# İş kanun tasarısı ve sağlık aile çalışma ve sosyal işler (s,s, 73)

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem)
- **Konuşmacı:** İzzet Çetin (CHP, Kocaeli)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 76. Birleşim
- **Tarih:** 7 Mayıs 2003
- **Gündem:** İŞ KANUN TASARISI VE SAĞLIK AİLE ÇALIŞMA VE SOSYAL İŞLER (S,S, 73)
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/izzet-cetin-22-2003-05-07-is-kanun-tasarisi-ve-saglik-aile-calisma-ve-sosyal-isler-s-s-73-6

> İzzet Çetin (CHP), 7 Mayıs 2003 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 76. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: İŞ KANUN TASARISI VE SAĞLIK AİLE ÇALIŞMA VE SOSYAL İŞLER (S,S, 73)); konuşma 697 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

İZZET ÇETİN (Kocaeli) - Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; demin madde hakkındaki görüşlerimizi anlattım, değişiklik önergemizden de söz etmiştim. Sayın Bakan, nedenini anlamadığım bir biçimde, bundan sonra sürekli konuşacağını, zamanın bol olduğunu söyledi. Biz de memnun oluruz Sayın Bakanın konuşmalarından, aydınlanmış oluruz belli konularda; çünkü, biz, Cumhuriyet Halk Partisi Grubu olarak, bu yasaya, herhalde, sizin kadar hazırlanamadık; çünkü, ne Bakandan ne de AKP'nin herhangi bir grup yöneticisinden "bu konuda ne düşünüyorsunuz" diye, Partimize ya da şahsımıza herhangi bir diyalog arayışı gelmedi.

Sayın Bakan diyor ki: "Şimdiye kadar, bu, otuz yıldan bu yana yürürlükte olan bir madde." Ben, değişik bir şey söylemedim; gerçekten, 1475 sayılı Yasamız, İsveç iş hukukundan tercüme, 1972 yılında yürürlüğe girdi, kabul edildi. Ben, iddiayla söylüyorum, aksini Sayın Bakan ispat etsin; Türkiye'deki meri kanunlardan en az ihtilaflı olan yasalardan birisiydi. Sayın Bakan, şimdiye kadar samimî bir dille, burada, bunu kucağında bulduğunu söyledi, şimdi dört elle sarılıyor. Bizim "emeklilik yok, kıdem tazminatı yok" söylemimize takıldığını görüyorum.

Evet değerli arkadaşlarım, bu yeni çalışma yasası yürürlüğe girdikten sonra, bu 24 üncü maddede olduğu gibi, biraz evvel bu madde, 1475'te de, burada da süs çiçeği gibi hiç işlem ihtiva etmeyen bir madde demiştim, bundan böyle kıdem tazminatı da işçilerin emeklilik hakları da birer süs maddesi gibi olmaya mahkûm. Kendisine soru sordum yaklaşık iki ay kadar önce, çağrı üzerine çalışan işçinin, part-time çalışan işçinin sigorta primini hangi kriterlere göre alacaksınız; onları 180 yaşına kadar hangi yöntemle yaşatacaksınız; onlara emeklilik hakkını nasıl vereceksiniz diye; burada yanıtlayamadı, yazılı verecekti, iki aydan bu yana yazılı cevap da alabilmiş değilim.

İşsizliğe çare bulmak elbette görevimiz, biz farklı bir şey söylemiyoruz. 10 000 000 işsiz; üretim durmuş; kamu iktisadî teşebbüsleri, kamu kurum ve kuruluşları yok pahasına elden çıkarılıyor; elden çıkarabilmek için üretimleri ortadan kaldırılmış; en kârlı, en verimli fabrikalar yok pahasına yerli, yabancı kuruluşlara peşkeş çekilmek isteniliyor; dünkü tabi olduğu hükümet döneminde de bugün de işsizliği sanki bizim Cumhuriyet Halk Partimiz yaratmış gibi suçu bize atmaya çalışıyor, bunda da maharetini görüyorum.

