# Tarım ve köyişleri bakanlığının kooperatifler için hayvan ihaleleri hakkında - **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 23. Dönem) - **Konuşmacı:** Gürol Ergin (CHP, Muğla) - **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 10. Birleşim - **Tarih:** 23 Ekim 2008 - **Gündem:** TARIM VE KÖYİŞLERİ BAKANLIĞININ KOOPERATİFLER İÇİN HAYVAN İHALELERİ HAKKINDA - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/gurol-ergin-23-2008-10-23-tarim-ve-koyisleri-bakanliginin-kooperatifler-icin-hayvan-ihaleleri-ha > Gürol Ergin (CHP), 23 Ekim 2008 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 10. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: TARIM VE KÖYİŞLERİ BAKANLIĞININ KOOPERATİFLER İÇİN HAYVAN İHALELERİ HAKKINDA); konuşma 808 kelime. ## Konuşma metni (tutanaktan) GÜROL ERGİN (Muğla) – Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; Tarım ve Köyişleri Bakanlığının kooperatiflere verdiği desteklere ilişkin kimi düşüncelerimi açıklamak üzere aldığım sözlerime başlarken Sayın Başkanı, sizleri ve büyük milletimi saygıyla selamlıyorum. Değerli milletvekilleri, Tarım ve Köyişleri Bakanlığı her yıl yüz elli-iki yüz tarımsal kalkınma kooperatifine faizsiz veya düşük faizli krediyle hayvan vermektedir. Yıllık teslim edilen damızlık gebe düve miktarı 30-40 bin başı bulmaktadır. Son yıllarda, hayvan teslim edilen birçok kooperatif ortağının ahırında brucella ve tüberküloz hastalıklarının çıkması, bu hastalıkların hayvanlardan insanlara geçen hastalıklar olması nedeniyle Koruma ve Kontrol Genel Müdürlüğü, Teşkilatlanma ve Destekleme Genel Müdürlüğüne üç ayrı tarihte yazılar yazarak kooperatiflere teslim edilen damızlık gebe düvelerin bu hastalıkların testlerinden geçirilerek hastalıksız hayvanların kooperatif ortaklarına teslim edilmesini istemiştir. 2007 Mayısında Bakanlıkta yapılan bir soruşturma sonucunda da hayvan ve insan sağlığı açısından çok önemli olan bu iki önemli hastalıkla ilgili olarak önlem alınması istenmiştir. Bu istemler üzerine Sayın Bakan Eker’in oluru ile, yapılacak ihalelerde ihale şartnamesine “Teslim edilecek hayvanlar sığır brucellosisi ve sığır tüberkülozundan ari olacaktır.” şartı konulmuştur. Bu şartı içeren şartnameye göre açılan on dört ihaleye hiçbir firma katılmamış, bu ihaleler gerçekleştirilememiştir çünkü havyan tedariki yapılan işletmelerin önemli bir kısmında hem tüberküloz hem brucella yaygın olarak bulunmaktadır. Bu iki hastalığın test sonuçlarının müspet çıktığı işletmelerde o ahırdan hayvan alınmadığı gibi, ahıra karantina uygulandığı ve karantina süresince bu ahırlara hayvan giriş çıkışı yasaklandığı için hiçbir üretici hayvan sahibi ihalelerde teklif vermemiş, sekiz aydan fazla bir sürede ihalelere teklif veren olmadığından altmış ila yetmiş kooperatifin hayvan alımı yapamaması üzerine Bakanlık çare aramış, çareyi eski şartnameye dönmekte bulmuştur. Yani Sayın Bakan, kendisinin veteriner hekim olmasına karşın, kooperatiflere alınacak hayvanların brucella ve tüberkülozdan ari olma koşulunu kaldırmış, hastalıklara teslim olmuştur. Alınan bu kararla hastalıklı hayvanlar hastalık olmayan bölgelere taşınarak hastalık Türkiye'nin her tarafına yayılacak, devlet eliyle ve devlet kredisiyle hasta hayvanlar, kooperatif ortaklarına verilerek devlet parası heba edilecek, kooperatif ortakları hayvanların hastalıklı olması nedeniyle üretim yapamayacak, bu durum ortakların kredi borçlarını ödeyememesine ve sonuçta batmalarına neden olacak, bu hastalıkların tazminatlı hastalık olması nedeniyle de hastalık çıkan ahırlarda devlet büyük miktarlarda tazminat ödemek zorunda kalacaktır. Hasta hayvanları muhtaç vatandaşlara vererek hem hastalığın hayvanlar arasında yayılmasına hem de hayvanlardan insanlara bulaşmasına neden olan bu uygulamaya Sayın Bakan niçin izin vermiştir? Daha önce “Ben, devlet eliyle hastalıklı hayvana kredi vermem.” diyen Sayın Bakan şimdi “Devlet eliyle hastalıklı hayvana kredi veririm.” mi diyecektir? On