# Kamu İktisadi Teşebbüsleri Komisyonu toplantısındaki konuşma

- **Tür:** Komisyon konuşması (TBMM 28. Dönem)
- **Konuşmacı:** Lütfullah Kayalar (İYİ Parti, Yozgat)
- **Yer:** TBMM Kamu İktisadi Teşebbüsleri Komisyonu
- **Tarih:** 21 Ekim 2026
- **Gündem:** Tutanak Metni
- **Tutanak (TBMM):** https://www.tbmm.gov.tr/milletvekili/UyeKomisyonKonusmaTutanakDetay?tutanakId=90805
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/lutfullah-kayalar-2026-10-21-tutanak-metni-2

> Lütfullah Kayalar (İYİ Parti), 21 Ekim 2026 tarihinde TBMM Kamu İktisadi Teşebbüsleri Komisyonu oturumunda konuştu (gündem: Tutanak Metni); konuşma 919 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

LÜTFULLAH KAYALAR (Yozgat) - Sayın Başkan, Komisyonumuzun değerli üyeleri, şeker şirketimizin Sayın Genel Müdürü, yönetim kurulu üyeleri ve değerli bürokratları; hepinizi sevgi ve saygıyla selamlıyorum.

Şeker şirketi, biraz önce çok değerli konuşmacılardan bazıları da ifade ettiler, cumhuriyetimizin ilk dönemlerinde o günkü yönetimlerin, hükûmetlerin gerçekten çok iyi bir şekilde düşündükleri, dizayn ettikleri ve ülkemizde değişik bölgelerde fabrikalar yapımıyla bir şeker şirketi ortaya çıkmış durumdaydı. Şeker şirketi sadece pancar üreticilerinin ürünlerini alıp işleyen bir şirket değil, cumhuriyetin ilk dönemlerinde bulundukları bölgedeki sosyal yapıyı da dizayn eden, değiştiren ve gerçekten modern Türkiye'nin oluşmasında çok büyük katkıları olan önemli ve tarihî bir şirkettir.

Kısmet oldu, siyaset kolay bir iş değil, ben 2 şeker fabrikasının kuruluşunda bulunma imkânını elde ettim. Bunlardan biri Yozgat Sorgun Şeker Fabrikası. Gene kısmet oldu, bir daha tekrar ediyorum: Fikrinden, kurulacağı yerden, kurulması için gereken eksikliklerden başlayarak daha sonra bir müddet, beş altı sene bekledi, sonra tekrar imkânları bulduk ve fabrikayı bitirdik, açtık, bugün de fabrikamız çalışıyor. Diğeri de Çorum Şeker Fabrikası, onun da temelini attık, açılışlarını yaptık ama sonra özelleşti, o da bugün gene faaliyetine devam ediyor. Bunu söylerken şunu ifade etmek istiyorum: Şeker şirketimiz gerçekten ülkemizde tarımın içerisinde önemli ve stratejik bir konuma sahip. Bu stratejik bir ürün olmasını Sayın Genel Müdür de konuşmasında ifade ettiler. Özellikle Avrupa'da Birinci Dünya Savaşı ve ondan sonra Avrupa Birliğinin kurulmasına kadar, Avrupa Birliğindeki tarım sektörünün Avrupa Birliği bütçesinden desteklenmesinde en büyük kaynak ayrılan yerler şeker pancarı üretimidir. Avrupa bundan hiçbir zaman vazgeçmemiştir ve hiçbir şekilde "Maliyeti şudur veya bütçeye şöyle bir yük getiriyor." düşüncesinde olmamıştır.

Sayın Genel Müdürümüz yaptığı sunumda da ifade ettiler, biz de dünyadaki şeker üretiminde, şeker pancarı olarak şeker üretiminde önde gelen bir ülkeyiz. Gene güzel hedefler ortaya koydular, inşallah bunlar da gerçekleşir diye düşünüyoruz. Ancak tarımın genelinde olan sıkıntı, sizden önce Toprak Mahsulleri Ofisi vardı, orada da gene fiyat ve girdi maliyetleri konusunda büyük sıkıntılar var. Bunun Türkiye ekonomisinin şu anda içinde bulunduğu durum ve takip etmekte olduğu ekonomiyle ilgili, enflasyonla ilgili politikalarla da yakından ilişkisi var. Bunlar bizim şirketlerimizin sadece kendi başına çözebilecekleri bir konu değil ama gene de Yozgat'ta -ben üç gün önce de oradaydım- ifade edilen -ben alım kantarlarının başında insanlarla da görüştüm- bu fiyat konusu yani insanlar daha fazla bir fiyat verilsin şeklinde değil, gerçekten fiyat konusunda sıkıntıları var. Bunları sizler de mutlaka biliyorsunuz, tespit ediyorsunuz. Yani geçen yılki 3.100 lira olan fiyat bu sene 3.720 lira olmuş ama ne geçen yılki 3.100 lira tam olarak ödenir ne de 3.720 lira bu sene tam olarak ödenir. Mesela, ben Yozgat Sorgun Şeker Fabrikası için ifade etmek istiyorum, mesela genelde, tahmin ediyorum, 6-7 ton civarındaki bir şeye denk gelir, bunun beklentisi belki bazı şeylerde 7'ye, 8'e çıkabilir ama bu 6-7 tonun karşılığındaki bu fiyat, alacakları fiyat bunların mazot ve gübre tedarikine yetmede gerçekten zorlanıyor. Pancar üretimi tarımdaki diğer üretimler gibi de değil, hepimiz biliyoruz, siz daha iyi biliyorsunuz, çok zor olan bir üretimdir, çok bakım gerektiriyor yani sürekli üzerinde duracaksınız, işçi konusu var, tarım alet ve makineleriyle ilgili çok büyük masrafları olan bir ürün üretimi. Dolayısıyla burada insanlar bu üretimi tekrar yapmakta zorlanıyorlar. Bizim -ben bunu yönetim olarak diyorum- hükûmet olarak, yönetim olarak buralarda ayrı tercihler yapmamız lazım. Yani bunu arkadaşlarımız çok güzel ifade ettiler, Şeker Şirketinin gelirleri giderleri bunlara tabii ki siz dikkat ediyorsunuz, edeceksiniz, edilmeli ama bu, genel bütçe içerisinde sizin konumunuzda olan şirketler ve tarım sektörüyle ilgili olan konularda bunların bütçenin diğer kalemlerinden karşılanması lazım. Bu "stratejik ürün" dediğimiz zaman, bunu kabul ettiğimizde e, zaman bunun maliyetleri de var. Bu maliyetleri de bizim bütçelerimizde ne kadar sıkıntılarımız olursa olsun bunlar karşılanır, karşılanmaz diye bir şey yok, yeter ki tercih yapalım.

