# Iıı.tur. (hazine müst.gümrük müst.dıştic.müst.dpt müst.die bşk.lığı

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem)
- **Konuşmacı:** Hanefi Mahçiçek (AK Parti, Kahramanmaraş)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 31. Birleşim
- **Tarih:** 19 Aralık 2003
- **Gündem:** III.TUR. (HAZİNE MÜST.GÜMRÜK MÜST.DIŞTİC.MÜST.DPT MÜST.DİE BŞK.LIĞI
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/hanefi-mahcicek-22-2003-12-19-iii-tur-hazine-must-gumruk-must-distic-must-dpt-must-die-bsk-ligi

> Hanefi Mahçiçek (AK Parti), 19 Aralık 2003 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 31. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: III.TUR. (HAZİNE MÜST.GÜMRÜK MÜST.DIŞTİC.MÜST.DPT MÜST.DİE BŞK.LIĞI); konuşma 826 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

AK PARTİ GRUBU ADINA HANEFİ MAHÇİÇEK (Kahramanmaraş) - Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; görüşmekte olduğumuz 2004 Malî Yılı Bütçe Kanunu Tasarısı kapsamında, Devlet Planlama Teşkilatı Müsteşarlığı bütçesi üzerinde Adalet ve Kalkınma Partisi Grubu adına söz almış bulunmaktayım; sözlerimin başında, hepinizi saygıyla selamlarım.

Değerli arkadaşlarım, Devlet Planlama Teşkilatı, Türkiye'deki bürokratik yapılanmada merkezî hükümet teşkilatı içinde müşavir kuruluşlar arasında yer almaktadır. Bakanlıklararası koordinasyon yapan kurum, bu özelliğinden dolayı, Başbakanlığa bağlı bir teşkilat, Yüksek Planlama Kurulu, Devlet Planlama Teşkilatı Müsteşarlığı olarak yapılandırılmıştır.

1960'lardan günümüze 8 adet planı başarıyla hazırlamış olan bu teşkilatın bünyesinde, Türkiye'nin vazgeçemeyeceği bir bilgi ve tecrübe birikimi oluşmuştur. Hazırlanan planlar, hükümetlerin kabul ettiği stratejilere dayanmakta ve nihaî aşamada Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından onaylanmaktadır. Bu anlamda, planlar, Devlet Planlama Teşkilatının değil, hükümetlerin ve ülkenin planı olma statüsüne sahiptirler. Bu planlar, yine, Planlama Teşkilatı tarafından hazırlanan yıllık programlar ve yatırım programları aracılığıyla uygulamaya konulmaktadır. Bu süreç içinde, değişen koşullar ve öncelikler dikkate alınarak, makro ekonomik düzeyde, bölgesel ve sektörel bazda politikalar oluşturulmaktadır. Sadece büyüme açısından değil, daha kapsamlı bir düzeyde kalkınma açısından olaylara yaklaşan Planlama Teşkilatı, ekonomik, sosyal ve kültürel alanlarda hükümetlere müşavirlik yapmakta ve bu politikaların koordinasyonunda etkin bir rol oynamaktadır.

Değerli arkadaşlarım, 1960-1980 döneminde uygulanan ithal ikameci kalkınma stratejisi çerçevesinde yürütülen sanayileşme sürecinde merkezî bir rol oynayan Planlama Teşkilatı, 1980 sonrası dönemde, dünya ölçeğinde yaşanan değişimlere paralel olarak hayata geçirilen liberalleşme ve dışa dönük kalkınma stratejileri kapsamında da öncü bir rol oynamıştır. Yaşanan bu tecrübe de göstermektedir ki, Planlama Teşkilatı, değişimin önünde engel teşkil etmek bir yana, değişime öncülük eden veya değişimi yönlendiren, bu çerçevede de kendi kurumsal yapısını yönlendiren ve dönüştürme becerisini de gösterebilen bir teşkilattır.

Bugün, hükümetimizin Acil Eylem Planının koordinasyonunu Devlet Planlama Teşkilatı başarıyla yürütmektedir; ancak, unutulmamalıdır ki, hızla değişen ülke ve dünya koşullarında, bütün diğer kurumlar gibi, Planlama Teşkilatının da kendisini sürekli bir şekilde ihtiyaçlara uyarlaması, buna imkân verecek şekilde, yapıcı eleştirilere açık olması gerekir.

Günümüzde, dünyada ve ülkemizde genel olarak yaşanan eğilimler çerçevesinde, planlama anlayışı ve süreci de değişime uğramıştır. Eskisine göre daha fazla oranda katılımcı ve konsensüs oluşturucu bir planlama anlayışı hâkim hale gelmiştir. Yasal ve kurumsal değişimi önplana çıkaran ve özel sektör için elverişli bir ortam oluşturmayı hedefleyen planlar hazırlanmaya başlanmıştır. Bölgesel ve yerel düzeyde potansiyellerin kullanılması önem kazanırken, kuruluş ve bakanlık düzeyinde stratejik yönetim kavramı gündeme gelmiştir. Tüm bu alanlarda, Planlama Teşkilatının yeni çalışmalar yaptığı da bilinmektedir.

