# Kalkınma ajanslarının kuruluşu,koordinasyonu vegörevleri hakkında kan.tas.(ss.920)

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem)
- **Konuşmacı:** Mehmet Faruk Bayrak (AK Parti, Şanlıurfa)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 53. Birleşim
- **Tarih:** 24 Ocak 2006
- **Gündem:** KALKINMA AJANSLARININ KURULUŞU,KOORDİNASYONU VEGÖREVLERİ HAKKINDA KAN.TAS.(SS.920)
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/mehmet-faruk-bayrak-22-2006-01-24-kalkinma-ajanslarinin-kurulusu-koordinasyonu-vegorevleri-hakkinda-kan

> Mehmet Faruk Bayrak (AK Parti), 24 Ocak 2006 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 53. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: KALKINMA AJANSLARININ KURULUŞU,KOORDİNASYONU VEGÖREVLERİ HAKKINDA KAN.TAS.(SS.920)); konuşma 711 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

MEHMET FARUK BAYRAK (Şanlıurfa) - Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; sözlerime başlamadan önce Yüce Meclisi saygıyla selamlıyorum.

Değerli milletvekilleri, dünyada gelişmiş ülkeler dahil olmak üzere, her ülkede değişik boyutlarda olan bölgelerarası gelişmişlik farkı, ülkemizde de önemli bir sorun olarak devam etmektedir. Büyük çoğunluğu Avrupa'da olmak üzere, bugün dünyada çok sayıda bölgesel ve yerel ekonomik kalkınma ajansları mevcuttur. Bu ülkeler, kendi ülkelerinin yapılarına göre, dışarıdan yatırımcı çekmek, mevcut ve yeni kurulacak teşebbüsleri desteklemek amacıyla kalkınma ajansları kurmuşlardır.

Değerli milletvekilleri, hükümetimiz döneminde Türkiye'de yerli ve yabancı yatırımların artırılması ve yatırım ortamının iyileştirilmesi konusunda çok önemli mesafeler kaydettik. Türkiye'nin geleceğini, güçlü bir özel sektör ve yatırımların önünü açmak için daha etkin çalışan bir kamu yönetimi anlayışı üzerine kurmalıyız. Ülkemizde de kurulacak bölge kalkınma ajanslarının, kamu ve özel sektör işbirliğini sağlayarak yerel dinamiklerin ve potansiyelin harekete geçirilmesinde önemli katkılar sağlayacağı, yerli ve yabancı yatırımcılara da yol göstermede önemli bir yapı taşı olacağı inancımı ifade etmek isterim. Ayrıca, bu ajanslar kendi bölgelerinde yerel yönetimler, üniversiteler, sivil toplum kuruluşları ve meslekî örgütlerle işbirliği içinde çalışarak, bölgesel gelişme stratejileri oluşumunda başarılı uygulamalar gerçekleştireceklerdir.

Değerli milletvekilleri, milletimizi hak ettiği daha müreffeh bir konuma getirmek amacıyla hükümetimizin uyguladığı ekonomik ve sosyal politikalar, ülkemiz ekonomisinin yeniden yapılandırılmasında büyük mesafeler kat etmiştir. Bu sürecin en belirgin ve bizim için en önemli özelliği de, bu politikaların, Avrupa Birliğine üyelik sürecinde uygulanması öngörülen politikalarla tamamen örtüşmesidir. Hükümetimizin dışpolitika yaklaşımında önemli yeri olan ve toplumun tüm kesimlerince benimsenen Avrupa Birliğiyle entegrasyon sürecinde son üç yılda büyük adımlar atılmıştır. Atılan bu adımlar, Avrupa Birliği ülkelerinde de bütün dünyada da sessiz devrimler olarak nitelendirilmiştir. Gerek kamu gerekse özel sektör, bu uyum sürecine hazırlıklarını paralel olarak sürdürmektedir.

Avrupa Birliğine katılım öncesi süreçte, bölgesel gelişme için tahsis edilen fonların kullanımı da dahil olmak üzere, Avrupa Birliği yardım programlarını uygulayacak yeni bir kurumsal çerçevenin oluşturulmasına ihtiyaç vardır. Bölge kalkınma ajansları, aynı zamanda, AB'ye katılım süreci içinde Türkiye'nin AB yapısal fonlarından faydalanmasının ön koşulu olarak da ortaya çıkmaktadır. Bugün burada görüşmekte olduğumuz tasarıyla ülkemizde 26 bölgede kurulacak bölge kalkınma ajansları, Avrupa Birliği üyelik sürecinde atılacak önemli adımlardan biridir.

Değerli milletvekilleri, bu ajanslar kurulurken, ülkemizin şartlarını da göz önünde bulundurarak, şahsî önerilerimi sizlerle paylaşmak istiyorum.

