1973’te yapılması gerekiyordu. (AK PARTİ sıralarından alkışlar) Çünkü acaba farkında mısınız, acaba biliyor muyuz, bugün kaldırdığımız hüküm, 1982’de Anayasa’mıza girmiş bir hüküm değildir. Bizim anayasacılık tarihimizde en özgürlükçü hukuk metinlerinden birisi olarak bilinen 1961 Anayasası’nın geçici 4’üncü maddesiyle bugün kaldırdığımız hüküm kelime kelime aynıdır. (AK PARTİ sıralarından alkışlar) Yani şimdi herkes buradan çıkınca, bu akşam İnternet’ten veya kitaplığından 61 Anayasası’nı alsın ve geçici 4’üncü maddeyi lütfen okusun. Burada, aramızda anayasa hocaları var. Ben de bu konuyla meşgul arkadaşlarınızdan birisiyim. “Bu darbe yapanlarla ilgili bir soruşturma yapılamaz, bir idari, hukuki, mali, cezai bir iddia, bir itham ileri sürülemez, yargının önüne getirilemez.” düzenlemesi bizim hukukumuzda elli yıldan beri var.

Şimdi, haklı olarak diyorsunuz ki: “Yedi yıldan beri AK PARTİ niye düzeltmedi?” Evet, yedi yılın sorumluluğu bizim. Geride kırk yedi yıl var ama… (AK PARTİ sıralarından alkışlar) O kırk yedi yıl Türkiye Cumhuriyeti Parlamentolarının hepsine aittir ve bu akşam…

OSMAN DURMUŞ (Kırıkkale) – En çok Cemil Çiçek’in, en çok Cemil Çiçek’in… Her dönem Cemil Çiçek bakandı!

KÜLTÜR VE TURİZM BAKANI ERTUĞRUL GÜNAY (Devamla) - Sevgili arkadaşlarım, bu akşam hepimiz birlikte, oy verenler vermeyenler –gizli oylama, kim oy veriyor kim oy vermiyor, onu ancak Yaradan biliyor- hepimiz birlikte Türkiye demokrasisinin, Türkiye hukukunun, Türkiye Anayasası’nın alnına sürülmüş bulunan bu kara lekeyi kaldırmanın gelin onurunu birlikte paylaşalım, onurunu ve sorumluluğunu birlikte paylaşalım. (AK PARTİ sıralarından alkışlar)

Bugün önemli bir şey yapıyoruz. Bugün gerçekçi olalım, bu saatten sonra, bazı arkadaşlarımızın sorguladığı gibi, evet, doksan yaşında generalleri mahkeme önüne ya çıkarırız ya ilahî adalet, benim kendi davamı terk ettiğim gibi, ilahî adalet onların hesabını görür. Ama bir şey yapıyoruz, Türkiye hukuku, ilk defa, bugün, milletin seçtiği bir Parlamentonun eliyle “Evet, darbeciler de yargılanabilir, onlar da sorgulanabilir, onlar da yargının önüne çıkarılabilir.” diyor. (AK PARTİ sıralarından “Bravo” sesleri, alkışlar) Bunu yapıyoruz, bunu yapıyoruz, beraberce bunu yapıyoruz, beraberce bunu yapıyoruz. (MHP sıralarından gürültüler)

RIDVAN YALÇIN (Ordu) – 28 Şubata da gel!

KÜLTÜR VE TURİZM BAKANI ERTUĞRUL GÜNAY (Devamla) - Şimdi oraya geleceğim, şimdi oraya geleceğim.

---

**Kaynak gösterme:** Ertuğrul Günay (AK Parti, İstanbul). “Türkiye cumhuriyeti anayasasının bazı maddelerinin değişiklik yapılması hakkında (s.s.497)”. TBMM Genel Kurulu, 96. Birleşim tutanağı, 27 Nisan 2010. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/ertugrul-gunay-23-2010-04-27-turkiye-cumhuriyeti-anayasasinin-bazi-maddelerinin-degisiklik-yapilmas (erişim: 29 Ekim 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
