# Tütün mamullerinin zararlarının önlenmesine dair kanunda değişiklik yapılması hakkında kanun teklifi (s. sayısı: 55)

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 23. Dönem)
- **Konuşmacı:** Hasan Çalış (MHP, Karaman)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 44. Birleşim
- **Tarih:** 2 Ocak 2008
- **Gündem:** TÜTÜN MAMULLERİNİN ZARARLARININ ÖNLENMESİNE DAİR KANUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA KANUN TEKLİFİ (S. SAYISI: 55)
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/hasan-calis-23-2008-01-02-tutun-mamullerinin-zararlarinin-onlenmesine-dair-kanunda-degisiklik-ya

> Hasan Çalış (MHP), 2 Ocak 2008 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 44. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: TÜTÜN MAMULLERİNİN ZARARLARININ ÖNLENMESİNE DAİR KANUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA KANUN TEKLİFİ (S. SAYISI: 55)); konuşma 888 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

MHP GRUBU ADINA HASAN ÇALIŞ (Karaman) – Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; Trabzon Milletvekili Sayın Erdöl’ün Tütün Mamullerinin Zararlarının Önlenmesine Dair Kanunda Değişiklik Yapılması Hakkındaki Kanun Teklifi ve Adalet Komisyonu Raporu’nun 4’üncü maddesiyle ilgili olarak, Milliyetçi Hareket Partisi Grubu adına söz almış bulunuyorum. Sözlerime başlarken yüce heyetinizi saygıyla selamlıyorum.

Bu vesileyle, siz değerli arkadaşlarımın ve bizleri izleyen değerli izleyicilerimizin yeni yılını kutluyorum. Yeni yılın herkes için yeni umutlara, yeni beklentilere cevap olduğu güzel bir yıl olmasını diliyorum.

Değerli arkadaşlarım, ben, öncelikle, sözlerime başlarken, takıldığım bir yeri, zabıtlara geçmesi açısından, belirterek başlamak istiyorum. Teklif, Başkanlıkça tali olarak Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Komisyonuna, esas olarak da Adalet Komisyonuna havale edilmiştir.

Değerli arkadaşlarım, gerçekten, komisyonlarımızın hepsi birbirinden değerlidir. Ancak, insan sağlığını bu kadar ilgilendiren, insanımıza bu kadar zararlı etkileri olan ve bu kadar yaygın tüketilen bir ürünle ilgili bir teklif niye esas komisyon olarak Adalet Komisyonuna gönderildi diye birazcık kafa yordum. Tabii ki Adalet Komisyonumuzun değerli üyeleri yanlış anlamasınlar, şahıs olarak hepsi birbirinden kıymetlidir, ama, komisyonlarımıza havale eden makamlarda çalışan arkadaşlarımızın daha dikkatli olması açısından, Meclis Başkanımız adına görev yapan bu arkadaşlarımızın daha dikkatli olması açısından bu uyarıyı yapma ihtiyacı hissettim.

Değerli arkadaşlarım, bu mantığı ben şöyle anlayabildim: Sigara içmek, tütün mamullerini tüketmek, üretmek herhâlde bir suç olmalı, bunu tüketenler de suçlu olmalı, suçlunun da bir cezası olmalı. Böyle bir mantıkla yaklaşılmış olmalı ki esas komisyon olarak Adalet Komisyonu düşünülmüş olmalı. Başkanlık makamının bu konularda, şahsım ve Grubum adına, bir milletvekili olarak milletvekili arkadaşlarım adına, daha dikkatli olmasını diliyorum değerli arkadaşlarım.

Tabii ki böyle bir çalışmayı yapan, emek veren Sayın Erdöl’ü tebrik ediyorum, gerçekten güzel bir çalışma. Ama, bu çalışma yarın yeni günün ihtiyaçlarına cevap vermeyebilir mi? Vermeyebilir. O zaman yeni teklifler getirilir, eksikler bir daha tamamlanır. Ama, gerçekten güzel çalışılmış, emek verilmiş, kendilerini kutluyorum. Ayrıca, devamında gelen uyuşturucu maddelerle ilgili kanun teklifinden dolayı da kutluyorum. İkisi de gerçekten toplumun belli bir konsensüs sağlayabileceği, “Tamam, bu olmalıydı.” diyebileceği teklifler.

Fakat, burada küçük bir sitemim var, onu da belirteyim arkadaşlar. Bu kanun teklifinde de yine 77’nci maddeden istifade edilmiş. Tabii ki 77’nci madde İç Tüzük’ümüzün verdiği bir haktır. Bunu arzu eden kullanabilir. Ama, tabii ki geçen dönem çalışan değerli arkadaşlarımızın fikirleri, düşünceleri önemlidir, fakat bu dönem komisyonlarda görev arkadaşlarımızın da fikirlerinin, görüşlerinin alınması, en azından 77’nci maddenin verdiği pratikliği, hızı kullanmak istiyorsak bile, ilgili komisyonlarda bir usul tartışmasıyla geçilmesi daha uygun olurdu diye düşünüyorum, Sağlık Komisyonunun bir üyesi olarak.

