# Sivil hava araçları üçüncü şahıs mali mesuliyet sigortası (s.s.153) - **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem) - **Konuşmacı:** Mehmet Beşir Hamidi (AK Parti, Mardin) - **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 99. Birleşim - **Tarih:** 26 Haziran 2003 - **Gündem:** SİVİL HAVA ARAÇLARI ÜÇÜNCÜ ŞAHIS MALİ MESULİYET SİGORTASI (S.S.153) - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/mehmet-besir-hamidi-22-2003-06-26-sivil-hava-araclari-ucuncu-sahis-mali-mesuliyet-sigortasi-s-s-153 > Mehmet Beşir Hamidi (AK Parti), 26 Haziran 2003 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 99. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: SİVİL HAVA ARAÇLARI ÜÇÜNCÜ ŞAHIS MALİ MESULİYET SİGORTASI (S.S.153)); konuşma 724 kelime. ## Konuşma metni (tutanaktan) AK PARTİ GRUBU ADINA MEHMET BEŞİR HAMİDİ (Mardin) - Sayın Başkan, Yüce Meclisin değerli üyeleri; görüşülmekte olan 153 sıra sayılı Sivil Hava Araçları Üçüncü Şahıs Malî Mesuliyet Sigortasının Ticarî Olarak Temin Edilemeyen Kısmının Devlet Garantisi ile Karşılanması Hakkında Kanun Tasarısıyla ilgili olarak AK Parti Grubu adına söz almış bulunmaktayım; hepinizi saygıyla selamlıyorum. Değerli arkadaşlarım, havacılık sektörü, bugün, dünyanın en önemli sektörlerinden biri haline gelmiştir. Gerek yarattıkları katmadeğer gerekse kullanılan ileri teknoloji, havacılık sektörünü ülkelerin önemli sektörlerinden biri haline getirmiştir. Dünyada söz sahibi olmak isteyen her ülke, havacılık sektörüne önem vermek zorundadır. Sivil havacılık faaliyetlerinin de bu çerçevede korunması ve geliştirilmesi gerekmektedir. Yüce Meclisin değerli üyeleri, 11 Eylül 2001 tarihinde Amerika'da meydana gelen terör eylemlerinden sonra, sivil havacılık faaliyetlerinin bütün dünyada krize girdiği hepimizin bilgisi dahilindedir. 11 Eylülden sonra, dünyanın en prestijli havayolu şirketlerinin peş peşe yaşadığı güven bunalımı sonucu, yolcu kapasitelerinde büyük düşüşler olmuş ve bu kriz sırasında bazı şirketler de batmıştır. 11 Eylülden sonra, havacılık sektöründeki risk ihtimalinin artması sonucunda, dünya genelinde faaliyet gösteren havacılık sigorta şirketleri ise poliçe koşullarını ağırlaştırmışlardır. Yine, aynı sigorta şirketleri, 11 Eylül 2001 tarihinde, savaş, terör eylemleri, uçak kaçırma ve benzeri olaylar neticesinde yolcu ve üçüncü şahısların uğrayacağı zararları teminat altına alan sigortayı 50 000 000 dolarla sınırlayacaklarını açıklamışlardır. Daha açık ifadeyle, uçakların terör eylemleri veya diğer nedenler sonucunda başkalarına verdikleri zarar ne kadar büyük olursa olsun, sigorta şirketleri, en fazla 50 000 000 dolar tazminat ödeyebileceklerini bildirmişlerdir. Sigorta şirketlerinin bu tavrına karşı, sivil havacılık otoriteleri ve dünya hava limanları, sigorta şirketlerinin üstlenmediği bu riskin hükümetler tarafından üstlenilmesini, aksi takdirde, uçuşların durdurulması kararını vermişlerdir. Filosunda yaklaşık 70 uçak bulunan millî havayolu şirketimiz ve diğer özel havayolları şirketlerimiz, bu karar sonucunda uçaklarını işletmeme tehlikesiyle karşı karşıya kalmışlardır. Kuşkusuz, uçakları uçmayan havayolu şirketlerinin de çok kısa sürede müşterilerini kaybedip, iflas edeceği aşikârdır. Bu acil durum karşısında, sigorta şirketlerinin üstlenmediği toplam sigorta teminatlarının 50 000 000 doları aşan miktarına bir aylık süreyle geçici olarak devlet garantisi verilmiştir. İşte, bu garanti, yani, 24 Eylül 2001 tarihinde bir ay geçici süreyle verilen garanti, 30 Ocak 2003 tarihine