# Belediyeler kanununda değişiklik yapılması hakkında (s.s.509)

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 23. Dönem)
- **Konuşmacı:** Feyzullah Kıyıklık (AK Parti, İstanbul)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 118. Birleşim
- **Tarih:** 16 Haziran 2010
- **Gündem:** BELEDİYELER KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA (S.S.509)
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/feyzullah-kiyiklik-23-2010-06-16-belediyeler-kanununda-degisiklik-yapilmasi-hakkinda-s-s-509

> Feyzullah Kıyıklık (AK Parti), 16 Haziran 2010 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 118. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: BELEDİYELER KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA (S.S.509)); konuşma 1.043 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

AK PARTİ GRUBU ADINA FEYZULLAH KIYIKLIK (İstanbul) – Teşekkür ederim Sayın Başkan.

Değerli üyeler, ben AK PARTİ Grubu adına 3/7/2005 yılında yapılan 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 73’üncü maddesindeki değişikliklerle ilgili grubumun görüşlerini size aktarmak üzere söz almış bulunuyorum. Hepinizi sevgi ve saygıyla selamlıyorum.

Değerli arkadaşlar, içimizde belediye başkanlığı yapmış insanlar var, hukukçularımız var, mülki amirler var. Açıkçası burada arkadaşlarımı dinlediğim zaman çok üzüldüm. Meğer Türkiye’de neler oluyormuş, Türkiye nasıl ortadan kaldırılıyormuş, yok ediliyormuş da bizim hiç haberimiz yokmuş! Böyle bir hisse kapıldım.

AKİF AKKUŞ (Mersin) – Milletvekili olarak ilgilenmeliydiniz.

OKTAY VURAL (İzmir) – Haberi olmuş, haberi olmuş!

AYŞE NUR BAHÇEKAPILI (İstanbul) – Müsaade edin!

FEYZULLAH KIYIKLIK (Devamla) – Müsaade ederseniz...

Ancak, önce ben, 73’üncü maddeyle neler geldiğini, neler getirildiğini -gerçi Komisyonda olanlar biliyor ama- sizlere de duyurmak istiyorum müsaadenizle.

Değerli arkadaşlar, Türkiye’nin 1920’li yıllarda nüfusu çok azdı ve nüfusun da yüzde 80’i -hatta yüzde 90’ı diyebiliriz- köylerde yaşıyordu ama şehirlere göçler çoğaldı, köyler azaldı, nüfuslar köylerden şehirlere geldi, nüfuslarımız arttı, 15 milyondan 70 milyona çıktık ama 70 milyona çıkmadan önce maalesef, 48’li yıllarda, 55’li yıllarda, 62’li yıllarda, 73’lü yıllarda, 80’li yıllarda iktidarlar birçok af kanunları çıkarttılar ve bu af kanunlarıyla kamunun arazilerine, haksız yere, insanlar tarafından el konulmuştu ve hak sahibi oldular. Ben, bunun en son uygulamasını da 1990 yılında, böyle elli, altmış yıl önce değil, yirmi yıl önce İstanbul’da yaşadım. Bir gece yatmadan önce Küçükarmutlu bomboş bir kamu arazisiydi, sabah kalktık ki o zamanki Sayın Büyükşehir Belediye Başkanı -ki CHP’li arkadaşlar ismini de çok iyi bilirler- nasıl olduysa hiç haberdar olmamış ve orası binlerce, 10 binlerce insan tarafından işgal edilmiş, gecekondu binaları da yapılmış. Küçükarmutlu ki İstanbul’un en değerli bölgesi, Boğaz’a nazır. Bütün bu sıkıntılar gelmiş, Sayın Başbakanımız gibi, Melih Gökçek gibi veya diğer bütün belediye başkanlarımız gibi çalışan insanlar döneminde fark edilmiş ve dünyaya uygun şehirler kurulmak istenmiş ve hakikaten kurulmuş da. Demin sizin söylediğiniz şeyin tamamen tersinde büyük devrimler olmuş. Arkadaşlar, düşünün, İstanbul’da, Ankara’da, Bursa’da, Konya’da, Kayseri’de hava kirliliğinden toplu zehirlenmelerden bahsediliyordu bir yıllar. Bunlar çok uzun yıllar değil. Gazeteler insanların zehirlenmemesi için maskeler dağıtmaya başlamışlardı ama bakın şimdi, hiç hava kirliliğinden kimse bahsetmiyor.

