# Elektrik piyasası kanunu ve bazı kanunlarda değişiklik yapılmasına dair kanun tasarısı (s.s.:249) - **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 23. Dönem) - **Konuşmacı:** Mehmet Hilmi Güler (AK Parti, Ordu) - **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 128. Birleşim - **Tarih:** 9 Temmuz 2008 - **Gündem:** ELEKTRİK PİYASASI KANUNU VE BAZI KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TASARISI (S.S.:249) - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/mehmet-hilmi-guler-23-2008-07-09-elektrik-piyasasi-kanunu-ve-bazi-kanunlarda-degisiklik-yapilmasina-dai-4 > Mehmet Hilmi Güler (AK Parti), 9 Temmuz 2008 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 128. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: ELEKTRİK PİYASASI KANUNU VE BAZI KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TASARISI (S.S.:249)); konuşma 1.530 kelime. ## Konuşma metni (tutanaktan) ENERJİ VE TABİİ KAYNAKLAR BAKANI MEHMET HİLMİ GÜLER (Ordu) – Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; hepinizi saygıyla selamlıyorum. Burada, tabii, birkaç noktayı tekrar düzeltmekte yarar görüyorum. Hem de daha evvelki soru-cevap kısmında izah etme imkânım olmayan noktalara da dokunacağım. Belki bunun ikinci bölümdeki zamanı daha ekonomik kullanmak açısından faydası olur diye düşünüyorum. Şimdi, burada ifade etmek istediğim şey şu: Biraz önce de gene rakamlarda bir farklılık oldu bazı arkadaşlarda. Şimdi, göreve geldiğimizde 31.752 megavattı Türkiye'nin kurulu gücü ve bu 31.752 megavatın biz 19.500’ünden yararlanıyorduk. Yani kurulu güç vardı ama biz 19.500’ünden yararlanıyorduk. Haziran 2008 itibarıyla, şu anda 40.983 megavata çıktı, buna 41 bin diyebiliriz. Biz bunun 31.500’ünü şu anda çalıştırıyoruz. Yani bu ne demek? Türkiye'nin elektrik ihtiyacını, görevi devraldığımızda kurulu güçten yüzde 36 yararlanırken, şimdi bu oran yüzde 61’e çıktı. NECATİ ÖZENSOY (Bursa) – Yedekli çalışıyordu, ihtiyaç yoktu. Şimdi açık veriyor. ENERJİ VE TABİİ KAYNAKLAR BAKANI MEHMET HİLMİ GÜLER (Devamla) – Şimdi, yedek de olacak; yedeği de kullanacaksınız, yeri gelecek barajı kullanacaksınız. Hava kurak geçerse, barajlarında su olmazsa doğal gaza ağırlık vereceksin, doğal gazın sıkıntılı olursa kömüre geçeceksin. Yani bu bir yönetimdir. Eğer öbür türlü olsa, otomatik pilota bağlarsınız, dayanırsınız baraja, gidersiniz. Zaman zaman bakıyorum, diyorlar ki mesela: “Barajları yeterince kullanmıyorsunuz. 7 ünitenin 1 tanesi çalışıyor.” Bu barajlar, sırasında bir depo olarak kullanılıyor. Yani bu bir yönetim tarzıdır; bu bir yönetim biçimidir, enerji yönetimi ayrı bir mesele. Bir de şu deniyor. Daha evvelden, doğal gazı… Evet, göreve geldiğimde birtakım şeyleri tenkit etmiştim, Rusya’dan alınan fiyatları tenkit etmiştim ve ondan sonra, biz, oturduk, onlarla pazarlık yaptık. Orada iki konu bizi sıkıyordu, aldanmışlık duygusuna bizi sokuyordu, kullanmadığımız gazın parasını ödüyorduk. 