Gerçekten, Cumhuriyet Halk Partisi, sadece örgütlü kesimlerin sözcüsü değil. Ben, şunu buradan bir kez daha ifade ediyorum: Çalışanların ancak yüzde 8'i, 10'u sendikal örgütlülüğe sahip, demek ki yüzde 90-92'si örgütsüz. 4 500 000-5 000 000'a yakın insan asgarî ücretle çalışıyor, bir o kadarı asgarî ücreti bile bulamıyor. Yaşlılara ödenen yardımlar daha iki ay önce 24 000 000 liradan 48 000 000 liraya çıkarıldı. Gazilerin durumu orta yerde. Emeklilerin durumu orta yerde. Emeklileri kandırdığını Sayın Bakan buradan açıkladı.

Sayın Bakan bizim sadece örgütlü bir avuç kesime hitap ettiğimizi söylüyor; ama, Sayın Bakanın en çok dinlediği TİSK'in de, işverenlerin ancak yüzde 2'sinin örgütü olduğunu Sayın Bakan da benim kadar biliyor. İşverenlerin ancak yüzde 2'si TİSK üyesi; ama, TİSK'in yöneticileri, Başkanı, AKP yöneticilerince de, Sayın Bakanca da baş tacı ediliyor.

NİYAZİ PAKYÜREK (Bursa) - Nereden biliyorsun?!

İZZET ÇETİN (Devamla) - Evet, biliyorum.

Biz, sadece çalışanların içerisinde örgütlü kesimi dinlemiyoruz; bütün sorunların bizim sorunumuz olduğunu ve hazırladığımız, düzenlediğimiz bir yasa metninin tamamının toplumumuzun bütünü tarafından kabul görmesi gerektiğini söylüyoruz. Hazırlanan bir maddede bir aksaklık varsa, düzeltmek için bir hüküm ihdas ediyoruz; aldığınız talimat ya da grup kararınız gereğince burada en makul tekliflere bile "hayır" diyebiliyorsunuz.

Biraz evvel kendisini rencide ettiysem, özür diliyorum; Sayın Kafkas, yüreğinden geldiği biçimiyle burada bir şeyler söyledi; inandırıcı olmadığını söyledim. Niye; çünkü, atı alan Üsküdar'ı geçti, çalışma ilişkileri bozuldu, kuralsızlık kural haline geldi. İki yıldan bu yana, ülkemizin kalkınmasından çok kendi kişisel çıkarlarını düşünen belli bir kesimin istemleri olduğu gibi yaşama geçirilirken, örgütlenmeye yönelik taleplerimiz hiçbir şekilde dikkate alınmadı.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKAN - Buyurun.

İZZET ÇETİN (Devamla) - Yani, biz, Avrupa Birliğiyle bütünleşeceksek -ki, öyle olmalı- bu yasa metinleriyle, bu şekilde emeği dışlayan, insanı hor gören, onu bir meta gibi gören bir anlayışla, çağdaş dünyayla bütünleşmemiz hayal olur.

Bakın, şimdi, buradaki önergemizi izah ettim; haklı nedenle fesih -Bakanın söylediği doğru- otuz yıldır yürürlükte. Bugüne kadar işçiler, geçmişte çok rahatsızlık duymadılar; nedenlerini söyledim. İş bulmak çok zorlaştı. Nasıl işleyecek bu madde? Nasıl, işçinin kendisi bu hakkını kullanabilecek; kullanamıyor; o halde, ayrıldığında, yasal haklarını ödeyelim dedik, kötü mü?! "Katılmıyorum" diyor Sayın Bakan. Tacize uğrayan bir işçi "işyerinde seninle çalışmıyorum" diyorsa işverene, işverenin onun tazminatını peşin olarak vermesi, ahlaka, adaba, yasaya çok mu aykırı, Sayın Bakanın görüşlerine çok mu aykırı?!

Teşekkür ediyorum. (CHP sıralarından alkışlar)

---

**Kaynak gösterme:** İzzet Çetin (CHP, Kocaeli). “İş kanun tasarısı ve sağlık aile çalışma ve sosyal işler (s,s, 73)”. TBMM Genel Kurulu, 76. Birleşim tutanağı, 7 Mayıs 2003. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/izzet-cetin-22-2003-05-07-is-kanun-tasarisi-ve-saglik-aile-calisma-ve-sosyal-isler-s-s-73-6 (erişim: 1 Kasım 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
