# Grup önerisi hk.

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem)
- **Konuşmacı:** Ertuğrul Yalçınbayır (AK Parti, Bursa)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 87. Birleşim
- **Tarih:** 21 Nisan 2005
- **Gündem:** GRUP ÖNERİSİ HK.
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/ertugrul-yalcinbayir-22-2005-04-21-grup-onerisi-hk

> Ertuğrul Yalçınbayır (AK Parti), 21 Nisan 2005 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 87. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: GRUP ÖNERİSİ HK.); konuşma 1.017 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

ERTUĞRUL YALÇINBAYIR (Bursa) - Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; hepinize sevgi ve saygılarımı sunuyorum.

Konuyla ilgili konuşmaya başlamadan önce, bugün, Alman Federal Meclisinde, sözde soykırımla ilgili bir karar taslağı görüşülmektedir. Sayın Elekdağ'ın bahsettiği konu, komisyonlarda değil, bugün, genel kurulda görüşülmektedir. Türkiye Cumhuriyeti Devleti, bütün unsurlarıyla; yasamasıyla, yürütmesiyle, elçilikleriyle, bu konuda, son zamanlarda, etkin çalışmalar yapmaktadır. Avrupa Birliği Uyum Komisyonu olarak, geçen hafta, Sayın Yaşar Yakış'ın Başkanlığında Almanya'daydık. Konuyla ilgili görüşlerimizi anlattık ve tüm taraflarla, tüm partilerle görüştük. Bugün görüşülecek konu, sanıyorum ki, 3-4 Mayısta Schröder Türkiye'ye geleceği için, belki de, altkomisyona havale edilebilir, ondan sonra da, savsaklanabilir, ertelenebilir; ama, şunu biliyoruz, her 24 Nisan öncesi bunlar olacaktır. 100 üncü yıla doğru daha etkin olacaktır; 2015 yılına doğru. Bizim de, on yıllık eylem planı dairesinde, son derece kararlı, tutarlı, istikrarlı bir çalışmaya ihtiyacımız var. Bu, aynı zamanda, bizim, Avrupa Birliği giriş sürecimizle de çakışan bir süreçtir. Bu nedenle, ben, böylesine bir eylem planının hazırlanmasını diliyorum ve konuyla ilgili konuşmalarıma başlıyorum.

Değerli milletvekilleri, 15 Şubat 2005 tarihinde, Sayın Hacaloğlu'nun teklifi, Meclis Genel Kurulunda, İçtüzük 37'ye göre doğrudan indirildi, görüşüldü ve oybirliğiyle, alkışlarla kabul edildi.

Bu, bir taraftan, 3069 sayılı Türkiye Büyük Millet Meclisi Üyeliği İle Bağdaşmayan İşler Hakkında Kanunda ve 3628 sayılı Mal Bildiriminde Bulunulması Rüşvet ve Yolsuzluklarla Mücadele Kanununda değişiklik yapılmasını, diğer taraftan da, siyasî ahlak komisyonu kurulmasını öngörüyordu.

Türkiye Büyük Millet Meclisi, 22 nci Dönemde, temiz siyasete hizmet eden birtakım çalışmalarda bulundu. Bu çalışmalar nedeniyle Meclisi kutluyorum. Her iki partinin de etkin çalışmaları oldu. Hatırlayalım; yolsuzlukları araştırma komisyonu kuruldu ve bir rapor verdi. 4982 sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanunu çıktı, şeffaflığa hizmet eden. Kamu İhale Kanunu çıkarıldı. 5176 sayılı Kanunla Kamu Görevlileri Etik Kurulu kuruldu, 25.5.2004'te; ama, bunun yönetmeliği yakın zamanda, bir hafta önce, 13 Nisan 2005'te Resmî Gazetede yayımlandı.

Temiz siyaset sadece bir parti grubunun değil bütün partilerin, bu Meclisin, hepimizin meselesi. Bunu bildiğimiz için temiz siyasete hizmet eden kanunları çıkarıyoruz, uygulama zafiyetini -varsa- denetliyoruz.

