# İş kanun tasarısı ve sağlık aile çalışma ve sosyal işler (s,s, 73)

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem)
- **Konuşmacı:** Harun Akın (CHP, Zonguldak)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 78. Birleşim
- **Tarih:** 13 Mayıs 2003
- **Gündem:** İŞ KANUN TASARISI VE SAĞLIK AİLE ÇALIŞMA VE SOSYAL İŞLER (S,S, 73)
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/harun-akin-22-2003-05-13-is-kanun-tasarisi-ve-saglik-aile-calisma-ve-sosyal-isler-s-s-73

> Harun Akın (CHP), 13 Mayıs 2003 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 78. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: İŞ KANUN TASARISI VE SAĞLIK AİLE ÇALIŞMA VE SOSYAL İŞLER (S,S, 73)); konuşma 1.077 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

CHP GRUBU ADINA HARUN AKIN (Zonguldak) - Sayın Başkan, sayın milletvekilleri; görüşülmekte olan İş Kanunu Tasarısının 72 nci maddesi hakkında Cumhuriyet Halk Partisi Grubu adına söz almış bulunmaktayım; Yüce Meclisi saygıyla selamlıyorum.

Ayrıca, bu akşam idrak ettiğimiz Kandil gecemiz, tüm İslam dünyasına mübarek olsun diyorum ve tebrik ediyorum.

Değerli arkadaşlar, görüşülmekte olan İş Kanunu Tasarısı, gerçekten, bugün, ülkemizin çok önemli bir konusu olarak karşımıza gelmekte. Bu tasarının tamamı hakkında çok kısa görüşümü bildirdikten sonra maddeyle ilgili görüşlerimi açıklayacağım.

Değerli arkadaşlar, İş Kanunu Tasarısının, emeği koruyan, işçi ve işvereni çatıştırmayan, bir uzlaşma içerisinde, her kesimin huzurlu ve mutlu olduğu bir yasa olmasını isterdik. Bu yüce çatı altında görev yapan iki partinin, AKP ve Cumhuriyet Halk Partisinin, uzlaşarak, el ele, mutlu, huzurlu bir şekilde bu yasayı çıkarmasını isterdik; maalesef, bu olmadı. Bunun, iktidar partisi AKP sayesinde olmadığını düşünüyorum ve bu tasarının 72 nci maddesiyle ilgili görüşlerime geçiyorum.

Değerli arkadaşlar, İş Kanunu Tasarısının 72 nci maddesi, maden ocakları ile kablo döşemesi, kanalizasyon veya tünel inşaatı gibi yer altında ve su altında çalışılacak işlerde, 18 yaşından küçük çocukların ve kadınlarımızın çalışmamasını öngörüyor.

Değerli arkadaşlar "yeraltı" deyince, tabiî ki, aklımıza ilk önce Zonguldak geliyor; çünkü, Zonguldak, altı tamamen madenden oluşmuş bir kent. Zonguldak, taşkömürünün Türkiye'de çıkarıldığı tek kent.

Değerli arkadaşlar, öncelikle, bu maddenin, bu tasarıdaki önemli maddelerden birisi olduğunu vurgulamak istiyorum ve bu maddenin Zonguldak'ta işleyip işlemeyeceğiyle ilgili görüşlerimi sizlerle paylaşmak istiyorum; yani, maddeye, Cumhuriyet Halk Partisi olarak, şahsım olarak katkı vermek istiyorum, endişelerimi sizlerle paylaşmak istiyorum.

Bu madde, İş Kanunu Tasarısı içerisinde, tüm ülke insanı için çıkarılıyor; ama, bu maddenin içeriğiyle ilgili en çok ihtiyaç duyulan ilin de Zonguldak olduğunu sizlere ifade etmek istiyorum; çünkü, Zonguldak, madenle oluşmuş, taşkömürünün bulunmasıyla, üretime başlanmasıyla ülke gündeminde yerini almış bir ildir. Ben de, o ilde yaşayan ve bu yüce çatı altına o ilin temsilcisi olarak gelen bir arkadaşınızım ve bu kanun tasarısının 72 nci maddesi sayesinde, bu madde hükmüne en çok ihtiyaç duyulacak il olan Zonguldak'ın mevcut durumunu sizlere aktarmak istiyorum.