Buradaki en önemli konulardan biri, 2006 yılında, desteklemelerle ilgili, -genel desteklemelerle ilgili- tarımı desteklemelerle ilgili çıkarılmış olan gayrisafi yurt içi hasılanın yüzde 1'inin destekleme olarak çiftçiye dağıtılması konusu. Bugüne kadar hiçbir bütçe döneminde gerçekleşmedi. Bunlar, Şeker Şirketi Yönetimi veya Genel Müdürlüğünün siz değerli bürokratların konusu değil yani bu gerçekleşmelerin yapılması lazım. Çünkü şekere madem "stratejik ürün" diyorsak "çok zor bir üretim şekli" diyorsak "bunu üreten çiftçilerimiz çok büyük zorluk içerisinde" diyorsak -ki öyleler- o zaman bizim de onlara destek olmamız lazım. Öncelikle, şeker üretiminin Türkiye'de sizin hedeflediğiniz, hepimizin de bu hedefleri arzu ettiğimiz bu hedeflere ulaşılabilmesi için desteklerin artırılması gerekir.

Şimdi, bu açıklanan fiyat geçen seneye göre 3.100-3.720; ele geçen bu değil, onu ifade ettim ama ona rağmen yüzde 20'ler mertebesinde görülüyor. Sizden önce Toprak Mahsulleri Ofisi görüşmeleri yapılırken de arpa, buğday olan ürünlerimizde de artışlar yüzde 22 civarındaydı yani aşağı yukarı aynı. Ama aynı anda arkadaşlarımız da ifade ettiler, tarımsal girdilerde yıllık artışın genel resmî rakamlara göre, biz de doğru olarak kabul ettiğimizi ifade edelim, 32,06. Yani burada rakamsal olarak da bir geride kalma var. Çiftçinin burada gerçekten sıkıntısı var. Bu sıkıntı ekmemeye doğru götürür ve götürüyor, bu niyette olan çok insan var. Bu da Türkiye için, Türk tarımı için iyi bir şey değildir, başka yerden karşılama imkânımız yok veya karşılarsak da bunların maliyetleri belki vereceğimiz desteklerden daha da fazladır. Bunların göz önüne alınarak şeker pancarı üreticimizin artan maliyetlerinin dikkate alınması, emeğinin karşılığının alabileceği ve üretimden kopmayacağı bir fiyat politikasının uygulanmasını temenni ediyoruz.

Bu sene içinde kuruluşlardan da, çiftçilerden de epeyce bu konuda teklifler ve görüşler var. Burada da Komisyon üyelerimiz, arkadaşlarımız ifade ettiler: Bir artış yapılabilir mi? Bunun da bir gözden geçirilmesi, buna bir imkân yaratılabilir mi; bunun da araştırılması gerekiyor. Yani bu seneki 3.720 liralık fiyatın artırılması gerekir önümüzdeki dönemde çiftçilerimizin emeğinin karşılanması açısından.

Sizlere başarılar diliyoruz, kolaylıklar diliyoruz ve bu bütçe yani bu görüşmelerle birlikte, önümüzdeki senenin de güzel bir yıl olmasını da tekrar temenni ediyorum, kolaylıklar diliyorum.

---

**Kaynak gösterme:** Lütfullah Kayalar (İYİ Parti, Yozgat). “Kamu İktisadi Teşebbüsleri Komisyonu toplantısındaki konuşma”. TBMM Kamu İktisadi Teşebbüsleri Komisyonu tutanağı, 21 Ekim 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/lutfullah-kayalar-2026-10-21-tutanak-metni-2 (erişim: 22 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/milletvekili/UyeKomisyonKonusmaTutanakDetay?tutanakId=90805

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