OSMAN ERTUĞRUL (Aksaray) – Ankara’da şimdi yeniden başladı sizin dağıttığınız kömürler yüzünden.

FEYZULLAH KIYIKLIK (Devamla) – Müsaade edin. Hiç yeniden başlamıyor. Yirmi yıldır olmamış, bundan sonra da olmaz.

Ve yine arkadaşlar, o dönemlerde susuzluk artık milletin kan kardeşi olmuştu.

BEHİÇ ÇELİK (Mersin) – Çarpıtıyorsun ya! Doğruyu söyle!

AKİF AKKUŞ (Mersin) – İnanç kim, bunlar kim ya!

FEYZULLAH KIYIKLIK (Devamla) – Ve ben çok iyi hatırlıyorum, ilim adamları, İstanbul’un 2050 yılında bile su meselesinin çözülemeyeceğini anlatıyorlardı.

ALİ RIZA ÖZTÜRK (Mersin) – Çözmez bunlar, çözmez!

FEYZULLAH KIYIKLIK (Devamla) – Ve arkadaşlar, yeni bir sanayi gelişmişti, bidon sanayisi.

BEHİÇ ÇELİK (Mersin) – Ankara’da kolera oldu, kolera vakası yaşadık!

FEYZULLAH KIYIKLIK (Devamla) – Yeni bir ticaret metası ortaya çıkmıştı, bidon satışı. Şimdi çocuklarımıza söylesek onlara masal gelecek, çünkü şimdi hiç ihtiyaç kalmadı.

AKİF AKKUŞ (Mersin) – Yatmaya mı geldiniz, yapacaksınız tabii.

FEYZULLAH KIYIKLIK (Devamla) – İşte bu insanlar, dünyada yüz elli yıl önce başlamış ve birçok yerde de denemeleri yapılmış kentsel dönüşümleri de bizim ülkemize getirince, bazı insanlar bunları çok iyi anlayamadıkları için, bu değişim, bu devrim beyinlerde tabii ki sıkıntı meydana getiriyor. Haklısınız, icatlara çıkmasını kimsenin istemiyorsunuz. Alışmışsınız, eski hâlinizde yaşamak istiyorsunuz ama biz buna izin vermeyeceğiz. Hepimiz medeni ülkenin gereklerine uygun şekilde yaşayacağız.

ALİ RIZA ÖZTÜRK (Mersin) – Bunlar yaşamıyor!

FEYZULLAH KIYIKLIK (Devamla) – Sizinle beraber inşallah.

OKTAY VURAL (İzmir) – Siz yaşadınız yaşayacağınız kadar, milleti yaşatın bari!

FEYZULLAH KIYIKLIK (Devamla) – Değerli arkadaşlar, bu nüfus çoğunluğundan dolayı, hakikaten, çok büyük rekreasyon ve sosyal alanlara ihtiyaç hissedildi, geniş ana arterlere ihtiyaç oldu ve konut alanlarına. Ticaret alanlarının da yerlerinin değişmesine veya yeniden böyle yerlerin konulmasına ihtiyaç hissedildi.

Maalesef Türkiye’de deprem çok geç fark edildiği için, deprem riskinden dolayı yenilemeye ihtiyaç hissedildi ve eskiyen kent dokularının da yenilenmesi gerekli.

YAŞAR AĞYÜZ (Gaziantep) – Bu onu getirmiyor, bu yasa senin söylediğini getirmiyor. Yasayı iyi oku!

FEYZULLAH KIYIKLIK (Devamla) - Mevcutların da çok iyi onarılması gerekiyordu. Bu yüzden kentsel dönüşüm ve gelişimin gerekleri düşünüldü, çalışkan insanlar bunu anladı ve 2005 yılında çıkarılan Belediye Kanunu’nun 73’üncü maddesiyle bu olay kanunun içine konulmuş oldu ancak uygulamaya geçtikten sonra bazı sıkıntıların ortaya çıktığı görüldü. Ondan dolayı da, tam çağdaş anlamda bir kentsel dönüşüm ve gelişim projesi için bunlar da bu kanunda değişiklik yapıyor. Neler getiriyor, ben onları size teker teker izah etmek istiyorum.

