# Yatırımların ve istihdamın teşviki ile bazı kanunlarda değişiklik yapılması hakkında kanununda değişiklik yapılmasına dair kanun tasarısı (s.s.880)

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem)
- **Konuşmacı:** Harun Akın (CHP, Zonguldak)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 98. Birleşim
- **Tarih:** 12 Mayıs 2005
- **Gündem:** YATIRIMLARIN VE İSTİHDAMIN TEŞVİKİ İLE BAZI KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TASARISI (S.S.880)
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/harun-akin-22-2005-05-12-yatirimlarin-ve-istihdamin-tesviki-ile-bazi-kanunlarda-degisiklik-yapi

> Harun Akın (CHP), 12 Mayıs 2005 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 98. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: YATIRIMLARIN VE İSTİHDAMIN TEŞVİKİ İLE BAZI KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TASARISI (S.S.880)); konuşma 1.075 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

CHP GRUBU ADINA HARUN AKIN (Zonguldak) - Sayın Başkan, sayın milletvekilleri; görüşülmekte olan 880 sıra sayılı kanun tasarısının 3 üncü maddesi üzerinde, Cumhuriyet Halk Partisi Grubu adına söz almış bulunuyorum; Yüce Meclisi Grubum ve şahsım adına saygıyla selamlıyorum.

Değerli arkadaşlar, bugün görüşmekte olduğumuz kanun, ne kalkınmamıza yarayacak ne de sanayicimizi mutlu edecek diye sözlerime başlamak istiyorum. Bu kanunla Türk sanayicisine ve illerimize üç kez haksızlık yapacağız. Öncelikle, kendi gücüyle ayağa kalkmış, Türkiye'deki bütün ekonomik sıkıntılara göğüs gererek kendi imkânlarıyla Türk sanayiinde yerini almış illerimiz var; Gaziantep, Denizli ve bunun gibi birkaç ilimiz daha var. Öncelikle, bu illerimize, gerçekten bugüne kadar vermiş oldukları mücadelenin karşılığında büyük bir haksızlık yapmış olacağız.

Değerli arkadaşlar, bunun yanında, öncelikle 1998'de ilan etmiş olduğunuz kalkınmada öncelikli iller var ve bu illerin 4 tanesini ve -Çanakkale'nin de iki bölgesi olmak üzere, 5 bölge diyebiliriz- 5 bölgeyi bu kanun kapsamına almadık. Şimdi, Zonguldak'ı, Samsun'u, Kırıkkale'yi, Karabük'ü, Çanakkale'yi bu kanun kapsamına almamanın izahı nasıl yapılacak; anlamak çok zor.

Değerli arkadaşlar, bir ili kalkınmada öncelikli il ilan edeceksiniz, sonra da 5084 kapsamına almayacaksınız. Bunu anlamış değiliz.

Bunun yanında, hazırlığı olmayan illerimiz var. Benden önceki konuşmacı arkadaşlarım söyledi. Kimisi Ardahan'a 3 kişi gitti diyor, kimisi hiç gitmedi diyor. Böyle illerimizin sırtına da çok büyük yük vurdunuz. Bu iller, bu kapsamla birlikte hiçbir yatırımcıyla karşılaşamayınca, yarın, çıkıp, o illere diyeceksiniz ki, biz, size yapacağımızı yaptık. İşte, bu yönüyle, üç kez sanayicimize ve illerimize haksızlık yaptınız diye düşünüyorum.

Keşke bu yasa bu şekilde ele alınmasaydı. Öncelikle, Türkiye'nin yatırım haritası çıkarılsaydı ve teşvik verilecek sektörler buna göre belirlenseydi. Bakanlıkların, Devlet Planlama Teşkilatının, valiliklerin tespit edeceği en fazla 5-6 sektör dalında illere teşvik verilmesi, bizce doğru olandı. Bu şekilde teşvik verilen iller, kendi özelliklerinin ve kültürlerinin de alıştığı sektörlerle gelişimini hızlandırmış olacak, hem de teşvik alan illere yatırım dengeli olarak dağılacaktı. Bunu başaramadık. Bunu başaramazsak, en azından illerde bitmiş olan organize sanayileri teşvik kapsamına almamız gerekirdi. Eğer bunu başarabilseydik, bugün, büyük bir sıkıntının önüne set çekmiş olacaktık. Bu konuda önergelerimiz vardı, iki partinin de vardı. Bu, büyük bir sıkıntıydı. Bu, sadece Cumhuriyet Halk Partisinin sıkıntısı değildi, AK Partili milletvekili arkadaşlarım da kendi bölgelerinden sıkıntılıydı ve bu konudaki önergeler de, bugün, maalesef, burada kabul edilmedi.