40 milyar metreküp, bunu sildirdik. “Take or pay” dediğimiz “al ya da öde”yi sildirdik. Ayrıca, fiyatı aşağı çektik, gözden kaçan nokta bu. FERİT MEVLÜT ASLANOĞLU (Malatya) – Kaç dolar? ENERJİ VE TABİİ KAYNAKLAR BAKANI MEHMET HİLMİ GÜLER (Devamla) – Ama burada öyle bir menfaatler zincirine de muhtemelen dokunduk ki çok büyük bir yaygara koptu. Ama biz bunu doğru yaptığımızı şöyle anladık; neticede 9 vilayet doğal gaz kullanıyordu, 59 vilayete çıkardık. Ben de daha evvelden göreve gelmeden, Makine ve Kimya, Etibank Genel Müdürlüğünden sonra İstanbul’da da doğal gazın başındaydım; hava kirliliğinde de İstanbul hakikaten çok zor durumdaydı. Orada da biz, günde bin abone olduğu zaman sevinilen bir dönemden sonra, günde 17 bine çıkardığımız kampanyalarla İstanbul’un hava kirliliğini düzelttik. Yani doğal gazı, bir parça ilgilendiğimizi söylemek için ifade ediyorum; ama daha sonra, burada, elektrik üretimiyle ilgili, alımlarla ilgili birtakım sıkıntıların üzerine gittik, masaya yatırdık, iki ayrı avantaj sağladık; bunları da hanemize, ülkemizin çıkarlarına dâhil ettik. Burada bir başka şey daha oldu: Biraz önce, bir arkadaşımız, daha önceki konuşmalarda, TEİAŞ’ın, İletim AŞ’nin kayıplarının yüzde 50 olduğundan filan bahsetti. Yani muhtemelen burada bir sıfır hatası yaptı ki o sıfır hatası bile çok; sıfır hatası yaptığı rakamı ikiye de bölse belki ancak kurtarabilir. 2003-2008 yılları arasında 3 katrilyona yakın iletim yatırımı yapıldı. TACİDAR SEYHAN (Adana) – Yüzde 50’lik artış olmuş! ENERJİ VE TABİİ KAYNAKLAR BAKANI MEHMET HİLMİ GÜLER (Devamla) – Ya, izah ediyorum. Sizin aynı zamanda denetim göreviniz var; ben de size bir arkadaşınız olarak, yani bunu bir tenkit olarak almıyorum, FERİT MEVLÜT ASLANOĞLU (Malatya) – Biz öyle demedik Sayın Bakanım, kayıp artışı yüzde 50 artmış dedik! ENERJİ VE TABİİ KAYNAKLAR BAKANI MEHMET HİLMİ GÜLER (Devamla) – Olur, insanım, ben de hata yapabilirim. Rakamları söylüyorum, yani bu bir eleştiri değil. HÜSEYİN ÜNSAL (Amasya) – İki yıllık artış, Yüksek Denetleme Kurulunun raporu var. ENERJİ VE TABİİ KAYNAKLAR BAKANI MEHMET HİLMİ GÜLER (Devamla) – 3 katrilyona yakın iletim yatırımı yapıldı eski parayla. Şimdi, sadece Antalya için 500 trilyonun üzerinde yatırım yaptık. İletim gücü 60 bin MVA’dan, 90 bin MVA’ya çıktı; ki, Antalya, üzerine titrediğimiz turizm bölgelerinden bir tanesi. Son beş yılda iletimde yapılan yatırımların toplamı neredeyse Yunanistan ile Bulgaristan’ın toplamı kadar; yani, bizim iletimde yaptığımız. Güneydoğu’da da elektrik iletim ve dağıtım probleminde de önemli avantajlar sağladık. Tabii, bunları yaparken, ayrıca rakamlarda da epey düşüşler meydana geldi. İletimdeki rakam, şu anda, dünya ortalamasının daha altındadır; 2,5 civarında, bunun da altına düşürdük. Dolayısıyla, buradan da büyük kazancımız var. Türkiye, zaten engebelik, dağlık bir yer; iletim hatları 50 bin kilometreyi geçiyor. TEDAŞ’ın sadece kablo uzunluğu 880 bin kilometre ve 255 binden fazla da trafo var. Trafoların yandığından filan bahsedildi. Trafo, yanar da arıza da olur; biz de düzeltiriz. Zaten bunların çoğu eskimiş. 