# Sel felaketine uğrayan yerler hakkında

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem)
- **Konuşmacı:** Faruk Nafız Özak (AK Parti, Trabzon)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 21. Birleşim
- **Tarih:** 21 Kasım 2006
- **Gündem:** SEL FELAKETİNE UĞRAYAN YERLER HAKKINDA
- **Tutanak (TBMM):** https://www5.tbmm.gov.tr/tutanaklar/TUTANAK/TBMM/d22/c136/b021/tbmm221360210011.pdf
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/faruk-nafiz-ozak-22-2006-11-21-sel-felaketine-ugrayan-yerler-hakkinda

> Faruk Nafız Özak (AK Parti), 21 Kasım 2006 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 21. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: SEL FELAKETİNE UĞRAYAN YERLER HAKKINDA); konuşma 1.913 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

BAYINDIRLIK VE İSKÂN BAKANI FARUK NAFİZ OZAK. (Trabzon)-Saym Başkan, değerli milletvekilleri, Doğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgesinde 30/10/2006, 1/11/2006 ve iskenderun'umuzda 14/12/2006 tarihleri arasında meydana gelen su baskınları nedeniyle yapılan çalışmalara kısaca değinmek istiyorum

Evvela şunu belirtmek istiyorum Ülkemiz, sahip olduğu topoğrafik ve meteorolojik koşulları nedeniyle, buyuk can ve mal kayıplarına yol açan doğal afet olaylarıyla sıkça karşılaşmaktadır Türkiye coğrafyasının yaklaşık yüzde 93'u aktif deprem kuşağı üzerinde olması nedeniyle, nüfusun yaklaşık yüzde 98'ının deprem tehlikesiyle karşı karşıya olduğu malumunuzdur Doğrudan afet zararlarımızın, maalesef, her yıl gayrısafı millî hasılamızın yüzde l'ı ila 3'u arasında oranlara ulaştığı tahmin edilmektedir

Ülkemizde kentsel ve kırsal yerleşim alanlarını etkileyen ve önemli riskler yaratan afet tehlikelerinden bin de su baskınıdır Yerleşim birimlerinde konut bazında meydana gelen zararların yanında, tarımsal alanlarda altyapı yatırımlarının neden olduğu zararlar goz onune alındığında, su baskını tehlikesinin önem kat sayısı ülkemizde daha da açık ortaya çıkacaktır

Ülkemizde su baskını olaylarına yönelik envanter venlerıne bakıldığında, taşkınların genellikle mart, nisan, mayıs, haziran, temmuz aylarında sıklık kazandığı ve Karadeniz, Akdeniz ve Ege bölgelerinin de taşkın konusunda en hassas bölgeler olduğu ortaya çıkmaktadır

Ülkemizde son yıllarda yaşanan önemli can ve mal kayıplarıyla sonuçlanan taşkınların, nüfusun yoğun olduğu kentsel mekânlarda oluştuğu görülmektedir

Son elli yıl içerisinde 80 ilimizde Bakanlığımız açısından kayda değer bulunan 3 900 cıvann- da sel ve su baskını afeti gerçekleşmiş, toplam 26 081 konut nakli yapılmıştır Bunun en önemli nedeniyse, plansız ve kontrolsuz olarak yürütülen kentleşme faaliyetleridir

Fiziki planlama aşamasında yeni imara açılması tasarlanan sahalar ile eski yerleşim yerinin dönüşümünde taşkın nskı yönünden incelenerek belirlenmesi, imar uygulamaları öncesinde gerekli önlemlerin yerel yönetimlerce alınması durumunda, olası taşkınlarda meydana gelebilecek zararların buyuk olçude onune geçilmiş olunacaktır

