# Devlet memurları kanunu ve türkiye cumhuriyeti emekli sandığı kanunu ile diğer bazı kanun ve kanun hükmünde kararnamelerde değişiklik yapılmasına dair kanun tasarısı (s.s.827)

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem)
- **Konuşmacı:** Feridun Ayvazoğlu (CHP, Çorum)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 71. Birleşim
- **Tarih:** 16 Mart 2005
- **Gündem:** DEVLET MEMURLARI KANUNU VE TÜRKİYE CUMHURİYETİ EMEKLİ SANDIĞI KANUNU İLE DİĞER BAZI KANUN VE KANUN HÜKMÜNDE KARARNAMELERDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TASARISI (S.S.827)
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/feridun-ayvazoglu-22-2005-03-16-devlet-memurlari-kanunu-ve-turkiye-cumhuriyeti-emekli-sandigi-kanunu-i

> Feridun Ayvazoğlu (CHP), 16 Mart 2005 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 71. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: DEVLET MEMURLARI KANUNU VE TÜRKİYE CUMHURİYETİ EMEKLİ SANDIĞI KANUNU İLE DİĞER BAZI KANUN VE KANUN HÜKMÜNDE KARARNAMELERDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TASARISI (S.S.827)); konuşma 1.081 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

CHP GRUBU ADINA FERİDUN AYVAZOĞLU (Çorum) - Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; görüşülmekte olan 827 sıra sayılı tasarının 27 nci maddesi üzerinde, Cumhuriyet Halk Partisi Grubu adına ve şahsım adına söz almış bulunuyorum; Yüce Meclisi saygıyla selamlıyorum.

Değerli milletvekilleri, söz konusu maddeye bakıldığında, daha önce 28 inci madde olarak yazılan, ancak, 19 uncu maddenin çekilmesiyle teselsül ettirilmesi sonucu 27 nci madde olarak görüşülen maddenin başlığında "19.10.1989 tarihli ve 383 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 10 uncu maddesinin (e) bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir" diye yazılı bulunmaktadır.

Şimdi, bu değişikliğin gerekçesine bakıldığında da şu şekilde yer alıyor: Özel çevre koruma bölgesi olarak ilan edilen alanlardaki Hazinenin özel mülkiyetindeki taşınmazlar ile devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerin kullanımı konusuna açıklık getirilmesi amacıyla 383 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 10 uncu maddesinin (e) bendini değiştirmek şeklinde bir gerekçeyle karşı karşıyayız.

Şimdi, değerli arkadaşlarım, tasarının adına çok şeyler söylendi. "Torba yasa" denildi, "çuval yasa" denildi, "aşure" denildi, denildikçe denildi. Bunlar bize bir noktada bu tasarının ne anlam taşıdığını, ne şekilde getirildiğini ve çocukluğumuzdan, ilkokula giderken belirli bir matematik kuralını, öğretmenlerimizin bize öğrettiği şekilde öyle bir kuralı hatırlattı. Yani, o kural neydi; armutlar ve elmalar bir arada toplanmaz. Şimdi, öyle bir tasarı yapılmış ki, armutlar ve elmaları bir yana bırakalım, patlıcan ve biberlerin de böyle bir tasarıya, benzetim olarak katıldığını görmekteyiz.

Tasarının geliş amacı, yine, bildiğimiz gibi, Anayasamızın 161 inci maddesine göre, bütçe kanunuyla getirilemeyen hükümlerin ancak ve ancak bütçe kanununda yer alması gerektiği, başka şekilde düzenlemelerle, bütçe kanununda yer alması gereken konuların bunda yer almaması gerektiğinden dolayı bir iptal kararı vardı. Anayasa Mahkememiz tarafından verilen bu iptal kararı sonucu, böyle bir düzenlemenin yapılmasının zorunlu olduğu şeklinde hükümet tasarındaki gerekçe, bizlere bu konuyu getirmiş bulunmaktadır. Tasarıya bakıldığında, bütün olumsuzlukları, şimdiye kadar konuşmacı arkadaşlarımızın belirttiği gibi, yetersizliğinden, hatalarından, eksikliklerinden, yanlışlıklarından, çelişkilerinden tutunuz, bütün olumsuzluklarla karşı karşıya olduğumuzu duyduk, işittik.

Gerçekten, tasarıyla o kadar fazla kanun ve kanun hükmünde kararname değişmiş ki, 48 civarında kanun ve kanun hükmünde kararname değişikliğe uğruyor; bununla birlikte, 250'ye yakın da düzenleme değişikliği yapılıyor.

