# Sivil havacılık genel müdürlüğü teşkilat ve görevleri hakkında kan.tas. (ss: 940 )

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem)
- **Konuşmacı:** Kemal Sağ (CHP, Adana)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 116. Birleşim
- **Tarih:** 23 Haziran 2005
- **Gündem:** SİVİL HAVACILIK GENEL MÜDÜRLÜĞÜ TEŞKİLAT VE GÖREVLERİ HAKKINDA KAN.TAS. (SS: 940 )
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/kemal-sag-22-2005-06-23-sivil-havacilik-genel-mudurlugu-teskilat-ve-gorevleri-hakkinda-kan-tas

> Kemal Sağ (CHP), 23 Haziran 2005 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 116. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: SİVİL HAVACILIK GENEL MÜDÜRLÜĞÜ TEŞKİLAT VE GÖREVLERİ HAKKINDA KAN.TAS. (SS: 940 )); konuşma 1.022 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

CHP GRUBU ADINA KEMAL SAĞ (Adana) - Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; görüşülmekte olan 940 sıra sayılı Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Tasarısının 20 nci maddesi hakkında Cumhuriyet Halk Partisi Grubu ve şahsım adına söz almış bulunuyorum; sözlerime başlamadan önce, Yüce Heyetinizi saygıyla selamlıyorum.

Her ne kadar bu maddeyle ilgili söz almışsam da, aslında, konuşmam 21 inci madde üzerinde olacaktır. 21 inci maddenin gerekçesinde, maddede belirtilen üst düzey görevlere atanabilecekler arasına metalurji mühendislerinin ve en az dört yıllık eğitim veren Hava Harp Okulundan mezun olanların da ilave edilmesi hususu vurgulanarak, hükümetin teklif ettiği metne, komisyonca gerekçede sözü edilen husus, yani "en az dört yıllık eğitim veren Hava Harp Okulundan mezun olma" ibaresi eklenmiştir.

Gerekçedeki açıklamaya göre, madde metnine bu ilaveyi yapma ihtiyacının nereden ve nasıl doğduğunu bilemiyoruz; ancak "en az dört yıllık eğitim veren Hava Harp Okulu" diyerek bu ilaveyi yapmış olan milletvekili arkadaşlarımız, Türkiye'de dört yıldan daha az sürede eğitim veren herhangi bir Hava Harp Okulu mu biliyorlar acaba?! Hadi bunu atlayabilirler. Peki, hükümetin teklif ettiği metnin yüksekokulları genel olarak sıraladığını, dolayısıyla, Türk askerî havacılığının olduğu gibi, sivil havacılığın da çok önemli bir pilot kaynağı olan kara, deniz ve hava dahil, bütün Harp Okulları bu kapsamda iken, komisyondan çıkan metinde, diğer sivil nitelikteki yükseköğrenim kurumları sıralamasının ardından "en az dört yıllık eğitim veren Hava Harp Okulundan mezun olduktan sonra" denilerek, bu suretle, Kara ve Deniz Harp Okulu mezunlarının önünün kesilmiş olduğunu da mı atladılar?!

Devam edelim. İş bilmezlik bu kadarla bitmiyor. Unutulan veya yok sayılan Kara ve Deniz Harp Okulu mezunlarının bir bölümünün, kara ve deniz kuvvetlerinin kara havacılığı ve deniz havacılığı branşlarının tecrübeli pilotları olduklarını, Hava Harp Okulu mezunu helikopter pilotlarının Kara Havacılık Okulunda eğitim aldıklarını, bu eğitimleri veren kara havacı pilotların, uçuş eğitmeni misyonlarının yanı sıra, Doğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgesinde terörle mücadelenin belkemiğini teşkil eden kritik ulaştırma hizmetleriyle birlikte, sınıriçi ve sınırötesi operasyonları yürüten, adını belki marka olarak bildiğiniz, Skorsky ve Cougar helikopterleri ile CASA ve Beachcraft uçaklarını, bu maddede unuttuğunuz insanların kullandıklarını ve bu operasyonlar sırasında birçoğunun pilotluk görevini ifa ederken şehit olduklarını da mı bilmiyorsunuz?!