Değerli arkadaşlarım, şimdi sizlere sorsak: “Sigaranın faydası var mı?” Gerçekten, verilecek cevap enteresandır. Ne denebilir? “İşte, efkâr basıyor” “Sıkıntıyı dağıtıyorum” “Rahatlıyorum” gibi, işte birazcık kendi kendimizi tatmin edecek birkaç cümlenin dışında verebileceğimiz bir cevap yok. Ama “Sigaranın zararları nedir arkadaşlarım?” dersek, bunlara cevap verebilmek için doktor olmaya gerek yok. Herkesin zararlar konusunda bir fikri vardır. Ama, bu kadar yaygın fikre rağmen bu kadar yaygın tüketilen bir ürün olması gerçekten düşünülmesi gereken, üzerinde kafa yorulması gereken bir husustur değerli arkadaşlarım.

Tabi ki meseleye böyle bir gözle baktığımız zaman ve böyle bir çıkış noktasından hareket ettiğimiz zaman, değerli arkadaşlarım, o zaman ne yapmak gerekiyor, mücadeleyi kanunların yanında nereye oturtmak gerekiyor? Sigaraya başlamakta ve devam etmekte etkili olan sosyolojik ve sosyopsikolojik nedenler üzerinde, eğitim üzerinde, kültür üzerinde durmak gerekiyor değerli arkadaşlarım.

Daha önceki konuşmacı arkadaşlarım, özellikle hekimlik mesleğinden gelen değerli meslektaşlarım, tütünün içerisinde bulundurduğu nikotin, kanserojen maddeler, iritan maddeler, karbonmonoksit gibi pek çok zararlı maddeden bahsettiler. Ben bunların detaylarına girmek istemiyorum. Sindirim sistemi, dolaşım sistemi, özellikle solunum sistemi üzerindeki etkileri üzerinde de fazla durmak istemiyorum, kanserojen etkileri üzerinde de fazla durmak istemiyorum.

Değerli arkadaşlarım, içen arkadaşlarımız bunu bile bile içiyor. Bile bile içiyor değerli arkadaşlarım. Bakınız, sigaraya başlamada en etkili olan şey nedir? Yanlış örneklerdir. Çocukların doğduktan sonraki belli bir yaşa kadar örnek aldıkları kişiler kimdir? Anneleridir, babalarıdır. Belli bir aşamadan sonra kimleri örnek alırlar? Öğretmenlerini örnek alırlar. Belli bir aşamadan sonra kimleri örnek alırlar? Toplumda beğenilen, yer sahibi olmuş, önemli mevkileri işgal eden kişileri, sanatçıları örnek alabilirler. Değerli arkadaşlar, düşünün, hastasını muayene eden bir hekim, parmakları sigaranın renginden değişmiş, dişlerinin rengi artık sigaranın rengi olmuş ve hastasına tavsiyede bulunuyor: “Arkadaşım, bundan sonra sigara içmemelisin.” Bir baba düşünün, sigarayı bir yandan çekiyor öbür taraftan oğluna diyor ki: “Sigara içersen kafanı kırarım, bu zararlı bir şeydir.” Değerli arkadaşlar, bunun ne etkisi olur?

Bölgelerimize gidiyoruz, değişik toplantılara katılıyoruz. Değerli arkadaşlarım, bazen öyle zamanlar gelir ki, -ben iyi bir Yeşilaycı olduğumu düşünüyorum, ama iyi tütün tüketicisi olan arkadaşlarımız da vardır- içinizden gelir, şurada bir sigara yakılır. Lütfen, yakacağınız zaman, sizi örnek alan, sizden dolayı, yarın bu örneklikten dolayı sigaraya başlayacak çocuklara ne kadar kötülük yaptığınızı lütfen düşünün. Evlerimizde heyecanla çocuklarımızın izlediği dizilerde, çocuklarımızın, kendilerine örnek olarak seçtikleri sanatçılarımızın duruşundan, yürüyüşünden, sigara içişinden nasıl etkilendiklerini düşünün değerli arkadaşlarım. Bu kanunun bütün yararlarını bir kenara koysak, gerçekten, televizyonlar ve gazeteler aracılığıyla reklamın veya reklam olabilecek kötü örneklerin kaldırılmasına katkısından dolayı bile bu kanunun arkasında durmak gerekir değerli arkadaşlarım.

Tabii ki bu kanunla ilgili söylenebilecek çok şey vardır. Ülkemize tütünün gelişiyle bugünü arasındaki dört yüz yıllık sürede 600 bin kişi tütün ekiminden geçimini sağlar hâle geldiyse, 22 milyon kişi ülkemizde sigara içer hâle gelebilmişse, tütünü, sağlık yönünden zararlarının yanında, ülkemiz için ekonomik yönüyle de değerlendirmemiz gerekiyor.

Değerli arkadaşlarım, özellikle son yıllarda özelleştirmeyle ilgili politikalar, uygulamalar ne yazık ki üreticiyi mağdur etmiştir. Üreticilerimizi en azından alternatif ekimler konusunda, asgari kazancı daha iyi şartlarda elde edebilecekleri durumlar konusunda bilgilendirmemiz gerekiyor, eğitmemiz gerekiyor, kendilerine kolaylıklar sağlamamız gerekiyor değerli arkadaşlarım.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

---

**Kaynak gösterme:** Hasan Çalış (MHP, Karaman). “Tütün mamullerinin zararlarının önlenmesine dair kanunda değişiklik yapılması hakkında kanun teklifi (s. sayısı: 55)”. TBMM Genel Kurulu, 44. Birleşim tutanağı, 2 Ocak 2008. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/hasan-calis-23-2008-01-02-tutun-mamullerinin-zararlarinin-onlenmesine-dair-kanunda-degisiklik-ya (erişim: 29 Ekim 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
