# Dısişleri bakanlıığının kuruluş ve ve görevleri hakkında (s.s.524) - **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 23. Dönem) - **Konuşmacı:** Mehmet Ali Susam (CHP, İzmir) - **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 129. Birleşim - **Tarih:** 6 Temmuz 2010 - **Gündem:** DISİŞLERİ BAKANLIIĞININ KURULUŞ VE VE GÖREVLERİ HAKKINDA (S.S.524) - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/mehmet-ali-susam-23-2010-07-06-disisleri-bakanliiginin-kurulus-ve-ve-gorevleri-hakkinda-s-s-524 > Mehmet Ali Susam (CHP), 6 Temmuz 2010 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 129. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: DISİŞLERİ BAKANLIIĞININ KURULUŞ VE VE GÖREVLERİ HAKKINDA (S.S.524)); konuşma 668 kelime. ## Konuşma metni (tutanaktan) MEHMET ALİ SUSAM (İzmir) – Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; bugün, kamu yatırımları nedeniyle mağdur olan esnaf ve sanatkârın durumlarının tartışılmasını beş dakika da olsa gündeme getirmek için söz almış bulunuyorum. Bununla ilgili vermiş olduğumuz kanun teklifini maalesef ki komisyondan, 2008 yılında verdiğimiz kanun teklifini komisyondan bir türlü Meclise indiremiyoruz. Değerli arkadaşlar, durum nedir? Türkiye’de kamu yatırımları yapılıyor. Bunlar, bakanlıkların olabilir, belediyelerin olabilir. Yaptıkları yatırımlar sonucunda, yol, kanal, metro veya tramvay yatırımları sonucunda o bölge insanı bir kamu yatırımından yararlanıyor ama o kamu yatırımları bitene kadar, o bölgedeki esnaf o kamu yatırımları nedeniyle iflas etme noktasına geliyor, hiçbir şekilde kimsenin gıkı çıkmıyor. Değerli arkadaşlar, şimdi, kamu adına bir yatırım yapılıp o bölge insanları yararlanacak diye, dişinden tırnağından artırarak iş yeri açmış olan esnafların o inşaat süreleri içerisinde iflas etmesine göz yummak hangi adalet ve hangi vicdan kuralları içerisine sığar? Türkiye'nin her noktasında bu var ama İzmir’de Hatay Caddesi kapatıldı. Üç yıla yakın süredir metro inşaatı devam ediyor. Metro inşaatında çıkan sorunlar nedeniyle o esnafın durumu içler acısı ve perişan durumda. Bununla ilgili kanun teklifi verdik. Ne öneriyoruz? Bu inşaatlar süresince bu esnafların borçları ertelensin diyoruz. İş bittikten sonra, altı aydan sonra başlamak kaydıyla, on sekiz ay içerisinde ödesinler. Bunların mağduriyetleri için, bu inşaat sürecisince bu insanların kayıplarını telafi etmek için Meclis bir kanun çıkartarak bu insanlara o bölgede bir yardım yapmasını istiyoruz. Bu, o yatırımdan mağdur olan esnafın en doğal hakkı. Maalesef bunu dillendirmemize rağmen… Bu kadar gerekli olan bir kanun, vicdani ve insani olan, insan hakkı… Yani siz iş yerini insanın yok ediyorsunuz, kapatıyorsunuz, iflas ettiriyorsunuz ama “Kardeşim, ne yapalım, kamu yatırımı yaptık, burada yollar iyi oldu, sen iflas et.” Böyle bir şey olmaz! Nasıl bir yolu açarken birinin mülkiyetinin üzerinden geçip ona istimlak bedeli ödüyorsanız, bu kamu yatırımları sırasında mağdur olan esnafa da bir bedel ödemek görevimiz. Onun için, buradan tüm Parlamentoya, milletvekillerine, özellikle de Hükûmete, bakanlara sesleniyorum: Hızla bu insanların vergi borçları ertelenmelidir. BAĞ-KUR