# Dısişleri bakanlıığının kuruluş ve ve görevleri hakkında (s.s.524) - **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 23. Dönem) - **Konuşmacı:** Mehmet Akif Hamzaçebi (CHP, Trabzon) - **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 128. Birleşim - **Tarih:** 2 Temmuz 2010 - **Gündem:** DISİŞLERİ BAKANLIIĞININ KURULUŞ VE VE GÖREVLERİ HAKKINDA (S.S.524) - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/mehmet-akif-hamzacebi-23-2010-07-02-disisleri-bakanliiginin-kurulus-ve-ve-gorevleri-hakkinda-s-s-524-2 > Mehmet Akif Hamzaçebi (CHP), 2 Temmuz 2010 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 128. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: DISİŞLERİ BAKANLIIĞININ KURULUŞ VE VE GÖREVLERİ HAKKINDA (S.S.524)); konuşma 661 kelime. ## Konuşma metni (tutanaktan) MEHMET AKİF HAMZAÇEBİ (Trabzon) – Sayın Başkan, sayın milletvekilleri; önerge maddede çok küçük bir ifade düzeltmesini amaçlıyor. Bu vesileyle, tasarının birinci bölümü üzerinde kişisel görüşlerimi ifade ederken ortaya koyduğum bir sorun vardı, bu sorunun devamına yönelik değerlendirmeleri önerge üzerindeki konuşmamda yapacağımı ifade etmiştim. O konuya yeniden dönmek istiyorum. Değerli arkadaşlar, Sovyetler Birliği’nin dağılmasından sonra ortaya çıkan yeni dünya düzeni birçok akademisyenin, bilim adamının ilgi alanını oluşturmuştur. Bu yeni dönemi çeşitli açılardan değerlendiren bilim adamları çeşitli görüşler ortaya koymuştur. Bunlardan bir tanesi Fukuyama. Fukuyama bu dönemi “tarihin sonu” olarak isimlendirmiştir; liberal demokrasinin ve piyasa ekonomisinin zaferi ulaştığı bu yeni dönemde artık insanlığın tarihin eski dönemlerinde söz konusu olan mücadeleler içerisinde olmayacağı, mutluluğun, huzurun olacağı bir dönem olarak isimlendirmiştir. Bir başka bilim adamı, bir başka sosyolog, Samuel Huntington, bu yeni dönemde medeniyetler çatışmasının dünyaya hâkim olacağını ifade etmiştir. “Yeni dönemde yine ulus devletler olacak, ancak mücadelenin esası, ulus devletler arasında olmayacak, medeniyetler arasında olacak.” diye yeni bir teori ortaya koymuştur. Bu medeniyetler çatışması gerçekten çok ilginç bir tez. Yazarının “Medeniyetler Çatışması” isimli bir makalesi ve bu makaleden sonra yayımladığı bir kitap var ve bu kitabın üzerine bu tez etrafında dünyada meydana gelen tartışmaları, ortaya konan görüşleri toplayan bir başka kitap daha var, Türkçede yine “Medeniyetler Çatışması” ismiyle yayımlandı, Vadi Yayınlarının bir kitabı. Son derece güzel, yararlı bir kitap. Bu kitapta, şu an Sayın Dışişleri Bakanı olan, şimdi Dışişleri Bakanı koltuğunda oturmakta olan Sayın Ahmet Davutoğlu’nun da bir makalesi var. İlginç bir makale. Bu makaleden bir bölümü okuyarak sizlerin bilgisine sunmak istiyorum. Huntington, Türkiye ile ilgili olarak bu kitapta şu görüşü ortaya koyar: “Türkiye, medeniyetler arasına en çok bölünmüş olan bir ülkedir. Ne Batılı olabilmiş ne İslam dünyasına ait olabilmiş.” Bu nedenle Atatürkçülüğün, Kemalizmin başarısız olduğunu ortaya koyan ve Türkiye’nin laiklik gibi bir ilkeyi muhafaza etmesine gerek olmadığını ifade eden, laikliği bir kenara atıp onun yerine İslam dünyasının liderliğine oynaması gerektiğini ileri süren bir