# 2009 yılı merkezi yönetim bütçesi (s.s.312) 2007 yılı merkezi yönetim kesin hesap kanunu tasarısı ile merkezi yönetim bütçesi kapsamındaki idare ve kurumların 2007 bütçe yılı kesin hesap tasarısı (s.s.313) - **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 23. Dönem) - **Konuşmacı:** Mehmet Mustafa Açıkalın (AK Parti, Sivas) - **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 36. Birleşim - **Tarih:** 24 Aralık 2008 - **Gündem:** 2009 YILI MERKEZİ YÖNETİM BÜTÇESİ (S.S.312) 2007 YILI MERKEZİ YÖNETİM KESİN HESAP KANUNU TASARISI İLE MERKEZİ YÖNETİM BÜTÇESİ KAPSAMINDAKİ İDARE VE KURUMLARIN 2007 BÜTÇE YILI KESİN HESAP TASARISI (S.S.313) - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/mehmet-mustafa-acikalin-23-2008-12-24-2009-yili-merkezi-yonetim-butcesi-s-s-312-2007-yili-merkezi-yonetim > Mehmet Mustafa Açıkalın (AK Parti), 24 Aralık 2008 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 36. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: 2009 YILI MERKEZİ YÖNETİM BÜTÇESİ (S.S.312) 2007 YILI MERKEZİ YÖNETİM KESİN HESAP KANUNU TASARISI İLE MERKEZİ YÖNETİM BÜTÇESİ KAPSAMINDAKİ İDARE VE KURUMLARIN 2007 BÜTÇE YILI KESİN HESAP TASARISI (S.S.313)); konuşma 547 kelime. ## Konuşma metni (tutanaktan) MEHMET MUSTAFA AÇIKALIN (Sivas) – Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu Tasarısı’nın 4’üncü maddesi üzerinde söz almış bulunuyorum şahsım adına. Hepinizi saygıyla selamlıyorum. Açıklamalarımı maddeyle bağlı olarak yapmaya özen göstereceğim. Bilindiği üzere, bu 4’üncü madde, gider cetveli bölümlerinin analitik bütçe sınıflandırması açısından fonksiyon şeklinde düzenlenmesini öngörmektedir. Ayrıca, bu fonksiyonların düzeylerini belirlemektedir. Hem bu kanunda hem de diğer kanunlarda fasıl, kesim, madde, tertip gibi geçen deyimlerin analitik bütçede hangi düzeylere tekabül ettiğini ifade etmektedir. Bu, diğer kanunların ilgili maddelerinde ayrı ayrı düzenleme yapmak yerine basit ve süratli bir çözüm amacıyla Bütçe Kanunu Tasarısı’na sevk edilmiş bir maddedir. Bütçe kodlaması nedir? Bütçe kodlaması, bilindiği üzere, devlet faaliyetlerinin kurumsal, fonksiyonel, ekonomik olarak sınıflandırılmasıdır. Kurumsal sınıflandırmada sorumluluğun belirlenmesi ve program sorumlusunun tespiti amaçlanır. Fonksiyonel sınıflandırmada, kurumun faaliyetlerinin türleri belirlenir. Finansman tipi kodlamada, harcamanın hangi kaynaktan karşılanacağı ifade edilir. Ekonomik olarak sınıflandırmada da kurumların faaliyetlerinin ekonomik ve mali anlamda çeşitleri gösterilir. Kodlama ihtiyacı nereden çıkmıştır diye baktığımızda, devletin bu faaliyetleri ve bu faaliyetlerin hem millî ekonominin geneli hem de bölümler üzerindeki etkisi analiz edilmek istenir. Bu amaçla bütçe kodlaması çıkmıştır. Bütçe kodlamasının kapsamına baktığımızda, devletin bütün faaliyetleri bütçe kodlaması kapsamında mıdır? Hayır, bütçe kodlaması sadece mali işlemleri kapsar. Bununla ifade edilmek istenen, gelirler, giderler ve finansmandır. Kamu politikasının sonuçları bütçe kodlamasının kapsamı içerisindedir. Buna mukabil, devletin piyasa şartları içerisinde yaptığı üretim bütçe kodlaması dışındadır. Aynı şekilde, para otoritelerinin işlemleri ile ayni işlemler de bütçe kodlaması