Yolsuzlukları araştırma komisyonu raporunun bazı bölümlerini hatırlayalım: "Yolsuzluğun ortaya çıkmasında kamu yönetiminde yerleşik yapılar yanında yaklaşım ve anlayışlar da etkili olmaktadır. Bu bağlamda, demokratik hukuk devletinin tüm yönleriyle uygulanması, devlet yönetiminde saydamlığın sağlanması, yöneticilerin görevleriyle ilgili hesap vermesi, kamu kuruluşlarına güvenin artırılması, personel rejimi ve yönetimi ilkelerinin belirlenmesi, hukukun üstünlüğü, hukuka bağlılık, yolsuzluk riskine ilişkin alanlarda düzenlemenin yapılması, kamu yönetiminde saydamlığın sağlanması, hesap verme sorumluluğunun yerleştirilmesi... Sonuç ve öneriler kısmında da, hem Parlamentoya öneriler var hem de yürütmeye öneriler var.

İyi yönetişimin sağlanması amacıyla yapılan bu önerilerden bir tanesi de, Türkiye Büyük Millet Meclisi gündemindeki, yolsuzluklarla mücadeleye ilişkin tekliflerin öncelikle görüşülmesidir. Benim konuyla ilgili teklifim 186 ncı sırada, Sayın Hacaloğlu'nun teklifi 196 ncı sırada ve geçen defa, iki grubun alkışlarıyla ve oybirliğiyle kabul edilen bir teklif.

Değerli milletvekilleri, ikide bir, Türkiye'nin gündemini dokunulmazlıklar meşgul ediyor, her çarşamba günü burada, İçtüzüğün 19 uncu maddesinden kaynaklanan Danışma Kurulu önerisi ve onun üzerindeki görüşmeler... Çok zaman kaybediyoruz. Soruşturma dosyalarıyla ilgili zaman kaybediyoruz. Bizim, bunlarla ilgili hem çağdaş düzenlemeyi hem de Türkiye'nin ihtiyacını hep birlikte telif edip yasalaştırmamız gerekiyor, anayasa değişikliklerini yapmamız gerekiyor. Bunu yapamazsak, verdiğimiz sözlerin gereğini yerine getirmezsek, programlarımızdaki, seçim bildirgemizdeki hususları yerine getirmezsek, sanmayın ki, sadece bir parti kaybeder veya kazanır, toptan siyaset kurumu güvenini kaybeder. İhtiyacımız olan, demokrasiyi daha güçlendirmektir, ona genişlik ve derinlik kazandırmaktır. Bunun önşartı da, bu konudaki ahlak kurallarını, standartlarını geliştirmek ve yükseltmektir, seçim kanunlarında ve diğer ilgili mevzuatta gerekli düzenlemeleri yapmaktır.

3069 sayılı Kanunun 1984 yılında çıkmasından bu yana hiç uygulanmadığı, Meclis Başkanlığının yazılı soru önergemize verdiği cevapla bellidir.

Yine, 3628 sayılı Mal Bildiriminde Bulunulması, Rüşvet ve Yolsuzluklarla Mücadele Kanununun uygulanmasına dair sorumuza verilen cevap, bu kadar uzun yılda, sadece 41 defa uygulandığı ve 4 üst düzey yöneticinin cezalandırıldığıdır.

Oysa, bugün ve kısa geçmişe bakıldığında, milletvekillerinin kendileriyle bağdaşmayan işler hakkında neler yaptıklarına dair gazete sayfalarını hatırlayın; hafızalarınızı lütfen tazeleyin; soruşturmaları, aklamaları, paklamaları, lütfen hatırlayın. Bu nedenle, bizim öncelikli işimiz, önce bu sahanın, siyaset sahasının standartlarının yükseltilmesidir.

