# Vakıflar kanunu hakkında (s.s.1239)

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem)
- **Konuşmacı:** Mehmet Küçükaşık (CHP, Bursa)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 14. Birleşim
- **Tarih:** 2 Kasım 2006
- **Gündem:** VAKIFLAR KANUNU HAKKINDA (S.S.1239)
- **Tutanak (TBMM):** https://www5.tbmm.gov.tr/tutanaklar/TUTANAK/TBMM/d22/c133/b014/tbmm221330140597.pdf
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/mehmet-kucukasik-22-2006-11-02-vakiflar-kanunu-hakkinda-s-s-1239-3

> Mehmet Küçükaşık (CHP), 2 Kasım 2006 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 14. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: VAKIFLAR KANUNU HAKKINDA (S.S.1239)); konuşma 831 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

MEHMET KÜÇÜKAŞIK (Bursa) - Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; sözlerime başlamadan önce hepinizi sevgi ve saygılarımla selamlıyorum.

Selami Uzun'un Çarşı'yı hatırlatması nedeniyle, tahmin ediyorum yirmi beş dakika sonra başlayacak olan UEFA Kupası maçında Beşiktaş'a basanlar diliyorum. (Alkışlar)

Bir Beşiktaş Kongre Üyesi olarak, 29 Ekim Cumhuriyet Bayramında büyük bir Türkiye bayrağıyla, Türkiye Cumhuriyeti yazan bir pankartı açan ve Atatürk posterini açan Çarşı taraftarını tekrar burada gündeme getirdiği için, bir Fenerbahçeli olarak Selami Uzun'a teşekkür ediyorum. Biz, evet, Çarşı'yı destekliyoruz; onlar Mustafa Kemal'dir, onlar ilericidir, onlar anti emperyalisti ir, O yüzden de Çarşı'yla her zaman için gurur duyduk ve duymaya da devam edeceğiz. (CHP sıralarından alkışlar) Şimdi, arkadaşlar, ben, 9'uncu madde hakkında söz aidim. Buradaki tüm konuşmalarda, karşılıklılık ve mütekabiliyet esasının var olduğu üzerinde çok büyük tartışmalar yapıldı. Bakınız, ilk defa bu Tasan Adalet Komisyonuna 17 Mayıs 2006 günü geldi, yani Danıştay saldırısının olduğu gün geldi. O gün Adalet Komisyonuna gelen Tasan'da, 2'nci maddede mütekabiliyet esası asla yoktu. Sayın Orhan Eraslan, dün buradaki konuşmasında -17 Mayıstaki, hem benim konuşmamın hem kendisinin konuşmasının ve diğer. Cumhuriyet Halk Partili Komisyon üyesi arkadaşlarımın- mütekabiliyet esası olmadığını çok açık bir şekilde belirttiler. Bizim o toplantımızdan sonra alt komisyon kuruldu Adalet Komisyonunda, biz üye vermedik. Cumhuriyet Halk Partili üyeler, alt komisyona üye vermedik. AKP'Iİ üyeü ark ada şiarım izin hazırladığı tasarıda, yine mütekabiliyet esası yoktu. Ne zaman ki. Sayın Başbakan eylül ayında Batı Trakya Türklerinin bîr genel kongresine gittiğinde, mütekabiliyet esası olduğunu orada öğrendi ve orada söz verdi "ben bu karşılıklılığı getireceğim" diye ve Sayın Bakanımız, 2'nci madde görüşmeleri esnasında -tahmin ediyorum kendi imzasıyla olması gerekir- mütekabiliyet esasını karşılıklılığı düzenleyen bir metin getirdi.

Simdi, karşılıklılıktan bahsediyoruz. Bakınız, Yunanistan'ın 1980 yılında çıkartmış olduğu bir Vakıflar Tasarısı var, orada, 6'ncı maddede, kimlerin vakıflara üye olamayacağını, yönetim kurulunda görev alamayacaklarını belirtiyor, 6 aynen şöyle: "Adaylar yirmi beş yaşını doldurmuş olan, herhangi bir sebeple siyasi haklardan yoksun kılınmamış, ağır suçtan, hırsızlık, sahtekârlık, şantaj, sahte imza, ihanet, rüşvet, baskı, görev ihmali, ahlaka aykırı hareket, sahte propaganda ve borçlanma suçlarından (iflas) dolayı mahkûmiyeti bulunmayan Müslüman vatandaşlar olabilir." Türk değil, dikkat edin, Müslüman; Türk yok. 7'nci maddeye aynen devam ediyorum tekrar. 7'nci maddeyi... Bakın, kimler olamıyor daha biliyor musunuz vakıflarda yönetim kurulu üyesi: Müftüler ve müftünün emrindeki memurlar, müftülerle doğrudan veya dolaylı ikinci dereceye kadar kan veya sihri akrabalığı bulunanlar, seçilen milletvekili veya belediye meclisi ile köy belediye meclisi üyeleri aday olamazlar. Şimdi söyler misiniz, sizin getirdiğiniz 2'nci maddede karşılıklılık var mı?

