# Türk sporunda şiddet,şike,rüşvet ve haksız rekabet iddialirı hak.10/63,113,138,179,228 esas numaralı mec.araşt.kom.rap.(s.sayısı:956)genel görüşmesi

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem)
- **Konuşmacı:** Fahri Çakır (AK Parti, Düzce)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 15. Birleşim
- **Tarih:** 8 Kasım 2005
- **Gündem:** TÜRK SPORUNDA ŞİDDET,ŞİKE,RÜŞVET VE HAKSIZ REKABET İDDİALİRI HAK.10/63,113,138,179,228 ESAS NUMARALI MEC.ARAŞT.KOM.RAP.(S.SAYISI:956)GENEL GÖRÜŞMESİ
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/fahri-cakir-22-2005-11-08-turk-sporunda-siddet-sike-rusvet-ve-haksiz-rekabet-iddialiri-hak-10-63

> Fahri Çakır (AK Parti), 8 Kasım 2005 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 15. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: TÜRK SPORUNDA ŞİDDET,ŞİKE,RÜŞVET VE HAKSIZ REKABET İDDİALİRI HAK.10/63,113,138,179,228 ESAS NUMARALI MEC.ARAŞT.KOM.RAP.(S.SAYISI:956)GENEL GÖRÜŞMESİ); konuşma 827 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

FAHRİ ÇAKIR (Düzce) - Sayın Başkan, sayın milletvekilleri; 956 sıra sayılı Türk sporunda şiddet, şike, rüşvet ve haksız rekabet iddialarının araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla kurulan Meclis araştırma komisyonu raporunun geneli üzerinde şahsım adına söz almış bulunmaktayım; Yüce Heyetinizi saygıyla selamlıyorum.

Değerli arkadaşlar, son yıllarda artarak devam eden ve spor adına yakışmayan şike, şiddet, rüşvet ve doping gibi nahoş olaylar, maalesef, meydana gelebilmektedir. Yaşanan bu olaylar, sonuçta, spor kamuoyunda ve toplumumuzda ciddî endişelere yol açmıştır.

Spor, insanın yaşamını düzenleyen ve daha sağlıklı bir toplum amaçlayan, sosyal içeriği bireysel içerikle bütünleşen önemli bir kavramdır. Böylesine, toplumun tüm kesimlerini kucaklayan, sosyal açıdan son derece önemli sonuçlar ihtiva eden bir alanda, kimi fanatik davranışlar içerisinde olan insanlar nedeniyle, böylesine büyük bir faydanın zarara uğratılması ve bu tür yaklaşımlara müsaade edilmesi asla mümkün olmamalıdır. Bu alanda hazırlanan komisyon raporunun hassasiyetle incelenmesi ve gerekli yasal düzenlemelerin gecikmeksizin hayata geçirilmesi zaruridir.

Alınacak tedbirler sayesinde iyi örneklerin daha çok önplanda tutulması gerekmektedir. Zaman zaman şiddet, kitlesel anlamda, diğer spor dallarına nazaran futbolda daha çok gündeme gelebilmektedir. Oysa, futbol, küçük yaşlardan itibaren çocuklarımızın merak saldığı ve eğitimlerine katıldığı oldukça yaygın bir spor dalıdır.

Sayın Başkan, Değerli milletvekilleri; görsel ve yazılı medyadaki spor yorumlarının da şiddet ve şike ve haksız rekabete ne denli tesir ettiği bir kez daha gözden geçirilerek, yapılacak yasal düzenlemede mutlaka dikkate alınmalıdır; çünkü, milyonlarca doların alınıp verildiği, bilhassa futbolda bu tür programlarda yapılan eleştirilerin neyi, nasıl etkilediği kamuoyu tarafından iyi bilinmektedir. Bu yorumların, ayrıca, kulüp yöneticilerinin oluşmasında, federasyon başkan ve yöneticilerinin seçilmesinde, kulüp antrenörlerinin görev değişikliklerinde, müsabakalarda görevlendirilecek hakemler üzerinde olumlu ya da olumsuz etki yapıp yapmadığı spor kamuoyunca bir kere daha masaya yatırılmalıdır; çünkü, şikâyet ettiğimiz olumsuzlukların ortadan kalkması ya da en aza indirgenebilmesi için, spor camiasında son derece yönlendirme gücü elinde olan spor yazarları ve yorumcularının ağır vebal taşıdığı hepimizin malumudur.

Değerli arkadaşlar, spor olgusu, dost-düşman, dil, din, milliyet, fakir-zengin ayırımı yapmadan tüm insanları, ülkeleri, toplumları birbirine yaklaştıran ve dostlukları pekiştiren bir araçtır. Spor müsabakaları, tarihten günümüze dostluk, barış ve kardeşlik gibi duyguların her zaman önplanda olduğu, barışa hizmet eden önemli organizasyonlardır.

Gerek ulusal ve gerekse uluslararası karşılaşmalarda bu anlayışa dikkat edilmesi ve bu anlayışın geliştirilmesi noktasında çaba sarf edilmesi gerekmektedir. Bütün sporcularımızın, izleyicilerimizin ve toplumumuzun üzerinde hassasiyetle durması gereken konu budur.

