# Malatya ilindeki kayısı üretimi ve üreticilerinin sorunlarına ilişkin gündem dışı konuşması - **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 27. Dönem) - **Konuşmacı:** Mehmet Celal Fendoğlu (MHP, Malatya) - **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 96. Birleşim - **Tarih:** 9 Haziran 2020 - **Gündem:** Malatya ilindeki kayısı üretimi ve üreticilerinin sorunlarına ilişkin gündem dışı konuşması - **Tutanak (TBMM):** https://www.tbmm.gov.tr/milletvekili/UyeGenelKurulKonusmalariDetay?eid=88353 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/mehmet-celal-fendoglu-27-2020-06-09-malatya-ilindeki-kayisi-uretimi-ve-ureticilerinin-sorunlarina-iliskin > Mehmet Celal Fendoğlu (MHP), 9 Haziran 2020 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 96. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: Malatya ilindeki kayısı üretimi ve üreticilerinin sorunlarına ilişkin gündem dışı konuşması); konuşma 561 kelime. ## Konuşma metni (tutanaktan) MEHMET CELAL FENDOĞLU (Malatya) – Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; Milliyetçi Hareket Partisi Grubu adına gündem dışı söz almış bulunmaktayım. Genel Kurulu ve televizyonları başında bizleri izleyen vatandaşlarımızı saygıyla selamlıyorum. 5 Haziran Cuma günü Malatya Pütürge merkezli 5 şiddetinde gerçekleşen ve çok şükür can kaybının yaşanmadığı depremde zarar gören vatandaşlarımıza, hemşehrilerimize geçmiş olsun dileklerimi iletiyorum. 9 Haziran 2017’de karne dağıttıktan sonra evine giderken kalleş PKK’lı teröristler tarafından şehit edilen şehit Öğretmen Aybüke Yalçın’ı ve tüm şehit öğretmenlerimizi rahmetle, minnetle anıyorum; ruhları şad olsun. Dünya kuru kayısı üretiminin yüzde 85’inin yapıldığı Malatya’da önümüzdeki haftalarda kayısı hasat döneminin başlamasına az bir süre kalmıştır. Türkiye’deki 17 milyon kayısı ağacının 8 milyonuna sahip olan dünya kayısı başkenti Malatya’da yaklaşık 50 bin civarında ailemiz bu üründen geçimini sağlıyor. Antep baklavası, Aydın inciri ve sonra da Türkiye’de Avrupa Birliği coğrafi işaret tesciline sahip Malatya kayısısı, geçtiğimiz yıl 110 ülkeye yaklaşık 100 bin ton ihraç edildi ve buradan ülke olarak 253 milyon dolar gelirimiz var fakat Malatya’da kayısı üreticisinin bu sene çektiğini hiçbir üretici çekmemiştir. Bakın, bu hafta muhtemelen Malatya’nın tahminî toplam kayısı ürünü yani yeni rekolte açıklanacak; peki, tahminî rekolteyi kimler belirleyecek? Bu komisyonda olanlar: Malatya Valiliği, Büyükşehir Belediye Başkanlığı, Malatya İl Tarım Orman Müdürlüğü, Malatya Kayısı Araştırma Enstitüsü, Turgut Özal Üniversitesi, Ziraat Odası, Malatya Ticaret ve Sanayi Odası, Malatya Ticaret Borsası… Dikkat edin, Ege İhracatçılar Birliği, geçen sene vardı, bu sene de olacak mı, merakla bekliyorum. 2019’un tahminî rekoltesini bu yukarıda saydığım kurumların temsilcileri açıkladı. Kayısıyla ilgili en temel sorun, bu rekolte olayını doğru yapmamamızdır. Bu yıl Tarım Bakanlığımız tarafından kurulan komisyon tarafından yapılan çalışmalarla, rekolte rakamları Tarım Bakanlığımız tarafından açıklanacaktır. Peki, geçtiğimiz yıl rekolte kurulunun içinde Ege İhracatçılar Birliği’nin ne işi vardı? Üreticiyi direkt ilgilendiren ve neredeyse bir yılın kayısı fiyatının belirlendiği, referans niteliğindeki tahminî toplam kayısı hasadının belli edildiği bir kurulda ticari kuruluşların olması üreticiye ihanettir. Her sene kuru ve yaş rekolte açıklanırken ilçe bazında bir açıklama yapılmaz. Gelin, bu sene en azından sahada bir çalışma yapalım; yaptığımızın bir göstergesi olacak şekilde de ilçe ilçe rakamları açıklayalım; ilçe ilçe sahada rekolte incelemesi yaptığımızı, basına fotoğraflarla bülten geçelim; masa başında açıklandığı hissi veren rekolte açıklamalarından vaz geçelim çünkü her sene yapılan rekolte açıklamalarının doğru olmadığı, yetkililerin farklı açıklamalarıyla ifade edilmiştir. Bu sene Monilya hastalığı, deprem, don ve coronavirüsten dolayı kayısı ağaçlarına yeterli düzeyde bakım yapılamadı. Geçen sene bunların hiçbiri olmamasına rağmen 86 bin ton kuru kayısı rekoltesi açıklanmıştı. Bu sene çoğu ilçemizde kayısı yok. Yine bu sene 80 bin ton civarında bir rakamın açıklanacağını duyuyoruz ki bu, yanlıştır; yapmayın. Artık biraz da üreticiyi düşünmeliyiz. Malatya Vali’miz Sayın Aydın Baruş’tan ricamız: 13 ilçenin tarım ilçe müdürlükleri sahada eş zamanlı inceleme yapsın. Ziraat odalarının ilçe temsilcileri farklı inceleme yapsın. İlçe kaymakamlıkları ilçede tüm muhtarlardan kendi köylerinde kayısı durumuna göre ilgili görüşler alsın, toplantılar yapılsın ve en sonunda bu farklı farklı yapılan saha incelemeleri masaya yatırılsın. Buradan ziraat odalarımızı birlik olmaya davet ediyorum: Lütfen, ilçe ilçe çalışmalarınızı yapın ve o masada nasıl rakamlar açıklandığını kamuoyuyla paylaşın. İnşallah, birilerinin söz sahibi olduğu kayısımızı bilinçli ve duyarlı yöneticilerimiz, bu kabullenilmiş söz sahiplerini değiştirecektir. Bu arada Malatya Büyükşehir Belediyemiz tarafından inşaatına devam edilen kuru kayısı lisanslı deponun bu yıl içinde bitirilmesiyle ürünlerimiz daha sağlıklı ve kaliteli depolanacak ve pazara daha kaliteli olarak sunulacaktır. Bu kapsamda Malatya Ticaret Borsamıza ve Büyükşehir Belediye Başkanlığımıza teşekkür ediyorum gerekli ilgiyi ve alakayı gösterdikleri için. Yine, bize ulaşan sorunlardan özetle başlıkları aktaracağım. (Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı) --- **Kaynak gösterme:** Mehmet Celal Fendoğlu (MHP, Malatya). “Malatya ilindeki kayısı üretimi ve üreticilerinin sorunlarına ilişkin gündem dışı konuşması”. TBMM Genel Kurulu, 96. Birleşim tutanağı, 9 Haziran 2020. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/mehmet-celal-fendoglu-27-2020-06-09-malatya-ilindeki-kayisi-uretimi-ve-ureticilerinin-sorunlarina-iliskin (erişim: 28 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/milletvekili/UyeGenelKurulKonusmalariDetay?eid=88353 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.