# Sivil havacılık genel müdürlüğü teşkilat ve görevleri hakkında kan.tas. (ss: 940 )

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem)
- **Konuşmacı:** Gürol Ergin (CHP, Muğla)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 115. Birleşim
- **Tarih:** 22 Haziran 2005
- **Gündem:** SİVİL HAVACILIK GENEL MÜDÜRLÜĞÜ TEŞKİLAT VE GÖREVLERİ HAKKINDA KAN.TAS. (SS: 940 )
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/gurol-ergin-22-2005-06-22-sivil-havacilik-genel-mudurlugu-teskilat-ve-gorevleri-hakkinda-kan-tas

> Gürol Ergin (CHP), 22 Haziran 2005 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 115. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: SİVİL HAVACILIK GENEL MÜDÜRLÜĞÜ TEŞKİLAT VE GÖREVLERİ HAKKINDA KAN.TAS. (SS: 940 )); konuşma 907 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

GÜROL ERGİN (Muğla) - Teşekkür ederim Sayın Başkan.

Sayın Başkan, saygıdeğer milletvekilleri; Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü Teşkilât ve Görevleri Hakkında Kanun Tasarısının geneli üzerinde görüşlerimi açıklamak üzere kendi adıma söz almış bulunuyorum; sözlerime başlarken, siz değerli milletvekillerini ve Yüce Türk Ulusunu saygıyla selamlıyorum.

Sözlerime başlamadan, benden önce konuşan değerli İstanbul milletvekilinin, Cumhuriyet Halk Partisi sözcüsünün konuşması üzerine eleştirisi konusunda da düşüncelerimi açıklamak istiyorum.

"Burada, Cumhuriyet Halk Partisi sözcüsü, sivil havacılık konusu konuşulurken nasıl olur da Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları üzerinde konuşur" dendi ve bu Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları üzerinde konuşmanın aynen otobüs terminalindeki bir otobüsün kaldırılışıyla ilgili bir konuşma gibi gündemdışı olduğu, konuyla ilgisi olmadığı ifadesinde bulunuldu. Şaşkınlığımı gizleyemiyorum, Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü ve Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları, Ulaştırma Bakanlığının görev ve yetkisindedir ve bütünüyle sorumluluk burada ilgili Bakanlığa aittir. Elbette ki, sivil havacılık konusu görüşülürken, belli bir mantaliteyi açıklayabilmek açısından, Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryollarında yaşanan, bütün Türk Ulusunu yasa boğan ve bir düşünce etrafında inatla direnmekten kaynaklanan konu üzerinde konuşulması burada söz konusu olacaktı. Bunun yadırganacak hiçbir yönü yok. Ayrıca da, şu otobüs terminali benzetmesinin…

İNCİ ÖZDEMİR (İstanbul) - Sivil havacılıkla o kadar alakasız olduğunu anlatmaya çalıştım.

GÜROL ERGİN (Devamla) - Evet, işte, ben de onu söylüyorum. "O kadar alakasız" değil, son derece alakalıdır, onu söylemek istiyorum.

TUNCAY ERCENK (Antalya) - Tren bağlantılı uçak seferleri var efendim!

GÜROL ERGİN (Devamla) - Değerli milletvekilleri, Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü Teşkilât ve Görevleri Hakkında Kanun Tasarısı yaklaşık onbir yıldan beri gündemdedir. Bugün, Türkiye Büyük Millet Meclisi Genel Kuruluna gelmiş bulunması sevindiricidir.

Tasarı incelendiği zaman, yenilikten uzak, uçuş emniyeti gibi duyarlı bir konuda politikanın etkinliğini azaltıcı hiçbir önlem getirmeyen, Ulaştırma Bakanlığının etki ve yetkisini korumaya yönelik bir yapıda olduğunu görmekteyiz.

Tasarının bizce en büyük zafiyeti, yeniden yapılandırılacak olan Genel Müdürlüğe özerk bir yapı getirmemesidir. Tasarı, Sivil Havacılık Genel Müdürlüğünü, Ulaştırma Bakanlığına bağlı özel bütçeli bir Genel Müdürlük olarak tanımlamaktadır. Tasarıda, sivil havacılığın bağımsız bir otorite tarafından yönetilmesi yerine, yine, Ulaştırma Bakanlığının politik baskılarına açık yönetilmesi öngörülmüştür.

Bunu, şunun için söylüyorum: Benden önce konuşan konuşmacımız eleştirdiğim konunun yanında çok doğru şeyler de söyledi, Türkiye'de, 1983'ten bu yana sivil havacılık alanında çok ciddî çalışmalar yapılmış ve uçak sayıları şu günkü şirketlerin bile sahip olamayacağı boyutlara ulaşan şirketler kurulmuştu Türkiye'de; ama, bir dönemin çok ciddîye almamız gereken siyasal baskılarıyla yaptığı yönlendirmeler, ortaya koyduğu duyarsızlıklar ve özellikle batırma istekleri sonunda batırılan şirketler olmuştur Türkiye'de. O bakımdan, politikadan uzak durmak gerekmektedir. Onun için bunları ifade ediyorum.

Değerli arkadaşlarım, Sivil Havacılık Genel Müdürlüğünün iki temel görevi bulunuyor. Bu tasarıda da yer aldığı şekliyle, sivil havacılık faaliyetlerinin kamu yararına ekonomik ve sosyal gelişmeleri ve ulusal güvenlik amaçlarına uygun olarak düzenlenmesini ve gelişmesini sağlamak amacıyla Bakanlık tarafından oluşturulacak politikaları uygulamak ve izlemek, sivil hava ulaştırması konusunda ülke politikalarını belirlemek, ikili ve çoktaraflı anlaşmaların çalışmalarına katılmak, sonuçlandırılmasına gayret etmektir.