Sporu bir kazanç aracı, çıkar ve menfaat aracı olarak kullanmak isteyen kişiler ve çevreler olabilir. Önemli olan, bu alanda ortaya konulan iyi niyetleri kötüye çevirmeye çalışanlara prim verilmemesidir. Bu nedenle, spor, iyi huylu, erdemli ve kişilikli sporcular yetiştirmek, çocuklarımızı ve gençliğimizi yarınlara hazırlamak adına hayatî önem arz etmektedir. İnsana yatırımlara ve yarınlara yatırımlara önem vermek adına, spor, fevkalade önemli bir fonksiyondur. Erdemli toplumlar oluşturmak için tarihinden, medeniyetinden, inancından, aslî hasletlerimizden faydalanmak durumunda olduğumuzu bilmeliyiz.

Değerli arkadaşlar, spor kulüplerimiz faaliyetlerini yürütürken bu konulara gereken azamî önemi vermeli ve hassas olmalıdırlar. Bu sebeple, tüm spor kulüplerimiz, fair-play ruhuna uygun hareket etmeli ve bütün topluma örnek olmalıdırlar. Sporun, sadece kazanıp kaybetme ya da başarı veya başarısızlık olarak algılanmaması, yetenekleri ortaya koyma, birlikte olma, ihtiyaçlarını giderme gibi olguları da kapsadığının öğretilmesi son derece önemlidir. Şiddet, fanatikliğin, bağnazlığın ve tahammülsüzlüğün; rüşvet, rantın, haksız kazancın ve kolaycılığın bir sonucudur; şike ise, çıkar sağlamak amacıyla kimi oyuncu, hakem ve spor adamları tarafından yapıldığı iddia edilen bir yanlışlıktır.

Bu iddialar üzerine kurulan araştırma komisyonumuz, raporunu tamamlamıştır. Raporda, tüm iddialar detaylarıyla ele alınmış, yoğun ve kapsamlı incelemelerin ardından çözüm önerileriyle birlikte çalışmalar sonuçlandırılmıştır. Bu rapor, sonuçta, yasal düzenlemelerin yapılması, kamuoyunda bu alanda oluşan beklentilerin giderilmesi açısından oldukça önemlidir. Ayrıca, spor alanlarının fizikî şartlarının iyileştirilmesi, kötü tezahüratın önüne geçilmesi ve güvenlik önlemlerinin küçük detaylarının dahi ihmal edilmeksizin bu tedbirlerin alınması, sporun güzel yönlerinin daha çok önplana çıkmasına katkı sağlayacaktır.

Sayın milletvekilleri, yine, raporda, haksız rekabetin önüne geçilmesi hususunda sorunun çözümüne ilişkin tespitlerin olduğunu, bu tespitlerin uygulanmaya konulması suretiyle sorunun çözüleceğine yürekten inanmaktayım. Ancak, güvenlik kapsamında, spor müsabakalarında şiddeti oluşturan, şiddete sebebiyet veren tüm aktörlerin gerekli envanterlerinin tutulması ve güncellenmesi sağlanmalıdır. Ayrıca, spor kulüplerinin yönetim kurullarında adlî, ekonomik ve kamu kurumlarına karşı suç işleyen kişilerin görev almaları zorlaştırılmalı ve seçici davranılmalıdır.

Genel anlamda, sporda şiddetin, rüşvetin, şikenin ve dopingin önüne geçilmesindeki en önemli faktörün eğitim olduğu da unutulmamalıdır. Bu doğrultuda, komisyonumuzun yaptığı özverili çalışmaları kutluyor ve toplumda açılan bu sosyal yaranın tedavisinde önemli katkılar sağlayacağına yürekten inanıyorum.

Değerli arkadaşlar, alınan tüm tedbirlerin, yasal önlemlerin başarılı olabilmesi için, kişinin vicdanında ahlakî değerlerin yer etmesi gerekmektedir. Zira, şikenin, rüşvetin, dopingin ve şiddetin önüne geçmenin hiç de kolay olmadığını biliyorum; ancak, bu Yüce Meclis çatısı altında görev yapan değerli milletvekili arkadaşlarımızın da, son zamanlarda, özellikle, bu şiddete iştirak ettiğini üzüntüyle belirtmek istiyorum.

HALİL TİRYAKİ (Kırıkkale) - Hayda!.. Ne oldu da?!

FAHRİ ÇAKIR (Devamla) - Bir milletvekili arkadaşımızın şeref tribününden pet şişe fırlatması…

HALİL TİRYAKİ (Kırıkkale) - Sana sövünce sen ne yapacaksın pekâlâ?!

FAHRİ ÇAKIR (Devamla) - Diğer bir arkadaşımızın…

HALİL TİRYAKİ (Kırıkkale) - Sana sövelim o zaman…

FAHRİ ÇAKIR (Devamla) - Diğer bir arkadaşımızın "elime geçseydi boğazını sıkardım" demesi; diğer bir sayın milletvekili arkadaşımızın "silahımı çekerdim" demesi…

HALİL TİRYAKİ (Kırıkkale) - Haa… Onu…

FAHRİ ÇAKIR (Devamla) - Bir diğer milletvekili arkadaşımızın…

---

**Kaynak gösterme:** Fahri Çakır (AK Parti, Düzce). “Türk sporunda şiddet,şike,rüşvet ve haksız rekabet iddialirı hak.10/63,113,138,179,228 esas numaralı mec.araşt.kom.rap.(s.sayısı:956)genel görüşmesi”. TBMM Genel Kurulu, 15. Birleşim tutanağı, 8 Kasım 2005. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/fahri-cakir-22-2005-11-08-turk-sporunda-siddet-sike-rusvet-ve-haksiz-rekabet-iddialiri-hak-10-63 (erişim: 1 Kasım 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
