# Bazı kanunlarda değişiklik yapılması hakkında kanun tasarısı (ss.316)

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem)
- **Konuşmacı:** Mehmet Akif Hamzaçebi (CHP, Trabzon)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 37. Birleşim
- **Tarih:** 25 Aralık 2003
- **Gündem:** BAZI KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA KANUN TASARISI (SS.316)
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/mehmet-akif-hamzacebi-22-2003-12-25-bazi-kanunlarda-degisiklik-yapilmasi-hakkinda-kanun-tasarisi-ss-316-3

> Mehmet Akif Hamzaçebi (CHP), 25 Aralık 2003 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 37. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: BAZI KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA KANUN TASARISI (SS.316)); konuşma 376 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

CHP GRUBU ADINA MEHMET AKİF HAMZAÇEBİ (Trabzon) - Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; tasarının son maddelerine gelmiş bulunuyoruz ve tasarının kabulüyle birlikte, Motorlu Taşıtlar Vergisinde mevcut sistemi terk edip, silindir hacmi esasına geçmiş oluyoruz. Ben, çok kısaca, bu silindir hacmi konusuna bir değindikten sonra, maddeye ilişkin değerlendirmeme geçeceğim.

Silindir hacmi, bütün Avrupa Birliği ülkelerinde veya OECD ülkelerinde uygulanıyor diye bir şey yok; öncelikle, bunu söyleyeyim. Her ülke, kendi şartlarına göre uygun bir modeli seçip, kullanmaktadır. Ben, size örnek vereceğim, hangi ülke, hangi modeli uygulamaktadır. Örneğin, Danimarka, ağırlık esasını uygulamaktadır. Finlandiya, yine ağırlık esasını uygulamaktadır. Almanya, silindir hacmi esasını uygulamaktadır. Macaristan, ağırlık esasını uygulamaktadır. İrlanda, silindir hacmi esasını uygulamaktadır. Meksika, değer esasına dayalı artan oranlı bir tarifeyi uygulamaktadır. Hollanda, taşıtın cinsine, ağırlığına ve kullanılan benzine göre bir model uygulamaktadır. Belçika ve İspanya, motor gücünü esas almaktadır. İngiltere, dingil sayısını ve ağırlığı esas almaktadır. Yani, bütün gelişmiş ülkelerde, Avrupa Birliği ülkelerinde, OECD ülkelerinde, mutlaka, şu model uygulanmaktadır şeklinde genel olarak bir eğilim yoktur. Silindir hacmi de uygulanabilir, bir başka model de uygulanabilir, hepsinin artıları olabilir, eksileri olabilir; önemli olan, o ülke şartları içerisinde en uygun modeli bulmaktır.

Silindir hacmi, gelişmiş ülkelerde çok sorun yaratmayabilir; çünkü, refah düzeyi çok yüksek olan bu ülkelerde, kişi başına gelir düzeyi de çok yüksektir; dolayısıyla, değerleri birbirinden farklı olan aynı silindir hacmine sahip arabaların belli bir vergide buluşturulması, o verginin farklı değerlerdeki araçlar için eşit yapılması çok sorun yaratmayabilir; ama, ödeme gücünün, refahın, kişi başına gelirin çok düşük olduğu Türkiye'de, silindir hacmi, mutlaka doğru sonuç verir diye bir şey yok. Nitekim, tasarıda yer alan tarifeler, hem komisyonda hem Genel Kurulda olabildiğince yumuşatılmıştır; ama, ona rağmen, ben, uygulamada sorun çıkacağından endişe ederim.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; tasarının bu maddesinde çok çeşitli hükümler yer almaktadır. Ben, bunlardan (j) bendinde yer alan bir konuya değinmek istiyorum. (J) bendiyle, devlet içborçlanma senetlerinin faiz gelirlerine ilişkin olarak getirilmiş olan istisna, sistemimizde halen var olan istisna, 31.12.2004 tarihine kadar ihraç edilecek hazine bonoları ve devlet tahvili faizleri için de geçerli kılınmaktadır; yani, hazine bonosu ve devlet tahvili faizi elde eden kişiler, elde ettikleri faiz gelirinin 2003 yılı için 315 milyar lirayı aşmaması halinde, bu gelirleri üzerinden hiçbir vergi ödememektedirler. Bu istisna, 2004 yılı için de geçerli olacaktır; daha doğrusu, 2004 yılında ihraç edilen devlet içborçlanma senetlerinin faiz gelirleri için de...

---

**Kaynak gösterme:** Mehmet Akif Hamzaçebi (CHP, Trabzon). “Bazı kanunlarda değişiklik yapılması hakkında kanun tasarısı (ss.316)”. TBMM Genel Kurulu, 37. Birleşim tutanağı, 25 Aralık 2003. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/mehmet-akif-hamzacebi-22-2003-12-25-bazi-kanunlarda-degisiklik-yapilmasi-hakkinda-kanun-tasarisi-ss-316-3 (erişim: 1 Kasım 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.