Arkadaşlar, hakikaten söylendiği gibi Türkiye’yi alıp götürüyor mu büyükşehir belediye başkanları veya bazı belediye başkanları?

Arkadaşlar, önce şunu söyleyeyim: Kentsel dönüşüm belediyelere verilen bir yetki. Bu, ilçe belediyesi olabilir, büyükşehir belediyesi olabilir, il belediyesi olabilir, belde belediyesi olabilir. İhtiyaç duyulan bütün belediyeler böyle bir plan ve proje hazırlayabilirler, yetki onlara verilmiş. Eğer dikkat ederseniz…

YAŞAR AĞYÜZ (Gaziantep) – Büyükşehirlerde öyle değil, yanlış söylüyorsun.

FEYZULLAH KIYIKLIK (Devamla) – Ben sizi dinledim.

Belediye meclisi kararıyla kentsel dönüşüm kararı alacak.

YAŞAR AĞYÜZ (Gaziantep) – Büyükşehirde derebeyi yaratıyorsunuz, derebeyi! Yasayı iyi okuyun!

FEYZULLAH KIYIKLIK (Devamla) – Arkadaşlar, bakın, belediye meclisinin kararıyla; büyükşehir belediye meclisi demiyoruz, ilçe belediye meclisi demiyoruz belediye meclisinin kararlarıyla… Haa, doğrudur, büyükşehirlerde bu, büyükşehir belediyesine bırakılmış ama atladığımız bir şey var. Açın Büyükşehir Belediye Kanunu’nu inceleyin. Arkadaşlar, Büyükşehir Belediye Kanunu’nda şöyle bir madde vardır, der ki: “Nâzım imar planları ve çevre imar planları büyükşehir tarafından yapılır, uygulama imar planları ise ilçe belediyeleri yapar.”

YAŞAR AĞYÜZ (Gaziantep) – Kentsel dönüşümle onu kaldırıyorsun, onu kaldırıyorsun. Yasayı oku, yasayı! Yasa öyle değil.

FEYZULLAH KIYIKLIK (Devamla) – Müsaade edin beyefendi, lütfen.

Kentsel dönüşüm, bir çevre ve nâzım imar planıdır aynı zamanda. Bu ilçe belediyelerine değil, Büyükşehir Belediye Kanunu’na göre zaten büyükşehirlere verilmiş olan bir haktır.

YAŞAR AĞYÜZ (Gaziantep) – Hayır, öyle değil, yanlış söylüyorsun. Yanlış söylüyorsun, yanlış.

FEYZULLAH KIYIKLIK (Devamla) – Zaten, bu hakkı eğer belediyelere vermezseniz ne olur biliyor musunuz: Bir ilçe belediyesi tutar bir yere sanayi alanı kurar, diğer ilçe belediyesi getirir yanına meskenleri koyar, diğeri eğlence alanlarını koyar ve şehir dokusu kaybolur ve gider.

YAŞAR AĞYÜZ (Gaziantep) – Ya, yasayı okumadın sen kafandakini söylüyorsun, yasa öyle değil! Yasa, büyükşehre derebeylik yetkisi veriyor.

FEYZULLAH KIYIKLIK (Devamla) – Siz müsaade edin, ben size kanunları yeniden hatırlatmış oluyorum.

YAŞAR AĞYÜZ (Gaziantep) – İlçe belediye başkanlıklarını ortadan kaldırıyorsunuz.

FEYZULLAH KIYIKLIK (Devamla) – Diğer tarafından arkadaşlar, alan olarak 5 hektarla 500 hektar konulmuş. Doğrudur, sizin yüksek rakamlardan başınız dönebilir, hakikaten, bunu ben kabul ediyorum. (AK PARTİ sıralarından alkışlar)

---

**Kaynak gösterme:** Feyzullah Kıyıklık (AK Parti, İstanbul). “Belediyeler kanununda değişiklik yapılması hakkında (s.s.509)”. TBMM Genel Kurulu, 118. Birleşim tutanağı, 16 Haziran 2010. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/feyzullah-kiyiklik-23-2010-06-16-belediyeler-kanununda-degisiklik-yapilmasi-hakkinda-s-s-509 (erişim: 29 Ekim 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