Ülkemizin Doğu ve Güneydoğu Anadolu Bolgesf nde ve iskenderun'umuzda meydana gelen aşırı yağışlardan dolayı Diyarbakır, Batman, Mardin, Sımak, Hakkâri, Şanlıurfa ve Hatay-Iskende- nın illerimizde su baskını afeti vuku bulmuş ve toplam 6 085 konut, iş yen ve ahır binasının ağır, orta ve az hasarlı olduğu tespit edilmiştir ve maalesef, özellikle Guneydoğu'da ve Doğu Anadolu'da 44 tane vatandaşımızı kaybettik Allah'tan hepsine rahmet diliyorum

iller genelinde, ilçe, belde ve köylerinde su baskınlarının vuku bulmasını müteakip, ivedilikle arama-kurtarma çalışmalarına başlanılmış ve soz konusu illerdeki afetzede ailelerimiz için Afetler Fonundan ve Başbakanlık Acil Durum Merkezinden 5,5 trilyon para hemen gönderilmiştir Bu arada, özellikle ilk afet olduğu dönemlerde, yanı 31 Ekimden sonra hemen. Sayın Abdul- kadır Aksu (içişleri Bakanımız), Sayın Mehdi Eker (Tanm Bakanımız), Diyarbakır Çınar ilçesine gitmişler, orada hemen olaya müdahale edip, koordinasyon sağlamışlardır

Daha sonra, Sayın Tarım Bakanımızla ben tekrar bölgeyi ziyaret ettik Daha sonra, yine Batmanca ve diğer illere, Sayın Millî Eğitim Bakanımız, Sağlık Bakanımız, Enerji Bakanımız ve Tarım Bakanımızla tekrar bölgeyi ziyaret ettik, halkla kucaklaştık Yanı, aşağı yukarı bir haftada 3 defa bölgedeydik Daha sonra, en son Cuma gunu, Sayın Başbakanımız, Mehdi Bey (Tarım Bakanımız), Hilmi Bey (Enerji Bakanımız), ben ve istanbul Belediye Başkanımız, Ankara Belediye Başkanımız, Toplu Konut idaresi Başkanımız ve Afet islen Genel Müdürümüzle bölgeye gittik

Yine, bir gun sonra, Pazar sabahı saat 11 00'de ben iskenderun'a gittim, saat dörde kadar ilçede incelemelerde bulunduk, Belediyemizi ziyaret ettik. Kaymakamımızı ziyaret ettik, halkımızı ziyaret ettik, "geçmiş olsun" dedik

Ha, bu arada neler yaptık7 Özellikle ilk günden itibaren (Özellikle Çınar'daki bu afetten bahsetmek istiyorum ) burada Türk Silahlı Kuvvetlerimiz, gece, helikopterle ve botlarla 400'e yakın vatandaşımızın hayatını kurtardı, kendilerine minnettarız, teşekkür ediyoruz

Aynı şekilde, güvenlik güçlerimiz. Sivil Savunma, sivil toplum örgütlen, Kızılayımız, ilgili bakanlıklarımız, çok iyi bir koordinasyonla, çok kısa bir surede hemen olaya mudahıl oldular ilgili kuruluşlar iş makinelerim gönderdiler, hemen konteynerler gönderdik, çadırlar kuruldu, hasar tespitleri yapılmasına başlandı

Özellikle TOKI tarafından Batman ilinde hemen 1 202 tane konut yapıyoruz ve özellikle buradaki dere taşkını nedenine sebep olan bu selden sonra, burada bir kentsel donuşum yapıyoruz Devlet Su işleriyle beraber burayı "afete maruz bölge" ilan ettik ve hemen bunun önümüzdeki hafta ihalesini yapacağız

Yine, evini yapana yardım metoduyla, özellikle köylerimizde. Bakanlığımız vasıtasıyla hemen tespitler yapıldı, 2007 yılında hemen bu inşaatlara başlayacağız. Bayındırlık Bakanlığımızın kontrolünde

Yine, bu illerde, özellikle şu anda evde oturamayacak vatandaşlarımıza altı ay kiralarını hemen gönderdik

Ayrıca, Mardin'deki, Mardin Valimizin talebiyle, 10 tane 4 derslikli okulu, prefabrik okulu hemen gönderdik, okullarımızın açılmasını sağladık

Yurt dışından gelen, depremde kullanılmak üzere gelen 600 tane konteynerımızın 450 tanesini bu bölgeye intikal ettirdik, diğer 150 tanesinin intikali de sağlanmakta

Şimdi, dun, özellikle Hükümetimiz, Bakanlar Kurulumuzun aldığı kararlan. Hükümet sözcümüz Sayın Cemil Çiçek Bey açıkladı Bugün de Sayın Başbakanımız, dun Bakanlar Kurulunda alınmış olan, aldığımız kararları bugün Grubumuzda açıkladı Bunları sizlerle paylaşmak istiyorum