Bakın, bu, Avrupa Birliği ülkesi Yunanistan'ın 1980 yılında çıkartmış olduğu Vakıflar Kanunu -tasarısı değil, kanunu- ve uyguluyor şu anda. Eğer mütekabiliyetten bahsediyorsanız, mütekabiliyet karşılıklılıktır, bire bir karşılıklılıktır; hukuki ve fiilî karşılıklılıktır mütekabiliyet, bu demektir.

Şimdi, oradaki Türkler Türk sayılmayacak, Müslüman azınlık olarak gelecek, "Türk" kelimesini kullanan bütün dernekler kapatılacak, her şey kapatılacak, oradaki Müslüman din adamları, Türk milletvekilleri, Müslüman milletvekillerinin hiçbir akrabası vakıflarda yönetim kurullarında üye olamayacak, aday bile olamayacaklar ve siz diyeceksiniz ki burada: "Evet, burada karşılıklılık var." Allah aşkına, siz kimi kandırıyorsunuz? Kendinizi mi kandırıyorsunuz? Kimi kandırıyorsunuz arkadaşlar?

ÖNER ERGENÇ (Siirt) - Hiç kimseyi kandırmıyoruz.

MEHMET KÜÇÜKAŞ1K (Devamla) - Ne yazık ki, bakın, gerçek karşılıklılık bu. Buna çok iyi bakın. Yok böyle bir şey, karşılıklılık yok.

Yine aynı şekilde I2'nci madde var, I2'nci maddede de bir düzenleme getirdik. Bakınız, öyle bir düzenleme getirdiniz ki, Türkiye'de eskiden Vakıflar Kanunu'nda vakıf yönetim kurullarının ve kuruluşlarının Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olma şartı getiriliyordu. Şimdi o şartı kaldırdınız ve başlangıçta öyle bir getirdiniz ki, çoğunluğunu Türkiye'de ikâmet edilme, etmiş olma...

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

MUSTAFA NURİ AKBULUT (Erzurum) - Yabancılar için var.

MEHMET KÜÇÜKAŞIK (Devamla) - Bakın, bunlar yeni vakıftır. Yabancılar Türkiye'de vakıf kurabilirler ve sadece Türkiye'de ikâmet etme şartını getirdiniz ve yabancıların ve yabancı tüzel kişilerin ve yabancı vakıfların ve onların şirketlerinin ve hastanelerinin ve okullarının Türkiye'de gayrimenkul edinmesinin önünde hiçbir engel getirmediniz. Bunu 4'üncü maddedeki konuş- mamda da söyledim. Sadece, bizim ısrarımız üzerine I2'nci maddede şunu söylediniz; bakın, aynen ne diyor: "Kurucularının çoğunluğu yabancı uyruklu olan vakıfların taşınmaz mal edinmeleri hakkında 22/12/1934 tarih ve 2644 sayılı Tapu Kanunu'nun 35'incİ maddesi uygulanır." hükmünü getirdiniz. Arkadaşlar, 35'inci madde şu anda Anayasa Mahkemesinde hâlâ. Bunu biliyorsunuz değil mi? Artı, 35'inci maddeyle sadece ikinci fıkrada istisnalar getirdik ticaret şirketlerine. Ama, onlar da bire bir karşılıkla uyuşmuyor ve ticaret şirketlerinde özel kanunlarla, Doğrudan Yabancı Yatırımlar Kanunu nedeniyle herkes islediği kadar Türkiye'den gayrimenkul edinme hakkına sahip, tahsis ediyorsunuz. Nasıl karşılıklılık bu? Böyle bir karşılıklılık yok.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

MEHMET KÜÇÜKAŞIK (Devamla) - Sayın Başkan bitiriyorum.

BAŞKAN - Efendim, son cümlenizi alayım.

MEHMET KÜÇÜKAŞIK (Devamla) - O yüzden, arkadaşlar, lütfen, metin elinizde. Ben hepinizden rica ediyorum. Biz bir yıldan beri bunu Türkiye'nin gündemine getirmeye çalıştık. Hükümete anlatamadık, Adalet Komisyonunda belirttik. En son toplantıda ancak değişiklikler yapılabildi. Karşılıklılık maddeleri son değişikliklerde konuldu. Bakınız, okuyun, metinlerde göreceksiniz. Ne olur şu metinleri bir okuyun... Şu metinleri okuyun,, Vakıflar Kanunu, Türkiye'nin, var, karşılıklılık esasına göre. Biz açıkça ilan ediyoruz, hepimiz de ilan ettik. Getirin, Yunanistan'daki Türk- Müslüman cemaate ilişkin yasal düzenlemeyi aynen bire bir getirin, biz, Cumhuriyet Halk Partisi olarak hepimiz kabul oyu vereceğiz. Bunu size taahhüt etlik. Varsa cesaretiniz buyurun gelin.

Teşekkürler.

---

**Kaynak gösterme:** Mehmet Küçükaşık (CHP, Bursa). “Vakıflar kanunu hakkında (s.s.1239)”. TBMM Genel Kurulu, 14. Birleşim tutanağı, 2 Kasım 2006. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/mehmet-kucukasik-22-2006-11-02-vakiflar-kanunu-hakkinda-s-s-1239-3 (erişim: 1 Kasım 2026). TBMM kaydı: https://www5.tbmm.gov.tr/tutanaklar/TUTANAK/TBMM/d22/c133/b014/tbmm221330140597.pdf

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
