# Serbest bölgeler kanunu ile gümrük kanununda değişiklik yapılmasına dair kanun tasarısı hakkında (s.s.275)

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 23. Dönem)
- **Konuşmacı:** Kürşad Tüzmen (AK Parti, Mersin)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 16. Birleşim
- **Tarih:** 12 Kasım 2008
- **Gündem:** SERBEST BÖLGELER KANUNU İLE GÜMRÜK KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TASARISI HAKKINDA (S.S.275)
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/kursad-tuzmen-23-2008-11-12-serbest-bolgeler-kanunu-ile-gumruk-kanununda-degisiklik-yapilmasina-da-5

> Kürşad Tüzmen (AK Parti), 12 Kasım 2008 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 16. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: SERBEST BÖLGELER KANUNU İLE GÜMRÜK KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TASARISI HAKKINDA (S.S.275)); konuşma 559 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

DEVLET BAKANI KÜRŞAD TÜZMEN (Mersin) – Teşekkür ederim Sayın Başkan.

Değerli milletvekilleri, öncelikle bu ihracat bedellerinin Türkiye’ye getirilmesi konusu sık sık burada gündeme geldi. Yani tabii Meclisin çalışma saatlerinde, mesnetsiz, asılsız birtakım iddialara cevap vermek zorunda kalıyorsunuz.

KAMER GENÇ (Tunceli) – Hangisi mesnetsiz, hangisi?

DEVLET BAKANI KÜRŞAD TÜZMEN (Mersin) – Bu aslında bizim açımızdan çok çok önemli. Vakit hakikaten son derece önemli. Meclisin bu değerli vaktinin bu şekilde alınmasını ben üzüntüyle karşılıyorum.

Bizim ihracat bedellerinin -dünyada bütün gelişmiş dış ticaret ülkelerinde olduğu gibi- değerlerinin Türkiye’ye getirilmesi, eskiden, Türkiye'nin sıkıntılı dönemlerinde getirilmiş bir zorunluluktu. Tıpkı Avrupa Birliği ülkeleri, diğer dış ticaret ülkeleri nasıl yapıyorsa -ihracat bedelleri de aynı şekilde- bütün dünyadaki diğer ana ihracatçı ülkeler nasıl bırakıyorsa biz de aynı şekilde bunu dışarıda bırakıyoruz. Neden? İhracatçı rahatlıkla faaliyetlerini dışarıda sürdürebilsin diye. Çünkü ihracat dediğiniz olay bir satıştır. Yani siz aldığınız ürünleri içeriden bir şekilde temin edersiniz, bunu yurt dışına götürürsünüz, orada satarsınız. Pazarlama faaliyetiniz olmazsa, satış elemanlarınız olmazsa nihai tüketiciye orada ulaşamazsınız. Pazarlama kanallarına giremezseniz, dağıtım kanallarına giremezseniz, ilişkinin lojistik boyutunu unutursanız, o zaman bu işleri yapamazsınız. Bütün bunların hepsi de sizin döviz olarak dışarıda yapacağınız ödemeleri gerektirir. Dolayısıyla ihracat bedellerinin tamamının yurt içine getirilmesi şartının kalkması, bizim son dönemde, 2002 ile 2007 arasındaki bu ihracat hamlesinin aslında ana motiflerinden bir tanesi olup tamamıyla ihracat artışına hizmet vermiştir. İhracatçı mallarını dışarıda daha rahat satabilmiştir, pazarlayabilmiştir, ofis mağaza açabilmiştir. Yani 21’inci yüzyılda yaşadığımızı ve bu yüzyılın içerisinde bir dış ticaret faaliyeti götürdüğümüzü unutmamak lazım. Bunlar 18’inci ve 19’uncu yüzyılın fikirleri.

Şimdi, bir diğeri… Tabii, burada bazı sorulara yazılı cevap vereceğim ancak bizim şu anda serbest bölgelere kayıtlı 53.343 işçiden sadece 285’i yabancı uyrukludur. Onun dışında tamamı Türk vatandaşı, Türkiye’de kayıtlı işçidir. Onu da bildirmekte yarar var. Yani yaklaşık 53.383 kişinin sadece 285’i dışındakiler, tamamıyla Türk vatandaşı ve biz herhangi bir şekilde kayıtta en ufak bir sıkıntı yaratmıyoruz. Serbest bölge çalışmaları da tamamıyla kayıt altında. Bunu, bir kez daha vurguluyorum.

Nahcivan sınır kapısıyla ilgili olarak geçtiğimiz günlerde Dış Ticaret Müsteşarlığı, Dışişleri Bakanlığı ve ilgili sanayi ticaret odası başkanları ve diğer temsilciler de olmak üzere karşılıklı ülkelerde toplantılar yapıldı. Sınır ticareti biliyorsunuz önemli. Biz sınır ticaretinde bütün bu sınır illerimizi ihracatçı il hâline getirmek için önemli bir çalışma yapıyoruz.

Bu arada, daha önce de Meclis kürsüsünden söyledim, özellikle son yaptığımız hamlelerle Türkiye’nin dış ticaret artışı içerisinde esas ihracat yapan illere baktığımız zaman Doğu ve Güneydoğu Anadolu illerinin ihracat artış oranları: Hakkâri’nin ihracat artış oranı yüzde 8 bin artmıştır. Baktığınız zaman Diyarbakır’ın ihracat artış oranı yüzde 1.300 artmıştır. Diğer illere bakın teker teker, Şırnak’ın ihracatı bakıyorsunuz yüzde 7 bin oranında artmıştır.

Şimdi, bunların hepsi bir gerçek. İhracatçı il hâline gelmiştir Muş, Tunceli, daha önce 2005 yılına kadar ihracat yapamamışlardı.

Tabii, bizim için sınır illerinin ihracatı da önemli. Bu konuda sanayi odaları, diğer ülkelerin sanayi odaları, ticaret odaları, ihracatçıları; bunları karşı karşıya getiriyoruz.

Sizin sadece ihracat rejiminizi düzenlemeniz bir işe yaramıyor, diğer ülkelerin de bu ihracat rejimini destekler şekilde karar alması lazım. Bu, tabii ciddi bir süreç, uzun bir süreç.

Görüyorsunuz, serbest ticaret anlaşmaları da dâhil olmak üzere diğer anlaşmaları biz burada teker teker Meclise getirip hızla bu ticaret anlaşmalarının Meclisten çıkmasını istiyoruz, yapmaya çalıştığımız bu. Dolayısıyla bu arada da çalışma yapıldığını ben size söyleyeyim. Tabii bunların birçoğunda önemli sonuçlar alındı ki biz ihracatta ve dış ticarette 2002’de 87 milyar dolar olan ticaret hacminden bu sene yaklaşık 350 milyar dolar ticaret hacmine geleceğiz.

Teşekkür ediyorum.

---

**Kaynak gösterme:** Kürşad Tüzmen (AK Parti, Mersin). “Serbest bölgeler kanunu ile gümrük kanununda değişiklik yapılmasına dair kanun tasarısı hakkında (s.s.275)”. TBMM Genel Kurulu, 16. Birleşim tutanağı, 12 Kasım 2008. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/kursad-tuzmen-23-2008-11-12-serbest-bolgeler-kanunu-ile-gumruk-kanununda-degisiklik-yapilmasina-da-5 (erişim: 29 Ekim 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