Özellikle, Halk Bankasıyla ilgili biraz evvel sayın vekilimizin talebi var Biz, zaten onu on beş gun evvel anons ettik, on gun evvel anons ettik Ne yapacağız1 Halk Bankamızdan kredi kullanan esnafımızın kredileri bir yıl ertelenecek Burada kullanılan plasmanlar artırılacak Yine, kredi tavanları artırılacak Yine ne yaptık7 Vergi ve primleri bir yıl erteliyoruz Yine ne yaptık7 Ziraat Bankası ve tanm kredi kooperatiflerine olan borçlan -çiftçilerimizin- erteleniyor Yine ne yaptık7 Altı aylık kıra yardımı yaptık

Ayrıca, iller Bankamız, biliyorsunuz, yüzde 40 kesiyordu, yüzde 60 ödüyordu Şu anda yüzde 80-yuzde 20 ile buradaki belediyelerimize oremlı katkılarda bulunuyoruz

Ayrıca, belediyelerimize biz, Afet işlen Genel Müdürlüğümüzden önemli yardımlar yaptdc

Yine, bir ilçemizde, özellikle 5 bin metre tulluk bir su borusu sorunu vardı, onu hemen hallettik Ayrıca, sel felaketi sebebiyle ürünleri, hayvanları zarar görenlere Tarım işletmeleri Genel Müdürlüğümüz tohumluk ve damızlık yardımında bulunacak Dun yıiK açıklandı, Cemil Çiçek Bey'ın açıklamaları da burada, onları da sizlerle paylaşmak istiyorum

Özellikle, 3 700 tane küçükbaş hayvanı buraya gönderiyoruz, bu hayvanları telef olan kardeşlerimize

Yine, Ziraat Bankasından bahsettim, ondan bahsettim

Ayrıca, Ziraat Bankası ve tarım kredi kooperatifleri tarafından gerçek ve tüzel kişilere, üreticilere bu tarihler arasında Bankaca uygulanmakta olan tarımsal kredi faiz oranlarından kredi konuları itibarıyla yüzde 25-60 arasında değişen oranlarda indirimler yapılmak sureliyle tarımsal kredi kullandırılması, hayvansal üretim konusunda azamı 50 bin YTL, diğer kredi konularında ise azamı 250 bin YTL'ye kadar kredi açılması, işletme kredilerinin vadesinin on sekiz ay, yatırım kredilerinin vadesinin ise beş yıl olarak uygulanması için de bir karar verilmiştir Prim ödemeleri erkene alınmıştır

Yine, bu arada, özellikle Devlet Su İşlerimiz, Karayollarımız ve Adana Belediye Başkanımız (Özellikle iskenderun Belediye Başkanımızla konuştuk ) buraya hemen greyderleri ve diğer yükleyicileri ve diğer lazım olan araç gereçleri yolladılar Bugün, yarım saat evvel, iskenderun Belediye Başkanımızla konuştuk, ona da hemen, acil olarak 200 milyar -eski fiyatla- gönderdik ve gene göndermeye devam edeceğiz

Burada, gerçekten, herkes bir organize halinde çalıştı, buyuk fedakârlıklarla çalışmalar oldu Özellikle biz, ilk defa, İskenderun'a -o gun ben, Bütçe Planım vardı- oraya hemen biz Müsteşar Yardımcımızı ve Afet işleri Genel Mudurumuzu yolladık Gerçekten, önemli bir hasar oldu iskenderun'daki hasar gerçekten basına tam yansıtılamadı, gerçekten çok mağdur olan vatandaşlanmız var Bunlarla ilgili de, dun. Bakanlar Kurulunda Biz, özellikle ev eşyası mağduru olan, ev eşyasından dolayı zarara uğrayan vatandaşlarımızın bu zararlarını ödeyeceğiz Yine, hiçbir yerde yapmadığımız, esnafla ilgili, mutlaka onların da zararlarını ödemeye çalışıyoruz ki, yasal olarak şu anda altyapısı olmamasına rağmen. Bakanlar Kurulu kararıyla bunu yapacağız

