# Yatırımların ve istihdamın teşviki ile bazı kanunlarda değişiklik yapılması hakkında kanununda değişiklik yapılmasına dair kanun tasarısı (s.s.880)

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem)
- **Konuşmacı:** Fatih Arıkan (AK Parti, Kahramanmaraş)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 98. Birleşim
- **Tarih:** 12 Mayıs 2005
- **Gündem:** YATIRIMLARIN VE İSTİHDAMIN TEŞVİKİ İLE BAZI KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TASARISI (S.S.880)
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/fatih-arikan-22-2005-05-12-yatirimlarin-ve-istihdamin-tesviki-ile-bazi-kanunlarda-degisiklik-yapi

> Fatih Arıkan (AK Parti), 12 Mayıs 2005 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 98. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: YATIRIMLARIN VE İSTİHDAMIN TEŞVİKİ İLE BAZI KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TASARISI (S.S.880)); konuşma 423 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

FATİH ARIKAN (Kahramanmaraş) - Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; görüşülmekte olan 880 sıra sayılı kanun tasarısının geçici 1 inci maddesi üzerinde söz almış bulunmaktayım; hepinizi en içten sevgi ve saygılarımla selamlıyorum.

Değerli arkadaşlar, bilindiği gibi, 5084 sayılı Kanunu 29.1.2004 tarihinde kabul etmiştik. Bu kanunla, toplam 36 ilde, vergi ve sigorta primi teşviklerinin uygulanması, enerji desteği sağlanması ve yatırımlara bedelsiz arsa ve arazi tahsis edilmesine yönelik düzenlemeler getirmiştik. Kanunun kabulünden bu yana geçen süre zarfında, uygulama süresince, yatırımların ve istihdamın teşvikiyle, ekonomik dengesizlikleri giderme yönünde önemli gelişmeler kaydedilmiştir; ancak, bölgesel kalkınmanın daha sağlıklı bir şekilde gerçekleştirilmesi, istihdamın artırılması ve sosyoekonomik gelişmişlik yönünden benzer özellikler gösteren iller arasında denge sağlanması amacıyla, 5084 sayılı Kanunda öngörülen teşviklerin içeriği ile kanun kapsamına giren illerin sayısının yeniden belirlenmesi gereği hâsıl olmuştur.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; 5084 sayılı Kanunla getirilmiş olan teşviklerin etkisi hemen görülmeye başlanmıştır. Kapsama giren yörelerde, istihdam ve yatırımlarda önemli ölçüde artışlar gerçekleştirilmiştir. 2004 yılında, kanun kapsamındaki illerde kayıtlı istihdam artışı yüzde 27 civarında gerçekleşirken, diğer illerdeki artış oranı ise yüzde 13 düzeyinde olmuştur.

Kapsama giren 36 ilde, 2003 yılında 303 adet yatırım teşvik belgesi düzenlenmiş iken, 2004 yılında düzenlenen yatırım teşvik belgesi sayısının 660'a ulaştığını görmekteyiz. 660 adet yatırım teşvik belgesiyle 2,5 milyar Yeni Türk Lirası tutarında sabit yatırım yapılması planlanmış ve bu yatırımların gerçekleşmesiyle 31 483 kişilik ilave istihdam oluşturulması öngörülmüştür.

5084 sayılı Kanun kapsamında bugüne kadarki uygulama süresince sağlanan teşvik miktarı 52,5 milyon Yeni Türk Lirası sigorta primi teşviki, 35 000 000 Yeni Türk Lirası da Gelir Vergisi stopajı teşviki olmak üzere, toplam 87,5 milyon Yeni Türk Lirasına, yani 87,5 trilyon liraya ulaşmıştır.

Yasa kapsamındaki enerji desteğinin uygulanmasıyla da, 2004 yılında yaklaşık 10,4 trilyon Türk Lirası tutarında enerji desteği ödemesi gerçekleştirilmiştir.

Değerli arkadaşlar, yasa gereği 10 kişilik istihdam öngören yatırımlara girişen gerçek ve tüzelkişilere, teşvik kapsamında bugüne kadar 171 yatırımcıya Hazine tarafından 475 adet olmak üzere, 28 000 000 metrekare bedelsiz arazi ve arsa devredilmiştir. Bu tahsislerle birlikte, yaklaşık 351 000 000 Yeni Türk Lirası yatırım ve 12 663 kişilik istihdam hesaplanmıştır.

5084 sayılı Kanun kapsamında uygulanan yatırım ve istihdama dönük söz konusu teşvikler, kamu maliyesindeki disiplinden fedakârlık edilmeksizin uygulanmaktadır.

Değerli arkadaşlar, bu noktada, şu anda görüşmekte olduğumuz tasarının içeriği hakkında kısa bir bilgi vermek istiyorum.

Yeni tasarıyla, 5084 sayılı Kanunla düzenlenen vergi, sigorta primi teşvikleri ve enerji desteği açısından kapsama girecek illerin belirlenmesinde, Devlet Planlama Teşkilatı Müsteşarlığınca belirlenen 2003 yılı sosyoekonomik gelişmişlik endeksi değeri eksi olma kriteri dikkate alınmıştır. Bu kriterler ışığında, 5084 sayılı Kanun kapsamına toplam 13 ilin daha dahil edilmesiyle, teşviklerden yararlanan il sayısı 49'a çıkarılmıştır.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

---

**Kaynak gösterme:** Fatih Arıkan (AK Parti, Kahramanmaraş). “Yatırımların ve istihdamın teşviki ile bazı kanunlarda değişiklik yapılması hakkında kanununda değişiklik yapılmasına dair kanun tasarısı (s.s.880)”. TBMM Genel Kurulu, 98. Birleşim tutanağı, 12 Mayıs 2005. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/fatih-arikan-22-2005-05-12-yatirimlarin-ve-istihdamin-tesviki-ile-bazi-kanunlarda-degisiklik-yapi (erişim: 1 Kasım 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.