# İçişleri bakanlığı teşkilat ve görevleri hakkında kanunda değ.yap.ilişkin (ss.56)

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 22. Dönem)
- **Konuşmacı:** Mehmet Siyam Kesimoğlu (CHP, Kırklareli)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 47. Birleşim
- **Tarih:** 15 Mart 2003
- **Gündem:** İÇİŞLERİ BAKANLIĞI TEŞKİLAT VE GÖREVLERİ HAKKINDA KANUNDA DEĞ.YAP.İLİŞKİN (SS.56)
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/mehmet-siyam-kesimoglu-22-2003-03-15-icisleri-bakanligi-teskilat-ve-gorevleri-hakkinda-kanunda-deg-yap-ilis

> Mehmet Siyam Kesimoğlu (CHP), 15 Mart 2003 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 47. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: İÇİŞLERİ BAKANLIĞI TEŞKİLAT VE GÖREVLERİ HAKKINDA KANUNDA DEĞ.YAP.İLİŞKİN (SS.56)); konuşma 536 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

CHP GRUBU ADINA MEHMET SİYAM KESİMOĞLU (Kırklareli) - Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; 3152 sayılı İçişleri Bakanlığı Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun Tasarısı hakkında Cumhuriyet Halk Partisi Grubunun görüşlerini sizlerle paylaşmak üzere söz almış bulunuyorum. Yeni kurulan 59 uncu Cumhuriyet Hükümetine başarılar diliyorum, kutluyorum; bu vesileyle de, Yüce Heyetinizi sevgi ve saygıyla selamlıyorum.

Değerli milletvekili arkadaşlarım, bildiğiniz gibi, kamu düzeninin temel dayanağını oluşturan nüfus kayıtlarının tutulması ve sürekliliklerinin sağlanmasına ilişkin düzenlemeler 17.2.1926 tarih ve 743 sayılı Türk Medeni Kanunu ile 5.5.1972 tarih ve 1586 sayılı Nüfus Kanununa göre yapılmaktadır. Ancak, aradan geçen bu kadar uzun süre, bu süreçte ekonomik ve sosyal hayatımızda yaşanan hızlı gelişmeler, değişmeler, günümüzde, artık, işlemlerin, en az düzeye indirilerek basitleştirilmesini ve uygulamada görülen gereksiz işlemlerin ortadan kaldırılarak hizmette hız ve verimliliğin sağlanmasını gerekli hale getirmiştir.

Değerli milletvekili arkadaşlarım, nüfus cüzdanı, kişinin kimliğini ve vatandaşlığını belirlemesinde esas olan çok önemli bir belgedir. Bir başka deyişle, nüfus cüzdanı, kişinin, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olduğunu ve bu nedenle, Türk nüfus kütüklerine kayıtlı olduğunu kanıtlayan resmî bir belgedir. Bütün kamu ve özel kurumlardaki işlemlerde esas alınan temel belge niteliğindeki nüfus cüzdanının, her vatandaş tarafından alınması, sürekli olarak yanında bulundurulması, gereklilikten öte yasal bir zorunluluk olarak da karşımıza çıkmaktadır. Tüm bu nedenlerle de, güvenlik açısından, nüfus cüzdanlarının belirli bir süre sonunda değiştirilmesi ve eski nüfus cüzdanlarının hukukî geçerliliklerine son verilmesi, devlet güvenliği açısından önem arz etmektedir.

Değerli milletvekili arkadaşlarım, tasarıyla, nüfus cüzdanlarının ileri bir teknoloji kullanılarak, her çeşit taklit, tahrif ve sahteciliğe meydan vermeden üretilmesi yetkisi Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğünün görev ve yetkileri arasına alınmaktadır.

Yine, tasarıyla, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlarının nüfus cüzdanlarının yeniden düzenlenmesi, değiştirilmesi ve eski nüfus cüzdanlarının hukukî geçerliliklerine son verilmesi görevi Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğüne verilmektedir.

Bildiğiniz gibi, ülke nüfusunun yapısı, nitelikleri, nüfus hareketleri ve bunlardaki gelişmelere göre takip edilecek politikaların tespit ve uygulamalara dair çalışmaları, ilgili kuruluşlarla işbirliği içinde yapmak, belirlenecek esasların yürütülmesini sağlamak, Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğünün görevleri arasında yer almaktadır.

Diğer taraftan, tasarıyla getirilen bu düzenleme, MERNİS Projesini, yani, Merkezî Nüfus İdaresi Sistem Projesini tamamlayan bir düzenlemedir. Avrupa Birliğine uyum süreci içindeki taahhütlerimiz arasında yer alan bu proje, bazı kanunlarda değişiklikleri gerektirmektedir. Bu nedenle de, bu yasa tasarısıyla, 1972 yılında çalışmalarına başlanan ve yakın bir tarihte tamamlanması planlanan MERNİS Projesine yasal dayanak kazandırılmaya çalışılmaktadır.

Sayın Başkan, değerli milletvekili arkadaşlarım; bu projeyle merkez ve ilçe birimlerinde nüfus hizmetlerinin bilgisayar ortamında verilmesi ve merkezî veri tabanının oluşturulması, Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası verilmesi, kamu kuruluşlarına ve vatandaşlara elektronik ortamda bilgi verilmesi, nüfus ve aile istatistiklerinin hızlı ve sağlıklı alınması, kolay taşınabilir, kolay taklit edilemez nüfus cüzdanlarının verilmesi amaçlanmıştır. Bu projenin yürürlüğe girmesiyle her vatandaşa bir kimlik numarası vererek, nüfus cüzdanlarında bu numaranın yer alması ve vatandaşların da bütün işlemlerinde bu numarayı esas almaları hedeflenmiştir. Ayrıca, bildiğiniz gibi, 28 Ekim 2000 tarihinden sonra verilen nüfus cüzdanlarında Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası yer almaktadır. Bu uygulamayla nüfus, vergi, sağlık ve askerlik gibi alanlarda merkezî olarak tutulacak bilgilere tek bir numarayla ulaşılmasına imkân sağlayan altyapının oluşturulması hedeflenmiştir. Tasarıdaki düzenlemelerin de bu amaçlara yönelik olarak yapıldığı görülmektedir.

Değerli milletvekili arkadaşlarım, tüm bu bilgiler ışığında, Cumhuriyet Halk Partisi Grubu olarak, tasarıyı olumlu bulduğumuzu ifade etmek istiyor; bu vesileyle de, tasarıya "evet" oyu vereceğimizi belirtiyor, Yüce Heyetinizi bir kez daha sevgiyle selamlıyorum. (Alkışlar)

---

**Kaynak gösterme:** Mehmet Siyam Kesimoğlu (CHP, Kırklareli). “İçişleri bakanlığı teşkilat ve görevleri hakkında kanunda değ.yap.ilişkin (ss.56)”. TBMM Genel Kurulu, 47. Birleşim tutanağı, 15 Mart 2003. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/mehmet-siyam-kesimoglu-22-2003-03-15-icisleri-bakanligi-teskilat-ve-gorevleri-hakkinda-kanunda-deg-yap-ilis (erişim: 1 Kasım 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.