Bunlara şöyle bir baktığımızda, devlet memurlarıyla ilgili -sözleşmeli personel- Emekli Sandığı Kanunu -65 yaşla ilgili olmak üzere- büyükşehir belediye sınırlarındaki harcırahların ödenmesine ilişkin, yine resmî taşıtların kullanılması, muhtarların yöreye göre ödeneklerinin düzenlenmesi, gazilerimizle ilgili düzenleme, Karayolları Trafik Kanunu, Devlet Memurları Kanunuyla ilgili diğer hükümler, Devlet Demiryolları, Toplu Konut Kanunu, Savunma Sanayii Müsteşarlığı, Millî Piyango İdaresi, Devlet Meteoroloji İşlerindeki personelle ilgili düzenlemeler, otoyolların özel şirketlere devri, devlet içborçlanması, Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu, 178 sayılı Maliye Bakanlığı Teşkilatı Hakkında Kanunla ilgili düzenleme, Telgraf ve Telefon Kanunu, yeşilkartla ilgili bir düzenleme, Tekelle ilgili bir düzenleme vardı; 19 uncu maddenin çekildiğini hepimiz biliyoruz. 190 ve 233 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameler, Tarım Satış Kooperatifleri Birliği, YÖK'le ilgili bir düzenleme ve şu anda görüşülmekte olan tasarının, Özel Çevre Koruma Kurulu Başkanlığıyla ilgili 383 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin ilgili maddesi.

Değerli arkadaşlarım, bunlara bakıldığında ve sayıldığında, gerçekten, her birinin özel ihtisas komisyonlarında görüşülmesi gereken konular olduğunu apaçık bir şekilde görmekteyiz. Bu konular, özel ihtisası gerektiren konular olduğuna göre, elbette, ilgili komisyonlar tarafından tasarı halinde getirilseydi eğer ve huzurumuzda bunlar görüşülseydi, az önce saydığımız eksiklikler, hatalar ve çelişkiler bu kadar olmayacaktı, görüşülmeyecekti, konuşulmayacaktı, emeğimiz boşa gitmeyecekti. Korkarız ki, bundan sonra olabilecek şeyler, değişikliğe uğrayan her maddenin, kimisinin Cumhurbaşkanı tarafından veto edilme ihtimali var, kimisinin, veto edilmese dahi Anayasa Mahkemesinde iptal edilme ihtimali var. Bu bize neyi getirecektir; geçen haftadan bugüne kadar -daha da kaç saat görüşeceğimiz belli olmayan- ve o kadar milletvekili arkadaşımızın ve hükümetin vermiş olduğu emeğin ve emeklerin boşa gitmesi ve ulaşılmak istenilen amaca da ulaşılamamasıyla karşı karşıya bırakacaktır.

Değerli arkadaşlarım, maddeyle ilgili endişelerimizden bahsettik; çünkü, gerçekten, bu tür yerlerin Türkiyemizde 14 bölgeyle sınırlı olduğunu biliyoruz. Yine, bu tür bölgelerin, özel çevre korumasıyla ilgili adlandırılmak suretiyle ne şekilde kullanıldığını da, zaman zaman, bizler ve vatandaşlarımız görüyor. Bunlara, çarpıcı bir şekilde örnek olarak şunları gösterebiliriz: Hepimiz, Ölüdenizin özel çevre koruma bölgesi olduğunu biliyoruz. Yine, özel çevre koruma bölgesi olarak İztuzu dediğimiz deniz kaplumbağalarının yaşamakta olduğu yerler ve Ankaramızın Gölbaşı'ndaki gölü ve buna benzer 14 tane bölge, bu şekilde bölge olarak adlandırılmış.

Değerli milletvekilleri, eşimiz, dostumuz, Türkiye'de yaşayan insanlarımızın, vatandaşlarımızın -gidip gelmekte olduğu- özellikle de yaz mevsiminde buralara gidip, gerçekten, birkaç gününü geçirmek amacıyla oralarda kaldığındaki sıkıntıları hepimiz görüyoruz. Bu sıkıntıların özüne bakıldığında -korkarız ki- sahillerimizin şimdiye kadar yağmalanmış bir şekilde olduğunu gördüğümüzde üzülüyoruz, yüreğimiz burkuluyor; getirilen bu değişiklikle, kapsam daha da genişletilerek, yağmalanmış olan sahillerimizin bundan sonra daha da fazla yağmalanmasına sebebiyet verilmektedir.

