# İş kanunu ve bazı kanunlarda değişiklik yapılması hakkında kanun tasarısı; trabzon mv.cevdet erdöl ve 2 mv. ile şanlıurfa mv.ramazan başak'ın çalışma ve sosyal güvenlik bakanlığının teşkilat ve görevleri hakkında kanun ile bazı kanunlarda değişiklik yapılması hakkında kanun teklifleri (s.s.:224) - **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 23. Dönem) - **Konuşmacı:** Mehmet Ufuk Uras (İstanbul) - **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 105. Birleşim - **Tarih:** 15 Mayıs 2008 - **Gündem:** İŞ KANUNU VE BAZI KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA KANUN TASARISI; TRABZON MV.CEVDET ERDÖL VE 2 MV. İLE ŞANLIURFA MV.RAMAZAN BAŞAK'IN ÇALIŞMA VE SOSYAL GÜVENLİK BAKANLIĞININ TEŞKİLAT VE GÖREVLERİ HAKKINDA KANUN İLE BAZI KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA KANUN TEKLİFLERİ (S.S.:224) - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/mehmet-ufuk-uras-23-2008-05-15-is-kanunu-ve-bazi-kanunlarda-degisiklik-yapilmasi-hakkinda-kanun-tasar > Mehmet Ufuk Uras, 15 Mayıs 2008 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 105. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: İŞ KANUNU VE BAZI KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA KANUN TASARISI; TRABZON MV.CEVDET ERDÖL VE 2 MV. İLE ŞANLIURFA MV.RAMAZAN BAŞAK'IN ÇALIŞMA VE SOSYAL GÜVENLİK BAKANLIĞININ TEŞKİLAT VE GÖREVLERİ HAKKINDA KANUN İLE BAZI KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA KANUN TEKLİFLERİ (S.S.:224)); konuşma 627 kelime. ## Konuşma metni (tutanaktan) MEHMET UFUK URAS (İstanbul) – Sayın Başkan, değerli vekiller; temel başlıklar itibarıyla itirazlarımızı özetlemek durumundayım. Bir kere, İşsizlik Sigortası Fonu’nun yatırımlarda ve işveren sigorta prim payının karşılanmasında kullanılması İşsizlik Sigortası Fonu’nun amacına ve mantığına aykırıdır. Fonun amacı çalışanları işsiz kaldıklarında korumaktır. İş yaratmak ve yatırım yapmak İşsizlik Sigortası Fonu’nun görevi değildir. On sekiz-yirmi dokuz yaş arası yeni istihdam edilenlerin sigorta primlerinin işveren payının tamamının İşsizlik Sigortası Fonu’ndan karşılanması önemli bir tehlike içermektedir. Bu yolla otuz yaş üzeri yeni bir işsizlik dalgası ortaya çıkabilir. Otuz yaş üzeri işçiler işten çıkarılıp daha ucuz maliyetli işçiler işe alınabilir. SSK işveren prim payının 5 puanlık tutarının devlet tarafından karşılanması, Hükûmetin Sosyal Güvenlik ve Genel Sağlık Sigortası Yasası ile ilgili ileri sürdüğü iddialara taban tabana zıttır. Sosyal güvenlik sisteminde açık olduğu ve bunun da bütçe üzerinde yük olduğunu iddia ederek SSGSS Yasası’nı Meclisten geçiren Hükûmet şimdi işverenlerin sigorta primlerinin neredeyse dörtte 1’ini yüklenerek kamuya yeni yükler yüklemektedir. İşveren sigorta primlerinin 5 puanını yüklenen Hükûmet, işçilerin sigorta priminin de 5 puanını yüklenmesi istendiği zaman Sayın Bakan tarafından “Türkiye gerçekleri” vesaire denmektedir ki aslında bu bir siyasal ve sınıfsal tercihtir. İşçi ve işveren prim paylarındaki 5 puanlık indirim mutlaka birlikte yapılmalı ve mutlaka sendikalı işçi çalıştırma koşuluna bağlanmalıydı. Hükûmet kayıt dışılıkla mücadelede samimiyse sendikalılaşmayı bu zeminde teşvik etmelidir. İstihdam paketi ile İşsizlik Sigortası Fonu âdeta bir işveren sübvansiyonuna dönüşürken işsizlerin ağzına ise bir parmak bal sürülmektedir. İşsizlik ödeneği miktarının hesaplanmasında eskiden olduğu gibi asgari ücretin netinin değil, brütünün esas alınması öngörüldü. Ancak bu durumda işsizlik ödeneği asgari ücretin yarısından (304 YTL) az, asgari ücretin brütünden (608 YTL) çok olmayacaktır. Ne kadar prim öderseniz ödeyin alacağınız işsizlik ödeneği en çok asgari ücret kadar olacaktır. Oysa toplam geliri 35 milyar YTL’ye ulaşan fondan bugüne değin sadece 1,5 milyar YTL işsizlere geri dönerken fonda yaklaşık 33,5 milyar YTL kaynak birikmiş bulunmaktadır. İşsizlere ödenmeyen bu kaynağın önemli bir bölümü şimdi Hükûmet tarafından “istihdam paketi” adı altında seçim yatırımı olarak harcanacaktır. İşsizin parası seçim yatırımı yapılacaktır. Oysa fonun kuruluş amacına uygun olarak bu yönde köklü iyileştirici düzenlemeler yapılması gereklidir. Bu çerçevede işsizlik ödeneği yararlanma koşulları kolaylaştırılmalı, daha fazla işsiz fondan yararlanmalı ve işsizlik ödeneği asgari ücretin brüt tutarından az olmamak üzere prime esas ücretin en az yarısı kadar tespit edilmeliydi. Öte yandan günümüzde sosyal yükümleri gevşeterek ve azaltarak istihdamı artırma anlayışı artık kabul edilebilir bir anlayış değildir. Üyesi olduğumuz Uluslararası Çalışma Örgütü bu yüzden düzgün iş için çaba harcıyor. Uluslararası Sendikalar Konfederasyonu ise “Düzgün İş İçin Dünya Günü” adıyla bir kampanya yürütüyor. Düzgün iş, sosyal koruma ve sosyal hakları içeren “insancı iş” anlamına geliyor. İstihdam paketi, istihdam yaratma iddiası ile işverenlere ciddi bir sübvansiyon sağlıyor. Ancak, bu paketin istihdam yaratması zor. Aslında yeni istihdam yaratmanın en önemli yollarından bir tanesi çalışma sürelerinin kısaltılmasıdır. Yıllık çalışma süresinin Avrupa ülkeleri ortalamasından yüzde 60 daha yüksek olduğu ülkemizde, çalışma süresi düşürülmeden istihdam yaratmak gerçekçi bir beklenti değil. Bu nedenle, Hükûmet istihdam yaratma konusunda samimiyse haftalık çalışma sürelerinin kırk beş saatten, kırk ve otuz beş saate doğru düşürülmesi gerekmektedir. Dün beni ziyaret eden Alman Sol Partisi (Die Linke) milletvekilleriyle görüştüğümde fark ettim ki Avrupa ölçeğinde aslında bu neoliberal dalga yayılıyor, bir tarafta savunanlar bir tarafta karşı duranlar. Arkadaşlar, 1840-1940 arası yüz yılda çalışma saatleri yetmiş iki saatten kırk beş saate düşmüş. Ama 1940’tan bugüne teknoloji çok gelişmesine rağmen çalışma saatlerinin düşmemesi aslında kapitalizmin bir temel bir çelişkisini gösteriyor. Ayak takımı, Ford Fabrikalarında greve gittiğinde, Ford diyor ki: “Bakın, hepinizi atarım, robotları işe alırım.” Bir işçi diyor ki: “O zaman o arabaları robotlara mı satacaksın?” İşte bu temel çelişki neoliberalizmin temel çelişkisi olarak karşımızda. Kitlesel işsizlik ve yoksulluk bireysel nedenlerden kaynaklanmıyor, piyasacı iktisat politikalarından kaynaklanıyor. Özel sektörün istihdam yaratma kapasitesi belli ama kamusal yatırım yapmadığınız takdirde insanlar işsiz ve yoksul kalınca kendilerini suçluyorlar, kimi intihar ediyor, kimi bunalıma giriyor. (Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı) --- **Kaynak gösterme:** Mehmet Ufuk Uras (İstanbul). “İş kanunu ve bazı kanunlarda değişiklik yapılması hakkında kanun tasarısı; trabzon mv.cevdet erdöl ve 2 mv. ile şanlıurfa mv.ramazan başak'ın çalışma ve sosyal güvenlik bakanlığının teşkilat ve görevleri hakkında kanun ile bazı kanunlarda değişiklik yapılması hakkında kanun teklifleri (s.s.:224)”. TBMM Genel Kurulu, 105. Birleşim tutanağı, 15 Mayıs 2008. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/mehmet-ufuk-uras-23-2008-05-15-is-kanunu-ve-bazi-kanunlarda-degisiklik-yapilmasi-hakkinda-kanun-tasar (erişim: 29 Ekim 2026). Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.