# Arsa üretimi ve değerlendirilmesi hakkında kanun ile bazı kanunlarda değişiklik yapılmasına dair kanun tasarısı ile manisa milletvekili recai berber ve 5 milletvekilinin; 2985 sayılı toplu konut kanunu ve bazı kanunlarda değişiklik yapılması hakkında kanun teklifi (s.s.: 455) - **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 23. Dönem) - **Konuşmacı:** Eyüp Ayar (AK Parti, Kocaeli) - **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 63. Birleşim - **Tarih:** 18 Şubat 2010 - **Gündem:** ARSA ÜRETİMİ VE DEĞERLENDİRİLMESİ HAKKINDA KANUN İLE BAZI KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TASARISI İLE MANİSA MİLLETVEKİLİ RECAİ BERBER VE 5 MİLLETVEKİLİNİN; 2985 SAYILI TOPLU KONUT KANUNU VE BAZI KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA KANUN TEKLİFİ (S.S.: 455) - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/eyup-ayar-23-2010-02-18-arsa-uretimi-ve-degerlendirilmesi-hakkinda-kanun-ile-bazi-kanunlarda-d > Eyüp Ayar (AK Parti), 18 Şubat 2010 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 63. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: ARSA ÜRETİMİ VE DEĞERLENDİRİLMESİ HAKKINDA KANUN İLE BAZI KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TASARISI İLE MANİSA MİLLETVEKİLİ RECAİ BERBER VE 5 MİLLETVEKİLİNİN; 2985 SAYILI TOPLU KONUT KANUNU VE BAZI KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA KANUN TEKLİFİ (S.S.: 455)); konuşma 659 kelime. ## Konuşma metni (tutanaktan) EYÜP AYAR (Kocaeli) – Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; 455 sıra sayılı Arsa Üretimi ve Değerlendirilmesi Hakkında Kanun ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Tasarısı hakkında şahsım adına söz almış bulunuyorum. Bu vesileyle yüce Meclisi saygıyla selamlıyorum. Değerli arkadaşlar, Türkiye’de hem konut açığı var hem de kırsaldan şehirlere yoğun göç var. Ayrıca, insanlarımız bir evi olsun, çoluk çocuğuyla kendi evinde otursun, kiradan kurtulsun ister. Biz muhafazakâr bir partiyiz, aile bizim için gerçekten çok önemli. Huzurlu ve mutlu bir yuvada yetişen çocukların, gençlerin daha sağlıklı ve başarılı olacakları muhakkak. İnsanın kendi evinde oturmasının keyfi de tabii ki daha bir başka. TOKİ’ye baktığımız zaman, 1984 yılında kurulan TOKİ 2002 yılına kadar 43.135 konut üretebilmiş, 1984’ten 2002 yılına kadar. 2002-2010 arasında ise 410 bin civarındaki konutun 300 binini tamamlamış. TOKİ sadece konut yapmıyor, okul yapıyor, sağlık ocağı yapıyor, cami yapıyor, hasılı, ticaret merkezi yapıyor yani bir konut yaptığı zaman, o konutla ilgili, oradaki insanların yaşayabileceği tüm sosyal donatı alanlarını da birlikte yapıyor; güzel ve kaliteli yaşam merkezleri ortaya çıkıyor. TOKİ 81 ilde konut yapıyor, 700 ilçede şantiyesi var ve bu konutların da yüzde 85’li dar gelirli ve orta gelirli gruplara ait. Şimdi, TOKİ son yıllardaki faaliyetleriyle beraber gerçekten çok büyüdü. Son altı yılda 35 milyar TL -eski parayla katrilyon- yatırım yapmış, 800 bin kişiye istihdam sağlamış, inşaat sektörünün büyümesine, dolayısıyla ekonominin de büyümesine büyük katkı sağlamıştır. Burada 2’nci maddede, hazinedeyken alınmayan ancak TOKİ’ye geçtikten sonra alınan arsa ve arazi, emlak vergilerinin muaf tutulması düzenleniyor. Yani burada, Arsa Ofisinin bütün gayrimenkulleri TOKİ’ye devredilirken… Şimdi, Arsa Ofisindeyken emlak vergisi ödemeyenler TOKİ’ye geçtiği zaman, TOKİ bunlar için emlak vergisi ödemeye başlıyor. Yine konuşmacıların da söylediği gibi, bu konularda sadece TOKİ örnek değil, birçok muafiyetlerle ilgili Türkiye’de birçok örnekler var. Bunlardan dolayı ödenen emlak vergisi de bendeki rakamlara göre 20 milyon TL. Şimdi, TOKİ bir yerde arsaları alınca inşaat yapıyor burada; inşaatları yaptığı zaman hak sahipleri, oradaki konutlar sahiplerine teslim edildiği zaman bu sefer bina vergisi, emlak vergisi tekrar ödemeye başlayacaklar. Yani belediyelerin belki iki üç yıl bundan dolayı gelir kaybı olabilir ama konutlar bittikten sonra belediyeler, bu arsalardan almış olduğu vergilerin, emlak vergilerinin en az 5-10 katı daha fazla gelire de kavuşmuş olacak. Şimdi, denetimlerle ilgili burada bir tartışmadır yaşanıyor. Ben daha önce KİT Komisyonundaydım, bu dönem de Plan ve Bütçe Komisyonundayım. KİT Komisyonundayken, gerçekten, orada bütün grupların temsilcileri milletvekillerinin oluşturduğu KİT Komisyonu ciddi denetimler yapıyor. Buraya da raporlar geliyor, bu raporları da Yüksek Denetleme Kurulu hazırlıyor. Orada bunlar, milletvekilleri tarafından inceleniyor. Ayrıca, ben o komisyondayken, TOKİ’nin bulunduğu binaya da gidip ayrıca değişik şekilde insanın aklına gelen her şeyi sorarak orada da yine bir denetim de yapılabiliyor milletvekilleri tarafından. Şimdi, Plan ve Bütçe Komisyonunda da Sayıştaydan gelen kesin raporların sonuçları var ama yani sadece bir tarafta Sayıştaydan gelen raporlar var, bir tarafta Yüksek Denetleme Kurulundan gelen raporlar var. Şimdi “TOKİ denetim dışı” demek yanlış olur. Yani TOKİ’nin bir yanlışlığı varsa, bir haksızlığı varsa bu da burada ortaya konulabilir. Yine, Akif Hamzaçebi Bey “Bazı şeyler kâğıt üzerinde kalıyor.” dedi… (Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı) EYÜP AYAR (Devamla) – Bitiriyorum Sayın Başkanım. BAŞKAN – Buyurun, tamamlayın konuşmanızı. EYÜP AYAR (Devamla) – Ben, Trabzon’a 1970 yılında beri ara ara giderim. Şimdi, kâğıt üzerinde değil, o Zağnos Vadisi gerçekten çok güzel olmuş. Yani oradaki o yeşillik, o düzenleme TOKİ tarafından yapıldı. Orada hastaneler yapıyor; iyi ki de yapıyor. Devletin işleyiş tarzı belli. İhalelerle bir sürü uğraşmaktansa üç, beş, on yılda biten… Yirmi yılda bitmeyen hastaneler vardı. 1991 yılında, 1992 yılında başlayan hastaneyi biz 2006 yılında ancak bitirebildik Kocaeli’de. Şimdi, gerçekten güzel… MEHMET AKİF HAMZAÇEBİ (Trabzon) – Ataşehir... EYÜP AYAR (Devamla) – Ataşehir’den de biraz sonra bahsedeceğiz. Ben 4’üncü maddede konuşurken, oradaki bankalarla ilgili, bankalar… Ataşehir’de nasıl yapmış o zamanki Emlak Bankası? Yani Emlak Bankası 400 milyon zarar etmiş oradan, ortakları kâr etmiş. Onlardan da size bahsedeceğim, Ataşehir’den de bahsedeceğim, Emlak Bankasından da. Ancak, gerçekten TOKİ Türkiye’de güzel işler yapıyor, güzel faaliyetlerde bulunuyor. Kendilerini tebrik ediyorum. Bu yasanın da hayırlı olmasını dileyerek yüce Meclisi saygıyla selamlıyorum. (AK PARTİ sıralarından alkışlar) --- **Kaynak gösterme:** Eyüp Ayar (AK Parti, Kocaeli). “Arsa üretimi ve değerlendirilmesi hakkında kanun ile bazı kanunlarda değişiklik yapılmasına dair kanun tasarısı ile manisa milletvekili recai berber ve 5 milletvekilinin; 2985 sayılı toplu konut kanunu ve bazı kanunlarda değişiklik yapılması hakkında kanun teklifi (s.s.: 455)”. TBMM Genel Kurulu, 63. Birleşim tutanağı, 18 Şubat 2010. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/eyup-ayar-23-2010-02-18-arsa-uretimi-ve-degerlendirilmesi-hakkinda-kanun-ile-bazi-kanunlarda-d (erişim: 29 Ekim 2026). Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.