# Rojin Kabaiş’in ölümüne, cezaevlerindeki uygulamalara, Kürtçeye, görüş yasağı cezalarına, bugün Meclise tam mutabakatla verdikleri kanun teklifine ilişkin açıklaması

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 28. Dönem)
- **Konuşmacı:** Gülüstan Kılıç Koçyiğit (DEM Parti, Kars)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 22. Birleşim
- **Tarih:** 21 Kasım 2024
- **Gündem:** Rojin Kabaiş’in ölümüne, cezaevlerindeki uygulamalara, Kürtçeye, görüş yasağı cezalarına, bugün Meclise tam mutabakatla verdikleri kanun teklifine ilişkin açıklaması
- **Tutanak (TBMM):** https://www.tbmm.gov.tr/milletvekili/UyeGenelKurulKonusmalariDetay?eid=128862
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/gulustan-kilic-kocyigit-2024-11-21-rojin-kabaisin-olumune-cezaevlerindeki-uygulamalara-kurtceye-gorus

> Gülüstan Kılıç Koçyiğit (DEM Parti), 21 Kasım 2024 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 22. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: Rojin Kabaiş’in ölümüne, cezaevlerindeki uygulamalara, Kürtçeye, görüş yasağı cezalarına, bugün Meclise tam mutabakatla verdikleri kanun teklifine ilişkin açıklaması); konuşma 519 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

GÜLÜSTAN KILIÇ KOÇYİĞİT (Kars) - Teşekkür ederim Sayın Başkan.

Ben de Genel Kurulu saygıyla selamlıyorum.

Biliyorsunuz, 27 Eylülde kaybolan ve cenazesi on sekiz gün sonra Van Yüzüncü Yıl Üniversitesine yakın Mollakasım köyünde bulunan Rojin Kabaiş meselesini çokça konuştuk. Şimdi, ısrarla burada, Rojin Kabaiş'in ölmesi meselesini bir intihar gibi göstermeye çalışan ve intihar gibi anlatmaya çalışan bir süreç olduğunu görüyoruz. Oysaki Rojin'in ablası da Rojin'in babası da yine, Rojin'in otopsisine giren doktorun aileyle yaptığı görüşmede de aslında bunun bir intihar olmadığını, Rojin'in intihar etmek için hiçbir gerekçesi olmadığını açık ve net bir şekilde söylüyorlar. Rojin yürüyüşe çıkmak istiyor, yanına kek ve su alıyor. Arkadaşlarını bu yürüyüşe davet ediyor, kaybolmadan önce ailesiyle telefonda görüşüyor, birlikte planlar yapıyorlar ama bütün bunlara rağmen, hâlihazırda ısrarla "İntihar etti." gibi bir anlatıyla Rojin Kabaiş'in ölümünün üzerinin kapatılmaya çalışıldığına dair ciddi bir algı olduğunu -nasıl diyelim- güçlü bir intiba oluştuğunu ifade etmemiz gerekiyor.

Rojin'in otopsi raporu ailesine verilmeden önce, avukatlarına verilmeden önce medyaya, yandaş medyaya servis ediliyor. Yine, Rojin Kabaiş'in ölümünün suda olduğu ifade ediliyor ama suda mı boğuldu, öldürüldükten sonra mı oraya konulduğuna dair, tam olarak ölümün, boğulmanın nasıl olduğuna dair bir belirleme yok. Yine, bedeninde morluklar olduğu ifade ediliyor; şiddet görerek mi katledildi, şiddet gördükten sonra mı yaşamını yitirdi; bunlara dair hiçbir şekilde bir bilgilendirme yapılmadığını, ailenin sorularına yanıt oluşturulmadığını görüyoruz. Bu konuda Van Barosunun da bir açıklaması var. Bizlerin de hukukçuların da ailenin de bu sürecin takipçisi olacağını ifade etmek istiyorum. Bunun gibi şüpheli kadın ölümlerinde yargının ve kolluğun üzerine düşen sorumluluğu yapma çağrısını da buradan yeniden ifade etmek istiyorum.

Sayın Başkan, sayın vekiller; Türkiye cezaevleri aslında hukuksuzlukla her zaman gündemimize geliyor. Bunlardan biri de Kayseri Bünyan T Tipi Cezaevinde bulunan Şaban Kaygusuz'un yaşadıkları. Sağ eli ve sağ bacağı olmayan, yüzde 90 engelli bir mahpus Şaban Kaygusuz. Ailesi Antep'te yaşıyor, her hafta kilometrelerce yol giderek çocuklarını görmek durumunda kalıyorlar; bu nedenle de uzun süredir yaptığı bütün sevk talepleri güvenlik gerekçesiyle ısrarla reddediliyor. Fiziksel ve sağlık koşulları nedeniyle fiziksel desteğe ihtiyacı var fakat bütün bu destekten yoksun, günlük ihtiyaçlarını karşılamak noktasında arkadaşlarına yük olmamak için tekli hücrede kalmak zorunda kalıyor yani aslında engelli olması nedeniyle tam bir çaresizliğe mahkûm edilmeye çalışılıyor ve bu konuda da ciddi bir hak ihlali olduğunu görüyoruz.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKAN - Buyurun, tamamlayın.

GÜLÜSTAN KILIÇ KOÇYİĞİT (Kars) - Tabii, diğer bir mesele Kürtçeyle ilgili olan mesele. Ailesiyle Kürtçe konuştuğunda telefonun otomatikman kesildiğini görüyoruz. Oysaki ana dilinde konuşmak bir haktır; ailesiyle, çevresiyle, kiminle konuştuğu, cezaevinde olup olmaması bu hakkın önüne geçemez. Bu anlamıyla, bu, Kürt'e ve Kürtçeye düşman tutumun cezaevlerinde de hâlihazırda devam etmiş olmasını kabul etmediğimizi ifade etmek istiyoruz.

O anlamıyla, engelli mahpusların cezaevinde yaşadıkları koşullara dair hızla bir düzenleme yapılması, özellikle ailelerine yakın yerlere sevklerin yapılması, sağlık hizmetlerine erişimin önündeki engellerin kaldırılması ve gerçekten desteklenmeleri gerektiğini ifade etmek isterim buradan.

Diğer bir mesele Kürtçeyle ilgili. Eyyüp Subaşı Kürtçe öğrenmek isteyenlerle yaptığı telefon görüşmesi nedeniyle altı yıl üç ay hapis cezası almış. Evet, Kürt Araştırmaları Derneğinin faaliyetleri kriminalize ediliyor. Ana dilini öğrenmek ve yaşatmak isteyenlerin çabaları suç sayılıyor ve Türkiye'de Kürt halkına yönelik aslında büyük bir kültürel soykırım politikasının devam ettiğini görüyoruz.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

---

**Kaynak gösterme:** Gülüstan Kılıç Koçyiğit (DEM Parti, Kars). “Rojin Kabaiş’in ölümüne, cezaevlerindeki uygulamalara, Kürtçeye, görüş yasağı cezalarına, bugün Meclise tam mutabakatla verdikleri kanun teklifine ilişkin açıklaması”. TBMM Genel Kurulu, 22. Birleşim tutanağı, 21 Kasım 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/gulustan-kilic-kocyigit-2024-11-21-rojin-kabaisin-olumune-cezaevlerindeki-uygulamalara-kurtceye-gorus (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/milletvekili/UyeGenelKurulKonusmalariDetay?eid=128862

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
