# Bazı yatırım ve hizmetlerin yap-işlet-devret modeli çerçevesinde yaptırılması hakkında kanun ile devlet su işleri umum müdürlüğü teşkilat ve vazifeleri hakkında kanunda değişiklik yapılmasına dair kanun tasarısı (s: s.:94)

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 23. Dönem)
- **Konuşmacı:** Kamer Genç (Bağımsız, Tunceli)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 101. Birleşim
- **Tarih:** 8 Mayıs 2008
- **Gündem:** BAZI YATIRIM VE HİZMETLERİN YAP-İŞLET-DEVRET MODELİ ÇERÇEVESİNDE YAPTIRILMASI HAKKINDA KANUN İLE DEVLET SU İŞLERİ UMUM MÜDÜRLÜĞÜ TEŞKİLAT VE VAZİFELERİ HAKKINDA KANUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TASARISI (S: S.:94)
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/kamer-genc-23-2008-05-08-bazi-yatirim-ve-hizmetlerin-yap-islet-devret-modeli-cercevesinde-yapti

> Kamer Genç (Bağımsız), 8 Mayıs 2008 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 101. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: BAZI YATIRIM VE HİZMETLERİN YAP-İŞLET-DEVRET MODELİ ÇERÇEVESİNDE YAPTIRILMASI HAKKINDA KANUN İLE DEVLET SU İŞLERİ UMUM MÜDÜRLÜĞÜ TEŞKİLAT VE VAZİFELERİ HAKKINDA KANUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TASARISI (S: S.:94)); konuşma 703 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

KAMER GENÇ (Tunceli) – Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; 94 sıra sayılı Yasa Tasarısı’nın 1’inci maddesinde getirilen, eskiden “ve” olan kelimenin “veya” şeklinde değiştirilmesine ilişkin değişikliğin tasarı metninden çıkarılması yönünde önerge verdim. Zaten benden önce konuşan Sayın Harun Öztürk de bunun hangi anlama geldiğini izah etmişti.

Şimdi, değerli milletvekilleri, Türkiye çok ciddi bir ekonomik sıkıntı içinde. Bakın, her gün zam var. Bir gün benzinliğe gidin, ertesi gün gittiğiniz zaman, o bir gün önce aldığınız benzine aşağı yukarı yüzde 2-3 zam gelmiş. Hayat pahalılığı her gün alabildiğine yürüyor.

Zaten, AKP’nin bir felsefesi var, bir anlayışı var: Mümkün olduğu kadar devletin elindeki bütün kıymetli varlıkları birtakım yandaşlara veya yabancı şirketlere devredip laik Türkiye Cumhuriyeti devletini ekonomik yönden çökertmek. Bunun ne anlama geldiğini birileri biliyor. İşte, bazıları Türkiye’yi darülharp sahası kabul ediyor, bu tür uygulamalar yapıyorlar.

Yani siz bugün memleketi yöneteceksiniz ama yarın da başkaları gelecek bu memleketi yönetecek. Siz, yoğun trafiği olan kara yollarını yap-işlet-devret modeliyle kişilere, birtakım yandaş firmalara vereceksiniz, ayrıca da bunların buraya yapacağı yatırımlar için de bir katkı payı vereceksiniz, yani devlet bütçesinden bunlara bir katkı payı vereceksiniz.

Şimdi, biz, AKP İktidarı hakkındaki uygulamaları biliyoruz. Kendi yandaşlarının, kendi çocuklarının, bakanlarının, başbakanlarının, cumhurbaşkanlarının çocuklarının ortak olduğu şirketlere belli yoğunluktaki yatırımları verecekler, devletin bütçesinden de bunlara katkı payı verecek, ondan sonra kim buna engel olacak? Böyle bir anlayışla, böyle bir yönetim biçimiyle bu devleti nereye kadar yöneteceğiz? Zaten bütçe iflas etmiş.

Ben anlamıyorum, şimdi bu Hükûmet çıkıyor… Siz, 2002’de hükûmeti devraldığınız zaman devletin iç ve dış borç miktarı ne kadardı, bugün ne kadar? Aşağı yukarı 2 misli. Bakın, 35 milyar veya 40 milyara yakın da özelleştirme gelirleriniz var. Bunları çıkardığınız zaman bütçenin dengesi aleyhe bozulmuş. Siz, iktidara geldiğiniz günden bugüne kadar devlete bir katkıda bulunmamışsınız, hep, devlet kaynaklarını yandaşlara vermişsiniz. Yani bir milletvekili –sizin, iktidar partisi milletvekili- gidiyor, İstanbul’da devletin en güzel arsasını alıyor. Hakkı var mı bunun yani? (AK Parti sıralarından gürültüler) Sayın milletvekilleri, devlet yönetmek…

Efendim, işte, Kiler geçen gün aldı ya! Yani Tekele bağlı Likör Fabrikasının arsasını satın aldılar. Hem, ihaleye giren tek kişi.