kadar 11 defa uzatılmıştır. Halen de uzatmalar konusundaki belirsizlik devam etmektedir; çünkü, uluslararası sigorta piyasalarında 11 Eylül eylemlerinden sonra oluşan koşullar büyük ölçüde devam etmektedir. (1) 153 S. Sayılı Basmayazı tutanağa eklidir. Hükümetimizin huzurunuza getirdiği bu kanun tasarısı, sivil havacılık şirketlerimiz için elzem olan devlet garantisinin kapsamına, işleyişine ve dayanağına ilişkin tereddütlerin ve belirsizliklerin giderilmesi için hazırlanmıştır. Değerli arkadaşlarım, uluslararası piyasaların koşullarını biz belirlemiyoruz. Sigortacılık, riskin teminat altına alınması işidir. Terör tehdidinin halen devam etmesi, savaş ve uçak kaçırma gibi olayların getirdiği riskler, sigorta şirketlerinin olumsuz tutumlarının devam etmesine neden olmaktadır. Halen, ülkemizde mevcut sivil yolcu uçaklarının, 70 kadarı Türk Hava Yollarında olmak üzere, toplamı, yaklaşık 140 adettir. Özel havayolu şirketleri de, ülkemize 70 uçakla hizmet vermektedir. Özellikle turizm açısından, bu şirketlerin faal olmaları mecburîdir. 2002 yılında, sivil havacılık şirketlerimiz aracılığıyla Türkiye'ye 8 000 000 civarında turist gelmiştir; sadece Antalya'ya, charter seferleriyle 2 000 000 insan taşınmıştır. Bu şirketlerimizin uçaklarını uçurmama gibi bir durumla karşı karşıya kalmaları, turizm sektörümüzün de çok büyük bir darbe yemesi anlamına gelmektedir. 11 Eylül terör olaylarından sonra, başta Amerika Birleşik Devletleri olmak üzere bütün ülkeler, sivil havayolu şirketlerine milyonlarca dolara varan yardımlarda bulunmuşlardır. Amerika Birleşik Devletleri, 11 Eylül sonrasında, kendi havayolu şirketlerine 24 000 000 dolarlık yardım paketi sunmuş; Almanya ise, 3 000 000 000 euro sermayeyle kendi sigorta şirketini kurmuştur. Değerli arkadaşlarım, 1925 yılında Türk Tayyare Cemiyetinin kurulmasıyla başlayan, 1933 yılında 5 uçaklık Türk Hava Postalarıyla devam eden ve son yirmi yılda atılım içerisine giren sivil havacılığımızı özenle koruyup geliştirmek zorundayız; onlara destek vermeli ve yardımcı olmalıyız. Çok şükür, 11 Eylülden sonra havacılık sektörünün tüm dünyada yaşadığı güven bunalımını, başta millî havayolu şirketimiz Türk Hava Yolları olmak üzere, biz, en az zararla atlattık. Bu büyük krizden, özbünyemizi daha da güçlendirerek çıktık. Dışa açılan ve dünyayla bütünleşen bir Türkiye için, sivil havacılık sektörümüze bundan sonra da daha çok ihtiyacımız olacağı açıktır. Bu nedenle, 24 Eylül 2001 tarihinden itibaren aylık periyotlarla uzattığımız devlet garantisinin esaslarının ve usullerinin bir kanunla belirlenmesi zarureti hâsıl olmuştur. Böylece, ileride meydana gelecek bazı anlaşmazlıkların da şimdiden tedbirini almış olacağız. Bu tasarının kanunlaşmasıyla, bugüne kadar, hükümet tarafından verilen garantiye de yasal altyapı oluşmuş olacaktır. Sivil Hava Araçları Üçüncü Şahıs Malî Mesuliyet Sigortasının Ticarî Olarak Temin Edilemeyen Kısmının Devlet Garantisi ile Karşılanması Hakkında Kanun Tasarısına, bu gerekçelerimizin ışığında olumlu oy vereceğiniz inancıyla, hepinizi saygıyla selamlıyorum. (AK Parti sıralarından alkışlar) --- **Kaynak gösterme:** Mehmet Beşir Hamidi (AK Parti, Mardin). “Sivil hava araçları üçüncü şahıs mali mesuliyet sigortası (s.s.153)”. TBMM Genel Kurulu, 99. Birleşim tutanağı, 26 Haziran 2003. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/mehmet-besir-hamidi-22-2003-06-26-sivil-hava-araclari-ucuncu-sahis-mali-mesuliyet-sigortasi-s-s-153 (erişim: 1 Kasım 2026). Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.