37 bin köy var. 37 bin köyün 12 bininin nispeten yeni, geri kalan 25 binin üzerinde; şimdi, KÖYDES gibi, bunları yeniliyoruz. Tabii, bunları yaparken, mecburen elektriği kesmek durumundasınız, elektrik varken bunu yapamazsınız. Buna “elektrik gezdirme”, “elektrik kesintisi” filan diyemezsiniz. Ama, zaman zaman elektrik fiyatlarına zam yapmamızı isteyen bazı gruplar, Türkiye’de bizim enerji konusunu çok eleştirmişlerdir. Ben de bunu zaman zaman düzeltmeye çalıştım. Baktım ki, bunları düzeltmeye çene yormaktansa… Biz işimizi yapıyoruz şu anda. Yaptığımız çalışmalarla da kurulu gücü -yüzde 36’ydı- yüzde 61’e çıkardık. Bu da önemli bir şey. İkincisi, sadece bizim -biraz önce buna da itiraz edildi- kamunun santralleri, termik santrallerin kapasite kullanım oranı yüzde 35’ti. Biz bunu Haziran 2008 tarihi itibarıyla, yüzde 35 olan kapasite kullanımını yüzde 74’e çıkardık. Daha verimli çalışıyoruz. Bu, kötü bir şey değil. Yüzde 74’e… NECATİ ÖZENSOY (Bursa) – Yeni değil ki bu. Lazım olmayan çalışmıyordu o zamanda. ENERJİ VE TABİİ KAYNAKLAR BAKANI MEHMET HİLMİ GÜLER (Devamla) – Gayet tabii ki, lazım olunca çalıştıracaksınız. Yani o zaman… NECATİ ÖZENSOY (Bursa) – Geçmişte elektrik sıkıntısı var mıydı? ENERJİ VE TABİİ KAYNAKLAR BAKANI MEHMET HİLMİ GÜLER (Devamla) – Bu kötü bir şey mi? Şimdi, şöyle söyleyeyim: Kriz başka bir şey, zorluk veya karşılaştığımız güçlükler farklı bir şey. NECATİ ÖZENSOY (Bursa) – Bir üniteyi kapatıyorlardı yani şimdi. ENERJİ VE TABİİ KAYNAKLAR BAKANI MEHMET HİLMİ GÜLER (Devamla) – Biz, şu anda kuraklık olduğu için barajlarımızda… Keban’da geçen seneye göre yüzde 35 civarında suyumuz az. E, tabii ki bu iyi bir şey değil. Neticede böyle olunca, biz ne için o zaman diğer kömür santrallerini, doğal gaz santrallerini yaptık; onları devreye alıyoruz. Aliağa’da, kurulduğundan beri, 1974 yılında kurulduğundan beri çalışan bir santral vardı, zaman zaman çalışan. Topladığınız zaman bir yıllık, bir buçuk yıllık bir çalışma kadar toplam çalışmıştır. Biz onu aldık doğal gaza çevirdik, şimdi çalışıyor. Bir santral sahibi olduk. Bunlar iyi şeyler, yani kaynakları iyi kullanmaya çalışıyoruz. Yani, kriz olduğu zaman daha mı iyi olacak? “Kriz” dediğiniz şey… Ki sıkıntıyı biz kriz şekline dönüştürmedik. Geçen sene yetmiş sekiz yılın en sıcak yazını geçirdik ama onu da yönettik, kuraktı hakikaten. Kışın, çok soğuk bir kış geçirdik. İran gaz vermedi. Yer altı deposu yaptık. Yer altı deposunu biz yaptık. Yer altı deposunun şu anda kapasitesini artırıyoruz. Ayrıca TPAO’nun daha evvel gazını kullandığı yerlere de gaz basmak üzere yedi ayrı yerin de etüdünü yapıyoruz. Amacımız bunları bir bütün hâlinde kullanabilmek. Bu arada, madenlerle ilgili yani aramayla ilgili de bahsedildi. Şimdi, gayet tabii ki Maden Kanunu’na göre taş da bir madendir. Yani ben bunun bilimsel tarafına girmek istemiyorum. Kum da bir madendir; silikadır, silisyumdioksittir. E, şimdi, bunu… Siz taş ocaklarını da çalıştıracaksınız. Bunu yapmazsanız inşaat yapamazsınız, yol yapamazsınız, köprü yapamazsınız. Yani, yol yapmak… Biz duble yollara girdik. Duble yolları yapmak için çok daha uzaktan getirirseniz