primleri ertelenmelidir ve mağduriyetler karşısındaki tüm kayıplarını giderecek acilen bir destek yardımı yapılmalıdır. Belediyeler aynı şekilde… Bu konuda önleri açılıp yasal destekle bunların tabela vergisi, ilan, reklam vergisi ve belediyeye olan borçlarının önü açılmalıdır. Bu sadece İzmir’le alakalı değildir. Bu, Türkiye'nin her tarafında vardır; Kayseri’de, İstanbul’da, Adana’da ve Bolu’da. Burada onlarca fotoğraf gösterebilirim. Bu noktada duyarsız olamayız. Zaten krizle boğuşan esnafın bir de bu konudaki mağduriyeti ciddi bir şekilde can yakmaktadır. Onun için yüce Meclisten ve özellikle de parti farkı gözetmeksizin bu Parlamentoda bulunan tüm milletvekillerinden ve Meclis Başkanımızdan, bu mağduriyetteki esnaf ve sanatkâra yardım edilmesi konusunda bu kanun teklifimizin buraya indirilmesini istiyoruz. Bir saatlik bir konu. Bir saatte görüşürsek bu işi bitiririz ve o insanlara kanunen yardım etme, borçlarını erteleme ve borçlarından dolayı onların iflas etmesinin önüne geçmiş oluruz. Değerli arkadaşlar, bu duyarlılığı bu esnaflar bizlerden, bu Parlamentodan, bu Hükûmetten bekliyorlar. Bu, siyaset yapılacak bir konu değildir ama o insanların en temel ihtiyaçlarıdır. Bugün, burada, bu konuda Meclisin hassasiyetini, duyarlılığını ve Meclisin bu konuya bakış açısını dile getirmek için söz aldım. Hatay’daki esnaflar, daha ne kadar süreceği belli olmayan bu inşaattan veya Türkiye'nin başka yerlerindeki esnaflar bu inşaatlardan mağdur durumdadırlar. Bunu yasal bir yolla çözmek zorundayız, bunun önünü açmak zorundayız. En kötü ihtimalle hemen -burada Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanımız var- BAĞ-KUR borçlarını erteleyelim. (Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı) BAŞKAN – Buyurun Sayın Susam. MEHMET ALİ SUSAM (Devamla) – Maliye Bakanlığı, şu an vergi borçları nedeniyle hesaplarına el koyup onların işlemlerini durduruyor. Maliye Bakanlığı bu alacaklarının tahsilinden vazgeçsin ve aynı zamanda bunların şu an iş yapamamaktan doğan mağduriyetlerini giderme konusunda bir destek vermeliyiz. İstediğiniz zaman buraya kanun indirmekte, üç günde kanunu çıkarıp Cumhurbaşkanlığından onaylanma işini yapıyorsunuz. İşte OSTİM kanunu böyle oldu. Eğer bu kanunu da getirmek isterse iktidar partisi, rahatlıkla getirebilir. Biz de her türlü desteği vereceğiz. Bu, bizden çözüm bekleyen, çare bekleyen esnafın derdine derman olmayı gerçekleştirmiş olacağız. Bu, vicdani bir sorumluluğumuzdur, bir insan hakkıdır, bir adalettir. Bu anlamıyla adaletten yana, insan haklarından yana olan, bu insanların ekmeğine saygı duyan herkesi ve bu Parlamentoda bulunan değerli milletvekillerini göreve davet ediyorum. Bu nedenle söz aldım. Huzurlarınızı saygıyla selamlıyorum. (CHP sıralarından alkışlar) --- **Kaynak gösterme:** Mehmet Ali Susam (CHP, İzmir). “Dısişleri bakanlıığının kuruluş ve ve görevleri hakkında (s.s.524)”. TBMM Genel Kurulu, 129. Birleşim tutanağı, 6 Temmuz 2010. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/mehmet-ali-susam-23-2010-07-06-disisleri-bakanliiginin-kurulus-ve-ve-gorevleri-hakkinda-s-s-524 (erişim: 29 Ekim 2026). Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.