dışındadır. Bütçe kodlamasının amacı nedir? Bütçe kodlamasının amacı, devletin faaliyetlerinin sonuçlarını ölçmek, izlemek, analiz etmek, aynı zamanda dönemler itibarıyla ve ülkeler arası karşılaştırmaları yapmaktır. Bütçe kodlamasının millî gelirle ciddi alakası vardır. Millî gelir verilerine en yakın, en sağlam veriler yine bütçe kodlamasından temin edilmektedir. Ayrıca bütçe kodlamasının nitelikleri vardır. Güvenilir olmalıdır, konsolidasyona imkân vermelidir, ölçülebilir olmalıdır, tutarlı olmalıdır, aynı zamanda karşılaştırılabilir olmalıdır bütçe kodlamasının verileri. Karşılaştırılabilir olması için de bütçe kodlamasındaki verilerin uluslararası standartlara uygun olması gerekir. Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; bütçe gelir ve giderden ibaret bulunduğuna ve gelirler de harcanmak üzere toplandığına göre, bütçenin maliye politikası hedefleri aynı zamanda gelir ve harcama politikasının da amaçları anlamındadır. Bu manada 2009 yılı bütçesinin maliye politikası hedeflerini şu şekilde özetleyebiliriz: Birinci olarak, bu hedefler arasında enflasyonla mücadele etmek vardır. İkinci olarak, sürdürülebilir bir kalkınmayı desteklemek vardır. Üçüncü olarak ve en önemli hedeflerden birisi de harcamaları sağlam gelir kaynaklarıyla finanse etmek vardır. Bilindiği üzere, sağlam ve normal bütçe kaynakları vergilerdir. Bunlar yetmediği takdirde devletin patrimuan gelirleri devreye girecektir. Bunlar da kâfi gelmediği takdirde borçlanma yapılacaktır. Burada, bu kürsüde bütçede dolaylı vergilere ağırlık verildiği, dolayısıyla dolaylı vergilerin direkt vergilere nispetle daha gayriadil, adaletsiz olduğu ifade edilmiştir. Bu, tabii, ekonominin tamamen kayıt dışından masun olduğu bir varsayıma dayanmaktadır. Ülkemiz gibi kayıt dışı ekonominin önemli, hâkim bir durum arz ettiği, bütün hükûmetlerin ve bizim AK PARTİ Hükûmetimizin bütün mücadelesine rağmen kayıt dışılığın hâkim olduğu ülkelerde direkt vergilerin de artırılması, aslında, bilindiği üzere, başka bir adaletsizliğin kaynağı olacaktır. Maliye politikasının diğer bir hedefi dış şoklara karşı genel ekonomiyi ve kamu ekonomisini dayanıklı kılmaktır. Altyapı yatırımlarını güçlendirmektir diğer bir hedefi. Bugüne kadar sağlanmış olan mali disiplini sürdürmek de maliye politikasının hedefleri arasındadır. En önemli hedeflerden bir tanesi de faiz giderlerinin bütçe üzerindeki yükünün azaltılmasıdır. Bunun iki yolu vardır bütçede: Birinci olarak etkin bir borçlanma politikası, borç servisinin iyi yürütülmesi; diğer bir hedefi de kamu kesimi borçlanma gereğinin azaltılmasıdır. (Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı) --- **Kaynak gösterme:** Mehmet Mustafa Açıkalın (AK Parti, Sivas). “2009 yılı merkezi yönetim bütçesi (s.s.312) 2007 yılı merkezi yönetim kesin hesap kanunu tasarısı ile merkezi yönetim bütçesi kapsamındaki idare ve kurumların 2007 bütçe yılı kesin hesap tasarısı (s.s.313)”. TBMM Genel Kurulu, 36. Birleşim tutanağı, 24 Aralık 2008. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/mehmet-mustafa-acikalin-23-2008-12-24-2009-yili-merkezi-yonetim-butcesi-s-s-312-2007-yili-merkezi-yonetim (erişim: 29 Ekim 2026). Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.