# İş kanun tasarısı ve sağlık aile çalışma ve sosyal işler (s,s, 73)

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem)
- **Konuşmacı:** İzzet Çetin (CHP, Kocaeli)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 78. Birleşim
- **Tarih:** 13 Mayıs 2003
- **Gündem:** İŞ KANUN TASARISI VE SAĞLIK AİLE ÇALIŞMA VE SOSYAL İŞLER (S,S, 73)
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/izzet-cetin-22-2003-05-13-is-kanun-tasarisi-ve-saglik-aile-calisma-ve-sosyal-isler-s-s-73

> İzzet Çetin (CHP), 13 Mayıs 2003 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 78. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: İŞ KANUN TASARISI VE SAĞLIK AİLE ÇALIŞMA VE SOSYAL İŞLER (S,S, 73)); konuşma 409 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

İZZET ÇETİN (Kocaeli) - Evet, söz istiyorum Sayın Başkan.

BAŞKAN - Buyurun.

İZZET ÇETİN (Kocaeli) - Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; görüşülmekte olan yeni İş Yasası Tasarısının 63 üncü maddesindeki önergemiz üzerinde söz almış bulunuyorum; Yüce Meclisi saygıyla selamlıyorum.

Değerli arkadaşlarım, çalışma süresine ilişkin bu düzenleme, 1475 sayılı Yasanın "iş süresi" başlığıyla 61 inci maddesinde yer almakta idi. Orada benzer bir iki hüküm olmakla birlikte, bu yeni tasarıda, çalışma yaşamına ilk defa giren bir denkleştirme modeli öneriliyor. Örneğin, işçiler, normal olarak günde 8 saat, haftada 45 saat çalışmakla mükellef. Haftalık çalışma süresi 45 saat. Burada yeni getirilen düzenlemeyle, 45 saat yerine, haftalık çalışma süresinin 66 saate kadar çıkarılabileceği ve bu süre içerisinde işçiler, her ne kadar burada "48 saati geçemez" gibi bir hüküm konulmuş ise de, bazı günler, günde 11 saat çalıştırılacak. Bu 11 saatlik kısım, yani, 8 saat ile 11 saatlik süre arasındaki 3 saatlik bölüm, fazla çalışma ücreti olarak ya da önceki gün 41 inci maddede görüştüğümüz, fazla süreli çalışma ücreti olarak yüzde 25 zamlı ödenme yerine, iki ay içerisinde, işveren, işçisine diyecek ki, sen, falanca günlerde günde 3 saat fazla çalıştın; bunun yerine, gel, bu kadar süre denkleştirelim, istirahat et.

Değerli arkadaşlarım, bunun adı angaryadır. Anayasamızın 18 inci maddesine göre de, angarya yasaktır. Buradaki düzenlemede, izinle, yani "taraflar anlaşırsa" denilerek, sanki bir iyilik hali ortaya konuluyor. Oysa, çalışma yaşamında taraflar eşit değildir, işçinin her zaman korunması esastır; iş hukukunun özü de işçiyi korumaya yöneliktir.

Bu doğrultuda, biz, madde metninde bir düzenleme yaptık. Maddenin ikinci ve üçüncü bentlerini düzenlemeden çıkardık. Bunun nedeni, 11 saatlik çalışma süresi kabul edilirse, insanlar, Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO) normlarının üzerinde çalışmış olur. Asgarî dinlenme süresi ILO normlarına göre, 12 saat olarak belirlenmiştir. Metropol bir kentte, örneğin İstanbul Pendik'te çalışan bir işçinin Avrupa yakasında oturduğunu düşünürseniz, gidiş gelişi 2'şer saatten 4 saati bulabilir; bu da, günde 15 saatlik bir sürenin yolda ve işyerinde geçirilmesi anlamına gelir. Ertesi güne işçinin kendini yenilemesi mümkün değildir, dinlenmesi mümkün değildir, ailesine olan sorumluluklarını yerine getirebilmesi mümkün değildir.

Değerli arkadaşlarım, -konuşmacı arkadaşlarım da değindi- yeni çalışma ilişkileri kurulurken bu yasal düzenleme içerisine her türlü esnek çalışma modelini derç ettik, koyduk. Ne adına; çağdaşlık adına; ama, öyle bir çağdaşlık getiriyoruz ki bu düzenlemeyle, 11 saat işyerinde çalışan bir işçinin eşi de çağrı üzerine veya esnek çalışma biçimlerinden birine tabi olarak çalışıyor ise, eşlerin bir araya gelebilmesini imkânsız hale getiriyoruz. Böyle bir çağdaşlık Türkiye'ye yakışmaz diye önergemizi verdik.

Önergemizin kabul edileceğine olan inancımla, sizleri saygıyla selamlıyorum; teşekkür ediyorum. (CHP sıralarından alkışlar)

---

**Kaynak gösterme:** İzzet Çetin (CHP, Kocaeli). “İş kanun tasarısı ve sağlık aile çalışma ve sosyal işler (s,s, 73)”. TBMM Genel Kurulu, 78. Birleşim tutanağı, 13 Mayıs 2003. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/izzet-cetin-22-2003-05-13-is-kanun-tasarisi-ve-saglik-aile-calisma-ve-sosyal-isler-s-s-73 (erişim: 1 Kasım 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.