Öncelikle, kurulacak bölgesel kalkınma ajansları, bölgede faaliyette bulunan herhangi bir kurum ve kuruluşun görevlerini üstlenmemelidir.

Bu ajanslar, daha çok, bölgede yer alan ekonomik aktörlerarası etkileşim ve işbirliğini ortak bir bölgesel kalkınma hedefine yönelik olarak destekleyerek örgütlenmelidir.

Temel görevi yabancı yatırımcıyı çekmek ve bölgeyi geliştirmek için yurtiçi ve yurt dışında tanıtım yapan yatırım promosyon ajanslarının görevini üstlenmelidir.

Ajanslar, kurulduğu bölgenin sosyoekonomik özellikleri, potansiyel ihtiyaçları ve sorunlarının derinliğine göre, önceliklerini ve amaçlarını revize etmelidir.

Yine, ajanslar, özerk, etkin ve demokratik bir yapıda olmalıdır. Hükümetlerin veya iktidarların değişimi, bölgesel kalkınma ajanslarının etkinliğini ve çalışmalarını aksatıcı bir unsur olmamalıdır. Siyasî irade, ancak, bölgesel kalkınma planının ve onun çerçevesinde oluşturulacak öncelikli projelerin belirlenmesinde, ilkeler düzeyinde çalışmalara katılabilmelidir.

Kamu, özel sektör ve sivil toplum kuruluşlarının ilişkilerinde, geçmişe yönelik pratikler açısından olumlu sayılamayacak örnekler çok sayıdadır. Bunun en büyük sebebi, devletin planlama, politika belirleme, strateji hazırlama gibi, üzerine düşen görevleri yapmanın ötesine geçerek bizzat icraata girişmesi, hakemlik yapması gereken yerde oyuncu olarak sahneye katılmış olmasıdır. Bölge kalkınma ajanslarının görev tanımları ortaya konulurken, geçmişte yaşanan bu tür olumsuzluklar göz önünde bulundurulmalıdır.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKAN- Devam edin.

MEHMET FARUK BAYRAK (Devamla)- Toparlıyorum Sayın Başkan.

Bölgedeki mevcut ekonomik, kültürel, sosyal ve politik yapılarla birlikte eşgüdüm içerisinde çalışabilme yeteneği olmalıdır.

Somut sonuçların elde edilmesinde, nitelikli teknik personele sahip olmalıdır.

Kurumlararası bölgesel çalışma çerçevesi içinde kendi kararlarını almakta otonom olmalıdır.

Değerli milletvekilleri, sosyal ve ekonomik göstergeler açısından ülkemizin en az gelişmiş bölgelerinden birini oluşturan GAP bölgesinde kurulacak bölge kalkınma ajanslarının yerel potansiyelin harekete geçirilmesinde katkıları olacaktır.

Bundan kısa bir süre önce bütçe görüşmelerinde Devlet Bakanımız ve Başbakan Yardımcımız Sayın Abdüllatif Şener tarafından, Türkiye'nin 23 bölgesinde kurulacak bölge kalkınma ajanslarının koordinasyonunu DPT'nin, GAP bölgesinde kurulacak 3 bölge kalkınma ajansının koordinasyonunu ise GAP İdaresinin yapacağı noktasında ifade etmiş olduğu açıklamaya aynen katıldığımızı belirtir, teşekkürlerimizi sunarız. Evet, GAP bölgesinde kurulacak ajansların tüm koordinasyon görevi GAP Bölge Kalkınma İdaresi bünyesinde oluşturulmalıdır.

Kurulacak bölge kalkınma ajanslarının çalışmalarında, bugün itibariyle ülkemizin ilk ve tek bölgesel kalkınma idaresi olan GAP İdaresinin sahip olduğu idarî kapasite ve bilgi birikiminden etkin şekilde yararlanılmalıdır.

Bu sürecin başta ülkemiz ve GAP bölgesi için faydalı, hayırlı ve uğurlu olmasını diliyorum.

Hepinizi sevgi ve saygıyla selamlıyorum. (AK Parti sıralarından alkışlar)

---

**Kaynak gösterme:** Mehmet Faruk Bayrak (AK Parti, Şanlıurfa). “Kalkınma ajanslarının kuruluşu,koordinasyonu vegörevleri hakkında kan.tas.(ss.920)”. TBMM Genel Kurulu, 53. Birleşim tutanağı, 24 Ocak 2006. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/mehmet-faruk-bayrak-22-2006-01-24-kalkinma-ajanslarinin-kurulusu-koordinasyonu-vegorevleri-hakkinda-kan (erişim: 1 Kasım 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