Hepimiz görüyoruz ve yaşıyoruz, bir iki günlüğüne, buralarda, günübirlik gitme imkânı olan yerler -kalma imkânının, yerleşme imkânının oldukça kısıtlı olduğu- ve Koruma Kurulu Başkanlığına verilmiş olan ve bu getirilen değişiklikle de, Maliye Bakanlığının görüşü alınmak suretiyle, devletin hüküm ve tasarrufu altındaki bölgeler şeklinde belirtilmek suretiyle, kiraya verilmesinden, işletilmesinden ne derece sonuç çıkabileceğini hepimiz tahmin etmeliyiz. O nedenle, Sayın Bakandan, biz, bu konuyu özellikle açıklamasını istiyoruz: Bu değişiklikle, kıyılarımızda, sahillerimizde daha fazla yağmalanmaya sebebiyet verilecek midir verilmeyecek midir? Eğer, verilmeyecek ise, bugüne kadar alınamayan tedbirlerin, kontrollerin bundan sonra ne şekilde alınıp alınmayacağını veya alınmış olduğunu, bize, burada, Yüce Mecliste söyleyebilecek misiniz? Sayın Bakandan bu konuda özellikle açıklama bekliyoruz. Giderek, hatta, bu maddedeki değişikliğin, SİT alanlarının dahi yağmalanmasına sebebiyet vereceğinden endişe duymaktayız.

Değerli arkadaşlarım, elbette, bizlere düşen, bu tür konulardaki endişelerimizi, Yüce Meclisin huzurunda, siz değerli milletvekilleriyle paylaşmaktır. Bu endişelerimizi ve Mecliste görüşülmekte olan tüm kanun tasarılarının neler getirdiğini kamuoyuyla paylaşmanın, Yüce Meclisin ve üyeleri olan hepimizin görevi olduğunu bir kez daha burada vurgulamak istiyorum. O nedenle, böyle bir tasarının, gerekçenin amacına bakıldığında, bütün kanun tasarılarının ve kanunların amaçlarına bakıldığında, hep iyi niyetli amaçlar olduğunu biliyoruz; fakat, bir görüyoruz ki, kanunlar uygulanırken, uygulamaya geçildiğinde, bunların tersine, ülkemizin ve insanlarımızın zararına neler doğurduğunu yaşadıkça görüyoruz. Bundan da üzüntü duymanın bizlere hiçbir yararı olmadığını, ülkeye yarar değil zarar getirdiğini de üzülerek görüyoruz ve yaşıyoruz. Cehennemin yolları iyi niyet taşlarıyla döşenmiştir diye bir tabir vardır. Biz de, hükümete, bakanlarımıza, yetkililerimize şunu seslenmek istiyoruz: İyi niyet uğruna, amacın ve hedefin iyi niyet olması uğrunda, sakın ha sakın, bir kez daha düşünerek, bunun uygulamasının bizleri cehenneme götürmemesi için neler yapmamız gerekir... Ülkemizde yaşayan insanlara, zaten perişan olan, her konuda perişanlığı kendisine yaşam biçimi olarak kabul eden insanlarımıza, vatandaşlarımıza daha fazla acı çektirmeyelim. Onun için, hazırlanan tasarıların, yasaların uzman ellerde, ihtisas komisyonlarımızda münferiden alınarak, bir kez daha, Yüce Meclisi, bu şekilde boşa emek verilen bir kurum ve kuruluş olarak kamuoyunun gözleri önüne sermeyelim; emek veren bu arkadaşlarımızın emeğini, milletvekillerinin alınterini boşa gidertmeyelim.

Değerli milletvekilleri, o nedenle, bir kez daha yanlış bir tasarıyla karşı karşıya kaldığımızı kamuoyuyla paylaşmak ve kamuoyunu aydınlatmak için bu duygu ve düşüncelerimizi Yüce Meclise sunuyor, sizleri de saygıyla selamlıyorum. (CHP sıralarından alkışlar)

---

**Kaynak gösterme:** Feridun Ayvazoğlu (CHP, Çorum). “Devlet memurları kanunu ve türkiye cumhuriyeti emekli sandığı kanunu ile diğer bazı kanun ve kanun hükmünde kararnamelerde değişiklik yapılmasına dair kanun tasarısı (s.s.827)”. TBMM Genel Kurulu, 71. Birleşim tutanağı, 16 Mart 2005. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/feridun-ayvazoglu-22-2005-03-16-devlet-memurlari-kanunu-ve-turkiye-cumhuriyeti-emekli-sandigi-kanunu-i (erişim: 1 Kasım 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