Şimdi, Sayın Bakanım, haydi, muhalefet milletvekiliyiz, bizim, organize sanayi bölgelerimizi kurtaralım diye verdiğimiz önergemizi kabul etmiyorsunuz; ama, AK Partili arkadaşlar...

Bakın, şu önergeyi, ben, siyasî hayatımın sonuna kadar saklayacağım; Zonguldak'ın organize sanayi bölgelerinin bu kapsama girmesiyle ilgili önerge. Tabiî ki, Zonguldak'la birlikte Kırıkkale ve diğer ilimiz Karabük.

Şimdi, bu önergede bütün AK Partili milletvekillerinin imzası var, 3 de Zonguldak milletvekilinin var; Fazlı Beyin, Köksal Beyin, Polat Beyin. Şimdi, bunu nasıl anlatacaklar bu arkadaşlarım Zonguldak'a? Haydi, bize muhalefet deyip, bizimkini kabul etmiyorsunuz, kendi arkadaşlarınızı soktuğunuz duruma bakın! Burada iki şey aklıma geliyor; ya bilerek bunu yaptınız, nasıl olsa biz kabul etmeyeceğiz siz önergenizi veriniz dediniz ya da çok büyük haksızlık yapıyorsunuz.

Değerli arkadaşlar, teşvik kapsamına 13 yeni il katılıyor ve kapsam bu tasarıyla genişletiliyor, toplam 49 il yapıyorsunuz. Genişliyor, kapsam daralıyor. Nasıl daralıyor; 30 işçi alımını koyuyorsunuz. Bu da, gerçekten, bu tasarıda, bu kapsama girecek yatırımcıya çok büyük haksızlık diye düşünüyoruz.

Sayın Başkan, değerli arkadaşlar; bundan önce çıkan yasada ve bugün önümüze gelen yasada temel alınan ve kalkınmada öncelikli iller olarak belirlenen illerin 5'i dışında tüm iller, yasa kapsamı içine girmiş olacak. Kriter olarak, ekonomik kriz yılı olan 2001 yılı gayri safî millî hâsıla ortalaması 1 500 dolar ile sosyoekonomik gelişmişlik düzeyi gibi, askıda kalan ve hiçbir gerçek mesnede dayanmayan kriterleri göstereceksiniz. Oysaki, şahsım ve arkadaşlarımın imzasını taşıyan 2/350 esas numaralı 24.11.2004 tarihinde Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına vermiş olduğum kanun teklifim kabul edilseydi, ciddîye alsaydınız, bugün, 98 yılında ilan ettiğiniz kalkınmada öncelikli bütün iller, bu teşvikten yararlanacaktı, çıkarılacak bu yasadan yararlanacaktı. Böylece de, itiraz edecek ve askıda kalacak hiçbir konu kalmayacaktı.

Siz, hükümet olarak, bir ilin geri kalmışlığını ilan ediyorsunuz ve o ilde işsizliğin arttığını, istihdamın azaldığını, nüfusun hızla göç ettiğini ve buralara bir şeyler yapmanın zorunlu olduğunu kabul ediyorsunuz ve yatırımcıya teşvik edici yasalar çıkaracaksınız; ama, kapsama almıyorsunuz. Değerli arkadaşlar, bu 5 ile, Sayın Bakan, sayın hükümet bu konuyu nasıl anlatacak diye merak ediyorum.

Bu durumun, ne hukuksal ne mantıksal ne de bir vicdanî açıklaması vardır diye düşünüyorum.

Sayın Bakan, bu 5 bölgeye, bu meseleyi, gerçekten, nasıl anlatacağınızı merak ediyorum. Kendi ilimdeki sıkıntıyı sizlerle öncelikle paylaşmak istiyorum. Tabiî ki, kapsama girmeyen 5 bölge var; ama, ben de Zonguldak Milletvekili olarak, Zonguldak İlimi öncelikle sizlerle paylaşmak istiyorum.

