# Kamu yönetimi temel kanunu tasarısı (ss.349)

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem)
- **Konuşmacı:** İsmail Değerli (CHP, Ankara)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 60. Birleşim
- **Tarih:** 28 Şubat 2004
- **Gündem:** KAMU YÖNETİMİ TEMEL KANUNU TASARISI (SS.349)
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/ismail-degerli-22-2004-02-28-kamu-yonetimi-temel-kanunu-tasarisi-ss-349

> İsmail Değerli (CHP), 28 Şubat 2004 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 60. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: KAMU YÖNETİMİ TEMEL KANUNU TASARISI (SS.349)); konuşma 486 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

İSMAİL DEĞERLİ (Ankara) - Sayın Başkan, Yüce Meclisin değerli üyeleri; 349 sıra sayılı kanun tasarısının 43 üncü maddesi üzerinde şahsım adına söz almış bulunuyorum.

Değerli arkadaşlar, bu tasarıyı bir bütün olarak ele alıp, detaylı olarak incelediğin zaman, gerçekten, tasarının ne demek istediğini, ne yapmak istediğini anlıyorsun. Şimdi, bu tasarıyı bir bütün olarak şöyle bir incelersek, ulusal bütünlük ve sosyal devlet ilkesi kırılıyor, iç-dış şirketlere -çıkar sağlama yönünde- büyük avantajlar sağlıyor, sosyal devlet değil tüccar devlet hâkimiyeti ortaya çıkıyor; yurttaş, müşteri; ülke, pazar oluyor; kamu, tüccar gibi davranıyor, kaynak israfına sebep oluyor, eşitsizlik artırılıyor, iş güvencesi yok ediliyor; ulusal zenginliklerimiz, gerçekten, ona buna peşkeş çekilecek bir duruma getiriliyor; dinsel, etnik, yörecilik, hemşericilikle ayrışmaya, ulusal birliği yok etmeye sebep oluyor. Hazırlanan yasa tasarısı, millete değil, özellikle belirli çıkar gruplarına ve sermayeye hizmet ediyor.

Baktığınız zaman, her yerde "denetim, şeffaflık, açıklık" kelimeleri var. Allahaşkına, biz, dünya kadar soru soruyoruz, soru önergeleri veriyoruz. Biraz da, şu Ankara Belediye Başkanınıza söyleseniz de, birazcık şeffaf olsa, açık olsa; gerçekten, böyle şeffaflık, açıklık; ortaya çıksa da, soru önergelerimize bir cevap verse, acaba nasıl olacak; bu şeffaflık nasıl bir şey?! Bu açıklık nasıl bir şey?!

Değerli arkadaşlar, burada, bu yasayla, valilere, il genel meclisi üyelerine, gerçekten, aşırı bir şekilde yetki veriliyor. Bu yetkiyi nasıl denetleyeceksiniz? Bu yetkiyi nasıl kontrol edeceksiniz? Bu kadar yetkiyle, bu il genel meclisi üyelerini, bu valileri, nasıl denetleyeceksiniz?! Eski yasayla bile yaptıkları ihaleleri görüyorsunuz; en ufak bir depremde, en ufak bir hadisede, ihale edilen bu kurumlar yerle bir oluyor. Siz, şimdi, bir de denetim mekanizmalarını ortadan kaldırıyorsunuz.

Bankaları bir görün; Yüksek Denetleme Kurulu inceliyor, yeminli murakıplar inceliyor, teftiş kurulları inceliyor; bir bakıyorsunuz ki, milyarlarca dolar gitmiş.

Şimdi, siz, bunların tamamını kaldırıyorsunuz. Daha önce, mahallî idarelerde ve yerel yönetimlerde yapılan ihalelerde, alabildiğine yolsuzluk var, alabildiğine hırsızlık var. Peki, bütün bu denetim mekanizmalarını da kaldırıyorsunuz; bunları nasıl denetleyeceksiniz? Bunları kim denetleyecek; dolayısıyla, bunlardan kim hesap soracaktır? Şimdi, burada, olduğu gibi bu denetimler kalkıyor, bu kişilere de sınırsız yetki veriyorsunuz. Türkiye çapında il genel meclisi üyeliğine aday olanların tahsil durumlarına bir alın bakın şöyle; bunlara, bu yetkiyi verdiğiniz zaman, nasıl baş edeceksiniz? Bence, yetkiler sınırlandırılmalıdır; fazla yetki verilmesi, demokrasiye de uygun değildir. Bence, bunların iyi denetlenmesi, sınırlandırılması, yetkilerin kontrol edilmesi lazım. Denetim mekanizması yok, kontrol edecek kimse yok. İçdenetimi sağlayacaksınız; bu içdenetim de ilgili kişinin yetkisinde olacak; bir Sayıştay kalacaktır. Acaba, Sayıştay, bu kadar denetim mekanizması olan ülkede, bütün belediyeleri, bütün devlet dairelerini kontrol edebiliyor mu? Acaba, bunların elinde, gerçekten, sihirli değnek mi var? Bu kadar yetkiyle donatılan il özel idareleriyle nasıl baş edeceksiniz?! Bunun acısını, gerçekten, ilerideki uygulamalarda hepimiz göreceğiz.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

İSMAİL DEĞERLİ (Devamla) - Bitiriyorum Sayın Başkan.

Bence, bu tasarı iyi irdelenmemiş, bu tasarıyı Türk toplumu iyi değerlendirememiş, bu tasarıyla ilgili olarak, gerçekten, sendikalar, kamu kuruluşlarının bağımsız organları, bununla ilgili gerekli çalışmayı yapmamıştır; o nedenle, doğru bir tasarı değildir, uygun bir tasarı değildir. İleride göreceksiniz, bu yasa, yine, değişecektir.

Bu duygularımla, hepinize saygılar sunuyorum. (CHP sıralarından alkışlar)

---

**Kaynak gösterme:** İsmail Değerli (CHP, Ankara). “Kamu yönetimi temel kanunu tasarısı (ss.349)”. TBMM Genel Kurulu, 60. Birleşim tutanağı, 28 Şubat 2004. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/ismail-degerli-22-2004-02-28-kamu-yonetimi-temel-kanunu-tasarisi-ss-349 (erişim: 1 Kasım 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
