# İl özel idarelerine ve belediyelere genel bütçe vergi gelirlerinden pay verilmesi hakkında kanun teklifi ile plan ve bütçe komisyonu raporu (s.s.:248)

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 23. Dönem)
- **Konuşmacı:** Kayhan Türkmenoğlu (AK Parti, Van)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 123. Birleşim
- **Tarih:** 26 Haziran 2008
- **Gündem:** İL ÖZEL İDARELERİNE VE BELEDİYELERE GENEL BÜTÇE VERGİ GELİRLERİNDEN PAY VERİLMESİ HAKKINDA KANUN TEKLİFİ İLE PLAN VE BÜTÇE KOMİSYONU RAPORU (S.S.:248)
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/kayhan-turkmenoglu-23-2008-06-26-il-ozel-idarelerine-ve-belediyelere-genel-butce-vergi-gelirlerinden-pa

> Kayhan Türkmenoğlu (AK Parti), 26 Haziran 2008 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 123. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: İL ÖZEL İDARELERİNE VE BELEDİYELERE GENEL BÜTÇE VERGİ GELİRLERİNDEN PAY VERİLMESİ HAKKINDA KANUN TEKLİFİ İLE PLAN VE BÜTÇE KOMİSYONU RAPORU (S.S.:248)); konuşma 457 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

KAYHAN TÜRKMENOĞLU (Van) – Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; yüce heyeti saygıyla selamlıyorum.

Ülkede mahallî idareler, il özel idareleri gerçekten zor bir görevdir. Onun içerisinde, mutfağında yaşayanlar bunu en iyi şekilde bilir.

Belediyeler Yasası’na baktığımızda 1914, 1948, 1981, 1985 ve 1992 yıllarında çeşitli şekilde yasalarla revize edilmiştir, çeşitli yasalar çıkmıştır. Demek ki günün şartlarına uygun şekilde, zamanın şartlarına uygun şekilde, yasaların günü, yeri, zamanı geldiği zaman revize edilmesi kaçınılmaz oluyor.

Biz her zaman şunu söylüyoruz: AK PARTİ İktidarı umudun ve ümidin bittiği yerde yeşil alan oluşturmuştur. Umut bittiği anda ümit olarak AK PARTİ İktidarı bugün ülkemizi kucaklayan bir sistemi en iyi şekilde entegre etmek için fiiliyata geçmiştir.

2004 yılında çıkarmış olduğumuz yasayla belediyeler asli görevlerine dönmüştür. Belediyeler zemin üzerine oturtulmuştur. İlk kez analitik bütçe uygulaması belediyelerde başlatılmıştır. İlk kez stratejik planlar belediyelerde gerçekleştirilmiştir.

Değerli milletvekilleri, bakın, 1985 ve 92 yılları arasında ilim Van ili, Ağrı, ona bağlı Diyarbakır, Batman, yoğun göç alan kentlerdir. Bu yoğun göç alan kentlerden, 82 ve 96 yılları içerisinde, sadece Van iline 3 bine yakın aile gelmiştir. Eğer bunlar o günkü şartlar altında, o günkü zaman içerisinde, o günkü iktidarların ve hükûmetlerin almış olduğu önlemler çerçevesi içerisinde hâlihazır yeni yasalarla desteklenmiş olsalardı, bugün önümüze yığınlarca sorunlarla bir belediyecilik gelmezdi. Bugün, Allah’a hamdolsun, AK PARTİ İktidarımızda belediyelerle ilgili son derece yararlı ve güzel çalışmalar vardır ve buna bağlı olarak Köy Hizmetlerinin ilk kez il özel idarelerine devrolması kalkınmanın ateşidir. Bugün köylere eğer hizmet gidiyorsa, bugün en ince kılcal damarlara kadar hizmetler götürülmeye çalışılıyorsa, bunlar çıkarılan bu yasaların gereğidir.

Şimdi, güzel bir söz vardır: “Başarının yüzde 5’i yapmayı bilmek, yüzde 95’i yapabilmektir.” Yapmayı bilmek herkes için geçerli olan bir kuraldır, ama önemli olan bu işi yapabilmektir, bunu becerebilmektir, becerebilmeyi de, becereni de her zaman için takdir etmektir. İl belediyelerimizde, mahallî idarelere baktığınızda, Türkiye’de, gayrisafi millî hasıladan pay alan ülkeler çerçevesi içerisinde, 95 yılında yüzde 2,4 iken bugün hangi noktalarda olduğumuz rakamlarla bellidir. Ha, onlarla birlikte Avrupa Birliği ülkelerine bakınız -Fransa’ya, Almanya’ya- yüzde 9, yüzde 10’lardadır payları. Bütçeden alınan paylara baktığınızda, Türkiye’de yüzde 12’lerde iken bugün hangi noktalara geldiği bellidir. Ha, bunlar yeterli midir? Bunlar yeterli değildir. Elbette ki çalışma son derece yoğun bir şekilde devam etmektedir.

Değerli arkadaşlarım, bu düzenleme yapıldıktan sonra, yeni düzenlemeyle, 2007 yılı esas alındığında, 2008 yılı için il özel idarelerinde, il belediyelerinde ve büyükşehir belediyelerinde aşağı yukarı yüzde 40-50’ye yakın bir artış olacaktır. Kişi başına düşen paylar ise il belediyelerinde 126 YTL’den 166 YTL’ye, il özel idarelerinde 19 YTL’den 25 YTL’ye, büyükşehir belediyelerinde 308 YTL’den 336 YTL’ye çıkacaktır.

Şimdi, burada önemli olan söylemden çok eylemi gerçekleştirmektir. Belediye gelirleri, sizler de takdir edersiniz ki, hakikaten vergi gelirleri üzerine endekslenmiştir, harçların, harcama katılım paylarının ve ücretlerin pek bir fonksiyonu yoktur. Ancak, bu yeni çıkaracağımız Mahallî İdareler Yasası bizim için bir umut ve ümit olmuştur.

---

**Kaynak gösterme:** Kayhan Türkmenoğlu (AK Parti, Van). “İl özel idarelerine ve belediyelere genel bütçe vergi gelirlerinden pay verilmesi hakkında kanun teklifi ile plan ve bütçe komisyonu raporu (s.s.:248)”. TBMM Genel Kurulu, 123. Birleşim tutanağı, 26 Haziran 2008. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/kayhan-turkmenoglu-23-2008-06-26-il-ozel-idarelerine-ve-belediyelere-genel-butce-vergi-gelirlerinden-pa (erişim: 29 Ekim 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
