# (2/2043) esas numaralı Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünde Değişiklik Yapılmasına Dair İçtüzük Teklifi'nin doğrudan gündeme alınmasına ilişkin önergesi (4/79) münasebetiyle

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 27. Dönem)
- **Konuşmacı:** İbrahim Özden Kaboğlu (CHP, İstanbul)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 96. Birleşim
- **Tarih:** 9 Haziran 2020
- **Gündem:** (2/2043) esas numaralı Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünde Değişiklik Yapılmasına Dair İçtüzük Teklifi'nin doğrudan gündeme alınmasına ilişkin önergesi (4/79) münasebetiyle
- **Tutanak (TBMM):** https://www.tbmm.gov.tr/milletvekili/UyeGenelKurulKonusmalariDetay?eid=88419
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/ibrahim-ozden-kaboglu-27-2020-06-09-2-2043-esas-numarali-turkiye-buyuk-millet-meclisi-ictuzugunde-degisi

> İbrahim Özden Kaboğlu (CHP), 9 Haziran 2020 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 96. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: (2/2043) esas numaralı Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünde Değişiklik Yapılmasına Dair İçtüzük Teklifi'nin doğrudan gündeme alınmasına ilişkin önergesi (4/79) münasebetiyle); konuşma 235 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

İBRAHİM ÖZDEN KABOĞLU (İstanbul) – Sayın Başkan, Divan, değerli milletvekilleri…

Sayın Başkan, öncelikle görevinizde başarılar dilerim.

Konumuz, Cumhurbaşkanlığı kararnamelerini izleme ve inceleme komisyonu kurulmasıdır, İç Tüzük’ün 20’nci maddesine göre.

Öneri gerekçesi şöyledir: Bilindiği gibi hukuk devletini iki kavram belirler; erkler ayrılığı ve kurallar kademelenmesi. Her iki kavramın da temeli Anayasa’mızda mevcuttur. 2017 Anayasa değişikliğiyle “Cumhurbaşkanı devletin başıdır. Yürütme yetkisi Cumhurbaşkanına aittir.” hükmüyle devleti ve yürütmeyi temsil görev ve yetkileri tek kişide toplanmış bulunuyor. Bu çerçevede Cumhurbaşkanına Cumhurbaşkanlığı kararnameleri çıkarma yetkisi verilmiştir ama aynı zamanda, Anayasa’nın 7’nci maddesine göre, yasama yetkisi Türkiye Büyük Millet Meclisine aittir ve bu yetki devredilemezdir asli ve genel yetki olarak. Şimdi, bu çerçevede, Cumhurbaşkanına verilen bu yetkide yani kararnameler konusunda, 3 yasak alan var, 3 kayıtlı yetki alanı var, bir de “ikincil ve eğreti düzenleme” dediğimiz bir alan var.

Şöyle ki: Kararnameye kapalı olan alanlar -hak ve özgürlükler- Anayasa’da münhasıran kanunla düzenlenmesi öngörülen konular, kanunda açıkça düzenlenen konular kararnamenin düzenleme konusunu oluşturamazlar.

Buna karşılık, bağlı ve kayıtlı yetkiler 3’e ayrılmaktadır. Birincisi, eğer yasa varsa düzenleme yapılabilen alanlar, yürütme yetkisine ilişkin konularda Cumhurbaşkanlığı kararnamesi çıkarılabilir denilen alan. İkincisi, yasa yoksa düzenleme yapılabilen alan, özellikle sosyal haklar. Üçüncüsü ise doğrudan Anayasa’dan kaynağını alan yetki. Bu da bakanlıkların kurulması.

Buna karşılık, kararnamenin ikincil olduğu ve eğreti olduğu konularda ise eğer kararname ile kanunlar arasında farklı hükümler varsa o zaman kanun hükümleri uygulanır.

(Uğultular)

İBRAHİM ÖZDEN KABOĞLU (Devamla) - Sayın Başkan, çok gürültü var, lütfen...

---

**Kaynak gösterme:** İbrahim Özden Kaboğlu (CHP, İstanbul). “(2/2043) esas numaralı Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünde Değişiklik Yapılmasına Dair İçtüzük Teklifi'nin doğrudan gündeme alınmasına ilişkin önergesi (4/79) münasebetiyle”. TBMM Genel Kurulu, 96. Birleşim tutanağı, 9 Haziran 2020. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/ibrahim-ozden-kaboglu-27-2020-06-09-2-2043-esas-numarali-turkiye-buyuk-millet-meclisi-ictuzugunde-degisi (erişim: 28 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/milletvekili/UyeGenelKurulKonusmalariDetay?eid=88419

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.