Değerli arkadaşlarım, adını çok duymadığımız; fakat, Kara ve Deniz Harp Okulu mezunu askerî pilotlar ile yurtiçi ve yurtdışı gezilerinde Sayın Başbakanı uçuran Emniyet Genel Müdürlüğümüzün kıymetli pilotlarını da yetiştiren Kara Havacılık Okulu, son yıllarda, Türkiye'nin adını uluslararası havacılık alanında gururla duyuracak şekilde, dost ve müttefik bazı ülkelerin uçak ve helikopter pilotlarını da yetiştirmeye başlamışlardır. Şimdi, tekrar sormak istiyorum; bu okul mezunu pilot ve idareciler, bu kanun tasarısıyla Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü kapsamında istihdam edilmek bakımından bir istihdam yasağıyla karşı karşıya kalmıyorlar mı?! Dolayısıyla, bu kanun tasarısıyla Hava Harp Okulu mezunları korunarak diğer Harp Okulu mezunu pilotlara haksızlık yapılmış olmuyor mu? Önemli bir kamu kurumu olan Sivil Havacılık Genel Müdürlüğünün bu tecrübeli insan kaynağından faydalanma imkânlarını neden ve hangi amaçla kaldırıyoruz? Eğer, bu bilinçli bir ihmal değilse, anlaşılıyor ki, bu alanda önemli bir bilgi eksikliği bulunuyor ve bu eksikliği gidermek de galiba bu Genel Kurulda bize düşüyor.

Türk sivil havacılığının çok önemli bir pilot ve yönetici kaynağı olan Türk Silahlı Kuvvetleri mensubu emekli ve müstafi pilotlar, yani, askerî havacılar, bu kanun tasarısını hazırlayanların zannettiği gibi sadece Hava Harp Okulu mezunları arasından yetişmiyor. Bu yaygın kanaatin aksine Kara ve Deniz Harp Okullarımız da, Hava Harp Okulunun dışında askerî pilotlarımızın lisans eğitimi aldıkları dört yıllık yüksek öğrenim kurumlarındandır. Her kuvvet komutanlığı kendi havacılık teşkilatının pilotlarını, kendi Harp Okulunda eğitip, müteakiben havacılıkla ilgili meslekî branşlaşmaya ayrılan pilot adaylarını Hava ve Kara Kuvvetleri bünyesinde bulunan uçuş okullarına göndererek yetiştirmektedirler. Bunlardan sadece Deniz Kuvvetleri Komutanlığı, Kara ve Hava Kuvvetleri gibi bünyesinde uçuş okulu olmadığından, deniz havacılığı branşına seçilen pilot adaylarını, Kara Kuvvetleri bünyesinde Ankara'da bulunan Kara Havacılık Okuluna ve Hava Kuvvetlerine bağlı İzmir Çiğli'de bulunan 1 inci Ana Jet Üssü bünyesindeki uçuş okuluna göndermektedir.

Bunun dışında, Kara ve Hava Kuvvetlerimiz kendi teşkilatları için ihtiyaç duydukları pilotları, uluslararası üne de sahip olan kendi uçuş okullarında yetiştirmektedirler. Yani, sonuç olarak, Türk askerî pilotları, sadece Hava Harp Okulundan mezun olanlar arasından seçilmemektedirler.

