# Tc.anayasasının bir maddesinin değiştirilmesi hakkında (rtük üyelerinin seçimi hk.) kan geri gönderme tezkeresi hk.( s. sayısı : 941)

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem)
- **Konuşmacı:** İsmail Bilen (AK Parti, Manisa)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 112. Birleşim
- **Tarih:** 15 Haziran 2005
- **Gündem:** TC.ANAYASASININ BİR MADDESİNİN DEĞİŞTİRİLMESİ HAKKINDA (RTÜK ÜYELERİNİN SEÇİMİ HK.) KAN GERİ GÖNDERME TEZKERESİ HK.( S. SAYISI : 941)
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/ismail-bilen-22-2005-06-15-tc-anayasasinin-bir-maddesinin-degistirilmesi-hakkinda-rtuk-uyelerini

> İsmail Bilen (AK Parti), 15 Haziran 2005 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 112. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: TC.ANAYASASININ BİR MADDESİNİN DEĞİŞTİRİLMESİ HAKKINDA (RTÜK ÜYELERİNİN SEÇİMİ HK.) KAN GERİ GÖNDERME TEZKERESİ HK.( S. SAYISI : 941)); konuşma 513 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

İSMAİL BİLEN (Manisa) - Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; anayasa değişikliğiyle ilgili şahsım adına söz almış bulunmaktayım; Yüce Heyetinizi saygıyla selamlıyorum.

Değerli arkadaşlar, bu anayasa değişikliği, zorunluluktan kaynaklanan, mecburiyetten kaynaklanan bir değişiklik. Değerli arkadaşım, biraz önce, bu değişikliğin Cumhurbaşkanı tarafından kabul görmediğini ve geri gönderildiğini söylemişlerdi; doğrudur, Cumhurbaşkanlığı tarafından gönderilmişti; ama, geri gönderme gerekçelerinde, Sayın Cumhurbaşkanı, Meclis tarafından seçilen RTÜK üyesi, Radyo ve Televizyon Üst Kurulu üyelerinin Parlamento tarafından seçildiğinde siyasallaşabileceğini veya siyasal iktidara veya siyasal partilere daha yakın durabileceğini söylemişti. Doğrusunu isterseniz, bu gerekçeye katılmak mümkün değildir. Bakın, hemen arkamda yazılı olan "Egemenlik kayıtsız ve şartsız milletindir" ifadesinden hareketle, Sayın Cumhurbaşkanı da, yine, siyasal olabileceğini söylediği bu Parlamento tarafından seçilmiştir ve geçmişte kendisini seçen arkadaşlarımızın hiçbiri, belki, bugün bu Yüce Parlamentoda da yoktur. Sayın Cumhurbaşkanının da siyasal iktidarlara veya o düşünce yapısına sahip insanlara yakın olduğunu iddia etmek yanlış olur. Dolayısıyla, değerli arkadaşlar, siyasal iktidarın ve muhalefet partisinin, Mecliste grubu bulunan partilerin göstereceği 9 üyeli RTÜK üyelerinin 6'sının iktidar partisi, 3'ünün de muhalefet partisi tarafından seçilmesi geçmişte yasal bir zorunluluktu ve on yıl boyunca bu zorunluluk da uygulandı. On yıl boyunca fiilen uygulanan bu kanun Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edilmiş ve Anayasada, Parlamentonun, Yüce Meclisin bu seçimi yapamayacağı, böyle bir yetkisinin olmadığı ifade edilmiştir. Sayın Kuzu, Prof. Dr. Sayın Kuzu konuşmasında bunu belirtmiştir. Anayasada yazılı olmasa bile, bu yetkilerin, Sayın Cumhurbaşkanını da dahil olmak üzere seçme yetkilerinin Parlamentoya ait olduğunu belirtmişlerdir; ancak, bu fiilî durumu gidermek, olumsuzluğu ortadan kaldırmak, doğan boşluğu doldurmak üzere bir anayasa değişikliği teklifi getirilmiş ve bu teklif de, iktidarıyla muhalefetiyle, anlaşmalı olarak, mutabakat sağlanarak Genel Kurulun huzuruna gelmiştir.

Sayın Cumhurbaşkanının birçok ifadesine burada katılmak mümkün değildir. Dolayısıyla, Sayın Cumhurbaşkanı veya bir başka kurum veya kuruluş tarafından seçilen RTÜK üyelerinin de siyasal görüşleri, dünya görüşleri olacaktır. Bu seçimlerde oraya gelenler, bu siyasal görüşlerini veya dünya görüşlerini bulundukları kurumda verecekleri kararlara yansıtmamak durumundadırlar. Bunun altyapısını hazırlayacak, Anayasaya uygun kanunu da Parlamento yapacaktır. Bu hususta da Sayın Bakanın, yine geçen Anayasa oylamasında Meclisin huzuruna gelerek ifadesi zabıtlara geçmiş ve bendeki mevcut dokümanlarda da vardır. Dolayısıyla, bu yapılacak değişiklikle, geçmişte kullanılan, Meclise ait olan, Yüce Parlamentonun kullanmış olduğu bu yetkiyi Anayasada da güvence altına alarak, Parlamentonun bu hakkı, seçim eliyle, seçimleriyle kullanma hakkı Anayasaya da derc edilmiş olacaktır.

Değerli arkadaşlar, Üst Kurul üyelerinin Sayın Cumhurbaşkanı tarafından belirtilen iade gerekçelerinde "bağımsız ve yansız olması zorunludur" ifadesine aynen iştirak ediyoruz. Parlamento tarafından da seçilecek veya gösterilecek 2 katı aday arasından seçilecek arkadaşların da aynen bu hassasiyeti gözeteceğini ve geçmişte de bunu gözettiğini teyit etmek istiyorum.

Evet, siyasal kişiler tarafından bu organlara seçilecek kişilerin siyasal organa daha yatkın, daha yakın durabileceği, etkilenebileceği ifadesine de katılmıyorum; çünkü, konuşmamın başında da söylemiştim, Sayın Cumhurbaşkanı da, daha önceki cumhurbaşkanları da yine Parlamento tarafından seçilmiştir. Devletin en başındaki, en üst kademesindeki bir insanı seçme hakkı Parlamentoya aitken, Radyo ve Televizyon Üst Kuruluna seçilecek üyelerin Parlamentodan kaçırılması veya Parlamento dışında bir başka kurum veya kuruluşa seçtirilmesi de, doğrusunu isterseniz, anlaşılabilir gibi değildir. Dolayısıyla, bu teklifin, bu anayasa değişikliğinin, Parlamentoya ait olan yetkinin, geçmişte de kanunla kullanılmış bulunan yetkinin anayasa değişikliğiyle kabulünü olumlu buluyor; Yüce Heyetinizi saygıyla selamlıyorum. (AK Parti sıralarından alkışlar)

---

**Kaynak gösterme:** İsmail Bilen (AK Parti, Manisa). “Tc.anayasasının bir maddesinin değiştirilmesi hakkında (rtük üyelerinin seçimi hk.) kan geri gönderme tezkeresi hk.( s. sayısı : 941)”. TBMM Genel Kurulu, 112. Birleşim tutanağı, 15 Haziran 2005. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/ismail-bilen-22-2005-06-15-tc-anayasasinin-bir-maddesinin-degistirilmesi-hakkinda-rtuk-uyelerini (erişim: 1 Kasım 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.