İkincisi ise, sivil havacılık faaliyetlerinin uluslararası sivil havacılık kural ve standartlarında düzenlenmesini, sürdürülebilirliğini ve gelişmesini sağlayacak esasları saptamak, uçuş emniyetinin veya uluslararası standartlar ve kuralların ihlal edildiğinin saptanması durumunda uçuş operasyonlarını ve faaliyetlerini yasaklamak, gerektiğinde işletme ruhsatlarını askıya almak veya iptal etmek ve cezaî yaptırım da dahil gereken her türlü önlemi almaktır.

Bu iki görevin aynı organizasyon içinde olması, siyasal ve teknik konuların karıştırılmasına neden olmaktadır; çünkü, birinci olarak saydığımız görevler siyasal, ikinci olarak saydığımız görevler teknik görevlerdir. Bazı durumlarda teknik konular siyasalmış gibi ya da siyasal karar ve sorumluluk gerektiren bazı konular teknik bir konuymuş gibi algılanabilmektedir. Zaman zaman, teknik sorumluluk gerektiren görevlere siyasal müdahalede bulunulması ya da tamamen siyasal sorumluluk gerektiren, örneğin, havayollarının ekonomik yeterliliklerinin belirlenmesi, minimum uçak sayısı, teminat miktarları, uçuş hatları, ticarî uçuş izinleri gibi konularda konunun teknikmiş gibi algılanmasından dolayı gereken siyasal müdahalenin yapılmaması ya da müdahalede geç kalınması mümkün olabilmektedir.

Bu iki konuyu iki ayrı organizasyona dağıtmak yararlı olacaktır. Tasarıdaki Sivil Havacılık Genel Müdürlüğünün siyasal görevlerinin şimdiki Sivil Havacılık Genel Müdürlüğünün adı Hava Ulaştırması Genel Müdürlüğü olarak değiştirilip, bu genel müdürlüğe, teknik görevlerinin de kurulacak yeni Sivil Havacılık Genel Müdürlüğüne verilmesi en uygun çözümdür.

Ayrıca, sektörün hemen tüm temsilcilerinin katılımı ve desteğiyle, kısa adı TUHAB olan Türkiye Ulusal Havacılık Birliğinin kurulması çalışmaları sürdürülmektedir. Tasarıya bir madde eklenerek, TUHAB'ın kuruluşu da bu tasarının yasalaşmasıyla gerçekleştirilebilir.

Yasanın geçici 2 nci maddesi, tasarının yasalaşmasıyla birlikte tüm çalışanların görevini sonlandırmaktadır. Bu yaklaşım, sivil havacılık gibi teknik ve insan yaşamıyla ilgili bir kurumda kaos yaratır ve uçuş güvenliğini çok ciddî biçimde riske sokar. Kadrolaşma arzusu varmış hissi yaratan bu maddede atama sürecinin altı ayla sınırlı tutulmaması, kademeli olarak üç yıla uzatılması daha sağlıklı olacaktır.

Ayrıca, asıl amacı personelin klasifikasyonunu önplanda tutup, özellikle uzman personel istihdam ederek hizmet kalitesini yükseltmek olması gereken yasada "örgün eğitim" ibaresinin kaldırılmasıyla istenen amaca ulaşmak son derece zorlaşmıştır.

Değerli arkadaşlarım, yasanın olumlu yanları da vardır. Yasanın en önemli olumlu yanı, bu yasayla, idareye, kendi gelirlerini toplama ve harcama yetkisinin verilmiş olmasıdır; ancak, 657 sayılı Yasayla ilişkinin koparılmamış olmasından ötürü, etkin kullanım, kaliteli personel istihdam edilmesi ve halen çalışmakta olan personelin ücretlerinde iyileştirmeye gidilmesi konusunda ne kadar yararlı olacağı meçhuldür.

Yasanın bir başka yararlı yanı ise, 28 inci maddeyle, uyuşmazlıkların halli için, mahkemeye gitmeden, belli limitler çerçevesinde olanak sağlamasıdır.

Bu yasanın felsefesi yapısal değişikliğe yeterince olanak sağlamadığından, Türk sivil havacılığına önemli bir katkısı olmayacaktır. Kaza kırım istatistiklerinde, maalesef, dünya ortalamasının üstünde seyreden Türkiye rakamlarının bu yasayla aşağıya çekilmesi, havacılığımızda gerek kamu gerekse özel sektörde çalışanların koşullarının iyileşmesi pek olası görünmemektedir.

Değerli milletvekilleri, tüm dünyadaki başarılı örnekler dikkate alınarak, Türk sivil havacılığına özerk bir yönetim anlayışı getirilmelidir. Konuşmamda önerdiğim yapılanmalara benzer yapılar, havacılıkta öncülük etmiş Amerika Birleşik Devletleri, İngiltere gibi ülkelerde bulunmaktadır.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

---

**Kaynak gösterme:** Gürol Ergin (CHP, Muğla). “Sivil havacılık genel müdürlüğü teşkilat ve görevleri hakkında kan.tas. (ss: 940 )”. TBMM Genel Kurulu, 115. Birleşim tutanağı, 22 Haziran 2005. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/gurol-ergin-22-2005-06-22-sivil-havacilik-genel-mudurlugu-teskilat-ve-gorevleri-hakkinda-kan-tas (erişim: 1 Kasım 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