kişi. İlginç bir görüş. Bir Amerikalı. Şimdi, Sayın Bakan, Huntington’ın makalesi üzerine, bu tezi üzerine, Türkiye hakkındaki bu görüşleri üzerine şunları söylüyor: Huntington’ın Türkiye ile ilgili tespitlerinin özellikle Türk aydınları tarafından büyük bir dikkatle değerlendirilmesi gerekmektedir. Yaşadığı kimlik ve medeniyet krizi açısından Türkiye’yi Meksika ve Rusya ile karşılaştıran Huntington, Türk elitinin ve toplumunun Batı doğrultusunda bir medeniyet değişimini istediğini, fakat Batı medeniyetinin hâkim unsurları tarafından reddedildiğini ifade etmektedir.” Bundan sonrası önemli: “Türk toplumunun fikrî ve siyasi önderlerinin en büyük zaafı, kimlik, medeniyet tanımlaması konusunda kendine güveni olmayan ve kararsız bir tavır sergilemesidir.” Devam ediyor Sayın Bakan o günlerde yazmış olduğu bu makalede: “Bir elitin en önemli misyonu, mensubu bulunduğu topluma, geleceğe yönelik bir stratejik ideal tanımlaması yapabilmesidir. Türk toplumunda son iki asırdır yaşayan elit kitle ilişkisi son derece çarpık bir düzlem üzerinde gelişmiş ve parçalanmış bir toplum yaşamı ortaya çıkarmıştır. Bu parçalanmış ve belirsiz toplum idealinin en önemli sebebi, güçlü bir medeniyet birikimine sahip bir toplumu başka bir medeniyete kuyruk yapmak isteyen elitin yaşadığı psikolojik dengesizlik hâlidir.” Cumhuriyeti kuran kadroları, cumhuriyet devrimlerini inkâr eden, cumhuriyet devrimlerinin Türk toplumuna âdeta ayak bağı olduğunu ifade eden ve cumhuriyeti kuran kadroları psikolojik dengesizlikle suçlayan bir yaklaşım. “Psikolojik dengesizlik” deyince sözlük anlamına tekrar baktım “Psikolojik dengesizlik ne demektir?” diye, yanılmayayım diye. (Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı) BAŞKAN – Buyurun Sayın Hamzaçebi. MEHMET AKİF HAMZAÇEBİ (Devamla) – “Ruh hâli”, “dengesiz ruh hâli” yani âdeta akıl hastalığına giden bir tanımlama. Ben şimdi merak ediyorum, Sayın Bakan hâlen bu düşüncelerde midir? Türkiye'nin dış işleri politikasına yön veren, gelecek, 21’inci yüzyıl için Türkiye’ye iddialı bir misyon biçmeye çalışan Sayın Bakan, cumhuriyetin değerlerinden güç almakta mıdır? Şunu söylerse mutlu olacağım: Bu eski bir makaledir. Bugün o görüşlerini muhafaza etmiyor olabilir, çok doğal karşılarım. O günlerde, 90’larda böyle düşünmüştür, 2000’li yıllarda bu düşüncesini değiştirmiş olabilir. Özellikle Dışişleri Bakanlığı sorumluluğunu üstlendiği zaman değiştirmiş olabilir; bu bana mutluluk verir ama bugün Hükûmette, daha önce yazmış olduğu bir makalede cumhuriyet karşıtı olan görüşleri nedeniyle kendisine bu kürsüden yapılan suçlamalar nedeniyle yargıya bile gitmeye cesaret edemeyen bir başka bakanımız vardır. Sayın Bakan acaba hangi gruptadır, merak ediyorum. Teşekkür ediyor, saygılar sunuyorum. (CHP sıralarından alkışlar) --- **Kaynak gösterme:** Mehmet Akif Hamzaçebi (CHP, Trabzon). “Dısişleri bakanlıığının kuruluş ve ve görevleri hakkında (s.s.524)”. TBMM Genel Kurulu, 128. Birleşim tutanağı, 2 Temmuz 2010. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/mehmet-akif-hamzacebi-23-2010-07-02-disisleri-bakanliiginin-kurulus-ve-ve-gorevleri-hakkinda-s-s-524-2 (erişim: 29 Ekim 2026). Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.