Ayrıca, AB'ye ekonomik ve sosyal uyum amaçlı kullanılacak malî yardımların çerçevesini oluşturmaya dönük planlama ve program çalışmaları da Devlet Planlama Teşkilatı koordinasyonunda yürütülmektedir.

Değerli arkadaşlarım, Planlama Teşkilatını, Türkiye'de genel bürokrasi yapılanması içerisinde farklılaştıran en önemli özelliği, olaylara makro düzeyde yaklaşarak, mevcut durumun ötesinde çözümlere yönelebilmesi, dolayısıyla değişime karşı olumlu tavır sergileyebilmesidir.

Ayrıca, değişik kurumların görev sahasına giren alanlara bütüncül olarak yaklaşması ve uygulamaları bütüncül bir bakış açısı içerisinde koordine edebilme konumuyla, ekonomi yönetiminin diğer ilgili kurum ve kuruluşlarından farklı bir yapı sergilemektedir.

Kıt kaynakları verimli bir şekilde değerlendirmek suretiyle, kalkınmaya çalışan ülkemizde, planlamanın rolü kendiliğinden açığa çıkmaktadır. Hem kalkınma sürecini yönlendirmek hem de ekonomik ve sosyal politikaların koordineli bir şekilde uygulanmasında yaptığı araştırmalar sonucu alternatif politikalar üretmek ve kamu sektörü için rasyonel kaynak tahsisi yapmak suretiyle faaliyetlerini sürdüren Planlama Teşkilatımız, gelecekte de, değişen koşullara paralel olarak, katılımcılığı teşvik eden bir anlayış içerisinde, stratejik, makro, bölgesel ve sektörel düzeydeki çalışmalarıyla, ülke sorunlarına etkin çözümler üretmeye devam edecektir.

2003 yılında, gayri safî millî hâsıla ve gayri safî yurtiçi hâsıladaki büyümenin yüzde 5 oranında gerçekleşeceği tahmin edilmektedir. Sektörler itibariyle de, tarımda yüzde 2,9 daralmaya karşılık, sanayide yüzde 6,5 ve hizmetlerde de yüzde 6 düzeyinde bir artış beklenmektedir.

2004 yılında ise, gayri safî millî hâsıla ile gayri safî yurtiçi hâsıla artış oranlarının yüzde 5 düzeyinde olması programlanmış olup, bu büyümenin, tarım ve hizmetler sektörlerinde yüzde 5, sanayide de yüzde 4,9 oranında olması hedeflenmiştir.

Bu bağlamda ifade etmek gerekirse, yaz başından itibaren Türkiye ekonomisine duyulan güven gözle görülür bir şekilde artmış, paralelinde, birbiri ardından ekonomik göstergeler olumluya dönüşmüştür. Enflasyon ve faizler düşmüş, kur istikrar kazanmış, ihracat artışı hızlanmıştır.

Şu bir realitedir ki, son çeyrek yüzyılda, Türk ekonomisinin en istikrarlı göstergesi enflasyon olmuştur. Ne var ki, uygulanan ekonomi politikalarıyla enflasyon aşağı çekildiği için, otuz yıldır erozyona uğrayan Türk Lirası, temel fonksiyonlarını -yani, değer ölçme, mübadele aracı olma ve değer biriktirme- restore etmiştir.

Düşen enflasyon ve küçülen dış açık ile yüksek büyüme hızları Türkiye için yeni bir deneyimdir. Bunu mümkün kılan büyük yapısal dönüşümün işaretleri, millî gelir rakamlarında da gözükmeye başlamıştır.

Risk primi ve faiz oranları düşmüş, üretmeden kazananlar "nerede o faizler" diye iç geçirmeye başlamışlardır.

Millî gelir pastasının bileşimi ve kesafeti değişmiştir.

Finansal ve reel kesimde verimlilik ön plana çıkmış, aynı miktarda girdiyle daha fazla çıktı elde edebilmenin yolları aranmaya başlanmıştır. Sonuçta da, iktisatçılar ve politikacılar için çok mümbit bir alan olan bu alan, tartışma alanı kaybedilmiştir.

Kuşkusuz, bu olumlu ekonomik sonuçların elde edilmesinde, ekonomi yönetiminin odak noktasında bulunan Devlet Planlama Teşkilatımızın katkısı büyük olmuştur.

Değerli arkadaşlarım, 2004 yılı Devlet Planlama Teşkilatı bütçesinin, bu sene de olumlu çalışmalara vesile olması temennisiyle, kuruluşumuzda görev yapan yöneticilere, çalışan elemanlarımıza başarılar diliyor, Yüce Heyetinize saygılar sunuyorum. (AK Parti sıralarından alkışlar)

---

**Kaynak gösterme:** Hanefi Mahçiçek (AK Parti, Kahramanmaraş). “Iıı.tur. (hazine müst.gümrük müst.dıştic.müst.dpt müst.die bşk.lığı”. TBMM Genel Kurulu, 31. Birleşim tutanağı, 19 Aralık 2003. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/hanefi-mahcicek-22-2003-12-19-iii-tur-hazine-must-gumruk-must-distic-must-dpt-must-die-bsk-ligi (erişim: 1 Kasım 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
