# Türkiye cumhuriyeti anayasasının bazı maddelerinin değişiklik yapılması hakkında (s.s.497)

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 23. Dönem)
- **Konuşmacı:** Hüseyin Mert (DSP, İstanbul)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 91. Birleşim
- **Tarih:** 22 Nisan 2010
- **Gündem:** TÜRKİYE CUMHURİYETİ ANAYASASININ BAZI MADDELERİNİN DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA (S.S.497)
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/huseyin-mert-23-2010-04-22-turkiye-cumhuriyeti-anayasasinin-bazi-maddelerinin-degisiklik-yapilmas

> Hüseyin Mert (DSP), 22 Nisan 2010 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 91. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: TÜRKİYE CUMHURİYETİ ANAYASASININ BAZI MADDELERİNİN DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA (S.S.497)); konuşma 581 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

HÜSEYİN MERT (İstanbul) – Sayın Başkanım, saygıdeğer milletvekilleri; Anayasa’nın bazı maddelerini değiştiren kanun teklifinin 11’inci maddesi üzerinde söz almış bulunmaktayım. Hepinizi şahsım ve Demokratik Sol Parti adına saygıyla selamlıyorum.

Bu, 11’inci madde üzerindeki son konuşmalardan bir tanesi, bundan sonra oylamalara geçilecek, yarın da Türkiye Büyük Millet Meclisinin kuruluşunun 90’ıncı yıl dönümünü kutlayacağız hep birlikte. Ben, şimdiden, bu vesileyle Türkiye Büyük Millet Meclisinin 90’ıncı yılını kutluyorum, çocuklarımızın bu güzel Çocuk Bayramı’nı kutluyorum. Bizlere bu Meclisi kuran tüm kuruculara, başta Mustafa Kemal Atatürk olmak üzere saygılarımı sunuyorum, minnetle onları anıyorum. Ancak 90’ıncı yılımıza girerken maalesef bir uzlaşı içerisinde giremiyor Meclisimiz. Hatta şunu da söyleyeyim: Biz çocuklarımızla dahi uzlaşamadık, tam Millî Egemenlik Bayramı içerisindeyken Anayasa görüşmelerini yapıyoruz, bu nedenle de Meclisin kapıları kapalı ziyaretçilere. Hâlbuki Türkiye'nin dört bir yanından çocuklarımız gelirdi, Anıtkabri ziyaret ederlerdi, Meclisimizi ziyaret ederlerdi, cıvıl cıvıl olurdu bu hafta Meclisimiz. Maalesef bunları göremiyoruz ama umarım bu eksikliği yarın telafi edecektir Meclis.

Değerli arkadaşlar, bir milletvekili olarak tabii ki en büyük arzum, üzerinde konuştuğum bu 11’inci maddenin Türkiye'nin işsizlik, yolsuzluk, yoksulluk sorunlarını çözecek bir madde olduğunu burada haykırarak söylemek isterdim ama maalesef bunlarla ilgisi olmayan, belki, tabiri caizse, şaka gibi bir madde. Bu madde bir çikolata maddesi diyeceğim. Çünkü geçmişte bir sayın genel başkan bu şekilde söylemişti. Bir çocuk acı bir ilacı içmediği takdirde bunu bir çikolatanın içerisinde katlayıp vereceksiniz ki, çocuk rahatlıkla içsin o ilacı diye. Bunu söyleyen sayın genel başkanımız tabii şu an aramızda yok ama neden böyle bir madde olduğunu… Bakarsanız yirmi yedi tane maddesi var bu paketin, bunun yaklaşık on üç-on beş tanesi bu şekilde bir çikolata maddesi olarak geliyor.

Bunun açıklamasını şöyle yapayım: Bakın bu 11’inci madde Anayasa’nın 94’üncü maddesini değiştiriyor. Nedir, nesini değiştiriyor? İşte eskiden Başkanlık Divanının görev süresi iki artı üç yıl gibi bir süreyle belirlenmişken, şimdi bu maddeyle iki artı süre sonuna kadar olan kısım deniyor. Niçin böyle bir şey söylemek zorunda kalındı? Anayasa’nın 77’nci maddesi, biliyorsunuz, Ekim 2007 yılında referandumla değiştirildi. Referanduma gidilirken, 22’nci Dönemde, benim olmadığım Parlamentoda, tahmin ediyorum ki yine bir uzlaşı sağlanamadı da bugünlere gelindi, yani referanduma gelindi. Aynı o gün nasıl uzlaşı sağlanamadan Mecliste, burada temsil edilen partiler arasında bir uzlaşı sağlanamadan gelindiyse, bugün de aynı uzlaşıyı maalesef göremiyoruz. Adalet ve Kalkınma Partisinin, tabii, uzlaşı anlayışı bu. Kendi çizgilerine gelindiği noktada ancak uzlaşı başlıyor, onun dışında uzlaşı olamıyor. Hâlbuki bir uzlaşı komisyonu olmuş olsaydı, şu yirmi yedi maddenin içerisinde pek çok madde, birçok madde rahatlıkla o komisyonda çözülürdü. Aynı geçen defa nasıl ki “Bu Anayasa’nın 77’nci maddesini değiştirelim.” diye bir arkadaş çıkardı arada “Yahu biz bu 77’nci maddeyi değiştiriyoruz. İki artı iki… Dört yıl yaptık Meclisin çalışma süresini. Bu da onunla ilintili bir madde. Şunu gelin şimdiden değiştirelim, bu maddeyi de değiştirelim.” derdi. Ama maalesef böyle bir şey söylenmedi, söylenmemiş o dönemde. Şimdi de aynı şekilde aynı hatayı yeniden işliyoruz.

Başlarken nasıl ki bir milletvekili olarak haykırmak istediğimi söyledim, çok güzel bir madde olmasını söylemiştim, onu söyleyemiyorum, bari hiç olmazsa bitirirken şöyle bir cümle kurmak isterdim, demek isterdim ki: Sevgili arkadaşlar, bu Anayasa değişikliği yeterli olmasa bile Türkiye’yi biraz daha ileriye götürecek bir pakettir bu. Bu paketin Anayasa Komisyonundan geçtiği şekliyle de Meclisimizden geçmesini temenni ediyorum. Bu, Meclisimiz için bir onurdur. Bu onuru burada bulunan tüm siyasi partiler ve milletvekili olarak hep birlikte paylaşmamız gerekir diye söylemek isterdim, ama bu hakkı benim elimden aldınız, ben böyle bir şey söyleyemiyorum, çünkü izliyorsunuz 330 oyla referanduma gidecek olan bir madde 3 oyla, 5 oyla, bir tek partinin zorlamasıyla referanduma gidecek ya da gitmeyecek, Meclisimiz karar verecek.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

---

**Kaynak gösterme:** Hüseyin Mert (DSP, İstanbul). “Türkiye cumhuriyeti anayasasının bazı maddelerinin değişiklik yapılması hakkında (s.s.497)”. TBMM Genel Kurulu, 91. Birleşim tutanağı, 22 Nisan 2010. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/huseyin-mert-23-2010-04-22-turkiye-cumhuriyeti-anayasasinin-bazi-maddelerinin-degisiklik-yapilmas (erişim: 29 Ekim 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