Kızılayın yetersiz olduğunu söyledi sayın vekilim Ben şunu söyleyeyim Ben Pakistan'a gitmiştim Pakistan Cumhurbaşkanı Pervez Müşerref bana şunu söyledi, bize "Biz, depremde, Pakistan Ordusu olarak giremediğimiz yere, bizden evvel Kızılay girmişti, Türk bayrağı orada dalgalanıyordu ve oradaki insanlar şunu söylüyorlardı Biz, Türk doktorlarına, Türk Kızılayına -özellikle bayanlar- tedavi olmak istiyoruz, başka bir yere olmak istemiyoruz, çunku, Türkiye'yi ve Türkleri çok seviyoruz " Bu, Açe'de de böyleydi, Lübnan'da da böyleydi, iran'da da böyleydi Gerçekten, Kı- zılayınıız oradaydı, 12 bin tane kuru gıda dağıttı, 5 bin taa; su dağıttı, 5 bin tane battaniye dağıttı, 3 bin tane de çocuk seti dağıttı, gerçekten çok iyi bir çalışma yaptı

Özellikle DSI'nın sorumluluğunda olan bölgede inceleme yaptık Orada ıslah çalışmaları yapılmış, ancak, bu takıp eden yerlerdeki köprülerde birtakım yeni ilaveler nedeniyle dere yatağında birtakım sorunlar var Şimdi, burada, hemen çalışmaya başlıyoruz Ondan evvel de biz, kentsel dönüşüm yapabiliriz, Batman'da yaptığımız gibi

Açıkta kalanlarla ilgili, biz, Vali Bey'le ve Kaymakam Bey'le görüştük Burada, herkes, o gece, ikinci gece dostlarının, akrabalarının yanında kaldılar Biz, onlara, hemen, özellikle geçici olarak barınma için yardımda bulunabileceğimizi söyledik

içme suyuyla ilgili, ben, Sayın Başkana sormuştum, Başkanımız, bize, herhangi bir sorun olmadığını söyledi Özellikle hasar tespitler hemen yapılıyor Allah'a çok şukur, burada can kaybı yok Enbuyuk tesellimiz, iskenderun'da, can kaybı olmaması Özellikle iskenderun'la ilgili orta hasar da yok, özellikle burada az hasar var Onu da sizinle paylaşmak istiyorum iskenderun'da 1 684 tane az hasarlı konut var, 308 tane az hasarlı iş yen var Özellikle "afet bölgesine alınsın" ifadesini, biz, bu afetten sonra çok duyuyoruz Bu konuda Meclisimizi aydınlatmak istiyorum Afete maruz bölge kararı nedir, genel hayata etkinlik kararı nedir, bunu iyi bilmemiz gerekiyor Afete maruz kararı şudur Bir yerde, sız, afete maruz kararı alırsanız, orayı boşaltacaksınız, orada inşaat yapamazsınız Lütfen, bu deyimi iyi özümseyelim, çunku, orada, vatandaş da bilmeden "afete maruz kararı alın, afet bölgesi ilan edin " Afet bölgesi ilan edersek, o vatandaşlarımızı oradan çıkaracağız Nerede afete maruz bölge, afet kararı aldık, onu da söyleyeyim

Bakın, 1999 Marmara depreminde, 5 ilimizde etkili olmuş, 377 bin bina hasar gormuş, on binlerce insanımız ölmesine rağmen, afete maruz bölge kararı alınamamıştır Tek alındığı yer, Ford Otosanın bulunduğu fabrika alanıdır Yine, biz, bizim dönemimizde, istanbul ılı Avcılar ilçesindeki belli bir yen afete maruz bölgesi aldık, orayı boşalttık, başka yere taşıyoruz, ama, genel hayata et- kınlılık kararı şudur Özellikle afetler nedeniyle insan, yapı ve iş yeri, tarım alanları, hayvancılık, altyapı tesislerinin gorduğu zararlar nedeniyle, normal hayat düzeninin aksaması ve oluşan hasarlar sonucu yönetmelik kapsamındaki boyutlarda genel hayata etkili olan ve olmayanların onayı, Bayındırlık ve iskân Bakanlığınca alınır Şimdi, özellikle bununla ilgili yapılanları, ben, size arz ettim