Değerli arkadaşlar, 59 uncu hükümeti, Sayın Bakanımızı ve Sayın Başbakanı uyarmak istiyorum; Sayın Başbakan ve Sayın Bakanımız, bu maddeyi, Zonguldak'ta hayata geçirmeniz çok zor. Zonguldak, yerin altından çıkan maden sayesinde oluşmuş bir kent. Yaklaşık onbeş yıldır işbaşındaki hükümetler sayesinde, Zonguldak TTK, kapanma tehlikesiyle burun buruna geldi; yanlış enerji politikalarıyla, üretimi her geçen gün azalarak kurum küçüldü.

Zonguldak insanı, onbeş yıldır işbaşındaki hükümetlerin madene bakış açıları ve düşüncelerini 3 Kasımda reddetti değerli arkadaşlar ve 3 Kasımda, Zonguldak ve Türkiye, AKP'yi tek başına iktidar, Cumhuriyet Halk Partisini de tek başına muhalefet yaptı. Adalet ve Kalkınma Partisinin, şu anda hiçbir mazeretinin olmayacağı bir Meclis çoğunluğu var. Sayın Başbakan, 3 Kasım seçimleri için geldiği Zonguldak'ta, hem de Zonguldak'ın oluşmasına neden olan o madenin, madencinin anıtı önünde ne söyledi: "TTK'yı rehabilite edeceğiz, üretimi hızlandıracağız, Kurumu ayağa kaldıracağız." Daha sonra Zonguldak'ta kabul gördü, hükümet oldu, Başbakan oldu ve Sayın Başbakan, geçtiğimiz günlerde, ulusal bir kanalda ve yine, geçtiğimiz haftalarda, AKP Grup toplantısında, TTK'nın 300 - 400 trilyon lira zarar ettiğini, bu işin böyle gidemeyeceğini söyledi. Sayın Başbakanın, Grup toplantısındaki konuşmasının tutanakları da burada; ama, zaman darlığından size tamamını okuyamıyorum.

Sayın Başbakan, siz çıkacaksınız, kömür sayesinde ortaya çıkmış bir ili, yıllarca ülke sanayiini sırtında taşımış, cumhuriyetin kuruluşuna katkı vermiş bir ili ülkenin kamburu ilan edeceksiniz, ilin insanlarını asalak ilan edeceksiniz; üstelik, bu il, devletten aldığının fazlasını geri ödeyen 12 ilden biri olmasına rağmen, siz, çıkacaksınız, Zonguldak'ın, TTK'nın böyle gitmeyeceğini söyleyeceksiniz ve şehrin oksijenini keseceksiniz.

Bu konuşmalarınızdan öyle anlıyoruz ki, kurumu bir kişiye satacaksınız; ondan sonra da, bu akşam çıkaracağınız 72 nci maddeyi Zonguldak'ta uygulayacaksınız.

Sayın Başkan, değerli arkadaşlar; Zonguldak'ı, madeni bilmeyen, o bölgede ekmek parası kazanmanın zorluğunu görmeyen, yaşamayan, 72 nci maddeyle TTK'nın ne alakası var diyebilir.

Değerli arkadaşlar, Zonguldak'ta, yerin altında, 1 milyar tonun üstünde kömür rezervi var. Bilim adamlarınca, doğalgazın bilimsel ömrü 50 yıl, petrol yataklarının 60 yıl, kömürün 200 yıl ve Zonguldak'ta da yerin altında 1 milyar ton kömür var.

Değerli arkadaşlar, Zonguldak'ta, her evin bahçesinde, kazmayı vursan, kömür çıkıyor; her evden en az 1 kişi kurumda çalışıyordu. Benim de babam o kurumdan emekli oldu. TTK'nın, hiçbir evde, çalışmadığı kişisi yoktu. Şimdi, o evlerde herkes işsiz; şimdi, her evde bir TTK'lı var diyemiyoruz; şimdi, her evde işsiz var diyoruz.