taşınızı, bu sefer maliyetler yükselir. Yapacağınız şey, bunu çevreyi de bozmadan yapmak. NECATİ ÖZENSOY (Bursa) – Ocakları hep köylerin içme sularının yanına koyuyorsunuz Sayın Bakan. ENERJİ VE TABİİ KAYNAKLAR BAKANI MEHMET HİLMİ GÜLER (Devamla) – Ama Maden Yasası’nın da gerçekten sorunlu yerleri var. Bu sorunlu yerlerinde, Maden Kanunu’nda değişiklik yapma kararını aldık, düzeltmelerimizi yaptık. Eğer gündemimiz müsait olursa bunu da düzelteceğiz. NECATİ ÖZENSOY (Bursa) – TEİAŞ’ın projeksiyonuna ne diyorsunuz Sayın Bakan; yanlış mı? ENERJİ VE TABİİ KAYNAKLAR BAKANI MEHMET HİLMİ GÜLER (Devamla) – Hangi anlamda? NECATİ ÖZENSOY (Bursa) – TEİAŞ’ın projeksiyonu. ENERJİ VE TABİİ KAYNAKLAR BAKANI MEHMET HİLMİ GÜLER (Devamla) – Biz yapıyoruz zaten. Yani bir darboğaz olduğunu da söyleyen biziz. Bizim tahminlerimiz tuttu. Biz göreve gelir gelmez… NECATİ ÖZENSOY (Bursa) – Ama bu açık nasıl kapanacak? ENERJİ VE TABİİ KAYNAKLAR BAKANI MEHMET HİLMİ GÜLER (Devamla) – TEİAŞ bana bağlı bir yer, TEİAŞ tabii ki uyaracak bizi. Uyaracak, biz de bunun politikasını yapacağız. NECATİ ÖZENSOY (Bursa) – Tamam da açık nasıl kapanacak? ENERJİ VE TABİİ KAYNAKLAR BAKANI MEHMET HİLMİ GÜLER (Devamla) – Yani işin siyaseti anlamında söylemiyorum, enerji politikasını yürüteceğiz. TEİAŞ bizi uyaracak, EPDK’ya bildirecek, EPDK Hazineye bildirecek, e, bunun neticesinde de yatırım yapılacak; bundan gayet tabii ne olabilir. Bana bağlı bir yer, ben de aynı şeyi DPT’ye söylüyorum. Sıkıntımız olacağını... 2009-2010 yıllarındaki uyarıları yapan benim, bana bağlı bir yer yapıyor. NECATİ ÖZENSOY (Bursa) – Bunu nasıl kapatacağız? ENERJİ VE TABİİ KAYNAKLAR BAKANI MEHMET HİLMİ GÜLER (Devamla) – Yani bunu siz söylüyorsunuz da ben öğreniyor değilim, bunu yapan biziz. NECATİ ÖZENSOY (Bursa) – Hayır, zaten buradan okuyoruz yani. ENERJİ VE TABİİ KAYNAKLAR BAKANI MEHMET HİLMİ GÜLER (Devamla) – Buradaki bütün mesele şu: Bu yatırımı kamu mu yapsın, özel sektör mü yapsın? Kamu yapmaya kalkarsa yirmi senede, yirmi beş senede yapıyor. Sağlam yapıyor ama uzun sürede yapıyor. Özel sektöre verdiğimiz zaman daha kısa zamanda yapılıyor. Boşa akan suyunu kullanmış oluyorsunuz. Onları esas konuşalım. Yani burada zaman kaybı mı, para kaybı mı… İşin bir “fizibilite” denen şeyi var yani ben size burada işletmecilik usullerini, fizibilite usullerini anlatmayı zait addederim, ihtiyacınız da yok böyle bir şeye. NECATİ ÖZENSOY (Bursa) – Biz biliyoruz onları Sayın Bakan. ENERJİ VE TABİİ KAYNAKLAR BAKANI MEHMET HİLMİ GÜLER (Devamla) – Ama doğruyla yanlışı… (Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı) --- **Kaynak gösterme:** Mehmet Hilmi Güler (AK Parti, Ordu). “Elektrik piyasası kanunu ve bazı kanunlarda değişiklik yapılmasına dair kanun tasarısı (s.s.:249)”. TBMM Genel Kurulu, 128. Birleşim tutanağı, 9 Temmuz 2008. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/mehmet-hilmi-guler-23-2008-07-09-elektrik-piyasasi-kanunu-ve-bazi-kanunlarda-degisiklik-yapilmasina-dai-4 (erişim: 29 Ekim 2026). Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.