Şimdi, iaşe, ibate, yakacak ve benzen ihtiyaçların karşılanması için acil yardım ödenekleri gitmiştir, acil barınma yardımı için para gitmiştir, bir kısmına konteyner çadır gitmiştir Çok kısa zamanda, çok çabuk afet konutları yapacağız ve bunu TOKI yapacak, köylerde biz yapacağız, ilçede ve şehirlerde özellikle TOKI yapacak

Şunu söyleyeyim Yıl içerisinde, ilk defa, bizim dönemimizde afet olduğu yerdeki, özellikle bir tane örneğini vereyim -Çankırı'da da yaptık- şimdi, Bursa Kemalpaşa'da, Nisanda olan yangında. Kasımın sonunda yerleri teslim ediyoruz ve sosyal donatılanyla beraber Bu konuda inanılmaz bir başarısı var Bayındırlık Bakanlığının ve Afet işlerinin ve tabu ki. Hükümetimizin

Özellikle yapılabilecek işleri ilk defa söylüyorum Özellikle esnafımıza yardım ediyoruz Vatan- daşlanmızın zarar gören malzemelerim temin edeceğiz, bu konuda aynı ve nakdî yardım yapacağız

Hastalıklarla ilgili O gun, Sağlık Bakanımızla görüştük, aşı sorunu olduğu söylendi, hemen o halledildi Orada doktorlarımız devamlı vatandaşlarımızı geziyorlar, özellikle çocuklarımız ve yaşlılarımız için müdahalede bulunmaya çalışıyorlar

Özellikle yapılaşmayla ilgili, biz, aynı görüşteyiz Biz, bu konuda, DSİ ve Karayollan olarak önemli bir çalışma yaptık Özellikle Karadenizken başlayıp bunu Türkiye'nin her tarafına şumul- lendıreceğız Nedir sorun, nasıl çözülebilir, yasalarla mı, eğitimle mı, yem yerleşim alanlarıyla mı, toplulaştırma mı, yasaklama mı, bunun çalışmasını yapıyoruz, ama, burada, vatandaşlarımızın bize yardımcı olması lazım, yerel yönetimlerin bize yardımcı olması lazım, valilerimizin bize yardımcı olması lazım

Özellikle, biraz evvel, Sayın Vekilimizin taleplerinin buyuk bolumu halloldu, hallolmuştu zaten Islah ve kopru çalışmaları devam edecek ve oraya yardımımız devam edecek Müsait olduğu bir zamanda da -çok acele olduğunu düşünüyorum- Sayın Başbakanla beraber buralara gideceğiz, bu yörelere

Burada, ben, şunu g ordum -dört defa bölgeye gittim- Doğu'da, Güneydoğu'da ve iskenderun'da ben şunu gordum Vatandaşımız devletine, milletine güveniyor, saygılı, sabırlı, tahammüllu Afet üzerinden siyaset yapmamamız lazım Yaparsak, bunun sonucunda hepimiz zarar goruruz Afete hep beraber koşacağız Sebeplen sonra tartışalım, sonuçları, nasıl asgariye indiririz buradaki zararları, buna çalışmamız lazım Bu konuda, ben, tum mı İlet vekil terimize, hangi partiden olurlarsa olsun, belediye başkanlanmıza, Kızılayımıza, Türk Silahlı Kuvvetlenmıze, Hükümetimize, özellikle sosyal sorumluluk olan hayırsever iş adamlarımıza -mesela Deniz Feneri, Kimse Yok Mu Derneği, hemen acil koştu, etti, Allah razı olsun, iş adamlarımız para gönderiyorlar, yardımda bulunuyorlar- herkese teşekkür ediyoruz Ülkemize, milletimize geçmiş olsun diyorum, hepinizi saygıyla selamlıyorum (AK Parti sıralarından alkışlar)

---

**Kaynak gösterme:** Faruk Nafız Özak (AK Parti, Trabzon). “Sel felaketine uğrayan yerler hakkında”. TBMM Genel Kurulu, 21. Birleşim tutanağı, 21 Kasım 2006. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/faruk-nafiz-ozak-22-2006-11-21-sel-felaketine-ugrayan-yerler-hakkinda (erişim: 1 Kasım 2026). TBMM kaydı: https://www5.tbmm.gov.tr/tutanaklar/TUTANAK/TBMM/d22/c136/b021/tbmm221360210011.pdf

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