Ayrıca, her üç kuvvete mensup bu subaylar, Türk Silahlı Kuvvetlerinde mecburî hizmetleri boyunca veya emekli oluncaya kadar, kendi kuvvetleri bünyesindeki uçak ve helikopteri kullanarak pilotluk icra edip tecrübe kazandıktan sonra, birkısmı Ordudan yasal mevzuat çerçevesinde ayrılarak, meslekî yaşamlarını sivil havacılık alanında sürdürmektedirler. Türk Silahlı Kuvvetleri bünyesinde kazandıkları bu meslekî tecrübeyi sivil havacılık endüstrisine taşıyarak, yine, ülkemiz için önemli hizmetlerde bulunmaktadırlar. Askerî havacılık tecrübelerini sivil havacılıkta kazandıkları tecrübeyle birleştirerek, birikimlerini, hem sivil havacılık şirketleri bünyesinde pilot ve idareci olarak hem de havacılık alanında hizmet veren Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü gibi kamu kurumlarımızda uzman, uzman yardımcısı ve üst düzey yönetici olarak hizmet vermeye devam etmektedirler. Bunlar arasından sadece Hava Harp Okulu mezunu olanları, anlayamadığımız sebeplerle ayırır, korursanız, bu adım, bir kuşku gölgesinde atılmış anlamına gelir.

Uluslararası Birleşik Havacılık Otoritesi kuralları ve yasalarımız gereğince, bugüne kadar, pilot olarak, ülkemizde olduğu gibi dünyanın dört bir yanında pilotluk yaparken, bu insanları havacı saymamanın mantığını ve bu bilgi ve tecrübeye sahip bir camiayı, münhasıran bu işle ilgili hizmet vermekte olan bir kamu kuruluşunun dışında tutarak istihdam izni vermemek, uygulamanın adaletsizliği bir yana, en hafif deyimiyle bilgisizliği bilgi addeden bir cehalet durumudur.

Değerli arkadaşlarım, Kara Kuvvetleri bünyesindeki Kara Havacılık Okulu ve Hava Kuvvetleri bünyesindeki Çiğli Temel Uçuş Okulu, Ulaştırma Bakanlığı adına ticarî pilotluk lisansı verilmesiyle ilgili olarak oryantasyon eğitimini ve prosedürünü de üstlenmekte ve bu eğitim sürecinin sonunda Ulaştırma Bakanlığı adına lisans vermektedir. Ulaştırma Bakanlığı olarak, sivil havacılık alanında böyle bir misyon verdiğiniz, sektörde pilotluk yaptırdığınız bu insanları kendi kuruluşunuzda uzman, uzman yardımcısı olarak bile görevlendirmez ve üst düzey yönetici ve uzmanlık seviyesinde personel seçerken sadece Hava Harp Okulu mezunlarına yolu açar ve avantaj sağlarsanız, bu tutumu eleştirmenin ötesinde kınamak gerektiğini düşünüyorum. Hava Harp Okulu mezunu her Hava Kuvvetleri mensubu subayı, topçusunu, istihkâmcısını meslekten havacı kabul ederek Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü bünyesinde istihdam edeceksiniz; ama, görevi münhasıran pilotluk olup binlerce saat uçuşu olan, bu konuda eğitim ve lisans veren insanları bu kurumun kapısından içeri almayacaksınız!..

Değerli arkadaşlarım, insaf gerektiren bu durumun, en azından hükümet teklifi çerçevesinde değerlendirilerek, az sonra vereceğimiz önerge doğrultusunda, komisyon metninde Harp Okullarıyla ilgili kaynağın daraltıldığı ve saydığımız kesimlere büyük haksızlıkla sonuçlanacak olan bu adaletsizliğin 21 inci maddenin görüşülmesi sırasında giderileceğini umuyor, Yüce Meclisi saygıyla selamlıyorum. (CHP sıralarından alkışlar)

---

**Kaynak gösterme:** Kemal Sağ (CHP, Adana). “Sivil havacılık genel müdürlüğü teşkilat ve görevleri hakkında kan.tas. (ss: 940 )”. TBMM Genel Kurulu, 116. Birleşim tutanağı, 23 Haziran 2005. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/kemal-sag-22-2005-06-23-sivil-havacilik-genel-mudurlugu-teskilat-ve-gorevleri-hakkinda-kan-tas (erişim: 1 Kasım 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
