# Madenlerle ilgili meclis araştırması önergelerinin(10/37,38,44,82,92,95,96,116)birleştirilerek görüşmesi

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem)
- **Konuşmacı:** Hikmet Özdemir (AK Parti, Çankırı)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 87. Birleşim
- **Tarih:** 11 Mayıs 2004
- **Gündem:** MADENLERLE İLGİLİ MECLİS ARAŞTIRMASI ÖNERGELERİNİN(10/37,38,44,82,92,95,96,116)BİRLEŞTİRİLEREK GÖRÜŞMESİ
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/hikmet-ozdemir-22-2004-05-11-madenlerle-ilgili-meclis-arastirmasi-onergelerinin-10-37-38-44-82-92-9

> Hikmet Özdemir (AK Parti), 11 Mayıs 2004 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 87. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: MADENLERLE İLGİLİ MECLİS ARAŞTIRMASI ÖNERGELERİNİN(10/37,38,44,82,92,95,96,116)BİRLEŞTİRİLEREK GÖRÜŞMESİ); konuşma 761 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

HİKMET ÖZDEMİR (Çankırı)- Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; Yüce Heyetinizi saygıyla selamlıyorum.

Yüzyılımızın en önemli sorunlarından birisi olan enerji, Türkiye gibi kalkınmakta olan ülkelerde ağırlığını çok daha fazla hissettirmektedir. Her geçen yıl, kalkınmış ülkelere göre enerji ihtiyacı daha fazla artan bizim gibi kalkınmakta olan ülkelerin dışarıya olan bağımlılıkları da katlanarak artmaktadır.

Ayrıca, birincil enerji kaynakları olarak adlandırdığımız kömür, petrol ve doğalgaz gibi enerji kaynaklarının tükenebileceği, yapılan araştırmalarda belirtilmektedir. Bugünkü üretim temposuyla, dünyadaki petrol rezervleri elli-altmış yıl, doğalgaz rezervleri de altmış yıl sonra tükenecektir. Bu da, bize, sahip olduğumuz en küçük enerji kaynaklarını bile en verimli şekilde değerlendirmemiz gerektiğini göstermektedir. Bu nedenle, alternatif enerji kaynaklarımızın araştırılarak, bunlardan, mümkün olan en üst düzeyde yararlanmamızı sağlayacak çalışmaların yapılması gerekmektedir.

Alternatif enerji kaynaklarımızın en önemlilerinden biri de, jeotermal enerji kaynaklarımızdır. Ülkemiz, jeotermal enerji potansiyeli açısından dünyadaki zengin ülkeler arasında yer almaktadır. Ülkemizde, sıcaklığı yer yer 100 dereceye ulaşan 600'ün üzerinde sıcaksu kaynağı tespit edilmiştir.

Sıcaklık derecelerine göre kullanım alanları da çok değişik olan jeotermal enerjiden, başta elektrik üretimi olmak üzere, konut ısıtması, seralar, karbondioksit üretimi gibi endüstriyel uygulamalar ve çok geniş olarak da termal turizm alanlarında yararlanılmaktadır.

Burada şunu vurgulamak istiyorum: Bu termal turizm alanlarının birçoğu, özel idareler ve valilikler tarafından işletilmektedir; fakat, bu işletmelerin birçoğu, maalesef, verimli değildir. Eş, dost ağırlamak gibi hususlarda birincil olarak kullanıldığı ve görevlendirilen insanlar resmî memur olduğundan, işletme kurallarını bilemedikleri için, buralardan verim alınamamaktadır. Verim alınmak isteniyorsa, bu işletmelerin mutlaka özel teşebbüse bırakılmaları daha faydalı olacaktır.

Değerli milletvekilleri, enerji sektöründeki yüksek dışa bağımlılık oranımız gözönüne alındığında ve ayrıca, ilave olarak, tarım, turizm, endüstri gibi alanlarda da ülkemizin kalkınmasına büyük ölçüde katkı sağlayacak bu tür kaynaklarımıza daha fazla önem vermemiz gerektiği apaçık ortaya çıkmaktadır.

Ülkemizden 10 kat daha düşük potansiyele sahip Romanya'da jeotermal amaçlı yapılan sondaj adedi 1 000'den fazlayken, bizde bu rakamın 150-200 adet civarında kalması, bu konuya gereken önemin yeteri kadar verilmediğini göstermektedir. Örneğin, jeotermal kaynaklarımızın bol miktarda bulunduğu Kuzey Anadolu fay zonunun Çankırı İline bağlı Çerkeş, Atkaracalar, Kurşunlu, Ilgaz bölümünde, MTA Genel Müdürlüğünün, 1998 yılında gerçekleştirmiş olduğu jeotermal amaçlı jeolojik ve jeofizik araştırmaları sonucunda, 600 kilometrekarelik bir alanda, 100 ilâ 500 metre eninde, 600 metre boyunda uygun bir bölge tespit edilmiştir. Bu alanda yoğunlaştırılan çalışmalar sonucunda, derinliği yaklaşık 500 metre civarında olabilecek bir araştırma sondajı yapılması önerilmiştir. Aradan geçen bunca zamana rağmen, tüm çalışmaları yapılmış bu alanda bile herhangi bir sondaj çalışmasının yapılmamış olması, konuya gereken önemin verilmediğini göstermektedir.