Bu vesileyle, ben, Kamu Görevlileri Etik Kurulu Kurulması Hakkındaki Kanunla ilgili... Ki, paralelliği burada kurabiliriz; Cumhurbaşkanı ve Meclis üyeleri, Bakanlar Kurulu üyeleri, Silahlı Kuvvetler, yargı mensubu üyeleri ve üniversite mensupları, bu kanun hükümlerine tabi değil; ama, bu kanunun amacı, kamu görevlilerinin uymaları gereken saydamlık -ki, milletvekilleri için de gerekli, bakanlar için de gerekli- tarafsızlık, dürüstlük, hesap verebilirlik, kamu yararını gözetme gibi etik davranış ilkelerini belirlemek ve uygulamayı gözetmektir.

Değerli milletvekilleri, halkımız da bu kanunların çıkarılmasını izlemekle yetinmemeli, bunların uygulanması için aktif olmalı; bizim, aktif vatandaş, aktif sivil toplum örgütü, aktif idare ve siyasete ihtiyacımız var.

Ben vatandaşlara diyorum ki, 13 Nisan 2005 tarihinde, Bakanlar Kurulunca Resmî Gazetede yayımlanıp, yürürlüğe giren bu yönetmeliğin amacı -ki, bunu, mutlak surette, siyasetçiler için de çağrıştırıyorsunuz- kamuda etik kültürünü yerleştirmek, kamu görevlilerinin görevlerini yürütürken uymaları gereken etik davranış ilkelerini belirlemek, bu ilkelere uygun davranış göstermeleri açısından onlara yardımcı olmak ve görevlerin yerine getirilmesinde adalet, dürüstlük, saydamlık ve tarafsızlık ilkelerine zarar veren ve toplumda güvensizlik yaratan durumları ortadan kaldırmak suretiyle kamu yönetimine paralel olarak siyasete halkın güvenini artırmak, toplumu kamu görevlilerinden beklemeye hakkı olduğu davranışlar konusunda bilgilendirmek; bu amaçla çıkarılmış.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKAN - Toparlayın lütfen.

ERTUĞRUL YALÇINBAYIR (Devamla) - Bakın, siyasetçiler için de rahatlıkla söyleyebileceğimiz, görevin yerine getirilmesinde kamu hizmeti bilinci, halka hizmet bilinci, hizmet standartlarına uymak, amaç ve misyona bağlılık, dürüstlük ve tarafsızlık, saygınlık ve güven, nezaket ve saygı... Bizim nazik devlete ihtiyacımız var.

Vatandaşlardan toplanan vergilerle maaşlarını alanlar, biz siyasetçiler dahil, hepimiz vatandaşlara, insanlara saygılı ve nazik davranmak durumundayız. Onların hangi talebi olursa olsun, buyurun, hoşgeldiniz, günaydın gibi nezaket kelimelerinin, artık, idarede ve siyasette kullanılması zorunluluğu ortada ve nezaket ve saygıdan sonra çıkar çatışmasından kaçınmak, görev ve yetkilerin menfaat sağlamak amacıyla kullanılmaması, hediye alma ve menfaat sağlama yasağı ve diğer etik değerler.

Bunlar kamu görevlileri için var da, bizim için yok mu?!.. Bizim yapmamız gereken, bunu gündemin üst sırasına çıkarmak, eğer, gerek duyuluyorsa, burada, bir defaya mahsus, görüşülmek üzere komisyona çekmek ve orada eklenebilecek hususlar varsa, eklemektir.

Bana göre bu yeter; ama, daha fazlaya ait istekler olabilir ve tartışılsın denilebilirse, bu yöntem izlenir; ama, bunun, bugün gündemin ön sıralarına alınması, CHP Grubunun önerisi olduğu için değil, daha önce temiz siyasete hizmet eden, birçok yasayı çıkaran bu Meclisin iradesinin devamı için gereklidir, demokrasinin gereğidir. (CHP sıralarından alkışlar)

Hepinize sevgi ve saygılar sunuyorum. (Alkışlar)

---

**Kaynak gösterme:** Ertuğrul Yalçınbayır (AK Parti, Bursa). “Grup önerisi hk”. TBMM Genel Kurulu, 87. Birleşim tutanağı, 21 Nisan 2005. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/ertugrul-yalcinbayir-22-2005-04-21-grup-onerisi-hk (erişim: 1 Kasım 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