Şimdi, sizin, bu devletle bir hesabınız var “İlla bu devleti bitireceğiz.” diyorsunuz. Ya, beceremiyorsunuz, bu devleti yönetemiyorsunuz! Yani, yoksa biz, niye çıkıp da burada sizinle aramızı bozalım? Hesaplar ortada.

Bakın, bir Başbakanlık makamını işgal eden kişi, kendi damadının ortak olduğu şirkete 750 milyon dolar para veremez! Gidip de bu şirket için yabancı ülkelerden hangi şartlarla 350 milyon dolar kredi aldığı belli değil. Devletin hangi hakkından feragat edilerek bu kredinin alındığını bilemiyoruz -kapalı kapılar arkasında- çünkü “denetim” diye bir şey bırakmadınız devlet dairelerinde.

Ee, şimdi, bu Kanun’da mevcut yap-işlet-devret modeliyle ilgili Kanun’da, ileri teknoloji ve büyük sermaye gerektiren yatırımlar yap-işlet-devret formülüyle yapılıyordu. Siz buna “ileri teknoloji veya büyük sermaye” diyorsunuz. Bu büyük sermayenin de ölçüsü ne? O da belli değil. O, bence, tabii 3996 sayılı Kanun çıktığı zaman belki konulabilirdi ama o zaman konulmadıysa bu “büyük sermaye” nedir? Yani onun bir rakamını koymak lazım buraya. Yani birisine göre büyük olan, ötekisine göre küçük olan bir sonuç doğurabilir.

O bakımdan, bence, bu önergemiz kabul edilirse daha objektif… Yani en azından -eski Kanun da iki ilkeyi bir arada aradığına göre- bunu, ileri teknoloji veya büyük sermaye aranan yatırımları, ancak yap-işlet-devret modeliyle birtakım kişilere, özel teşebbüse vermemiz lazım. Bir de katkı payını niye veriyorsunuz? Devletin kesesinden bunlara niye katkı payı veriyorsunuz? Ben onu da anlamıyorum. Yani eğer devlet…

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKAN – Buyurun Sayın Genç, devam edin.

KAMER GENÇ (Devamla) – …bu yatırımı yapacaksa, değerli milletvekilleri, kendi bütçesiyle yapsın, kendi denetiminde yapsın. Şimdi ne olacak biliyor musunuz? Yine yandaş birtakım firmalar bulunacak, maliyetler 3 misli, 5 misli artırılacak. Mesela 100 milyar liraya mal olan bir yatırım 500 milyar lira gösterilecek, ondan sonra 500 milyar liranın katkı payı yüzde 10 olsa… Ne olacak? Yine aşağı yukarı o miktara gelecek. Yani devletin oraya fiilen yapacağı yatırım devlet tarafından yapılacak ama birtakım kişiler devlet yönetimindeki yandaşları, iktidarlar nedeniyle katrilyonlar vuracak. İşte, devlet karşısında kurulan böyle tuzakları Meclis olarak yenmemiz lazım, önlememiz lazım.

Buraya gelen kanunların hepsi de tuzak kanunlar. İşte dün Turizm Kanunu’nu getirdiniz. Ülke için, millet için, doğal kaynaklar için ne kadar tehlikeli bir kanun olduğunu biz burada söyledik ama maalesef gücümüz sırf söylemeye yetiyor. Parmakları siz kaldırıyorsunuz, ülkeyi siz ipotek altına koyuyorsunuz.

Saygılar sunuyorum efendim. (CHP ve MHP sıralarından alkışlar)

---

**Kaynak gösterme:** Kamer Genç (Bağımsız, Tunceli). “Bazı yatırım ve hizmetlerin yap-işlet-devret modeli çerçevesinde yaptırılması hakkında kanun ile devlet su işleri umum müdürlüğü teşkilat ve vazifeleri hakkında kanunda değişiklik yapılmasına dair kanun tasarısı (s: s.:94)”. TBMM Genel Kurulu, 101. Birleşim tutanağı, 8 Mayıs 2008. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/kamer-genc-23-2008-05-08-bazi-yatirim-ve-hizmetlerin-yap-islet-devret-modeli-cercevesinde-yapti (erişim: 29 Ekim 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