Değerli arkadaşlar, hepiniz biliyorsunuz, Zonguldak, TTK ve Erdemir gibi iki dev kuruluş nedeniyle gayri safî millî hâsılası yüksek görünen, 2003 yılında İŞKUR'un yayımladığı rakamlara göre, nüfusa oranla -eğer bir değerlendirme yapılırsa- işsizliğin en çok olduğu il. Zonguldak İlinden ayrılmış Bartın'ı bu kapsama alıyor, Karabük'ü almıyorsunuz, Düzce'yi alıyoruz ve Zonguldak İline bağlı Ereğli ve Zonguldak'ı almıyorsunuz. Şimdi, Düzce ile Zonguldak'ın arası 130, bilemedin 150 kilometre. Zonguldak ile Bartın arası 90 kilometre.

Şimdi, Sayın Bakanım, siz, işadamı olsanız, yatırımcı olsanız ne yaparsınız? Yani, Zonguldak-Çaycuma İlçesindeki kapsama almadığınız organize sanayi bölgesi ile aldığınız Bartın'ın arasında 35-40 kilometre var. Bu doğru bir şey mi, bu vicdana sığar mı?

Değerli arkadaşlar, ben, hafta sonu Zonguldak'taydım, esnaf odaları toplantısına katıldım. Çaycuma Esnaf Kefalet Kooperatifi Başkanı bana şunu söyledi ve buradan bunu aktaracağımı da söyledim. "Şayet Zonguldak alınmazsa bu kapsama, ben, Çaycuma Organize Sanayi Bölgesini Bartın'a bağlama teklifinde bulunurum ve Bartın'ı ikinci organize sanayi bölgesi olarak ilan ederim" diyor. Bir ili bu hale getirmeye, bir bakanın bir hükümetin veya bir yetkilinin hakkı var mı değerli arkadaşlar?

Bunun yayında, Düzce İlinin yanında Ereğli... Ereğli İlçesinde bitmemiş organize sanayi bölgeleri var. Şimdi, siz, yatırımcı olsanız, Ereğli'ye gelir misiniz 50 kilometre ilerisinde Düzce bu kapsamdayken? Bir ili bu hale getirmeye kimin hakkı var diye, sizlerle bunu paylaşmak istiyorum.

Değerli arkadaşlar, bu konudaki önergelerimiz de reddedildi; inşallah, hayırlısı olur diyorum. Zonguldak'a mevcut hükümet işbaşına geldiğinden beri hep sıkıntı verdi; yani, TTK'nın durumu ortada. TTK'nın bundan sonraki süreçte neyle karşılaşacağı belli değil. Erdemir ortada. Erdemir de -hepimiz, malum, bunu dillendiriyoruz Cumhuriyet Halk Partisi olarak- üretiyor, büyüyor, gelişiyor, kâr ediyor; ama, Erdemiri de satıyorsunuz. Erdemiri sattıktan sonra TTK'daki düşünceleriniz olumlu sonuç vermezse Zonguldak'ı kim kurtaracak, Zonguldak'a kim sahip çıkacak diye Sayın Bakan sizlere sormak istiyorum.

Şimdi, benim güzel Zonguldak İlimi, yıllarca bu ülkeye kömür çıkartan ve bu uğurda 4 500 madenci şehidi veren Zonguldak İlimi kalkınmada öncelikli yöre ilan ediyorsunuz, bugün, 5084 kapsamına almıyorsunuz. Daha geçtiğimiz hafta KEDAŞ Genel Müdürlüğünü Zonguldak'ta kapattınız. Büyükşehir olsun dedik, önergelerimizi reddettiniz. Şimdi, allahaşkına, Zonguldak size ne yaptı?! Zonguldak'ta seçimlerde partiniz çok da güzel oy aldı. Belediyelerin tamamını kazandınız. 3 milletvekiliniz var.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

---

**Kaynak gösterme:** Harun Akın (CHP, Zonguldak). “Yatırımların ve istihdamın teşviki ile bazı kanunlarda değişiklik yapılması hakkında kanununda değişiklik yapılmasına dair kanun tasarısı (s.s.880)”. TBMM Genel Kurulu, 98. Birleşim tutanağı, 12 Mayıs 2005. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/harun-akin-22-2005-05-12-yatirimlarin-ve-istihdamin-tesviki-ile-bazi-kanunlarda-degisiklik-yapi (erişim: 1 Kasım 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