Şehrin kömürden başka sanayii yok, kayda değer bir başka ticarî girdisi de yok. Her evde 3 veya 5 çocuk işsiz; kimisi öğrenci, kimisi askerliğini yapmış, iş ve aş bekliyor. Şimdi, o ana ve baba ne yapacak, ne yapmalı?! Siz gidin de, 72 nci maddeyi o anne-babaya uygulatın. Tabiî ki, bahçesindeki kömürü çıkaracak, kömürcülük yapacak. Kaçak ocakta kömürü nasıl çıkaracak arkadaşlar, biliyor musunuz; birazdan, konuşmamın ilgili bölümünde, oraya geleceğim ve kaçak kömürün nasıl çıkarıldığını sizlere fotoğraflarıyla göstereceğim. Tabiî ki, o anne-baba, kömürü, kızıyla, 15 yaşına gelmemiş çocuklarıyla çıkarıyor.

Sizlere masal anlatmıyorum; sizlere, yaşanan ve hâlâ yaşanmakta olan bir gerçeği anlatıyorum. Bu anlattıklarım bugün başlamadı; tabiî ki, iki üç aylık bir mesele de değil. Ne zaman, geçmişte iş başında olan hükümetler, TTK'ya kör bakmaya başladılar, üretime yönelik yatırım yapmadılar, üretime yönelik işçi almadılar, herkes başının çaresine baktı değerli arkadaşlar Zonguldak'ta ve yıllarca, bu, böyle devam etti.

Zonguldaklı, 3 Kasımda, büyük umutlarla sandığa gitti ve kararlı bir şekilde sizlere oy verdi, AKP'ye yüzde 35 oy verdi ve sizi umut gördü, iktidar yaptı; ama, umut gördükleri, oy verdikleri AKP ve Başbakan yaptıkları Sayın Genel Başkanınız Tayyip Erdoğan, Zonguldak'a gelip söz vermesine rağmen "bu kurumu ayağa kaldıracağız" demesine rağmen, son günlerde, ulusal medyada ve AKP Grup toplantısında "bu iş böyle gitmez; TTK'ya bu parayı veremeyiz" diyor.

Sayın Başbakan, inşallah, ayın 25'inde Zonguldak'a gelecek; Zonguldak olarak hep birlikte Sayın Başbakanı karşılayacağız ve Sayın Başbakan, 4 500 şehit vermiş Zonguldak'ın Şehit Madenci Anıtının açılışını yapacak ve orada, Zonguldak'ın nasıl emek mücadelesi verdiğini kendisi görecek.

Sayın Başbakan, maden ocaklarında 18 yaşından küçük çocukların çalışmaması, sadece yasayı çıkarmakla olmaz. Zonguldak, ülkeye yük değildir; Zonguldak, bu ülkeden alacaklıdır. 59 uncu hükümet, Zonguldak'ı iyi araştırsın; Zonguldak'ın geçmişte bu tehlikelere karşı verdiği mücadele, gerçekten, tarihe bakılırsa, gözler önündedir.

Değerli arkadaşlar, çok yakın bir geçmişte, 57 nci hükümet zamanında, Zonguldak'ta kaçak ocaklarda çalışan çocuk işçiler, geçen senenin 23 Nisanında ulusal medyaya böyle fotoğraflarla konu oldular. Bu fotoğraflar, geçen sene 23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramının, ulusal medyada yer alan fotoğrafları arkadaşlar. Ben, bu fotoğrafları birazdan Sayın Bakanıma vereceğim, Başbakanıma da vereceğim; bu maddeyi geçirmekle, bu akşam çıkarmakla, Zonguldak'ta bu fotoğraflara son veremeyeceğimizi söyleyeceğim. İşte, bu fotoğraftakiler, bizim çocuklarımız; bunlar, Zonguldak'ta, Doğan Haber Ajansı tarafından şahsıma ulaştırıldı ve geçen sene, Zonguldak'ın yerel televizyonu Kanal Z'den, bu görüntüleri almak için, Türkiye'ye göstermek için ulusal basın peşinde koştu.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

---

**Kaynak gösterme:** Harun Akın (CHP, Zonguldak). “İş kanun tasarısı ve sağlık aile çalışma ve sosyal işler (s,s, 73)”. TBMM Genel Kurulu, 78. Birleşim tutanağı, 13 Mayıs 2003. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/harun-akin-22-2003-05-13-is-kanun-tasarisi-ve-saglik-aile-calisma-ve-sosyal-isler-s-s-73 (erişim: 1 Kasım 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
