# Türkiye cumhuriyeti anayasasının bazı maddelerinin değişiklik yapılması hakkında (s.s.497)

- **Tür:** Genel Kurul konuşması (TBMM 23. Dönem)
- **Konuşmacı:** Mehmet Zafer Üskül (AK Parti, Mersin)
- **Yer:** TBMM Genel Kurulu, 89. Birleşim
- **Tarih:** 20 Nisan 2010
- **Gündem:** TÜRKİYE CUMHURİYETİ ANAYASASININ BAZI MADDELERİNİN DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA (S.S.497)
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/konusma/mehmet-zafer-uskul-23-2010-04-20-turkiye-cumhuriyeti-anayasasinin-bazi-maddelerinin-degisiklik-yapilmas

> Mehmet Zafer Üskül (AK Parti), 20 Nisan 2010 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 89. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: TÜRKİYE CUMHURİYETİ ANAYASASININ BAZI MADDELERİNİN DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA (S.S.497)); konuşma 254 kelime.

## Konuşma metni (tutanaktan)

AK PARTİ GRUBU ADINA MEHMET ZAFER ÜSKÜL (Mersin) – Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; hepinizi saygıyla selamlıyorum.

Bir kez daha bir Anayasa değişikliğiyle uğraşıyoruz. Değiştirmeye çalıştığımız Anayasa, anayasa hukukçularının dilinde yapılışı itibarıyla bir “Ferman Anayasa.” Bu ferman Anayasa’dan kurtulup halkın temsilcilerinin özgür iradeleriyle oluşturduğu bir anayasayı yapamamanın üzüntüleriyle sözlerime başlıyorum.

Egemenlik Haftası içindeyiz. Egemenlik Haftasının içinde, egemenliğin sahibi olan milletin temsilcilerinin hâlâ demokratik bir anayasa yapamamış olması gerçekten çok acı. “Özgürlüğün de, eşitliğin de, adaletin de dayanak noktası millî egemenliktir.” diyen Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün anısına saygılı olarak bir yeni anayasayı yapamamanın üzüntüsünü yaşıyorum.

Sonuç olarak, yeni bir anayasa yapamasak da elimizdeki Anayasa’nın eksikliklerini gidermek hepimizin ortak görevi. Benim üzerinde konuşma yaptığım madde çocuk haklarıyla ilgili. Çocuk hakları, elbette insan hakları kapsamı içinde değerlendirilir. Ancak çocukların özel durumu onların haklarıyla özel olarak ilgilenmemizi gerektirir. Aslında, Türkiye Cumhuriyeti devleti, uluslararası alanda yürürlüğe konulan neredeyse çocuklarla ilgili tüm sözleşmeleri, uluslararası antlaşmaları imzalayarak çok önemli adım atmıştır. Ancak bütün bunların iç hukukumuza yansıtılması Anayasa’nın 90’ıncı maddesine rağmen bir zorunluluk olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu nedenle çocuk haklarıyla ilgili, çocuk haklarını daha güvenceli bir hâle getirecek bir Anayasa değişikliği yapmanın ne gibi bir sakıncası olabilir? Bu sorunun cevabını herhâlde bütün milletvekilleri tek tek kendisine sorup, vermelidir.

1924 yılında Cenevre Çocuk Hakları Bildirisi’nde bu düşünce ortaya çıktı. İnsan Hakları Evrensel Bildirisi de bu konuya değindi.

MEHMET NEZİR KARABAŞ (Bitlis) – Peki, eğer “hayır” geçerse ne olacak?

MEHMET ZAFER ÜSKÜL (Devamla) – 1989 tarihinde Birleşmiş Milletler tarafından kabul edilen Çocuk Haklarına Dair Sözleşme çocuk haklarını önemli ölçüde geliştirdi; Türkiye de bunu imzaladı.

---

**Kaynak gösterme:** Mehmet Zafer Üskül (AK Parti, Mersin). “Türkiye cumhuriyeti anayasasının bazı maddelerinin değişiklik yapılması hakkında (s.s.497)”. TBMM Genel Kurulu, 89. Birleşim tutanağı, 20 Nisan 2010. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/mehmet-zafer-uskul-23-2010-04-20-turkiye-cumhuriyeti-anayasasinin-bazi-maddelerinin-degisiklik-yapilmas (erişim: 29 Ekim 2026).

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.