binlerce hastalıklı hayvanın zavallı kooperatif ortaklarına verilmesinin sorumlu ve suçlusu kim olacaktır? Sayın Bakandan net yanıtlar istiyorum. Dile getireceğim ikinci konu hayvancılık destekleriyle ilgilidir. Hükûmet 15 Nisan ve 24 Mayıs tarihlerinde yayımladığı kararlarla hayvancılığa verilen destekleri üçte 1 oranında azaltmıştır. Kararnameyle üretimi, verimliliği, kaliteyi destekleyen destekler kaldırılmakta, bunun yerine üreticiye doğrudan hayvan başına destek verilmektedir. “Doğrudan gelir desteğini 2009’da kaldıracağım.” diyen Hükûmet, hayvancılıkta doğrudan gelir desteği uygulamasına geçmektedir. Kararnameyle, 5’ten az hayvanı olanlar destekten yararlanamadığı gibi destek 200 baştan fazla hayvana sahip olma durumunda yarıya, 500 baştan fazla hayvana sahip olma durumunda dörtte 1’e indirilmektedir. Bir köyde 5’ten az hayvanı olanlar hayvanları bir kişinin üzerinde göstermeye, 200 başın üzerinde hayvanı olanlar ise hayvanları başkasının üzerinde göstermeye yani sahtekârlık yapmaya zorlanmaktadır. Hayvan başına ödemeye geçilmesiyle, önceki yıllarda üreticiye verilen damızlık düve, buzağı, suni tohumlama, soğutma tankı gibi desteklerin hepsi kaldırılmıştır, kaba yem sorunu çözülmüş gibi yem destekleri azaltılmıştır. Yapılan bununla da kalmamış, kararname kapsamında hazırlanan genelgeye göre, Bakanlıkça programa alınarak kredilendirilen ve 1998-2008 yıllarında süt sığırı dağıtılmış olan kooperatifler dışında kalan diğer kooperatiflerin üyelerine 5 baş şartı getirilmiştir. Bu uygulama, hem kooperatifler hem de kooperatif ortakları arasında ayrım yapmaktadır. (Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı) BAŞKAN – Buyurun Sayın Ergin. GÜROL ERGİN (Devamla) – Çünkü, bu proje 1991 yılından itibaren uygulandığından 1998-2008 yılları arasının esas alınmasıyla 1991-1998 yılları arasında krediyle desteklenerek süt sığırı alan kooperatifler destekleme kapsamına alınmayıp cezalandırılmıştır. Kredi almak üzere Bakanlığa başvuran kooperatiflerin ancak bir kısmı bu olanaktan yararlanabildiğinden kredilendirmeyi yıllardan beri bekleyen birçok kooperatif hem kredi alamamış hem de kredilendirilmediği için desteklerden yararlanamamak durumuyla karşı karşıyadır. Krediden yararlanmak üzere başvuran kooperatiflerin ortaklarından ancak proje kapasitesi kadar olanı krediden yararlanabilmekte, bir kısım ortak krediden yararlanamadığından bunlarda da beş yaş şartı aranmakta, bunlar ikinci kez mağdur edilmektedir. Değerli arkadaşlarım, inanıyorum ki kooperatif birlikleri bu konuda idari yargıya gidecektir. Son sözlerim şudur: Hükûmet 2008 desteklerini 2009’da ödeme kararı alarak ödemeleri yerel seçim öncesine getirmek gibi Şark kurnazlığı içine girmiştir. İktidara sesleniyorum. Bazı insanları sürekli… (Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı) GÜROL ERGİN (Devamla) – Bir teşekkür edeyim Sayın Başkan. BAŞKAN – Buyurun Sayın Ergin. GÜROL ERGİN (Devamla) – Teşekkür ederim. Bazı insanları sürekli, bütün insanları belli bir zaman için kandırabilirsiniz ama sanmayın ki tüm insanları her zaman kandırabileceksiniz. Öyle anlaşılıyor ki destekleri iyice kırpıp kuşa çeviren son genelge Sayın Bakanın “Ben bu kadar destek vermem.” şeklinde Bakanlık koridorlarında yankılanan ifadesi üzerine bürokratları tarafından zorunlu olarak hazırlanmıştır. Sözlerime son verirken Sayın Bakandan sözlerim üzerinde yanıt vermesini, konuyu başka yönlere çekmemesini rica ediyor, Sayın Başkan sizi, değerli milletvekillerini ve yüce Türk ulusunu tekrar saygıyla selamlıyorum. (CHP sıralarından alkışlar) --- **Kaynak gösterme:** Gürol Ergin (CHP, Muğla). “Tarım ve köyişleri bakanlığının kooperatifler için hayvan ihaleleri hakkında”. TBMM Genel Kurulu, 10. Birleşim tutanağı, 23 Ekim 2008. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/gurol-ergin-23-2008-10-23-tarim-ve-koyisleri-bakanliginin-kooperatifler-icin-hayvan-ihaleleri-ha (erişim: 28 Ekim 2026). Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.