# Temel ceza kanunlarına uyum amacıyla çeşitli kanunlarda değişiklik yapılmasına dair kanun tasarısı (s.s.: 56)

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 23. Dönem)
- **Konuşmacı:** Fatih Metin (AK Parti, Bolu)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 46. Birleşim
- **Tarih:** 8 Ocak 2008
- **Gündem:** TEMEL CEZA KANUNLARINA UYUM AMACIYLA ÇEŞİTLİ KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TASARISI (S.S.: 56)
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/fatih-metin-23-2008-01-08-temel-ceza-kanunlarina-uyum-amaciyla-cesitli-kanunlarda-degisiklik-yap

> Fatih Metin (AK Parti), 8 Ocak 2008 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 46. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: TEMEL CEZA KANUNLARINA UYUM AMACIYLA ÇEŞİTLİ KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TASARISI (S.S.: 56)); konuşma 470 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

FATİH METİN (Bolu) – Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; Temel Ceza Kanunlarına Uyum Amacıyla Çeşitli Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Tasarısı’nın üçüncü bölümüyle ilgili olarak söz almış bulunuyorum. Yüce heyetinizi sevgi ve saygıyla selamlıyorum.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; bilindiği üzere, ceza adalet sistemimizi oluşturan temel ceza kanunları olarak adlandırılan Türk Ceza Kanunu, Kabahatler Kanunu, Ceza Muhakemesi Kanunu ve Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun Türkiye Büyük Millet Meclisimizce kabul edilerek 1 Haziran 2005 tarihi itibarıyla yürürlüğe girmiştir. Türk Ceza Kanunu’yla özel suç tanımlarına yer veren diğer kanunlar arasındaki ilişki, Anayasa’mızda güvence altına alınan hukuk devleti, adalet ve eşitlik ilkelerine uygun olarak yeniden belirlenmiştir.

Türk Ceza Kanunu’nun izlemiş olduğu suç ve ceza siyaseti ilkeleri dikkate alındığında, kanunun suç ve ceza teorisine ilişkin kabul ettiği normatif hükümler, ceza hükmü içeren diğer kanunlar bakımından da etkilerini doğurmuştur.

Ceza kanunlarımızda yaptırımlar, cezalar ve güvenlik tedbirleri olmak üzere iki ana tasnife tabi tutulmuştur. Suç karşılığı uygulanacak yaptırımlar hapis ve adli para cezası olarak belirlenmiş, hapis cezaları da, ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası, müebbet hapis cezası ve süreli hapis cezası olarak düzenlenmiştir.

Suç ve ceza siyaseti ilkelerine uygun olarak, ceza hükmü içeren kanunlarda tasarıyla yapılan değişikliklerde şu ilkeler esas alınmıştır: Bazı ihlallerin ceza yaptırımına bağlanması çeşitli sakıncalar doğurabilmektedir. Bu ihlallerin suç olarak kalması yargılama sürecinde iş yükünü artırmakta ve zaman kaybına neden olmaktadır. Bu ise ceza hukuku yaptırımlarında aranan ceza hukuku yaptırımlarındaki caydırıcılık gücünü ciddi şekilde zayıflatmaktadır. Suç olmaktan çıkarılan, ancak, toplumsal düzeni bozduğuna inanılan, haksızlık oluşturan davranışlar devlet idaresi tarafından cezalandırılabilir idari bir yaptırıma bağlanmalıdır. Gelişen sosyal, siyasal ve ekonomik koşullar karşısında suç politikalarında da bir değişimin yaşanması kaçınılmaz bir gerçektir. Tasarıyla ve söz almış bulunduğum üçüncü bölümle, bu değişim ve ilkelere uygun olarak, haksızlık oluşturan, hareketin niceliği ve bunun toplumsal ve siyasal yaşamdaki etkileri göz önünde tutularak, bazı fiillerin yaptırımı idari yaptırım olarak değiştirilmiş, bazıları da kabahat nevinden olan yaptırım çeşidinden çıkartılarak suç karşılığı bir ceza yaptırımına dönüştürülmüştür. Bu dönüştürülme sonucunda da özellikle idari yaptırımı gerektiren kabahatlerde, idari para cezasını gerektiren yaptırım dışındaki diğer idari yaptırımlar bakımından kanunlarda bazı yaptırım türlerine de yer verilmiştir.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nda temel olarak, suç karşılığı uygulanan soruşturma ve kovuşturma usulüne yer verildiğinden, tasarıyla, suç karşılığı uygulanan usul hükümleri bakımından bazı hükümler 5271 sayılı Kanun’a uyarlanmış veya 5271 sayılı Kanun’da düzenleme olması sebebiyle kanun hükümlerinden çıkartılmıştır. Suç karşılığı uygulanacak yaptırımlarda cezaların alt ve üst hadleri arasındaki makas açık tutularak, hâkime, cezanın belirlenmesi ve bireyselleştirilmesi bakımından, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 61’inci maddesi hükümlerine göre temel cezayı belirlemede takdir yetkisini kullanma olanağı tanınmıştır. Bu hükme paralel olacak şekilde, kural olarak, kanunlarda yer alan suç konusu değerlerin fahiş olması veya az olması gibi değişken koşullara bağlı, cezada arttırım veya indirim yapılmasını gerektirir düzenlemeler ilgili kanun maddelerinden ayıklanmıştır.

Bu gibi önemli faydaları getiren kanunumuzun, yargımıza ve ülkemize hayırlara vesile olmasını diliyor, saygılarımla selamlıyorum. (AK Parti sıralarından alkışlar)

---

**Kaynak gösterme:** Fatih Metin (AK Parti, Bolu). “Temel ceza kanunlarına uyum amacıyla çeşitli kanunlarda değişiklik yapılmasına dair kanun tasarısı (s.s.: 56)”. TBMM Genel Kurulu, 46. Birleşim tutanağı, 8 Ocak 2008. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/fatih-metin-23-2008-01-08-temel-ceza-kanunlarina-uyum-amaciyla-cesitli-kanunlarda-degisiklik-yap (erişim: 28 Ekim 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.