Bizim, bu bölgemizde, tek -işletilmekte olan- Kurşunlu İlçesine bağlı Çavundur Kaplıcaları faaliyettedir. Bu kaplıcalardan da, maalesef, tam manasıyla verim alınamamaktadır.

Burada, geniş sahada jeotermal enerji bulunduğu yetkililerce ifade edilmiştir. Çavundur'un dışında iki yerde sondaj çalışması yapılması için teşebbüs edilmiş, 200 metre gibi, 300 metre gibi derinliklere kadar inilmiştir. Daha aşağıya inilse, daha verimli kaynaklara, bol sıcak su kaynağına rastlanacaktır; fakat, maalesef, bu çalışmalar gereken, hesaplanan fay kırıklarının olduğu yerlerde değil de, başka yerlerde yapılmak istenmiş ve yarıda bırakılmıştır. Bunu araştırdığımızda niçin burada fazla çalışma yapmıyorsunuz, yarıda bırakıyorsunuz dediğimizde, benzin masrafının karşılanamadığı, elemanlarının, vasıtalarının olmadığı gibi komik gerekçeler ileri sürülmektedir. Bu da, bizim gibi kimselere yakışmamaktadır.

Ülkemizde bu ve buna benzer alanlarda jeotermal enerji aramalarına yönelik yeterli çalışmaların neden gerektiği gibi yapılamadığının, önündeki engellerin neler olduğunun tespit edilebilmesi için bir araştırma yapılması ve sonuçlarının bir an önce ortaya çıkarılması yararlı olacaktır kanaatindeyiz.

Bu nedenle, yukarıda örneğini verdiğimiz, kalkınmada birinci derecede öncelikli iller arasında yer alan Çankırı İlimizin ekonomik ve sosyal açılardan gelişmesine yardımcı olacak nitelikli çalışmaların devamını sağlamak üzere bu araştırma önergesini vermiş bulunmaktayız.

Türkiyemizin ve bu geri kalmış bölgelerimizin en önemli şanslarından biri, bu yeraltı zenginlikleridir; diğeri de, genç nüfustur. Yeraltı zenginliklerini ve genç nüfusu çok iyi değerlendirmemiz gerekmektedir.

Çankırı İlimizde, çok sayıda maden bulunmaktadır, çeşitli madenler vardır. Bu maden yatakları -Sayın Bakanımız da buradalar- bazı uyanık kimseler tarafından uzun seneler kiralanmış.Bunlar, ne kendileri gelip burada bir faaliyet yapıyorlar ne de başkalarına müsaade ediyorlar. Bu, doğru bir şey değildir. Dolayısıyla, buraları kiralayanlara belirli bir müddet verilmesi lazım ve bu kadar müddet içerisinde çıkarırsanız çıkarın, çıkarmazsanız başkasına devredin denilmesi gerekmektedir; çünkü, oralara talip olan ve gerçekten oradaki madenleri çıkaracak insanlar da vardır.

Bu madenlerin birçoğu, Türkiye'de işletemememiz nedeniyle dışarıya gitmektedir. Mesela, Orta İlçemizdeki özellikle bentonit ve diyatomit madenleri, Almanya'ya ve Fransa'ya gitmektedir. Halbuki, orada bir fabrika yapılsa, insanlarımız da istifade eder ve biz, hem özel şahıslar, müteşebbisler hem de devlet olarak bu fabrikaları rahatça kurmaya da muktediriz; fakat, maalesef, bu konulara fazla ehemmiyet veremediğimiz için, burada, Türkiyemiz ve insanımız zarar etmektedir.

Önümüzdeki en önemli işlerimizden, faaliyetlerimizden bir tanesi de, takdir edersiniz ki, bu Cenabı Hakkın vermiş olduğu yeraltı zenginliklerimizin, doğal kaynaklarımızın en verimli şekilde işletilerek, hem Türkiyemize hem de bölgemize faydalı hizmetlerin getirilmesidir.

Hepinizi saygıyla selamlıyorum. (AK Parti sıralarından alkışlar)

---

**Kaynak gösterme:** Hikmet Özdemir (AK Parti, Çankırı). “Madenlerle ilgili meclis araştırması önergelerinin(10/37,38,44,82,92,95,96,116)birleştirilerek görüşmesi”. TBMM Genel Kurulu, 87. Birleşim tutanağı, 11 Mayıs 2004. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/hikmet-ozdemir-22-2004-05-11-madenlerle-ilgili-meclis-arastirmasi-onergelerinin-10-37-38-44-82-92-9 (erişim: 1 Kasım 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.