# İç tüzük 72'nci maddeye göre

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 23. Dönem)
- **Konuşmacı:** Hasip Kaplan (Şırnak)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 93. Birleşim
- **Tarih:** 24 Nisan 2010
- **Gündem:** İÇ TÜZÜK 72'NCİ MADDEYE GÖRE
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/hasip-kaplan-23-2010-04-24-ic-tuzuk-72-nci-maddeye-gore

> Hasip Kaplan, 24 Nisan 2010 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 93. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: İÇ TÜZÜK 72'NCİ MADDEYE GÖRE); konuşma 241 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

HASİP KAPLAN (Şırnak) – Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; bizim verdiğimiz önergede -Hükûmet son dakikada, ne hikmetse, nereden kaynaklandı, bilmiyorum- YAŞ kararlarına birazcık yolu açıyorduk, o yolu tek gidişli bir köprüye çevirdi, daralttı ve “…yerindelik denetimi yargı yapamaz.” Yargının ne yapacağına siz Anayasa’da kural koyarsanız, o zaman bağımsız yargıdan bahsedemezsiniz arkadaşlar, adil yargıdan bahsedemezsiniz.

Yerindelik denetimi zaten yargı yapmıyor ki. Olmayan bir hükmü niye koyuyorsunuz Anayasa’ya? Yani gerçekten şaşırtıyor. Yani şimdi, YAŞ kararlarına diyoruz ki: “Evrensel ölçütler ışığında yargı yolu açılsın.” ama “açılsın” derken… Anayasa’mızda zaten hüküm var, savunma hakkı var. Ne diyor? “Herkes savunma hakkına sahiptir. Suçu sabit olana kadar herkes masumdur.” deniliyor. Var mı? Var. 2001’deki değişiklikte adil yargılanma hakkı Anayasa’ya konuldu mu? Konuldu. Peki, yakın zamanda imzaladığımız Birleşmiş Milletler Medeni ve Siyasi Haklar Sözleşmesi’nde de bağımsız yargı, savunma hakkı, adil yargılanma yok mu? Var. O zaman, eğer bu yolu açacaksanız, böyle duble yol gibi açacaksınız, böyle tam açacaksınız. Böyle, ince bir patika yol açarsanız, bu patika yolu da çok rahatlıkla kapatırlar. Onun için, bizim verdiğimiz önerge hep bu mahzuru gidermeye yönelik. Zaten “İdarenin her türlü işlemi yargıya tabidir.” denirken, YAŞ kararlarına karşı hazır Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi Büyük Dairesinin içtihadı da varken, böyle bir durum da varken Anayasa’nın 90’ıncı maddesi uyarınca adil yargılanma konusunda kendi ulusal yargımıza artık güvenmemiz gerekiyor. Yani güvenmeliyiz ki burada sorunları çözelim. Zaten bunu çözemezsek arkasından bu konuda bireysel başvuru hakkı da getirilecek ve bu açıdan da bu yol açılıyor.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

---

**Kaynak gösterme:** Hasip Kaplan (Şırnak). “İç tüzük 72'nci maddeye göre”. TBMM Genel Kurulu, 93. Birleşim tutanağı, 24 Nisan 2010. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/hasip-kaplan-23-2010-04-24-ic-tuzuk-72-nci-maddeye-gore (erişim: 29 Ekim 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.